Hôm nay,  

Góp Một Bàn Tay

12/06/201300:00:00(Xem: 6965)
Đáp lời kêu gọi của BPSOS (Ủy ban Cứu Người Vượt Biển), chúng tôi lên đường tiến về thủ đô Washington DC tham dự Ngày Vận Động Cho Việt Nam.

Tiếp theo chiến dịch thỉnh nguyện thư vào Tòa Bạch Ốc tháng 3 năm 2012, kỳ này, BPSOS khởi xướng cuộc vận động kéo dài hai ngày 3 và 4 tháng 6 năm 2013, tiếp tục đòi hỏi Hoa Kỳ nêu cao điều kiện nhân quyền trong quan hệ với Việt Nam, đồng thời ngăn chận không cho Việt Nam tham gia Hợp Tác Mậu Dịch Xuyên Thái Bình Dương nếu không cải thiện tình trạng Nhân Quyền.

Bên cạnh chủ điểm là tình trạng vi phạm nhân quyền và những đòi hỏi dân chủ, những vấn đề khác sẽ được nêu lên tại Quốc Hội Hoa Kỳ là chính sách cải tổ di dân nhập cư đang được Thượng Viện Hoa Kỳ cứu xét. Trong đó có những điều khoản ảnh hưởng lớn đến cộng đồng người Mỹ gốc Việt, kể cả vấn đề quốc tịch cho các đồng hương lai Mỹ ở Hoa Kỳ và giải quyết cho những người lai Mỹ còn kẹt ở Việt Nam.

BPSOS đã khởi xướng cuộc vận động quốc tịch cho các đồng hương lai Mỹ từ năm 2000. Từ đó đến nay, một số vị dân biểu đã đưa ra những dự thảo luật qua sự vận động của cơ quan này. Gần nhất là năm 2012, nữ Dân Biểu Zoe Lofgren tiếp tục đưa vào Hạ Viện luật Amerasian Paternity Recognition Act, nhưng dự luật không được biểu quyết. Đầu năm nay BPSOS lại vận động nữ DB Lofgren đưa ra cùng dự luật trong bối cảnh chính sách cải tổ di dân nhập cư toàn diện đang được bàn thảo ở Quốc Hội Hoa Kỳ.

Trước khi lên đường đi Washington DC, cô Nguyễn Thúy Loan, nhân viên văn phòng BPSOS Louisville, Kentucky ân cần trao cho tôi bộ hồ sơ đầy đủ tài liệu, văn thư liên lạc với các vị dân cử: Thượng Nghị Sĩ (TNS) Mitch McConnell và Jim Bunning, Dân Biểu John Yarmuth từ năm 2003 đến năm 2007 cùng hình ảnh các anh chị lai Mỹ Louisville, KY gặp gỡ các vị này để vận động cho dự luật quốc tịch; cũng như gặp trực tiếp Thị Trưởng Louisville Jerry Abramson để xin ủng hộ.

Đi cùng với tôi có anh Lê Thanh Hiệp, một người bạn học quen biết từ lâu. Anh Hiệp có Cha là một cựu quân nhân Hoa Kỳ từng tham chiến tại Việt Nam. Khi nghe tôi trình bày về những dự luật có thể ảnh hưởng tất cả những anh chị lai Mỹ còn kẹt lại ở Việt Nam và nhất là dự luật quốc tịch cho các anh chị lai Mỹ tại Hoa Kỳ, anh Hiệp dù đã có quốc tịch Hoa Kỳ nhưng anh vẫn sốt sắng nhận lời tôi mời gọi, thu xếp công việc, nghỉ 3 ngày làm, lái xe hơn 20 tiếng đi và về, cùng phái đoàn Kentucky vận động cho các đồng hương lai Mỹ.

Để chuẩn bị chương trình, trước ngày vào vận động Quốc Hội , chúng tôi dự cuộc gặp gỡ giữa đồng hương ở xa về và Ban Tổ Chức chiều ngày 3 Tháng 6, 2013 tại Nhà hàng Harvest Moon, Falls Chuch, VA. Trong cuộc họp mặt này, Ts. Nguyễn Đình Thắng và Cựu Dân Biểu Cao Quang Ánh đã bàn thảo với anh Lê Thanh Hiệp cùng với phái đoàn Kentucky về nội dung hai cuộc họp đã hẹn với TNS Orin Hatch (Cộng Hoà-UT) và TNS Mitch McConnell (Cộng Hoà-KY).

