Hôm nay,  

Lòng trần còn tơ vương khanh tướng

5/23/201916:22:00(View: 7793)


C:\Users\Annemarie_PC\Desktop\NNN\TimeToRetire1.jpg


Về hưu, chữ nghĩa của tài tình của “vi-xi” bây giờ gọi là “nghỉ hưu?”,  là nghỉ làm việc, không còn tiếp tục làm công việc hàng ngày để kiếm lương bổng, lợi tức cần cho đời sống nữa.


Cũng dễ hiểu.  Trèo dốc mãi thì ngựa phải chồn chân; Đã đến bờ thì thuyền tất phải đụng cầu.  Cuộc đời là thế. Mọi chuyện dù trong bất cứ lãnh vực nào, hoàn cảnh nào rồi sẽ đến lúc nắng chiều, cuối hạ… không thể kéo dài mãi theo bước thời gian.  Về hưu có thể là trường hợp đã đáo hạn tuổi đời (“standard retirement age”); hoặc đã đi làm việc đủ số thời gian như luật định (“accrued time of working”) để được hưởng tiền phụ cấp hưu trí; Có người lại về hưu ngang (“early retirement”), ngay từ lúc còn trẻ,  không kể gì tuổi tác vì đã có khả năng làm dư ra một số tiền lớn đủ để tự sống một cách thoải mái mà không cần gì đến tiền hưu trí; các anh chàng chơi thể thao chuyên nghiệp hay làm chuyện này…!


Trường hợp về hưu của cá nhân tôi thuộc loại hơi “quá đà!”  Số là, trên đất tư bản Mỹ “siêu” bóc lột này (?) tôi được phân loại thuộc thành phần “hợp lệ tình trạng quân dịch” về hưu ở tuổi 66 (nên biết thêm ở tuổi 62 về hưu non) nhưng chỉ vì cái gọi là “Lòng trần còn tơ vương khanh tướng” cho nên tôi vẫn còn ráng cù cưa mãi chưa chịu treo súng, gác cày; chính vì vậy tôi mới gặp cảnh “thì đường trần mưa bay gió cuốn” ở giữa tuổi 68:  Gọi là “Khanh tướng” cho oai chứ thực ra chủ tâm câu giờ của tôi là để ráng kiếm thêm hưu bổng chút nào hay chút đó.  Chưa kịp thấy “khanh tướng” (hay hưu bổng đẹp mắt!) ở đâu mà trong một năm cuối của sự nghiệp đi cày đã phải ba lần đi vào “phòng cấp cứu (ER)”… Thiệt kẹt giỏ ! Trong ba lần đó, có một bận được xe cứu thương chở thẳng từ sở làm vào ER.  Mặc dù “Anh chưa chết đâu em!”  nhưng cũng phải hú vía!  Đành phải ca bài “chém vè” y như nàng Thúy Kiều nhắc với chàng Kim Trọng chữ “thôi” cả thảy hai lần để than vãn số phần mình: “Kiếp này thôi thế thì thôi còn gì!” (Kiều)


Đa số dân chúng Mỹ dùng cả cuộc đời để tính toán cho chuyện về hưu và an hưởng tuổi già.  Riêng phần tôi như đã kể lể qua loa ở trên, về hưu lại là chuyện chẳng-đặng-đừng. Dù mấy thầy tướng số nói là số tử vi của tôi có sao tử vi ở cung mạng (thiệt hôn?) mà không hiểu tại sao cuộc sống đời thật của tôi vất vả thấy ông bà ông vải, ba chìm bảy nổi tới gần tận cùng bằng số, như các cảnh đời mà quý vị thấy xẩy ra trong phim bộ (?): Tôi lọt tọt theo cha mẹ bỏ quê cha đất tổ, tài sản di cư vào Nam tay trắng năm 1954; và rồi cùng với một thằng em trai nhỏ bỏ lại hoàn toàn (cha mẹ, gia đình, tài sản…) chạy lấy người chỉ còn “trên răng dưới toàn đồ phế thải” năm 1975 vì cái họa cộng sản ập tới đòi kíu nước trời ơi gì đó.  Hết biết! Khi đã định cư, sống yên ổn đời tị nạn trên đất Mỹ thì năm 1992 tôi lại bị phá sản (sập tiệm – “Tưng bừng khai trương, âm thầm rút cầu / đóng cửa”) một lần.  Vâng! Quý vị chỉ cần phá sản một lần trong đời là đủ rành sáu câu vọng cổ về chuyện “mần ăn” rồi…


