Hôm nay,  

Tìm Hiểu Về Ung Thư: Ung Thư Phổi

28/06/200300:00:00(Xem: 8085)
Hội Ung Thư Việt Mỹ chân thành cảm ơn Việt Báo cho phép Hội có thêm cơ hội đưa đến đồng bào Việt Nam những tin tức mới nhất liên quan đến bệnh ung thư. Xin độc giả lưu ý là những thông tin nơi đây chỉ nhằm nâng cao sự hiểu biết và không thể thay thế bác sĩ hay các chuyên gia y tế trong việc chăm sóc sức khỏe cho quý vị.
Cơ Cấu Phổi: Phổi gồm có hai cơ quan (organ) mềm xốp nằm trong lồng ngực. Phổi bên mặt phân làm ba phần nhỏ hơn gọi là lá hoặc thùy (lobe). Phổi bên trái phân làm hai lá và nhỏ hơn vì quả tim của ta chiếm chỗ nhiều hơn trong lồng ngực ở phía này.
Khi thở, không khí đi vào phổi qua khí-quản (trachea) và cũng đượïc gọi là ống dẫn (windpipe), khí quản chia làm hai ống khác gọi là cuống-phổi (bronchus) đi vào phổi. Cuống phổi được chia làm nhiều nhánh nhỏ hơn gọi là tiểu cuống phổi (bronchioles) khi vào sâu trong phổi. Đầu cuối của tiểu cuống phổi là các túi không khí nhỏ có tên là phế nang (alveoli). Nhiều mạch máu nhỏ li-ti đi vào các phế nang này, hấp thụ dưỡng khí (oxygen) từ không khí hít vào đến các mạch máu, và nhả ra thán khí (carbon dioxide, CO2). Hấp thụ dưỡng khí và thải thán khí từ cơ thể là nhiệm vụ chánh yếu của phổi. Phế mạc hay màng phổi (pleura) là màng mỏng ẩm ướt bọc quanh phổi để bảo vệ phổi và giúp cho phổi thở phồng ra và co vào dễ dàng khi ta thở.
Phần lớn ung thư phổi khởi đầu từ màng bọc (lining) của cuống phổi (bronchi). Ung thư từ ống dẫn hay khí-quản, tiểu cuống phổi (bronchioles), hay phế nang (alveoli) ít khi xảy ra. Ung thư phổi phát triển trong nhiều năm. Đầu tiên có một số vùng trong phổi thay đổi thành tiền-ung-thư. Các sự thay đổi này không tạo thành những khối u hay bứu.
Chụp hình quang tuyến thường không thể thấy được các vùng tiền-ung-thư này và cũng không có một triệu chứng nào. Tuy nhiên các tiền-ung-thư này có thể tìm ra bằng cách phân tích các tế bào ở màng cuống phổi của phổi bị khói thuốc lá tàn phá. Gần đây, người ta có thể tìm thấy phân-tử bất thường nghi ngờ là bị tiền-ung-thư ở các tế bào của những người có nguy cơ phát triển bệnh ung-thư (như các bệnh nhân ung thư phổi đã được chữa lành). Các tiền-ung-thư này thường phát triển thành ung thư.
Khi ung thư phát triển, các tế bào ung thư tiết ra các hóa chất làm cho cơ thể tạo ra các mạch máu gần đấy. Các mạch máu này nuôi dưỡng các tế bào ung thư tiếp tục phát triển thành bứu đủ lớn có thể thấy được khi chụp quang tuyến X.
Các tế bào ung thư từ các bứu có thể tách ra khỏi bứu và lan truyền sang các phần khác của cơ thể. Hiện tượng này gọi là di-căn (metastasis). Ung thư phổi là bệnh nguy hiểm đến tánh mạng vì ung thư thường hay lan truyền trước khi tìm ra bệnh.
Có hai loại ung thư phổi:
§ Ung thư phổi tiểu-tếâ-bào (small cell lung cancer - SCLC)
§ Ung thư phổi khác tiểu-tế-bào (non-small cell lung cancer -- NSCLC)
Nếu ung thư có đặc tính của cả hai loại, ung thư được gọi là loại hỗn hợp, bứu ung thư tiểu và đại-tế-bào (mixed small cell/ non-small cell carcinoma).
Ung Thư Phổi Loại Tiểu-Tế-Bào (Small Cell Lung Cancer, NSCLC)
Khoảng 20% ung thư phổi thuộc vào loại tiểu-tế-bào (SCLC), được gọi tên như thế vì tế bào ung thư trông thấy nhỏ so với loại kia. SCLC có khuynh hướng truyền lan khắp cơ thể. Điều quan trọng cho sự chữa trị là phải có thuốc giết được tế bào/bứu ung thư lan rộng khắp nơi.