TNS Orin Hatch là tác giả tu chính S.744 đề nghị chấm dứt chương trình định cư con lai từ Việt Nam vào Hoa Kỳ thiết lập năm 1987 qua đạo luật Amerasian Homecoming Act. Uỷ Ban Tư Pháp Thượng Viện đã thông qua Tu chính này tháng 5 năm 2013. Nếu Thượng Viện thông qua tu chính này năm nay, thì chương trình định cư cho tất cả anh chị lai Mỹ kẹt ở Việt Nam sẽ không bao giờ còn cơ hội trở về quê cha đất tổ.

Không khí tại nhà hàng Harvest Moon thật đầm ấm. Mọi người gặp gỡ nhau trong tình thân ái và trân trọng vì những tấm lòng Việt Nam từ khắp muôn phương tuôn về thủ đô. Tiếng chào hỏi ân cần làm quen xen lẫn tiếng cười rộn rã vì vui mừng gặp lại người quen để lại những cảm xúc thật ngọt ngào trong tôi. Thật trân quý khi nhìn những ánh mắt rạng ngời và sự nhiệt tình dấn thân của giới trẻ.

Phái đoàn Bowling Green, KY có chị Lê Ngọc Phương và ba mẹ cùng với hai bác Thái Quốc Thanh và con gái. Phái đoàn Louisville, KY ngoài tôi và anh Lê Thanh Hiệp, còn có anh Trần Trung Hiếu, Giáo Sư Dược Khoa, anh Phạm Tấn Vũ, anh Vũ Luân và chị Nguyễn Yvonne Nga. Anh Luân và Chị Nga là cựu cư dân thành phố Louisville, KY, hiện đang làm việc và định cư tại Virginia. Khi được tin phái đoàn Louisville đến tham dự, anh Luân và chị Nga đã sốt sắng nghỉ việc một ngày để cùng chúng tôi vào Quốc Hội.

Không khí trong nhà hàng trở nên vô cùng sôi động và phấn khởi với nhiều tiếng reo hò chào mừng khi Tiến sĩ Nguyễn Đình Thắng gọi tên từng tiểu bang. Đại diện từ hơn 30 tiểu bang đã về tham dự. Một số anh chị em xa xôi như Canada và Úc Châu cũng về. Một số bạn trẻ đắc cử vào những chức vụ trong thành phố hay tiểu bang nơi họ sinh sống được mời lên phát biểu, chia sẻ kinh nghiệm tranh cử và truyền nguồn cảm hứng của họ đến giới trẻ. Mọi người đều rất phấn khởi và tràn đầy nhiệt huyết.

Chị Bùi Thảo Nhi đến từ Dallas-Ft. Worth, TX đã tận tụy cùng một nhóm bạn trẻ làm những cuộc hẹn với văn phòng của các vị Dân Biểu và Thượng Nghị Sỹ tại Quốc Hội. Chị Nhi giao các anh chị trưởng nhóm của từng tiểu bang danh sách chi tiết về địa điểm và thời gian của những cuộc họp; hướng dẫn phái đoàn của họ gặp các dân biểu để trình bày những vấn đề họ quan tâm như nhân quyền, định cư, thương mại, tôn giáo bị đàn áp, tài sản các cơ sở tôn giáo và tư nhân bị cộng sản Việt Nam cưỡng chiếm.

Ts. Nguyễn Đình Thắng tường trình cuộc họp ở Tòa Bạch Ốc ngày thứ Hai, 3 Tháng 6, 2013: Tòa Bạch Ốc chỉ nói cho chung chung. Vì vậy, nỗ lực chính của Ngày Vận Động là tập trung ở Quốc Hội, yêu cầu Quốc Hội kiểm soát Hành Pháp có thi hành đúng không? Chiến dịch hai năm (2013-2014) này, là nhiệm kỳ hai năm của Quốc Hội. Chúng ta sẽ theo dõi, sẽ nhắc nhở các vị dân cử ở địa phương, bỏ phiếu thuận cho những đạo luật mà chúng ta muốn thông qua, và bỏ phiếu chống cho những đạo luật mà chúng ta muốn chống, chẳng hạn như chống, không cho cộng sản Việt Nam tham gia tổ chức Hợp Tác Mậu dịch xuyên Thái Bình Dương.