Cho tới lúc về hưu; và cũng cần nói thêm tôi không phải là nhân viên thuộc loại ngầu như ông bạn vàng của tôi vẫn ca ăng ẳng, văng nước miếng trên bàn nhậu là “tui mà nghỉ làm là hãng đóng cửa liền” (mặc dù trong thực tế ông “yellow friend” này đã bị “lay-off” hẳn hòi rồi mà hãng của ông ta vẫn sống mạnh giỏi, không thấy phải đóng cửa đóng nẻo gì ráo!), tôi nhận thấy cuộc đời rất châm; không dễ dàng và lãng mạn như trong thơ, văn chương mà các bác các mợ văn-thi-sĩ mơ ngủ đã viết lăng nhăng…  Ngoài ra, tôi còn thấy nếu muốn sống yên ổn thì tốt nhất phải sống như là người vô danh… Nobody notices / cares!


Hạnh phúc luôn luôn thật hiếm hoi; Mình có cố gắng tìm được chút hạnh phúc thì đôi khi lại là nỗi đau của người khác mới chết!  Mặt trời không mọc phương Tây được. Cố sức làm chuyện… ruồi bu lấy tiếng ngu làm chi; chỉ tổ cho thiên hạ chửi thi đua.


Không biết đời tư của quý vị ra sao (mà “who cares” hà?), tôi thì có nhiều tính xấu lắm: Trời tốt thì sợ nắng; âm u thì sợ mưa; tối thì sợ ma… vậy mà sau bao năm trời cày tới sứt trán hói đầu mà vẫn còn ráng cày thêm một chút vì ham (nghèo hay thì ham mà!).  Sau ba lần vào phòng cấp cứu (ER) mới nghiệm ra ông tỉ phú Steve Jobs, người sáng lập (Co-founder) ra hãng Apple và có tài sản trên 30 tỉ đô-la, nói lời cuối cùng (his last words) trên giường bệnh trước khi chết lúc 56 tuổi vì ung thư tụy tạng (Pancreatic cancer) nghe rất có lý, đáng cho chúng ta ở tuổi gần đất xa trời suy gẫm:


1.   Mình có thể thuê người khác lau hay dọn dẹp nhà cửa, nấu ăn, lái xe cho mình; Nhưng mình không thể thuê ai mang bệnh cho mình được!

2.   Nếu mất việc, mình có thể tìm ra việc khá; mất hết tài sản có thể làm ra tài sản khác; mất người yêu, có thể tìm người yêu khác đẹp giỏi hơn.  Nhưng nếu mình chết (mất mạng) thì… hết. It is final / the end of everything!


Có còn gì đúng hơn?  Sức khỏe còn (không phải đâi ngôn như “tiếng Việt còn!”) thì chúng ta có thể bắt đầu làm lại từ đầu nhiều giấc mộng không thành, tiếp tục các xây dựng còn dang dở.  Không có (hay thiếu) sức khỏe thì… xin miễn… đừng hòng chơi… thể thao!


Cuộc đời vốn dĩ đã ngắn ngủi; xin quý vị đừng làm cho nó ngắn hơn bởi vì có biết bao nhiêu người (vợ, con, cháu chắt…) và biết bao nhiêu chuyện (một Việt Nam không cộng sản chẳng hạn…) còn trông cậy vào tuổi thọ của quý vị.  Cẩn trọng.


