Hôm nay,  

Cám ơn Trời cám ơn Người

12/10/201100:00:00(Xem: 6931)

Cám ơn Trời cám ơn Người

Bùi Văn Đỗ

Trong không gian vũ trụ này, có bạn và tôi không hẳn tự nhiên xẩy ra như vậy, từ khởi thủy chúng ta là một mầm, một nhân, do một nguyên do. Nếu không có sự trao ban, tự hiến của người khác là cha mẹ thì chắc chắn không có bạn và tôi. Nhưng có sự trao ban tự hiến của người nam và nữ là cha mẹ của chúng ta vẫn chưa đủ, lại còn cần đến một bàn tay vô hình khác nữa mới tạo thành nên chúng ta, Người đó ban xuống cho chúng ta một sự sống, không có quyền năng ban sự sống đó thì sẽ không có bạn và tôi. Cho nên dù nhiều cặp vợ chồng, họ yêu nhau và tận hiến trọn vẹn cho nhau, trao ban cho nhau nhiều mầm, nhân sự sống mà vẫn không có con, họ phải chạy đến nhờ những can thiệp của khoa học, của thuốc, của y khoa, thậm chí phải chạy đến việc thụ thai nhân tạo mới mong tìm kiếm ra nguồn sống mới. Họ mới có con. Chúng ta đã được sinh ra làm người, hiện diện trong hành tinh đẹp đẽ này, lại được hưởng bao công trình của người khác đã kiến tạo nên xã hội tiện nghi ngày hôm nay. Viết lên lời cám ơn Trời đã ban cho ta sự sống. Cám ơn Người đã hiến tặng trao ban cho ta nhân của sự sống từ nguyên thủy, và bao nhiêu là những tiện nghi của con người làm ra cho ta hưởng thụ trên địa cầu. Việc biết ơn xem ra thuận với lòng người và hợp với lòng trời.

Một sớm mai khi địa cầu đã đủ một vòng quay, chim trời lại líu lo ca hát, nhảy tung tăng để đón ánh bình minh thì bạn được đáng thức dậy, rồi thứ tự vận hành theo một qui củ đã được cha mẹ bạn uốn nắn ngay từ những ngày đầu đời: tiểu tiện, đại tiện, đáng răng, rửa mặt, ăn sáng, rồi cắp sách đến trường. Mùa hè rực rỡ, muôn thảo mộc đâm chồi nảy lộc, hoa vàng, tím, trắng, tía nổ rợ khắp mọi nẻo đường dẫn bạn đến trường. Bao đứa bạn khác cũng rộn ràng như bạn, cười đùa, nói năng, tung tăng chạy nhảy quấn quít bên cha hoặc mẹ, người đang dẫn bạn đến trường. Vùng trời Âu, ngày đầu tiên đến trường cũng đẹp không kém đoạn văn của Thanh Tịnh diễn tả buổi tựu trường của cái thời xa xưa ấy.

“. . . Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm lấy tay tôi dẫn đi trên con đường dài và hẹp. Con đường này tôi đã quen đi lại lắm lần nhưng lần này tôi tự nhiên thấy lạ. Cảnh vật chung quanh đều thay đổi vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học”.

Những ấn tượng đối với mỗi người chúng ta thì ngày đầu tiên đến trường cũng mang một dấu ấn không thể quên, dù là trường ở một làng quê ẩn khuất bên núi đồi, hay một trường mầm non xinh xắn nho nhỏ trong khu vực chúng ta sinh sống. Rồi với năm tháng từ trường nhỏ bước vào trường lớn hơn, chúng ta đi từ ngạc nhiên này đến ngạc nhiên khác, cho đến một thời chúng ta bỏ lại bao cảnh quen trường cũ, để bước vào ngưỡng cửa của đại học. Thấm thoát xem ra thì rất lâu, nhưng cũng rất nhanh từ thủa thiếu thời nơi xóm làng hay thành phố thân thương, chúng ta bước vào ngôi trường lớn. Trường đại học.

