Hôm nay,  

Đất Và Người

29/08/201900:00:00(Xem: 5059)

 Truyền thông và các chuyên gia bình chọn thế gian này có mười bãi biển đẹp nhất thế giới thì Florida chiếm hết ba, mảnh đất này sao mà may mắn thế nhỉ? Mà biển đẹp thật, đẹp đến mê hồn! Không biết là trời xanh chìm dưới làn nước biển hay nước biển hắt màu ngọc bích lên trên không trung? biển xanh màu ngọc bích, màu Phỉ Thúy, màu Lục Bảo… cát trắng mịnh như bột, muôn loài thuỷ tộc nhởn nhơ bơi lội giữa thiên đường.     Biển cố quận của mình cũng đẹp nhưng chỉ khác ở mức độ và cách đối xử của con người. Ở đấy người ta xà xẻo, bán mua, chia chác…bởi bọn phỉ quan-gian thương; ở đấy người ta xả rác vô tội vạ (Cố quận mình là một trong năm nước xả rác nhựa nhiều nhất thế giới, mỗi khi Liên Hiệp Quốc thống kê việc gì mà cố quận mình có tên trong ấy thì đều nằm ở hạng top cả: xả rác nhựa ô nhiễm nhất, vi phạm nhân quyền, cần quan tâm về vi phạm tôn giáo, tham nhũng, mất tự do báo chí-truyền thông…). Người cố quận hình như cũng chẳng cần biết người ngoài nói gì, miễn sao ta cứ sáng cà phê và chiều nhậu là ok rồi!  Người cố quận giờ chỉ có mỗi quan tâm là: làm tiền, làm tình và ăn nhậu!

 Người xưa bảo:” Ở đây đất hiểm bởi mình đức cao”- Trương Hán Siêu  nhưng xem ra ngày nay không còn đúng nữa ( chí ít là với cố quận mình) vì cũng đất ấy, non nước ấy… nhưng người xưa oanh liệt và hiển hách biết bao. Ba lần đánh cho quân Nguyên- Mông tan tác, ôm đầu máu chạy về cố quốc, ngaỳ nay thì … ai cũng thấy hết rồi đấy! Cũng người xưa bảo: đất rộng núi cao sinh người tài hoặc rồng không thể sinh ra nơi ao tù được! kể cũng có lý lắm thay. Những vùng đất mênh mông bao la ắt sẽ có những người khổng lồ. Đất Mông có Thành Cát Tư Hãn, Hy Lạp có Alexand đaị đế… Đaị bàng không thể đậu nơi rào giậu mồng tơi, thuồng luồng không thể nằm trong vũng chân trâu. Con người chen chúc nhau trong xóm làng nheo nhóc hay những phố phường chật hẹp, quanh năm suốt tháng trọn đời chỉ lo kèn cựa nhau, đấu đá nhau, tranh giành nhau từng tất đất, miếng ăn hay chút danh phận thì làm sao thành người lớn được! có những con tàu nằm trong bến tưởng chừng to lớn lắm, ấy vậy mà khi ra ngoaì đaị dương thì chẳng bằng chiếc lá tre lá trúc, có những xóm làng tưởng chừng như cả giang sơn nhưng bay lên cao nhìn xuống thì như những cái sa bàn trong lòng bàn tay. Từ trên cao nhìn xuống mới thấy sơn hà đaị địa mênh mông biết nhường nào, những rặng tuyết sơn tưởng chừng như bất tận. Tuổi của sơn hà đaị địa tuyết sơn kia tính bằng đơn vị triệu hay tỷ năm. vậy thì mạng sống của con người có đáng là bao? Con người cũng chỉ là một phần của đời sống trên thế gian này nhưng laị đang ra tay tàn haị cả thế gian này! Có những loài vật ở ngoài đaị dương như cá heo, cá voi, cua tuyết…chẳng haị ai thế mà con người đang sát haị chúng đến độ có thể tuyệt chủng, đáng sợ thay cái tâm của con người. Con người dùng cái trí của mình chế tạo ra những phương tiện máy móc, vật chất…để tiện lợi cho cuộc sống nhưng con người cũng dùng trí óc để chế tạo ra những thứ sát haị lẫn nhau và sát haị muôn loài.

