Hôm nay,  

“Tôi Với Người, Chung Một Trái Tim”: Du Tử Lê Với 50 Năm Cầm Bút

23/09/201400:00:00(Xem: 4140)

“Tôi Với Người, Chung Một Trái Tim”: Du Tử Lê Với 50 Năm Cầm Bút

Cuối cùng, sau nhiều năm tháng chuẩn bị, trận “địa chấn xanh” ở lãnh vực VHNT, cũng đã đi đến những bước cuối cùng, để toàn bộ trận “địa chấn xanh” này đã trở thành cụ thể với tập sách dày trên 400 trang khổ lớn tựa đề: “Tôi với người, chung một trái tim”. Đây là một tuyển tập tổng kết toàn bộ sự nghiệp trên 50 năm cầm bút của nhà thơ Du Tử Lê.

Chúng tôi ví von toàn tập Du Tử Lê “Tôi với người, chung một trái tim” do Sống xuất bản như một “địa chấn xanh” bởi vì đây là lần đầu tiên, ở hải ngoại cũng như tại quê nhà, toàn bộ tài sản tim óc của một tác giả, không chỉ được thu thập, tổng hợp mà, ở mỗi lãnh vực lao tác của tác giả còn được soi sáng, phân tích bởi những cây bút, những nhân vật tên tuổi làm thành dòng VHNT Việt nữa.

Từ những cây bút thành danh, khi hầu hết anh chị em nhà xuất bản Sống chúng tôi, người thì chưa ra đời, người thì mới bước chân đến trường, hoặc hãy còn ngồi trên băng ghế trung học… Như cố họa sĩ, nhà thơ, nhà phê bình văn học Tạ Tỵ, nhà thơ, cố giáo sư Nguyên Sa, cố nhà văn Mai Thảo. Nhà văn Vũ Thư Hiên. Cố linh mục Trần Cao Tường, nhà báo Lê Văn (cựu chủ biên đài Tiếng Nói Hoa Kỳ) giáo sư, nhà thơ, Lê Vương Ngọc… Hoặc những nhà văn, nhà thơ vẫn còn sáng tác là các tên tuổi tiêu biểu như nhà thơ Trần Dạ Từ, nhà thơ Trần Thu Miên, nhà báo Mặc Lâm / Khuất Kim Ngữ, nhà nghiên cứu văn học Nguyễn Ngọc Bảo, nhà văn Cổ Ngư. Nhà báo Nguyễn Chí Khả v.v…

Ở thế hệ 8x chúng tôi có bài viết từng được nhiều người yêu thích của Orchid Lâm Quỳnh…

Tất cả những tên tuổi vừa kể cùng nhiều nhân vật khác nữa, đã lần lượt phân tích thơ, văn Du Tử Lê, từ những ngày ông mới khởi nghiệp cho tới hiện tại.

Về phần gia tài phải nói là cực kỳ to lớn của nhà thơ Du Tử Lê ở mặt thơ phổ nhạc, chúng tôi sưu tầm được trên dưới 30 ca khúc tồn tại tới ngày hôm nay, sau nhiều tháng năm thử thách. Điển hình như các ca khúc “Đêm, nhớ trăng Saigon” nhạc Phạm Đình Chương. “Khúc thụy Du”, nhạc Anh bằng. “Tình Sầu Du Tử Lê”, nhạc Phạm Duy. “Trên Ngọn Tình Sầu” nhạc Từ Công Phụng. “Người về như bụi” nhạc Hoàng Quốc Bảo. “Trăng Khuyết” nhạc Việt Dzũng. “Trong tay thánh nữ có đời tôi” nhạc Hoàng Thanh Tâm. “K. Khúc Của Lê” nhạc Đăng Khánh. “Hiến chương yêu”, nhạc Nguyên Bích. “Ta có nghìn năm đợi một người” nhạc Trầm Tử Thiêng. “Chỉ nhớ người thôi đủ hết đời”, hay “Dòng suối trăm năm”, nhạc Trần Duy Đức, v.v…

Chúng tôi cũng không chỉ gửi tới quý bạn những ca khúc có note nhạc mà, kèm theo, lần đầu tiên, là những tiết lộ của các nhạc sĩ về cơ duyên hay tại sao họ lại chọn những bài thơ đó của họ Lê, để phổ nhạc? Chúng tôi cũng rất hãnh diện để “khoe” với quý bạn rằng, chúng tôi đã thuyết phục được họ Lê, ghi rõ, linh hồn của những bài thơ sớm đi vào âm nhạc đó là ai? Thế nào? Ra sao?