Sáng sớm ngày 4 tháng 6, 2013, chúng tôi tập trung tại trụ sở trung ương của văn phòng BPSOS để lên xe buýt đến Quốc Hội. Bắt đầu buổi làm việc trong ngày, chúng tôi dự buổi họp khoáng đại do Đảng Cộng Hoà, hiện có đa Số ở Hạ Viện, tổ chức tiếp đón phái đoàn 450 nhà vận động người Mỹ gốc Việt. Rất nhiều vị dân biểu đã luân phiên gởi lời chào mừng và bày tỏ sự ủng hộ cho công cuộc vận động của tập thể người Mỹ gốc Việt cho dân chủ và nhân quyền ở Việt Nam.

Cuộc họp bắt đầu từ 10 giờ sáng đến 12 giờ trưa. Kết thúc, chúng tôi dùng bữa tiệc nhẹ do Đảng Cộng Hoà tại Hạ Viện khoản đãi. Sau đó, phái đoàn Kentucky chia làm hai nhóm. Anh Sinh Cẩm Minh hướng dẫn phái đoàn Bowling Green, KY và Nashville, TN họp với Dân Biểu Brett Guthrie (Bowling Green, KY) lúc 3 giờ chiều. Anh Trần Trung Hiếu hướng dẫn phái đoàn Louisville, KY họp với TNS Orin Hatch (Cộng Hòa, UT) lúc 3 giờ chiều và TNS Mitch McConnell (Cộng Hoà, KY) lúc 4 giờ chiều.

Theo lời chia sẻ của anh Sinh Cẩm Minh, phái đoàn Bowling Green, KY và Nashville, TN được dân biểu Brett Guthrie đích thân tiếp đón rất nồng hậu và chu đáo, chăm chú lắng nghe và ghi chép rất cẩn thận những vấn đề phái đoàn đưa ra như đề nghị ông bỏ phiếu thuận cho dự luật H.R.1897 Nhân Quyền cho Việt Nam, và bỏ phiếu, không cho cộng sản Việt Nam tham gia tổ chức Hợp Tác Mậu dịch xuyên Thái Bình Dương nếu không có những cải thiện đáng kể về nhân quyền, như phóng thích tất cả các tù nhân chính trị và lương tâm tại Việt Nam.

Anh Steven Hà, một cử tri thành phố Salt Lake City, Utah đã sắp xếp cuộc họp với văn phòng của TNS Orin Hatch (Cộng Hòa, UT) để chúng tôi có cơ hội trình bày về vấn đề liên quan tới tu chính S.744. Tu chính đề nghị chấm dứt chương trình định cư con lai từ Việt Nam vào Hoa Kỳ.

Buổi họp với văn phòng của TNS Orin Hatch, còn có Đồng chủ tịch CĐVN Maryland, Giáo Sư Nguyễn Ngọc Bích, anh Trương Văn Đức (BPSOS, Maryland), và Cựu Đại Sứ Hoa Kỳ tại Đông Timor, Ông Grover J. Rees.

Ông Everett Eissenstat, phụ tá chuyên về thương mại quốc tế (Chief International Trade Counsel), đã thay mặt TNS Orin Hatch, tiếp đón phái đoàn. Trong cuộc họp, Cựu Đại Sứ Hoa Kỳ Grover Rees, GS Nguyễn Ngọc Bích và tôi trình bày những quan ngại về tu chính S. 744 và yêu cầu TNS Orin Hatch rút lại tu chính này hoặc thay đổi tu chính hiện tại để các anh chị lai Việt Mỹ còn kẹt ở Việt Nam có thêm thời gian nộp đơn xin cứu xét.

Đề cập đến vấn đề thương mại với Việt Nam, chúng tôi đặt vấn đề nhân quyền, thành lập công đoàn lao động độc lập với các tổ chức của đảng cộng sản Việt Nam. Phái đoàn yêu cầu TNS Orin Hatch loại Việt Nam ra khỏi thương ước mậu dịch Hợp Tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) khi được Tổng Thống Obama đưa ra để lấy biểu quyết của lưỡng viện Quốc Hội nếu không thực sự có những thay đổi đáng kể về nhân quyền.