Sau một năm về hưu, nhìn lại thấy có nhiều chuyện đáng ghi lại như sau:


Khác hẳn với nhiều người khi đã về hưu cảm thất ngày dài rất chán nản, ngày nào cũng là ngày Chủ nhật, ngủ và xem TV hơi nhiều…  Tôi lại cảm thấy bận rộn nhiều hơn (dù toàn là việc bận mà không tên) so với lúc còn đi làm. Mặc dù không còn phải tranh luận (arguing) với đồng nghiệp hay với sếp trong sở, nhưng bây giờ lại thường hay tranh luận lung tung với vợ, với con, với cháu... Ngày trước còn tà tà gãi trán bắt điện thoại gọi vào sở giả vờ khai bệnh xin nghỉ để không phải đi làm; bây giờ vợ con đã biết rõ giờ giấc, khả năng và sức khỏe của mình như thế nào rồi; Họ giao việc cho tôi làm mệt nghỉ không thể khai bệnh giả được nữa (sic!)  Đám con ở nhà, nhất là bà vợ, là sếp còn khó tánh hơn sếp ở sở hồi xưa chưa về hưu.


Khi có dịp may gặp bạn bè là y như rằng câu hỏi đầu tiên của họ là: “Về hưu rồi hả? Anh đã có định đi du lịch ở đâu chưa?”  Thành thật mà nói tôi là chúa ghét chuyện đi du lịch vì cái tính lười xếp và gỡ hành lý (“packing” và “unpacking”) mỗi khi phải đi đâu xa.  Chỉ ngồi chơi một chỗ không làm gì cả đã thấy mệt lử rồi nói chi đến chuyện đi chơi đường xa, ăn đồ ăn lạ (lạnh bụng?) phải vào các nhà vệ sinh loại ngán chè đậu, hoặc nơi thiếu hẳn chỗ đi… tè  (fyi - tôi có “sự cố” phải đi xả bình liên miên vì “prostate issues” mới chết!). Cách đây vài tuần lễ, tôi tình cờ vừa gặp lại ông anh họ bằng tuổi với tôi. Ông anh đã về hưu non từ lúc 62 tuổi.  Ông ta cho biết là trong 6 năm qua, từ lúc về hưu, ông đã đi du lịch thăm 39 quốc gia (?) Thích thú và học hỏi đâu chưa biết; nhưng tôi nhìn qua sắc diện và vóc dáng thì thấy ông ta tiều tụy và hư hao hơi nhiều…  Có lẽ chỉ cần đi thăm thêm một quốc gia nữa thôi (cho chẵn số 40) thì có thể vô thẳng trong lò được rồi (?) Ai tai!


Thôi thế thì thôi! That is it! “The Game of Throne,” or any games of mine, is technically over!

C:\Users\Annemarie_PC\Desktop\NNN\TimeToRetire2.jpg


Trần Văn Giang

Orange County, ngày 22 tháng 5 năm 2019.

 