Cũng buổi sáng thức dậy, vội vã như thủa ấy với các thủ tục rất cơ bản, nhưng thật cần thiết cho mỗi người, rồi lại cặp sách, bánh mì mà cha mẹ đôi khi đã làm sẵn cho bạn, vội vã dời khỏi nhà để chạy ra cho kịp chuyến xe bus, xe lửa hay xe tram, để kịp đến trường đúng giờ. Lúc này bạn đã là thanh nam thanh nữ tuấn tú với làn da mọng đỏ, đầu tóc chả chuốt tươm tất, quần áo, giầy dép thời trang chẳng kém người trẻ nào trong xã hội, bạn không còn tung tăng mà là hiên ngang bước vào trường đại học. Ôi đẹp làm sao nơi ngưỡng cửa của các trường đại học, bao nam thanh nữ tú họ đang miệt mài học hỏi người đi trước rồi từ đó luận, suy tìm ra những chân trời khác lạ mới. Năm tháng thời gian cũng mau như thoi đưa qua cửa sổ, chả mấy chốc, chương trình đại học của họ, 4 năm, 5 năm, 6 năm rồi cũng qua, sau khi trình luận án ra trường họ nghiễm nhiên trở thành ông thành bà kỹ sư hay bác sĩ. Lúc này họ vừa làm việc vừa học hỏi và nghiên cứu thêm để trở thành những chuyên gia cao cấp, trở thành những ông tiến sĩ, bà thạc sĩ hay họ trở thành những nhà khoa học.

Thời gian qua thật nhanh, nhưng nhờ ở lớp người đi trước mà những thế hệ đi sau, càng có cơ hội, tận dụng được thời gian đi nhanh, học nhanh với nhiều cơ hội, nhiều phương tiện hơn cái thủa đầu gian nan, khó khăn vì chưa có người khai phá mà phương tiện cũng còn nghèo nàn. Ngày nay các bạn trẻ bước vào trường đời tương đối sớm, ở cái tuổi 25-30, và có khi còn sớm hơn, nếu không chính thức bước vào ngưỡng cửa trường đại học, mà chỉ học ở mức trung học phổ thông cấp I và cấp II, rồi chuyển qua học nghề, sau khi tốt nghiệp là các bạn đã hăng say bước vào trường đời ở độ tuổi 21, 22 hay 23. Đường đời chúng ta đi thênh thang, nhiều cơ hội, nếu chúng ta biết nắm bắt, biết chịu khó, biết nhẫn nại làm việc. Tổ tiên Việt Nam ta đã có từ ngàn đời về kinh nghiệm dậy con cháu qua ca dao tục ngữ:

“Có chí làm quan, có gan làm giầu ”.

Hay:

“Nhất nghệ tinh, nhất thân vinh”.

Có nghề nghiệp tinh xảo, kiên nhẫn chịu khó thì cũng thành công lớn chẳng khác nào những nhà tỷ phú thời nay như Bill Gates, Steve Jobs (1955-2011) mới giã từ cuộc sống hiện nay ngày 05-10-2011, họ không tốt nghiệp một văn bằng đại học, nhưng thành công và là tỷ phủ giầu và trẻ nhất có thể nói ở hành tinh hiện nay.

II- Có cơ hội và thành đạt một cấp bằng chuyên môn ở đại học cũng là một vốn quý trong xã hội hôm nay. Và có những ngành nghề phải qua trường sở, phải va chạm với thực tế, phải quan sát tận mắt, phải tập luyện nhiều lần bằng chính bàn tay của mình, có nghĩa phải sờ mó tới, chúng ta mới có thể làm được. Thí dụ ngành nha khoa, y khoa, khoa học thực nghiệm, nếu không làm trực tiếp và kiểm chứng thì chúng ta không thể làm được và không thể thành công trên thương trường.

Khi bạn vào đời, bạn mang nhiều hy vọng và ước mơ, bạn sung sướng, mãn nguyện và tự tin khi nhận một công việc có tính chuyên môn mà ta đã được học tập và đào tạo. Những kiến thức ta thu lượm được ở trường, lúc này, ở đây là thực, không giả dối. Ở các nước tự do tư bản nơi trời Âu, nền giáo dục vừa nhân bản vừa thực dụng, không màu mè theo hình thức như ở các chế độ độc tài chuyên chế, chỉ tiêu học hành thi cử do nhà nước quyết định, chứ không do khả năng học tập của học sinh, sinh viên. Ở các nước văn minh, mức đào tạo và nhu cầu của xã hội có tính toán tương đối tương xứng, chứ họ không đào tạo hàng loạt kỹ sư, bác sĩ ra trường mà không có chỗ để làm. Họ đã nắm nhu cầu hàng năm có bao nhiêu nhân viên chuyên ngành về hưu, cần có người thay thế, để việc đào tạo ra không bị thặng dư, hay học xong ra trường không tìm được chỗ làm. Ở các quốc gia chậm tiến và còn độc tài, những người lãnh đạo quốc gia thường là yếu kém về tri thức, thiếu một ê kíp tài năng, mới đào tạo bừa bãi các chuyên viên, đem đến tình trạng có những ngành nghề thặng dư tay nghề, và những ngành nghề không đủ nhân sự đảm trách.