Đặc biệt hơn nữa, cũng lần đầu tiên, cuộc sống đời thường và những cuộc tình sóng gió, tố chất làm thành nhiều chục tác phẩm của họ Lê, cũng được ghi lại một cách đầy đủ, rõ ràng bởi các cây bút như Lê Vương Ngọc (anh ruột Du Tử Lê), Nguyễn Chí Khả (bằng hữu trên 50 năm), Orchid Lâm Quỳnh (ái nữ của họ Lê) v.v…

blank
Bìa sách.

Với cá nhân chúng tôi thì những cuộc tình của họ Lê cũng là một thứ “di sản” hiểu theo nghĩa: Đó là nguồn gốc của sự hình thành tác phẩm!

Về lãnh vực hội họa, tuy nhà thơ Du Tử Lê chỉ mới bước vào ít năm gần đây, và ông luôn tuyên bố, ông chỉ là người chuyển tải thơ của ông từ dạng chữ viết qua đường nét và mầu sắc, chứ không phải là một họa sĩ… Nhưng qua 4 lần triển lãm cá nhân, tranh của ông đã được giới yêu tranh đón nhận như một hiện tượng ngoại lệ. Và, những họa sĩ, những nhân vật có thẩm quyền đã “giải mã” hiện tượng này, một cách lý thú như các họa sĩ Duy Thanh, Đinh Cường, Phạm Thông, nhà phê bình hội họa Đặng Phú Phong; phát biểu của các ông Lê Văn, Đăng Khánh, Tô Thùy Yên…được đặc phái viên Nguyễn Phục Hưng ghi lại trong một chương trình phát thanh đặc biệt của đài tiếng nói Hoa Kỳ, ở Hoa Thịnh Đốn… Cùng những bài viết này là 10 bức tranh sơn dầu tiêu biểu nhất của họ Lê. Trong số đó, nhiều bức đã trở thành sưu tập cá nhân của những người yêu tranh ở khắp nơi trên thế giới.

Và, thưa quý vị, dĩ nhiên trận “địa chấn xanh” VHNT “Tôi với người, chung một trái tim” do nhà XB Sống sưu tầm và thực hiện, không thể thiếu những bài thơ, những tùy bút đầu tay, và mới nhất của Du Tử Lê, được chọn lọc từ gần 60 tác phẩm đã xuất bản, kèm theo những tấm hình chân dung tác giả và bằng hữu, thuộc tư liệu gia đình của ông, cũng đã được Sống tái hiện trong nhiều sách.

Tóm lại, chúng tôi hãnh diện lập lại một ghi nhận của chính họ Lê về tác phẩm “Tôi với người, chung một trái tim”, khi ông nói đại ý: Khó ai có thể có đầy đủ gần 60 tác phẩm của ông, chưa kể tranh vẽ của ông trong tủ sách gia đình…

Ông kết luận:

“Dó đó, chỉ cần có trong trong tay tác phẩm “Tôi với người, chung một trái tim” tức thị, quý vị đã có toàn bộ sự nghiệp một đời của cá nhân tôi. Với tôi, nó như một thư viện Du Tử Lê thu nhỏ vậy”.

Thật vậy, chỉ với một số tiền rất tượng trưng, quý bạn đã có thể có được trong tay nguyên một thư viện thu nhỏ toàn bộ sự nghiệp của họ Lê, một tác giả trọn đời tận tụy với VHNT Việt.

Ngay từ hôm nay, quý bạn có thể đặt mua “Tôi với người, chung một trái tim” - Toàn tập sự nghiệp của nhà thơ Du Tử Lê qua nhà XB Sống, địa chỉ: [email protected] Hoặc điện thoại số: 714-531-5362. Sách sẽ được giao tận nhà quý bạn.

Tưởng cũng nên nhấn mạnh: Buổi ra mắt sách sẽ diễn ra vào lúc 3 giờ chiều Chủ Nhật, ngày 28 tháng 9 này, tại phòng Sinh họat nhật báo Người Việt. Ngoài phần ca nhạc, chúng tôi có ba diễn giả là Thi sĩ Trần Dạ Từ, nhà báo Phạm Phú Thiện Giao và ký giả Ngọc Lan.