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Năm 1895, Alfred Nobel – nhà khoa học bị ám ảnh bởi cái giá mà nhân loại phải trả từ phát minh của mình – đã để lại di chúc năm 1895 rằng tài sản của ông sẽ dùng để tài trợ các giải thưởng “mang lại lợi ích lớn nhất cho nhân loại.” Đối với Nobel Hòa Bình, ông có phần đặc biệt: giải thưởng này sẽ được trao cho người đã “có nhiều hành động hoặc nỗ lực mang đến sự đoàn kết, hòa bình giữa các quốc gia, bãi bỏ hoặc giảm bớt quân đội thường trực, tổ chức và thúc đẩy các hội nghị hòa bình.” Sứ mệnh chọn lựa được giao cho Quốc Hội Na Uy, có lẽ vì ông tin rằng Na Uy – khi đó còn nhỏ bé và trung lập – sẽ ít bị cám dỗ bởi chính trị quyền lực.
Trung Hoa ngày nay như kinh thành giữa sa mạc, vẻ yên ổn bên ngoài chỉ là lớp sơn son thếp vàng phủ lên nền đá đã rạn. Thế giới đứng ngoài quan sát, vừa lo nó sụp, vừa biết nó trụ lại nhờ ảo ảnh quyền lực và niềm tin vay mượn. Dưới lớp hào nhoáng của “Giấc mộng Trung Hoa” là một cơ đồ quyền lực đang già nua trong chính tuổi trẻ của mình. Bởi sức mạnh của nó không khởi từ niềm tin, mà từ nỗi sợ — và nỗi sợ, tự thuở khai triều lập quốc, chưa bao giờ là nền tảng lâu bền.
Ngày 8 tháng 10 năm 2025, tại tòa án liên bang ở Alexandria, bang Virginia, cựu Giám đốc Cơ quan Điều tra Liên bang (FBI) James Comey không nhận tội đối với hai cáo buộc hình sự. Cáo trạng nêu rằng vào tháng 9 năm 2020, Comey đã nói dối Quốc Hội khi vẫn giữ nguyên lời khai trong buổi điều trần trước đó rằng ông không hề cho phép để lộ thông tin về cuộc điều tra của FBI liên quan đến Hillary Clinton. Theo nhiều bình luận gia pháp lý, từ cánh tả đến cánh hữu, việc truy tố Comey chủ yếu chỉ là do chính phủ liên bang đang cố tình nhắm vào kẻ mà Tổng thống “thấy không vừa mắt.” Comey là người đứng đầu cuộc điều tra nghi án Nga can thiệp bầu cử tổng thống 2016 và bị Trump lột chức vào năm 2017.
Sau sáu ngày đột ngột “bặt tiếng,” chương trình Jimmy Kimmel Live, của MC kiêm diễn viên hài và nhà biên kịch nổi tiếng, đã trở lại với khán thính giả vào tối 23/9/2025. Sự trở lại này, chỉ vỏn vẹn sau gần một tuần bị đình chỉ, không chỉ là tin vui với những người yêu tiếng cười đêm khuya của truyền hình Mỹ, mà còn là một hồi chuông cảnh tỉnh, kéo theo những bàn luận trái chiều, chạm đến cốt lõi của tự do ngôn luận, một trong những quyền thiêng liêng nhất trong thể chế dân chủ.
Texas, mùa thu 2025 – trên khuôn viên đại học giữa vùng đất vốn tự hào là “trái tim bảo thủ của nước Mỹ”, thay vì nghe tiếng lá thu rơi, người ta lại nghe tiếng giày đinh vang vọng, bước chân của bóng ma McCarthyism quay về - phiên bản thế kỷ 21 - trở lại giảng đường với tốc độ và sự kinh dị của thời đại kỹ thuật số. Ngày 9 tháng 9, trên bục giảng của trường Texas A&M University, giáo sư Melissa McCoul trong giờ văn học thiếu nhi, dùng hình một con kỳ lân tím để nói với sinh viên rằng bản sắc con người không chỉ có hai nửa nam–nữ. Một sinh viên giơ tay hỏi: “Điều này có hợp pháp không?” và viện dẫn sắc lệnh mà Tổng thống Donald Trump ký hồi tháng Giêng, tuyên bố chỉ có hai giới tính sinh học. Bà McCoul đáp bằng lý lẽ, không viện dẫn chính trị. Nhưng một chiếc điện thoại trong lớp đã ngầm quay lại hình ảnh. Và chỉ ít lâu sau, cả nước đều xem đoạn clip ấy – không phải để học, mà để phán xét.