Ông Everett Eissenstat hứa sẽ trao những yêu cầu về tu chính S. 744 trong bộ luật cải tổ nhập cư và thương ước mậu dịch Hợp Tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) đến TNS Orin Hatch.

Sau cuộc họp TNS Orin Hatch, Ông Grover J. Rees, cựu Đại Sứ Hoa Kỳ tại Đông Timor, đã chia sẻ với phái đoàn rằng, chúng ta sẽ gặp rất nhiều khó khăn và trở ngại khi vận động văn phòng TNS Orin Hatch rút lại tu chính S. 744 khi tu chính này đã được Uỷ Ban Tư Pháp của Thượng Viện thông qua. Vì thế, cộng đồng người Việt Quốc Gia trên toàn nước Mỹ cần phải ráo riết vận động các vị TNS tại địa phương và nhất là các cử tri người Mỹ gốc Việt tại tiểu bang Utah, bỏ phiếu chống lại tu chính S. 744 hay làm áp lực để thay đổi nội dung của tu chính này thì các anh chị lai Mỹ còn kẹt lại ở Việt Nam mới còn cơ hội về quê cha đất tổ.

Sau đó, phái đoàn Louisville, Kentucky đã nhanh chóng đến văn phòng của TNS Mitch McConnell. Cựu Dân Biểu Liên Bang, Luật Sư Cao Quang Ánh cũng hiện diện để dự cuộc họp với phái đoàn.

TNS Mitch McConnell rất vui vẻ và thân thiện đón tiếp phái đoàn Louisville, Kentucky. Ông dành thời gian để chụp hình lưu niệm với phái đoàn và từng người. TNS McConnell ủy quyền cho ông Reb Brownell, Giám đốc Tư Vấn về Lập Pháp (Legislative Director and Counsel) lắng nghe và ghi chép nguyện vọng và yêu cầu của cử tri Kentucky nói riêng và toàn thể cử tri người Mỹ gốc Việt trên toàn quốc nói chung.

Cựu Dân Biểu Liên Bang, LS Cao Quang Ánh yêu cầu văn phòng TNS Mitch McConnell xem xét lại dự luật cải tổ nhập cư. Tiếp tục duy trì chiếu khán nhập cư diện F4 (Anh Chị Em). Luật cải tổ dự định sẽ xóa bỏ chiếu khán F4. Không thay đổi chiếu khán diện F3 (Cha mẹ có quốc tịch Hoa Kỳ bảo lãnh con ruột đã lập gia đình). Luật cải tổ dự định thay đổi chỉ cho phép những người con đã lập gia đình và từ 30 tuổi trở xuống mới được cấp chiếu khán.

Tiếp lời Cựu Dân Biểu Cao Quang Ánh, tôi đã trao tận tay cho văn phòng TNS Mitch McConnell bộ hồ sơ Vận Động Quốc Tịch cho các đồng hương lai Mỹ do cô Nguyễn Thúy Loan (BPSOS, Louisville) dầy công thực hiện. Tôi giới thiệu anh Lê Thanh Hiệp, gương mặt tiêu biểu anh chị lai Mỹ tại thành phố Louisville, Kentucky. Anh Hiệp đã vượt qua bao khó khăn và trở ngại về ngôn ngữ để đạt đến giấc mơ Hoa Kỳ (American Dream) khi anh hoàn tất chương trình cử nhân ngành Kỹ Sư Điện Toán tại đại học University of Louisville. Tuy nhiên, anh Hiệp chỉ là một thiểu số rất nhỏ bé đạt được giấc mơ trở thành công dân Hoa Kỳ.

Rất nhiều các anh chị lai Mỹ đã bị áp bức và kỳ thị trên quê mẹ Việt Nam, bởi chính sách hà khắc và hận thù của chế độ cộng sản Việt Nam đối với những người con của các cựu quân nhân Hoa Kỳ, từng tham chiến tại Việt Nam. Nhiều người trong số họ đã không có cơ hội được đến trường và bị đối xử rất bất công.