 Xứ sở Cờ Hoa nay quả là đất lớn nên có những con người lớn quá sức, tầm nhìn và trí óc đều vượt lên trên, nhìn thật xa. Những người lớn của xứ Cờ Hoa chiếm gần hết những giải Nobel của thế gian này! khi thế giới còn lọc cọc xe ngựa, xe bò… thì người xứ Cờ Hoa đã chế xe hơi, nghĩ ra xa lộ; khi phần con laị của thế giới còn ngái ngủ thì người xứ Cờ Hoa đã vượt những quảng đường dài bằng mấy thế kỷ để mà phát triển. Chính trị minh bạch, khoa học tân tiến, xã hội văn minh, giáo dục nhân bản- hữu dụng, nghệ thuật khai phóng… Xứ sở Cờ Hoa dung chứa tất cả những nạn nhân của: tị nạn chính trị, bất đồng chính kiến, tôn giáo, sắc tộc, giới tính, thiên tai…và rồi bọn họ cũng sẽ trở thành công dân Cờ Hoa  (nếu họ muốn). Xứ sở này chấp nhận những cái khác biệt với mình từ quần áo, ăn uống, lối sống, ngôn ngữ, văn hoá…vì vậy mà trở nên hùng mạnh! xứ sở Cờ Hoa sẽ còn mạnh dài dài, chí ít cũng vài thế kỷ nữa. Xứ sở Cờ Hoa chẳng cần những câu khẩu hiệu đao to búa lớn, rỗng tuếch, sáo ngữ, cũng chẳng cần phải chưng hình ông kẹ bà chằng nào cả, cũng chẳng bắt buộc ai phải nhớ ơn ông cha dân mẹ nước.

 Xứ sở Cờ Hoa quân lực hùng cường, kinh tế giàu có, thiên nhiên bao la sung túc, đời sống phong lưu, khoa học kỹ thuật tân tiến, y khoa hiện đaị…nhưng vẫn nằm trong sự chi phối của nhân quả, vô thường…Dù hiện đaị thế nào cũng không thể thoát khỏi: sanh-lão-bệnh-tử. Y- dược vô cùng phát triển nhưng cũng chỉ có thể làm giảm đau hay tạm hoãn chết… trong một giai đoạn ngắn nào đó mà thôi! một khi quả đã chín muồi, mạng đã đến… thì không một ông bác sĩ hay khoa học gia nào có thể cưỡng mệnh được! y học và khoa học có thể mổ não, thay tim, lắp gan, lọc máu, gắn thêm phụ tùng lên người… nhưng chết vẫn cứ chết, bệnh vẫn cứ bệnh, già vẫn cứ già, khổ vẫn khổ thế thôi! Xứ sở Cờ Hoa dù giàu có, văn minh, đời sống phong lưu, vật chất phủ phê, mọi phương tiện rất dễ dàng thuận lợi… nhưng cũng không thể chữa được căn bệnh khổ của con người. Cái khổ vật chất xem ra còn dễ chữa chứ cái khổ tâm thần thì vô phương, dù có những bác sĩ tâm lý tài ba, những nhà khoa học thần kinh ưu tú… cũng cứ khổ như thường! Có những hoa hậu, người mẫu…đẹp như tiên nhưng họ vẫn khổ vì vẫn không hài lòng, vì thân vẫn là túi dơ, là thứ bất tịnh; những chất thải ra của họ cũng chẳng khác gì những thứ thải ra của những người xấu nhất trên thế gian này! người xứ giàu có, đời sống phong lưu có những cảm thọ sung sướng hơn hẳn những người ở xứ nghèo đói, hèn kém…nhưng chung quy vẫn khổ, cứ bám và chấp chặt vào cái thọ sướng ấy mà khổ ( cái thọ khổ thì khổ đã đành), cái thọ vui khi không đạt hay không còn nữa thì cả thân tâm phải mưu cầu bằng mọi giá, thế là khổ! Tâm người xứ giàu hay nghèo cũng thế thôi, sáng nắng chiều mưa, nay yêu mai ghét, thuận mình thì phải nghịch mình quấy, nay thế này mai thế kia…Tâm luôn thay đổi vì nó bị sáu trần thông qua sáu căn chi phối! pháp vô ngã, pháp xứ nào cũng vậy, cả thế gian này vốn vô ngã, cả cõi dục giới vốn vô ngã… mọi vật, mọi việc đều do nhân duyên giả hợp mà sinh ra, một khi duyên hết thì mọi thứ laị tan ra; duy có điều là chúng mình mạng ngắn, trí thiểu…không đủ thời gian và năng lực để nhìn thấy cái tan rã khi hết duyên của những pháp lớn như đaị thể sự còn mất của một quốc gia, sự hình thành hay hủy diệt của một thế giới… nhưng vẫn có thể thấy hàng ngày, hàng giờ, mọi lúc, mọi nơi…cái duyên hợp hình thành của một con người hay cái duyên hết tan hoại của một sinh mệnh!