Mặc dầu tế bào ung thư nhỏ nhưng chúng lại có thể sinh sản nhanh chóng tạo nên các bứu lớn ở các hạch hoặc các nơi khác của cơ thể như xương, não bộ, tuyến nang thượng thận, hay gan. Loại ung thư này thường bắt đầu từ cuống phổi và ăn sâu vào trung tâm của phổi.
Ung thư phổi tiểu-tế-bào hầu hết gây ra bởi khói thuốc do chính mình hút hoặc khói thuốc từ người khác hút. Rất ít người không hít phải khói thuốc mắc phải chứng ung thư phổi tiểu tế bào. Các tên khác dành cho loại ung thư này là oat cell carcinoma (ung thư tế bào nhìn giống như lúa mạch) hay bướu ung thư tiểu-tế-bào bất phân hóa (small cell undifferentiated carcinorma).
Ung Thư Phổi Không Thuộc Loại Tiểu-Tế-Bào (Non Small Cell Lung Cancer). 80% các trường hợp ung thư phổi thuộc loại không phải ung thư tiểu-tế-bào (NSCLC). Loại ung thư này được chia làm 3 nhóm nhỏ. Tế bào của các nhóm này khác nhau về kích thước, hình dạng, và thành phần hóa chất.
§ Bứớu ung thư tế-bào giống vẩy (Squamous Cell Carcinoma): Loại tế bào nhìn dưới kính hiển vi xếp lớp trông như vẩy. Vào khoảng 25% - 30% tất cả ung thư phổi là loại ung bứu tế bào có vảy. Loại này ở nơi bệnh nhân đã từng hút thuốc và có khuynh hướng mọc ở trung tâm phổi, gần cuống phổi.
§ Bứu ung thư tuyến (Adenocarcinoma): Loại ung thư này chiếm vào khoảng 40% của ung thư phổi. Bệnh nhân bị mắc phải một loại ung bứu tuyến, gọi là ung bứu cuống phổi vùng phế nang (bronchiolo-alveolar carcinoma) hoặc bronchioalveolar / bronchoalveolar carcinoma, có cơ hội sống còn (prognosis) cao hơn là các loại ung thư phổi khác.
§ Bứu ung thư đại-tế-bào không phân hóa (large cell undifferentiated carcinorma): Loại ung thư này chiếm vào khoảng 10% - 15% của ung thư phổi. Loại này có thể mọc bất cứ nơi nào của phổi, và có khuynh hướng phát triển và lan ra rất nhanh vì thế sự điều trị không thành công lắm (poor prognosis).
Các Loại Ung Thư Phổi Khác. Ngoài hai loại ung thư chiùnh yếu kể trên, các ung bứu khác có thể xuất hiện ở phổi. Vài loại bứu thuộc loại bứu lành (benign), chiếm vào khoảng 5% các ung bứu ở phổi. Phần đông là các loại bứu phát triển chậm và thường gọi là bứu tuyến thần kinh điển hình (typical carcinoid tumors) và nói chung có thể được chữa lành bằng cách giải phẫu. Mặc dầu một số bứu tuyến hạch điển hình có thể lan ra các phần khác, bệnh nhân có cơ hội chữa lành (better prognosis) cao hơn là các bứu ung thư tiểu và đại-tế-bào. Loại ung thư nằm ngay giữa bứu tuyến hạch lành và bứu ung thư tiểu-tế-bào được gọi là ung bứu tuyến hạch không điển hình (atypical carcinoid tumors).
Các loại bứu ở phổi khác, thường ít xảy ra, như là Ung Thư Tuyến (adenoid cystic carcinomas), U Mô Thừa (hamartomas), Ung thư tuyến hạch hệ bạch huyết (lymphomas), và Ung thư tế bào sơ (sarcomas). Vì các bứu này rất hiếm và được điều trị khác với các bứu ung thư thường gặp ở phổi, nên chúng tôi không đề cập đến trong bài này./.
Hội Ung Thư Việt Mỹ là tổ chức vô vụ lợi với chủ trương nâng cao sự hiểu biết về ung thư, nhằm giúp nâng cao phẩm chất đời sống và bảo tồn sinh mạng qua việc hướng dẫn, tranh đấu, và phục vụ trong cộng đồng người Việt. Mọi ý kiến đóng góp xây dựng xin liên lạc:
Hội Ung Thư Việt Mỹ VACF
11770 Warner Avenue, #113
Fountain Valley CA 92708
Phone (714) 751-5805
web: www.UngThu.org.