Đạo luật Amerasian Immigration Act thiết lập năm 1982 và Amerasian Homecoming Act năm 1987 đã đưa những anh chị em lai Mỹ về quê cha đất tổ. Việc làm nghĩa hiệp của chính phủ Hoa Kỳ đã cứu vớt và tạo cơ hội cho các anh chị lai Mỹ làm lại cuộc đời trên quê cha. Tuy nhiên, sẽ không thật trọn vẹn khi chính phủ Hoa Kỳ vẫn chưa chính thức công nhận quyền tự động vào Quốc Tịch Hoa Kỳ cho các anh chị.

Phái đoàn chúng tôi yêu cầu TNS Mitch McConnell ủng hộ dự luật Amerasian Paternity Recognition Act do nữ Dân Biểu Zoe Lofgren (Dân Chủ, CA) bảo trợ khi dự luật này được đưa lên Thượng Viện để biểu quyết.

Anh Trần Trung Hiếu, Giáo Sư Dược Khoa, yêu cầu TNS Mitch McConnell có hành động cụ thể là áp lực Hành Pháp dùng những biện pháp chế tài đã có sẵn để đưa Việt Nam trở lại danh sách CPC (các quốc gia cần quan tâm đặc biệt) vì đàn áp tôn giáo có hệ thống và vấn đề buôn người trầm trọng. Phái đoàn cử tri Kentucky yêu cầu TNS Mitch McConnell bỏ phiếu, không cho CSVN tham gia tổ chức Hợp Tác Mậu dịch xuyên Thái Bình Dương (TPP) vì trình trạng nhân quyền đang tuột dốc không phanh tại Việt Nam.

Ông Reb Brownell lắng nghe, đặt câu hỏi để tìm hiểu chi tiết về nguyện vọng của phái đoàn về các vấn đề nêu trên. Ông cam kết sẽ tường trình chi tiết những vấn đề phái đoàn Kentucky đang quan tâm với TNS Mitch McConnell.

Trở về lại Louisville, Kentucky sau một ngày bận rộn Vận Động Cho Việt Nam, tôi thấy mình như được tiếp thêm sức mạnh tỏa ra từ sự nhiệt huyết và dấn thân của đồng bào Việt Nam hải ngoại, mà đặc biệt là từ giới trẻ Việt Nam.

Chị Nguyễn Yvonne Nga đã tâm sự với tôi: “Sau khi xem những cuốn DVD của trung tâm Asia kêu gọi đồng bào trong và ngoài nước “đừng thờ ơ, đừng làm ngơ” trước hiểm họa mất nước, chị đã thao thức và mong muốn góp một bàn tay, nhưng chị không biết bắt đầu từ đâu”. Khi tôi mời gọi tham gia Ngày Vận Động Cho Việt Nam, chị Nga đã mau mắn nhận lời và đã cùng phái đoàn Kentucky tham dự. Tuy rất mệt sau một ngày làm việc và đi bộ rất nhiều, chị Nga hào hứng chia sẻ là chị thấy rất hạnh phúc vì đã có cơ hội góp một bàn tay cho đại cuộc. Chị Nga ân cần nhắn với tôi: "Khi nào có những cuộc vận động hay những chương trình gây quỹ thì báo cho chị biết. Chị sẽ sắp xếp công việc để tham gia"

Tâm tình của chị Nga cũng là của tôi trước khi dự chiến dịch Thỉnh Nguyện Thư năm 2012. Tôi thao thức và trăn trở khi nghe bài hát "Đáp Lời Sông Núi" của nhạc sĩ Trúc Hồ và "Việt Nam Tôi Đâu" của Việt Khang. Tôi "không thể ngồi yên" và đã lên đường đi Washington D.C. để hòa vào dòng người Việt Nam máu đỏ da vàng đến Tòa Bạch Ốc và Quốc Hội để vận động Nhân Quyền cho Việt Nam.

Sau chuyến đi đó, bác Nguyễn Tôn và cô Nguyễn Thúy Loan đã giới thiệu tôi vào Ủy Ban Vận Động Cờ Vàng (UBVDCV) tại Louisville, Kentucky. Cùng với các thành viên trong UBVDCV, tôi làm việc và vận động Nghị Viên Dan Johnson (Dân Chủ, địa hạt 21, Louisville, KY) bảo trợ cho Nghị Quyết Cờ Vàng. Ngày 21 tháng 6, 2012, Nghị Quyết Cờ Vàng được tất cả các nghị viên bỏ phiếu thuận, công nhận lá cờ di sản và tự do của cộng đồng người Việt Quốc Gia Louisville, Kentucky.