 Xứ sở Cờ Hoa cũng thế thôi! Đã hình thành, đang trụ và rồi sẽ có ngày hoại và diệt. Trái đất này cũng thế, hệ ngân hà này cũng thế: sinh- trụ-dị-diệt; thành-baị-hoại-không. Cái vòng quay bất tận. Những người sống ở xứ sở này kể là có phước báu hơn những xứ nghèo đói, lạc hậu, bất công…Ngày ngày có hàng triệu người tìm đến đây nhưng cũng có người đạt được giấc mơ “Freedom Land” nhưng cũng có vô số người không thành vì kém phước, kém duyên. Có những người sinh ra ở đây, hoặc di cư đến đây nhưng laị hết phước nên cũng khổ không khác những kẻ khổ khác ở trên thế gian naỳ. Tỷ như: ăn xin, không nhà cữa, tù nhân…Có những người đến đây tức có một y báo tốt đẹp nhưng chánh báo vẫn không thay đổi, vẫn tham lam, trộm cắp, giết haị thú vật, ồn ào, xả rác, hành xử như ở xứ cũ đã ra đi… Đôi khi người ta ví Cờ Hoa như một cái lẩu thập cẩm quả không sai tí nào! Thánh- phàm đồng cư, sang-hèn đồng trú, trí- ngu đồng trụ, cao-thấp đồng hành, trước- sau đồng thọ…

 Lịch sử văn minh của loài người sớm thì như Ai Cập, Hy Lạp, La Mã…ở phương tây. Trung Hoa, Ấn Độ, Ba Tư…ở Phương Đông nhưng cũng tròm trèm trong vòng năm ngàn năm, giờ là dĩ vãng, là hoài niệm  nhưng ở xứ sở Cờ Hoa có một vật làm chứng nhân cho năm ngàm năm trôi qua vẫn đang sống khoẻ, sống mạnh đó là những cây Cù Tùng ở Cali. Chúng cao hơn trăm mét, tuổi năm ngàn năm. Chúng như những bảo vật của quốc gia, của thế gian này! Nối tiếp những nền văn minh xưa thì những thế kỷ phục hưng và cách mạng khoa học ở châu Âu, rồi tiếp đến sự hình thành của nền văn minh kỹ trị hiện nay của xứ sở Cờ Hoa. Ở đây cuộc sống tuy bận rộn nhưng không khắc nghiệt và nhiều âu lo như những xứ nghèo, lạc hậu khác; thời gian có vẻ như gấp gáp cũng vì phải di chuyển nhiều (di chuyển từ nơi ở đến nới làm, di chuyển nơi này đến nơi kia) vì đất quá rộng, đường xá tưởng chừng như bất tận, người xưa thường ví đường dài là thiên lý, thì ở đây phải nói là vạn lý cũng còn chưa tả nổi hệ thống xa lộ ngang dọc bốn phương trời! Mà lẽ tự nhiên thì chuyển động là sống mà dừng là chết, càng chuyển động càng phát triển, càng phát triển thì càng chuyển động! nhà Phật dùng bánh xe pháp luân để tượng trưng cho chuyển động. Mọi vật , mọi việc, mọi pháp… luôn chuyển động! không chuyển động là chết!

 Những ngày hè ở đây cũng nóng như nhiệt đới, người ta laị về với biển vẫy vùng trong làn nước mát trong xanh. Muà đông người ta chơi tuyết, mùa thu ngắm lá vàng rơi, mùa xuân xem hoa nở. Kể cũng có những phút giây hiện taị sung sướng, dù sung sướng trong cõi dục giới này! ở đây gần như đủ các loài hoa của thế gian này vì người ta giàu nên sưu tầm đem về cho xứ sở! chuyện mùa xuân muôn hoa nở làm chợt nhớ chuyện ngày xưa Võ tắc Thiên. Năm ấy bà cướp ngôi xưng Võ Hậu (cũng còn biết sợ, chưa dám xưng Võ Đế, danh xưng Tắc Thiên Hoàng Đế là sau khi chết người ta truy phong) muốn lễ đăng quang cuả mình thêm phần tráng lệ nên xuống chiếu buộc muôn hoa phải nở vào mùng một tết. Phần nhiều các loài hoa vâng lệnh, riêng chỉ có Mẫu Đơn cưỡng mệnh nên bị bà ta hạ thêm một chiếu khác đày Mẫu Đơn về Giang Nam. Võ Hậu daị dột, vô tình thả cá vào biển lớn. Về Giang Nam Mẫu Đơn càng đẹp hơn và phát triển mãnh liệt hơn, từ ấy Mẫu Đơn ở Giang Nam nổi tiếng nhất thiên hạ. Xứ Cờ Hoa không có vua hay hậu, cũng không có những ông kẹ mặc tình xung sát nên không thể có những cái lệnh ngang xương, vô lý…Người ta chỉ có thể bỏ của, bỏ công mà rước hoa về chứ không có lệnh đem hoa đến, đày hoa đi! Đất thế ấy, người thế kia. Đông chuyện quỡn, Tây lai rai… Ngaỳ tháng rồi cũng sẽ qua. Chuyện vu vơ cho mây trắng bay, cho người hữu duyên mua vui trong lúc vô tình.