Nhà Xuất bản và Tuần báo Sống, tường trình.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tháng Năm, 2024, trong phiên tòa xét xử bị cáo, tức cựu Tổng thống Donald Trump, liên quan các khoản chi phí cho nữ diễn viên phim khiêu dâm Stormy Daniels dưới dạng tiền bịt miệng, có một cựu công tố viên, bộ trưởng tư pháp từ Flordia đến tòa New York. Bà ngồi bên dưới theo dõi để ủng hộ Trump. Đó là Pam Bondi. Sau khi bồi thẩm đoàn phán quyết Trump có tội trong 34 tội danh, Bondi đã xuất hiện trên Fox News, cùng với Kash Patel, phát biểu rằng “một niềm tin rất lớn đã bị mất vào hệ thống tư pháp tối nay.” Bà còn nói thêm: “Người dân Mỹ đã nhìn thấu điều đó.”
Chiều thứ Sáu, chúng tôi ăn trưa với một người bạn mới ở Huntington Beach. Không biết vì men bia hay vì chọn quán giữa một thành phố “đỏ”, câu chuyện đang nhẹ nhàng bỗng rẽ thẳng vào chính trường. Nhắc đến những gì xảy ra kể từ ngày tổng thống Trump nắm quyền sinh sát, cô bạn tôi đề cập đến vật giá leo thang, vừa lạm phát vừa thuế quan, kinh tế bất ổn, đời sống bất an… Anh bạn mới của chúng tôi nghe đến đây lên tiếng cắt lời: “Dẫu có thế, so với nhiều người, nhiều xứ khác, người Mỹ vẫn còn đang sống trong may mắn. Và chúng ta nên biết ơn điều đó.” Anh khiến tôi liên tưởng đến thuyết “dân túy tàn bạo”, được Jay Kuo nhắc đến trong bài báo mới đăng của Ông trên Substack tuần qua.
Tuần trước, tình cờ tôi đọc được một bài viết của tác giả Vũ Kim Hạnh được chia sẻ lại qua Facebook. Bài viết có tựa đề là "Cơ hội vàng ở Mỹ sau mức thuế đối ứng 20%", trong đó bà nhắc riêng về kỹ nghệ xuất cảng gỗ của Việt Nam sang Hoa Kỳ và thế giới. Trước khi đi vào chi tiết của bài viết, có thể nhắc sơ về bà Vũ Kim Hạnh ắt đã quen thuộc với nhiều người trong nước. Bà từng là Tổng Biên Tập báo Tuổi Trẻ, cũng như nằm trong nhóm sáng lập tờ tuần báo Sài Gòn Tiếp Thị, từng là những tờ báo khá thành công tại Việt Nam.
Franklin D. Roosevelt (1882-1945), Tổng Thống Hoa Kỳ thứ 32 và là vị tổng thống Mỹ duy nhất phục vụ hơn 2 nhiệm kỳ, đã từng nói rằng, “Tự do của nền dân chủ không an toàn nếu người dân dung túng sự gia tăng của quyền lực cá nhân tới mức trở thành mạnh hơn chính nhà nước dân chủ đó. Điều đó trong bản chất là chủ nghĩa phát xít: quyền sở hữu của chính phủ thuộc về một cá nhân, một nhóm người, hay bất cứ thế lực cá nhân nào đang kiểm soát.” Lời cảnh giác đó của TT Roosevelt quả thật đã trở thành lời tiên tri đang ứng nghiệm trong thời đại hiện nay của nước Mỹ. Tổng Thống Donald Trump trong nhiệm kỳ đầu và gần 8 tháng của nhiệm kỳ hai đã thể hiện rõ ý chí và hành động của một nhà lãnh đạo muốn thâu tóm mọi quyền lực trong tay mình bất chấp những việc làm này có phá vỡ nền tảng tự do và dân chủ mà nước Mỹ đã nỗ lực không ngừng để tạo dựng và giữ gìn trong suốt hai trăm năm mươi năm qua hay không!
Từ lâu trong chính trị Mỹ vẫn tồn tại một quy tắc bất thành văn, khi thì nói lên to rõ “chúng ta tốt đẹp hơn như thế này,” hoặc có khi chỉ thì thầm, nhẹ nhàng, rằng đảng Dân Chủ không nên sa vào bùn lầy. Nhiều thập niên qua, “quy tắc” này đã định hình cả vận động tranh cử lẫn cách cầm quyền lãnh đạo. Tổng thống Barack Obama, bằng sự điềm tĩnh, được xem là bậc thầy về nghệ thuật này, ngay cả khi Donald Trump mở màn thuyết âm mưu “giấy khai sinh giả.” Tổng thống Joe Biden cũng vậy. Ông lèo lái đất nước sau đại dịch bằng chiến lược đặt niềm tin vào sự văn minh, đoàn kết, tin rằng lời kêu gọi phẩm giá có thể giữ thăng bằng cho con thuyền trong cơn chao đảo vì sóng dữ.