Qua những cuộc vận động liên bang và địa phương, tôi nhận thức được tầm quan trọng và sức mạnh của lá phiếu của chúng ta, những cử tri Mỹ gốc Việt. Hợp quần thành sức mạnh, chúng ta cùng cất tiếng nói để tranh đấu cho quyền lợi của chúng ta và thế hệ con cháu. Và trên hết, là dùng thế để vận động và cùng góp sức mình để thăng tiến cộng đồng và thay đổi đất nước.

Con tàu lịch sử đang lao về phía trước. Tuổi trẻ Việt Nam và đồng bào Quốc Nội đang bước qua sự sợ hãi. Hình ảnh của hai sinh viên yêu nước Nguyễn Phương Uyên và Đinh Nguyên Kha bất khuất trong phiên tòa xử người yêu nước của bạo quyền cộng sản Việt Nam đã đánh động lương tâm bao thế hệ Việt Nam trong và ngoài nước. Cộng sản Việt Nam "hèn với giặc, ác với dân" đang điên cuồng đàn áp những người yêu nước vì chúng biết ngày và giờ của chúng đã điểm.

Không ai có thể giúp làm thay đổi đất nước Việt Nam, ngoài những con dân nước Việt trong và ngoài nước. Có sức giúp sức, có của giúp của, có thế dùng thế.

Tất cả chúng ta chung sức chung lòng, nâng đỡ, tạo điều kiện cho nhau để hoạt động và thăng tiến cộng đồng, vận động các chính phủ dân chủ và tự do từ Úc sang Âu, từ Hoa Kỳ sang Canada yểm trợ cho phòng trào dân chủ trong nước, bảo vệ anh chị em bất đồng chính kiến tại Việt Nam; các nhà báo tự do, các vị tu sĩ và các nhà hoạt động đang bị giam cầm trong lao tù cộng sản như Linh Mục Nguyễn Văn Lý, Hòa Thượng Thích Quảng Độ, Luật Sư Cù Huy Hà Vũ, Tạ Phong Tần, Đỗ Thị Minh Hạnh, Nguyễn Phương Uyên, Đinh Nguyên Kha, Việt Khang - Đỗ Minh Trí, Trần Vũ Anh Bình, Trần Huỳnh Duy Thức, và rất nhiều người con ưu tú và yêu nước Việt Nam.

Xin đừng lỡ chuyến tàu lịch sử. Việt Nam sẽ thay đổi, sẽ có tự do dân chủ, nếu các cô chú bác và anh chị em góp một bàn tay, bắt đầu bằng cách tham gia vận động với các vị dân cử nơi địa phương mình ở khi có lời kêu gọi từ các vị đại diện của cộng đồng, hăng hái ghi danh và đi bầu để tạo sức mạnh cho tiếng nói của các cử tri người Mỹ gốc Việt với các vị dân cử địa phương, tiểu bang, và liên bang. Yểm trợ cho các chương trình cứu người tị nạn tại Thái Lan và những nạn nhân buôn người lao động và tình dục bằng những chiếc vé tham dự các buổi Dạ Tiệc gây quỹ Góp Một Bàn Tay.

"Hãy làm ngọn gió đổi thay" và "Góp một bàn tay" để đưa chuyến tàu lịch sử về với quê hương. Còn gì đẹp bằng, trước khi nhắm mắt xuôi tay rời khỏi cuộc đời này, chúng ta có thể mỉm cười trong hạnh phúc là chúng ta đã không lỡ chuyến mà có mặt trên con tàu lịch sử, đem tự do, dân chủ, và nhân quyền về với đồng bào và quê hương Việt Nam yêu dấu.

Xin Góp Một Bàn Tay!