 

Tiểu Lục Thần Phong

Ất Lăng thành, 28/5/19

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Chỉ trong vài ngày cuối tuần qua, bạo lực như nổi cơn lốc. Sinh viên bị bắn trong lớp ở Đại học Brown. Người Do Thái gục ngã trên bãi biển Bondi, Úc châu, ngay ngày đầu lễ Hanukkah. Một đạo diễn tài danh cùng vợ bị sát hại — nghi do chính con trai. Quá nhiều thảm kịch trong một thời khắc ngắn, quá nhiều bóng tối dồn dập khiến người ta lạc mất hướng nhìn. Nhưng giữa lúc chưa thể giải được gốc rễ, ta vẫn còn một điều có thể làm: học cho được cách ứng xử và phản ứng, sao cho không tiếp tay cho lửa hận thù. Giữ đầu óc tỉnh táo giữa khủng hoảng giúp ta nhìn vào ngọn cháy thật, thay vì mải dập tàn lửa do người khác thổi lên.
Trong những thời khắc nguy kịch nhất, thảm họa nhất, tổng thống Hoa Kỳ là người duy nhất có tiếng nói quyền lực với toàn dân để đưa họ vượt qua nghịch cảnh. Tổng thống sẽ trấn an dân bằng luật pháp, bằng ý chí kiên cường, bằng bản lĩnh lãnh đạo, bao dung nhưng dứt khoát. Thậm chí, có khi phải bằng mệnh lệnh sắc bén để khống chế những tư tưởng bốc đồng sẽ gây hỗn loạn. Mấy trăm năm lập quốc của Mỹ đã chứng minh rất nhiều lần như thế.
(Sydney – 14 tháng 12, 2025) - Hàng trăm người có mặt tại bãi biển Bondi, Sydney, để dự lễ Hanukkah đã chứng kiến một trong những vụ khủng bố đẫm máu nhất kể từ sau thảm sát Port Arthur năm 1996. Vào lúc 6 giờ 45 chiều Chủ Nhật, hai tay súng mặc đồ đen xuất hiện trên cây cầu bộ hành nối Campbell Parade với Bondi Pavilion, bắt đầu nổ súng xuống đám đông đang dự lễ. Hai kẻ này dùng súng trường, bắn liên tục trong khoảng 10 phút, khiến hàng trăm người hoảng loạn bỏ chạy, nhiều người ngã gục ngay trên bãi cát và công viên ven biển. Ít nhất 12 người thiệt mạng, trong đó có 9 nạn nhân thường dân, 1 cảnh sát và 2 tay súng (một bị bắn chết tại chỗ, một bị bắt nhưng sau đó tử vong do vết thương). Ngoài ra, có ít nhất 38 người bị thương, trong đó có 2 cảnh sát và nhiều nạn nhân ở tình trạng nguy kịch.
Năm 2024, con người trung bình dành hai giờ rưỡi mỗi ngày trên mạng xã hội. Nhân lên, đó là hơn một tháng mỗi năm nhìn vào màn hình, lướt ‘feed’ (dòng tin), đợi ‘notification’ (báo tin), đếm ‘like’ (lược thích). Bạn dành nhiều thới giờ cho Facebook, Instagram, TikTok. Và câu hỏi không phải "có nhiều không?", mà là "chúng ta nhận được gì?" Câu trả lời, theo một nhóm triết gia, nhà tâm lý học, nhà xã hội học đương đại, không phải kết nối, không phải hạnh phúc, không phải sự thật. Mà là cô đơn có tổ chức, lo âu có hệ thống, và sự thật bị thao túng. Mạng xã hội—đặc biệt Facebook, nền tảng với ba tỷ người dùng, lớn hơn bất kỳ quốc gia nào trên hành tinh—không phải công cụ trung lập. Nó là kiến trúc quyền lực đang định hình lại não bộ, xã hội, và chính trị theo cách mà chúng ta chưa kịp nhận ra. Và đây là điều đáng sợ nhất: chúng ta không bị ép. Chúng ta tự nguyện. Chúng ta mở Facebook vì muốn "kết nối." Nhưng sau ba mươi phút lướt, chúng ta cảm thấy trống rỗng hơn. Chúng ta vào để "cập nhật