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi thể chế, phương Tây và Việt Nam đang phải đối diện trước những thách thức nghiêm trọng về cải cách chính sách để cho phù hợp với nhu cầu của thời đại mới, nhất là vai trò của pháp luật. Pháp luật là nền tảng thiết yếu cho sự vận hành ổn định và công bằng của xã hội. Là hệ thống quy phạm điều chỉnh hành vi con người, pháp luật không chỉ bảo vệ quyền lợi cá nhân và tập thể mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững. Trong xã hội hiện đại, vai trò của pháp luật được thể hiện rõ nét qua các lĩnh vực như bảo vệ an ninh quốc phòng, duy trì trật tự xã hội, bảo đảm quyền tự do cá nhân, phát triển phúc lợi xã hội, và thúc đẩy tinh thần hợp tác cũng như hội nhập.
Ngày 30 tháng 9 năm 2025, tại căn cứ Thủy Quân Lục Chiến ở Quantico, Virginia, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bước lên sân khấu trước hàng trăm tướng và đô đốc được triệu tập từ khắp nơi trên thế giới. Ông tuyên bố sẽ “cải tổ văn hóa quân đội” bằng mười chỉ thị mới, nhằm quét sạch cái mà ông gọi là “rác rưởi thức tỉnh” và khôi phục “tinh thần chiến binh”. Cụm từ ấy – nửa ca tụng bạo lực, nửa tán dương cơ bắp – nay đã trở thành thương hiệu chính trị của Hegseth. Trong cuốn Cuộc Chiến Chống Lại Những Chiến Binh (2024), ông cho rằng việc phụ nữ được đưa vào các vai trò chiến đấu đã “làm cạn kiệt” tinh thần này, khiến quân đội Hoa Kỳ “ít sát thương hơn.” Nghe qua, người ta tưởng quân đội chỉ tồn tại để đong máu đếm xác.
Ông bà xưa đã nói, nắm thì “nắm kẻ có tóc ai nắm kẻ trọc đầu.” Cách nói dân gian này rất cụ thể và dễ hình dung, người có tóc thì dễ bị nắm, bị túm, còn người trọc đầu thì không thể nắm được. Mang câu nói này vào chính trường Mỹ hiện tại, quả là khôi hài, nhưng không kém màu bi kịch. Nó phản ánh một sự thật trần trụi và không thể tránh khỏi: Quyền lực, chính sách, sắc lệnh hành pháp, các cuộc chiến pháp lý và ‘tuổi thọ’ chính trị của người đứng đầu nhánh hành pháp đang phụ thuộc vào sự phục tùng của các nhà lãnh đạo và những tài phiệt. Họ là ai? Họ là một mạng lưới của các quan chức, nhà lập pháp, giám đốc điều hành truyền thông, nhà tài trợ…, những người đã chọn chọ họ một thế đứng, xuôi theo những gì tổng thống muốn.
Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đánh một đòn nguy hiểm: huy động các văn phòng công tố đi điều tra mạng lưới từ thiện Open Society Foundations của gia đình Soros, một quỹ từ thiện quốc tế, nổi tiếng với việc tài trợ cho các dự án dân chủ, giáo dục và nhân quyền trên khắp thế giới. Danh sách cáo buộc nghe cứ như “vật lạ”: từ đốt phá đến tài trợ khủng bố. Open Society Foundations lập tức phản đối, khẳng định mình hoạt động hợp pháp, và nhắc lại điều mà bất cứ người tỉnh táo nào cũng hiểu: khi chính quyền có thể tùy tiện lấy một nhóm dân sự làm vật tế, thì quyền của mọi nhóm khác cũng chẳng còn gì bảo đảm.
Trong nhiều thập niên qua, giải pháp hai nhà nước luôn được xem là phương án khả thi nhằm mang lại hòa bình cho khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn chưa đạt được kết quả cụ thể. Gần đây, cuộc tranh luận về việc công nhận nhà nước Palestine đang có những chuyển biến mới khi Pháp và Ả Rập Xê Út tổ chức một hội nghị quốc tế tại New York, ngay trước thềm Đại hội thường niên của Liên Hiệp Quốc.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.