CƠ SỞ BẢO TRỢ: Trang Sức Khỏe được bảo trợ bởi cơ sở bất vụ lợi Hội Ung Thư Việt Mỹ. Mọi ý kiến đóng góp xây dựng xin liên lạc:
Hội Ung Thư Việt Mỹ VACF,
11770 Warner Avenue, #113
Fountain Valley CA 92708
Phone (714) 751-5805
web: www.UngThu.org.

In Trang
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Trang đầuTrang trước1234567Trang sauTrang cuối

Bằng cách bắt chước cơ chế bảo vệ của cơ thể chống lại nhiễm trùng do vi khuẩn, một nhóm nghiên cứu ở Lund, Thụy điển hy vọng có thể ngăn chặn tình trạng viêm phát triển thành nhiễm trùng máu, theo đài truyền hình SVT, Thụy điển. Nhiễm trùng máu là tình trạng nhiễm trùng có thể đe dọa tính mạng. Thông thường nguyên nhân là do viêm phổi, nhiễm trùng đường tiểu hoặc nhiễm trùng vết thương. Nghiên cứu từ Lund cho thấy hiện nhiễm trùng huyết phổ biến hơn so với trước đây.

Ngày nay, có nhiều người lớn hơn bao giờ hết đang phải đối mặt với chứng rối loạn khả năng tập trung- thiếu khả năng chú ý, hay ADHD. Người ta nghi ngờ nguyên nhân chính của vấn đề này là do công nghệ hiện đại đang gây áp lực lên não bộ của họ. Trong khi có gần 10% trẻ em được chẩn đoán mắc chứng ADHD, một phân tích tổng hợp gần đây từ nhiều nghiên cứu cho thấy gần 6.8% người lớn mắc chứng ADHD – tăng từ 4.4% vào năm 2003.

Bộ não của chúng ta thường có khuynh hướng tìm kiếm và phản ứng với những điều mang lại sự hài lòng, gọi là phần thưởng. Khi chúng ta đói, bộ não hiểu rằng thức ăn là một phần thưởng, còn khi ta khát, nước sẽ là phần thưởng. Nhưng lạm dụng các chất gây nghiện như rượu và các loại thuốc có thể ảnh hưởng đến các con đường tìm kiếm phần thưởng tự nhiên trong bộ não, tạo ra những ham muốn khó kiểm soát và làm giảm khả năng kiểm soát hành vi của chúng ta.

Aissam Dam, cậu bé 11 tuổi, lớn lên trong một thế giới im lặng tuyệt đối. Em sinh ra đời đã bị điếc và chưa bao giờ nghe thấy bất kỳ tiếng động nào. Khi sống trong một cộng đồng nghèo ở Maroc, em đã học cách diễn đạt bằng ngôn ngữ ký hiệu do chính mình phát minh ra và không được đi học. Năm ngoái, sau khi chuyển đến Tây Ban Nha, gia đình đưa em đến gặp một chuyên gia về thính giác, người đã đưa ra một gợi ý đáng ngạc nhiên: Aissam có thể đủ điều kiện tham gia thử nghiệm lâm sàng sử dụng liệu pháp gen. Vào ngày 4 tháng 10, Aissam được đưa đến điều trị tại Bệnh viện Nhi đồng Philadelphia, trở thành người đầu tiên được điều trị bằng liệu pháp gen ở Hoa Kỳ cho bệnh điếc bẩm sinh. Mục đích là cung cấp cho em thính giác, nhưng các nhà nghiên cứu không biết liệu phương pháp điều trị này có hiệu quả hay không, và nếu có thì em sẽ nghe được bao nhiêu.