Trong sân khấu chính trị đồ sộ từ cổ chí kim của nước Mỹ, hiếm có nhân vật nào diễn xuất giỏi như Donald J. Trump. Những cuộc vận động tranh cử từ hơn mười năm trước của Trump vốn đã tràn ngập những lời hứa, giáo huấn, sự tức giận vì “nước Mỹ quá tệ hại”, những lời phỉ báng đối thủ. Tất cả hòa hợp thành những bản giao hưởng ký tên DJT. Mỗi lần Trump bước lên sân khấu, điệu nhảy YCMA vô tư, không theo chuẩn mực, thay cho tiếng kèn hiệu triệu “hoàng đế giá lâm.”
Năm 2025 được xem là giai đoạn khó khăn cho ngành khoa học khi ngân sách nghiên cứu bị thu hẹp và nhiều nhóm chuyên môn phải giải thể. Tuy vậy, những thành tựu y học nổi bật lại chứng minh rằng sức sáng tạo của con người chưa bao giờ dừng lại. Hàng loạt phát hiện mới đã mở rộng hiểu biết của chúng ta về sức khỏe, đồng thời thay đổi cách chăm sóc bệnh nhân hiện nay. Dưới đây là chín trong số những khám phá ấn tượng nhất trong năm 2025.
Năm 2025 khởi đầu bằng nỗi lo dấy lên từ các sàn tài chính quốc tế. Tháng Tư, Tổng thống Donald Trump khơi lại cuộc chiến thương mại, khiến nhiều người e sợ suy thái toàn cầu. Thế nhưng, sau mười hai tháng, kinh tế thế giới vẫn đứng vững: tổng sản lượng tăng khoảng 3%, bằng năm trước; thất nghiệp thấp và chứng khoán nhiều nơi tiếp tục lên giá. Chỉ riêng lạm phát vẫn còn là bóng mây bao phủ, vì phần lớn các nước trong khối công nghiệp OECD chưa đưa được vật giá về mức ổn định như mong muốn.
Sự phát triển nhanh chóng của Artificial Intelligence/ AI và robot đặt ra nhiều thách thức về đạo đức xã hội và cá nhân, đặc biệt là trong việc thu thập dữ liệu cá nhân làm ảnh hưởng đến các quyết định quan trọng như tuyển dụng, trị liệu và xét xử. Mặc dù AI có thể mô phỏng cảm xúc, nhưng không có ý thức thực sự, dẫn đến nguy cơ làm cho con người phụ thuộc vào AI và robot và suy giảm kỹ năng giao tiếp xã hội...
Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên số, nơi mọi thứ đều được đo bằng thuật toán: nhịp tim, bước chân, năng suất, thậm chí cả tình yêu. Thuật toán không có tình cảm, nhưng khôi hài vì chúng ta điều khiển thuật toán bằng cảm xúc.Máy móc có thể xử lý hàng tỷ dữ liệu mỗi giây, còn con người — chỉ cần một tưởng tượng — mọi thứ biến hoá. Cảm xúc lan truyền nhanh hơn tin tức, giận dữ được tối ưu hóa bằng công nghệ, và hạnh phúc được đong đếm bằng lượt thả tim. Chúng ta tưởng mình tiến hóa thành sinh vật lý trí, nhưng thật ra chỉ là sinh vật cảm xúc có Wi-Fi. Trong khi AI đang thao túng mọi lãnh vực, chúng ta loay hoay với cảm xúc, thao túng mọi ý nghĩ, hành vi.
Năm 2025 sắp khép lại, và theo thông lệ hàng năm, các nhà từ điển trên thế giới lại đi tìm từ ngữ để chọn đặt tên cho cái mớ hỗn độn mà nhân loại vừa bơi qua trong năm. Oxford chọn cụm từ “mồi giận dữ” (rage bait). Theo các nhà ngôn ngữ học của Oxford, đây là cách tiếng Anh vẫn thường vận hành: hai chữ quen thuộc — “giận dữ” và “mồi nhử” — ghép lại trong bối cảnh trực tuyến để tạo nên một ý niệm mới: thứ nội dung bày ra để cố tình khêu gợi bản tính nóng nảy của người xem, người đọc, khiến thiên hạ phải lao vào vòng tranh cãi chỉ để cuối cùng bấm thêm một cú “tức” nữa.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.