Đinh Thị Ngọc Tuyết

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Năm 1895, Alfred Nobel – nhà khoa học bị ám ảnh bởi cái giá mà nhân loại phải trả từ phát minh của mình – đã để lại di chúc năm 1895 rằng tài sản của ông sẽ dùng để tài trợ các giải thưởng “mang lại lợi ích lớn nhất cho nhân loại.” Đối với Nobel Hòa Bình, ông có phần đặc biệt: giải thưởng này sẽ được trao cho người đã “có nhiều hành động hoặc nỗ lực mang đến sự đoàn kết, hòa bình giữa các quốc gia, bãi bỏ hoặc giảm bớt quân đội thường trực, tổ chức và thúc đẩy các hội nghị hòa bình.” Sứ mệnh chọn lựa được giao cho Quốc Hội Na Uy, có lẽ vì ông tin rằng Na Uy – khi đó còn nhỏ bé và trung lập – sẽ ít bị cám dỗ bởi chính trị quyền lực.
Trung Hoa ngày nay như kinh thành giữa sa mạc, vẻ yên ổn bên ngoài chỉ là lớp sơn son thếp vàng phủ lên nền đá đã rạn. Thế giới đứng ngoài quan sát, vừa lo nó sụp, vừa biết nó trụ lại nhờ ảo ảnh quyền lực và niềm tin vay mượn. Dưới lớp hào nhoáng của “Giấc mộng Trung Hoa” là một cơ đồ quyền lực đang già nua trong chính tuổi trẻ của mình. Bởi sức mạnh của nó không khởi từ niềm tin, mà từ nỗi sợ — và nỗi sợ, tự thuở khai triều lập quốc, chưa bao giờ là nền tảng lâu bền.
Ngày 8 tháng 10 năm 2025, tại tòa án liên bang ở Alexandria, bang Virginia, cựu Giám đốc Cơ quan Điều tra Liên bang (FBI) James Comey không nhận tội đối với hai cáo buộc hình sự. Cáo trạng nêu rằng vào tháng 9 năm 2020, Comey đã nói dối Quốc Hội khi vẫn giữ nguyên lời khai trong buổi điều trần trước đó rằng ông không hề cho phép để lộ thông tin về cuộc điều tra của FBI liên quan đến Hillary Clinton. Theo nhiều bình luận gia pháp lý, từ cánh tả đến cánh hữu, việc truy tố Comey chủ yếu chỉ là do chính phủ liên bang đang cố tình nhắm vào kẻ mà Tổng thống “thấy không vừa mắt.” Comey là người đứng đầu cuộc điều tra nghi án Nga can thiệp bầu cử tổng thống 2016 và bị Trump lột chức vào năm 2017.
Sau sáu ngày đột ngột “bặt tiếng,” chương trình Jimmy Kimmel Live, của MC kiêm diễn viên hài và nhà biên kịch nổi tiếng, đã trở lại với khán thính giả vào tối 23/9/2025. Sự trở lại này, chỉ vỏn vẹn sau gần một tuần bị đình chỉ, không chỉ là tin vui với những người yêu tiếng cười đêm khuya của truyền hình Mỹ, mà còn là một hồi chuông cảnh tỉnh, kéo theo những bàn luận trái chiều, chạm đến cốt lõi của tự do ngôn luận, một trong những quyền thiêng liêng nhất trong thể chế dân chủ.
Texas, mùa thu 2025 – trên khuôn viên đại học giữa vùng đất vốn tự hào là “trái tim bảo thủ của nước Mỹ”, thay vì nghe tiếng lá thu rơi, người ta lại nghe tiếng giày đinh vang vọng, bước chân của bóng ma McCarthyism quay về - phiên bản thế kỷ 21 - trở lại giảng đường với tốc độ và sự kinh dị của thời đại kỹ thuật số. Ngày 9 tháng 9, trên bục giảng của trường Texas A&M University, giáo sư Melissa McCoul trong giờ văn học thiếu nhi, dùng hình một con kỳ lân tím để nói với sinh viên rằng bản sắc con người không chỉ có hai nửa nam–nữ. Một sinh viên giơ tay hỏi: “Điều này có hợp pháp không?” và viện dẫn sắc lệnh mà Tổng thống Donald Trump ký hồi tháng Giêng, tuyên bố chỉ có hai giới tính sinh học. Bà McCoul đáp bằng lý lẽ, không viện dẫn chính trị. Nhưng một chiếc điện thoại trong lớp đã ngầm quay lại hình ảnh. Và chỉ ít lâu sau, cả nước đều xem đoạn clip ấy – không phải để học, mà để phán xét.