Sau mùa lễ cuối năm là lúc các bậc phụ huynh lo lắng về con đường đại học của con cháu mình. Những con số điểm, những chữ viết tắt như GPA, SAT và ACT sẽ làm phụ huynh nhức đầu và chúng ta sẽ bàn lại về vai trò các điểm này và nhất là tương quan giữa SAT và IQ trong khung cảnh của các thay đổi gần đây ở Mỹ. Năm ngoái, Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ quyết định cấm dùng màu da, nguồn gốc sắc tộc để quyết định tuyển chọn một ứng viên, từ chối không cho Đại học Harvard thực hành “tác dụng khẳng định” (affirmative action) để tăng sỉ số da màu không được đại diện đúng mức so với tỷ lệ trong dân số nói chung. Một trong những biện pháp được dùng để giảm bớt sỉ số dân Á Châu là gạt bỏ kết quả kỳ thi SAT hoặc giảm bớt tầm quan trọng của SAT, vì người gốc Á Châu có điểm SAT cao hơn nhiều so với các sắc dân khác.

Hội chứng người cứng đơ (Stiff Person Syndrome – SPS) là một căn bịnh có thể gây co thắt dữ dội và làm suy nhược các cơ, nhưng hầu hết mọi người đều không biết gì về nó mãi cho đến cuối năm ngoái, khi nữ danh ca Celine Dion công bố tình trạng bịnh của mình. Chứng rối loạn thần kinh và tự miễn dịch hiếm gặp này được cho là chỉ ảnh hưởng đến 1 hoặc 2 người trong một triệu người – và hai phần ba trong số những người bị là phụ nữ.

Tạp chí Consumer Reports vừa công bố phát hiện rằng nhựa vẫn hiện diện “rộng rãi” trong thực phẩm bất chấp các nguy hại về sức khỏe, và kêu gọi các cơ quan chức trách đánh giá lại mức độ an toàn của nhựa khi tiếp xúc với thực phẩm trong quá trình sản xuất. Tổ chức vô vụ lợi này cho biết rằng 84 trong số 85 mẫu thực phẩm ở siêu thị và thức ăn nhanh mà họ vừa kiểm tra gần đây có chứa “chất hóa dẻo” (plasticizers) được gọi là phthalates, một loại hóa chất được sử dụng để làm cho nhựa bền hơn.

Cách đâu 30-40 năm, lúc người tỵ nạn Việt mới định cư ở Mỹ và bắt đầu làm quen với các tập tục kể những tập quán về y tế ở Mỹ, trong y giới Mỹ cũng như các nước tây phương khác đang tranh cãi rất nhiều về chỉ định có nên cắt bao quy đầu theo thông lệ (routine circumcision) cho trẻ em sơ sinh hay không. Thuật ngữ “circumcision”, gốc latinh “circumcisio”. Từ "cắt bao quy đầu" xuất phát từ các từ Latin circum và caedo (circum: “xung quanh”; caedo: “tôi cắt”), có nghĩa đen là "cắt xung quanh". Từ epitome trong tiếng Hy Lạp cũng có nguồn gốc từ gốc có nghĩa là "cắt" hoặc "vết mổ". Trong tiếng Hebrew (Do Thái), phép cắt bao quy đầu được gọi là “peritomy”, xuất phát từ tiếng Hy Lạp peritomy.

Người ta vẫn thường nói “You are what you eat” (Những gì bạn ăn thể hiện bạn là ai). Nhưng có lẽ sẽ đúng hơn khi nói rằng những gì chúng ta ăn sẽ khiến chúng ta có những cảm xúc gì, bởi vì những tiến bộ trong lĩnh vực dinh dưỡng tâm thần học cho thấy chế độ dinh dưỡng đóng một vai trò quan trọng đối với sức khỏe tâm thần của chúng ta.

Đặng Đình Bách: Tấm gương sáng về tinh thần đoàn kết cộng đồng và câu chuyện đau buồn về sự bất công cần phải khắc phục tại Việt Nam...
Trang đầuTrang trước1234567Trang sauTrang cuối
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.