Trong nhiều tháng qua, các tài khoản chính thức của Bạch Ốc và Bộ Nội An trên mạng X liên tục tung ra hình ảnh và video (meme) dị hợm: từ ảnh ghép kèm âm thanh chế giễu, những đoạn đăng kiểu TikTok, cho đến tranh vẽ bằng trí tuệ nhân tạo. Đây không phải trò vui của vài nhân viên rảnh rỗi, mà là một chiến dịch có chủ ý, lặp đi lặp lại, như muốn răn: ai mới thực sự được coi là người Mỹ. Trang NPR ngày 18 tháng 8 nhận định: “Các tài khoản chính thức của chính quyền Trump đang khai thác đủ kiểu meme, hình ảnh AI với giọng điệu đầy thách thức trong các bài đăng trên mạng xã hội.”
Trước khi quay lại cùng cuộc họp song phương giữa Trump và Putin tại Alaska, hãy quay lại những cuộc họp giữa Donald Trump và lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un trong nhiệm kỳ đầu của Donald Trump. Lần đầu tiên, một đương kim tổng thống Hoa Kỳ đã hạ mình sang Châu Á đến ba lần, lần đầu tại Singapore, rồi Việt Nam và cuối cùng ngay tại khu phi quân sự giữa Nam-Bắc Hàn, để gặp và nâng cao vị thế một tay "Chí Phèo" cộng sản mặt sữa nhưng khét tiếng độc ác lên vị thế chính thức ngang hàng với Hoa Kỳ trên chính trường quốc tế.
Trong căn phòng trắng, lổm chổm những mảng phù điêu mạ vàng trên trần nhà và tường, một người đàn ông mảnh khảnh, nhanh nhẹn bước ra giới thiệu trước ống kính báo chí món quà đặc biệt ông cố ý mang theo tặng Tổng thống Donald Trump. Đó là lần hiếm hoi CEO của hãng Apple, Tim Cook, xuất hiện trong trang phục sơ mi cà vạt vest đen. Ngay cả trong những lần ra mắt sản phẩm iPhone mới hàng năm, vốn được xem là sự kiện quan trọng bật nhất của Apple, người ta cũng không thấy Cook phải bó mình trong bộ lễ phục trịnh trọng như vậy. Tim Cook đã mang đến cho các tín đồ của trái táo một sự bất ngờ, giống như 15 năm trước, ông xuất hiện trên tạp chí Out ở vị trí đầu bảng xếp hạng Power 50, một danh sách xếp hạng những cá nhân đồng tính nam và đồng tính nữ có ảnh hưởng nhất vào thời điểm đó.
Trong những tháng qua, thảm họa đói của người Palestine ở dải Gaza đã làm thế giới rúng động. Tin tức về trẻ em Palestine bị bắn chết trong khi cố len lỏi tới rào sắt để nhận thức ăn viện trợ được truyền đi; nhiều người đặt câu hỏi về lương tri của những kẻ tổ chức “công tác nhân đạo” này (công ty Gaza Humanitarian Foundation do chính phủ Trump hậu thuẫn). UN ước tính có khoảng 1,400 người Palestine đã chết khi tìm cách nhận thực phẩm cứu trợ. Vào tháng 12 năm 2023, Nam Phi đã đệ đơn kiện Israel lên Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) cáo buộc quốc gia này phạm tội diệt chủng ở Gaza. Một số quốc gia khác tham gia hoặc bày tỏ sự ủng hộ đối với vụ kiện, bao gồm: Nicaragua, Bỉ, Colombia, Thổ Nhĩ Kỳ, Libya, Ai Cập, Maldives, Mexico, Ireland, Chile Palestine…
Trí nhớ của một cộng đồng không chỉ mất đi khi thời gian làm phai mờ, mà có khi có bàn tay cố tình tháo gỡ. Không cần nhiều bút mực, chỉ cần bỏ vài dòng, thay một chữ, hoặc xóa một đoạn – câu chuyện lập tức đổi nghĩa. Lịch sử hiện đại đã nhiều lần chứng kiến điều đó. Năm 1933, chính quyền Quốc xã Đức đốt sách giữa quảng trường, thay lại giáo trình, đặt viện bảo tàng và văn khố dưới quyền Bộ Tuyên Giám. Joseph Goebbels nói: “Chúng ta không muốn người dân sử dụng cái đầu. Chúng ta muốn họ hành xử theo cảm tính.” Tám thập niên sau, ở một góc khác của địa cầu, những bản thảo của Trương Vĩnh Ký – người khai sáng nền quốc ngữ Việt – bị loại khỏi thư viện vì bị gán là “tay sai thực dân”. Sau 1975, chính quyền cộng sản xét duyệt văn hóa trên toàn quốc: các tác phẩm học thuật bị cấm; bị đốt, tên tuổi các học giả và nhà văn miền Nam biến mất khỏi mọi tiến trình văn hóa. Tại Hoa Kỳ ngày nay, sự thật không bị đấu tố – nhưng bị biên tập lại.



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.