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi thể chế, phương Tây và Việt Nam đang phải đối diện trước những thách thức nghiêm trọng về cải cách chính sách để cho phù hợp với nhu cầu của thời đại mới, nhất là vai trò của pháp luật. Pháp luật là nền tảng thiết yếu cho sự vận hành ổn định và công bằng của xã hội. Là hệ thống quy phạm điều chỉnh hành vi con người, pháp luật không chỉ bảo vệ quyền lợi cá nhân và tập thể mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững. Trong xã hội hiện đại, vai trò của pháp luật được thể hiện rõ nét qua các lĩnh vực như bảo vệ an ninh quốc phòng, duy trì trật tự xã hội, bảo đảm quyền tự do cá nhân, phát triển phúc lợi xã hội, và thúc đẩy tinh thần hợp tác cũng như hội nhập.
Ngày 30 tháng 9 năm 2025, tại căn cứ Thủy Quân Lục Chiến ở Quantico, Virginia, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bước lên sân khấu trước hàng trăm tướng và đô đốc được triệu tập từ khắp nơi trên thế giới. Ông tuyên bố sẽ “cải tổ văn hóa quân đội” bằng mười chỉ thị mới, nhằm quét sạch cái mà ông gọi là “rác rưởi thức tỉnh” và khôi phục “tinh thần chiến binh”. Cụm từ ấy – nửa ca tụng bạo lực, nửa tán dương cơ bắp – nay đã trở thành thương hiệu chính trị của Hegseth. Trong cuốn Cuộc Chiến Chống Lại Những Chiến Binh (2024), ông cho rằng việc phụ nữ được đưa vào các vai trò chiến đấu đã “làm cạn kiệt” tinh thần này, khiến quân đội Hoa Kỳ “ít sát thương hơn.” Nghe qua, người ta tưởng quân đội chỉ tồn tại để đong máu đếm xác.
Ông bà xưa đã nói, nắm thì “nắm kẻ có tóc ai nắm kẻ trọc đầu.” Cách nói dân gian này rất cụ thể và dễ hình dung, người có tóc thì dễ bị nắm, bị túm, còn người trọc đầu thì không thể nắm được. Mang câu nói này vào chính trường Mỹ hiện tại, quả là khôi hài, nhưng không kém màu bi kịch. Nó phản ánh một sự thật trần trụi và không thể tránh khỏi: Quyền lực, chính sách, sắc lệnh hành pháp, các cuộc chiến pháp lý và ‘tuổi thọ’ chính trị của người đứng đầu nhánh hành pháp đang phụ thuộc vào sự phục tùng của các nhà lãnh đạo và những tài phiệt. Họ là ai? Họ là một mạng lưới của các quan chức, nhà lập pháp, giám đốc điều hành truyền thông, nhà tài trợ…, những người đã chọn chọ họ một thế đứng, xuôi theo những gì tổng thống muốn.
Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đánh một đòn nguy hiểm: huy động các văn phòng công tố đi điều tra mạng lưới từ thiện Open Society Foundations của gia đình Soros, một quỹ từ thiện quốc tế, nổi tiếng với việc tài trợ cho các dự án dân chủ, giáo dục và nhân quyền trên khắp thế giới. Danh sách cáo buộc nghe cứ như “vật lạ”: từ đốt phá đến tài trợ khủng bố. Open Society Foundations lập tức phản đối, khẳng định mình hoạt động hợp pháp, và nhắc lại điều mà bất cứ người tỉnh táo nào cũng hiểu: khi chính quyền có thể tùy tiện lấy một nhóm dân sự làm vật tế, thì quyền của mọi nhóm khác cũng chẳng còn gì bảo đảm.
Trong nhiều thập niên qua, giải pháp hai nhà nước luôn được xem là phương án khả thi nhằm mang lại hòa bình cho khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn chưa đạt được kết quả cụ thể. Gần đây, cuộc tranh luận về việc công nhận nhà nước Palestine đang có những chuyển biến mới khi Pháp và Ả Rập Xê Út tổ chức một hội nghị quốc tế tại New York, ngay trước thềm Đại hội thường niên của Liên Hiệp Quốc.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.