Ngày nay ở mọi ngành nghề, nhất là những ngành nghề liên quan đế khu vực lãnh đạo quốc gia, thì mọi chuyên gia chuyên viên đều phải học hỏi, có trường lớp và có chuyên môn. Không bao giờ có thể đưa một nhân sự chỉ tốt nghiệp ngành y tá ra làm bộ trưởng bộ Y Tế, hay một người đảm nhận bộ kinh tế mà không có kiến thức tổng quát về kinh tế, phải tìm ra những nhân sự có chuyên môn để nắm giữ các ngành quan trọng. Dùng một giáo viên tiểu học làm bộ trưởng bộ giáo dục của một quốc gia thì chẳng khác nào đưa dân tốc ấy lùi dần về thời đồ đá, tiền sử vậy.

Tương lai sự nghiệp nằm trong tay bạn khi bạn tiến bước vào đời, với những gì bạn đã thu thập được dưới mái trường. Cần có bằng chuyên môn cho mọi ngành nghề, dù chúng ta đi sửa gas, sử điện, sử tủ lạnh, làm nhà, làm đường, xây dựng cầu, cống. Chúng ta cũng cần đến chuyên môn, và phải học tập người đi trước. Họ đã tốn bao công học hành, tìm hiểu những kinh nghiệm, chúng ta chỉ cần học theo họ, làm cho đúng để vào đời, đi làm nuôi sống bản thân mình, gia đình mình. Đó cũng là những đóng góp trực tiếp cho xã hội. Học hành, làm việc cũng là những bổn phận của con người ở trong xã hội.

III- Những năm tháng làm việc của bạn, nhờ tính cần cù, kiên nhẫn cũng mau qua, mau qua như cái thủa mới vào đời. Người xưa thường nói:

“ Thời giờ thấm thoát thoi đưa, nó đi đi mãi chẳng chờ đợi ai”.

Một thoáng nhìn lại, ta đã ở tuổi 50, 60 chả mấy chốc bạn sẽ về nghỉ hưu khi tuổi 65 đến. Thời gian hưu bổng là thời gian lý tưởng để bạn an dưỡng, nghỉ ngơi, đi du lịch. Đối với người dân ở vùng trời Âu thì đây là thời thoải mái, nhàn hạ nhất. Chúng ta là những dân tộc khác đến đây nhập cư, sớm hay trễ, cũng nên biết về các liên hệ và luật lệ hưởng hưu bổng này, sau khi đã làm tròn nghĩa vụ và bổn phận lao động đối với xã hội.

Khi đặt chân đến vùng Bắc Âu còn trong tuổi thiếu thời, hay được sinh ra ở đây, lớn lên học hành và đi làm, đến tuổi lãnh hưu bổng bạn như người bản xứ, không ảnh hưởng về quyền lợi, tài sản. Nhưng, những sắc dân đến đây định cư vì bất cứ lý do gì ở vào tuổi trên 30, 40, 50, 60 thì nên cẩn thận tìm hiểu, học hỏi để biết về luật lệ của người bản xứ. Nhất là luật về hưu bổng mà có tài sản bằng hiện kim ở trong ngân hàng, hay ở ngoài đời như: xe hơi, nhà, chỗ làm ăn buôn bán, có trị giá từ khoảng 11.000 Euro trở lên thì số tiền hưu bổng mỗi tháng lãnh ít hơn bình thường khoảng 400 Euro (Ở đây chỉ đề cập đến những ai có liên hệ về tài chánh AOW “ Algemeente Ouderen Weten”).

Nếu chúng ta chịu khó học hỏi và quan tâm đầy đủ thì đến ngày ta hết nghĩa vụ lao động, ta sẽ có một đời sống thực thoải mái. Vì một số quốc gia ở vùng Bắc Âu đời sống an sinh xã hội của họ rất cao, cao hơn sự hiểu biết của chúng ta, dù chúng ta xuất thân từ các nước Cộng Sản Xã Hội Chủ Nghĩa, mà thực tế chúng ta chẳng hiểu về Xã Hội Chủ Nghĩa theo kiểu Cộng Sản lý tưởng nó như thế nào" Karl Marx (1818-1883) và Engels đã vẽ ra một xã hội lý tưởng siêu thực không thể thực hiện được với con người . Nhưng xã hội tư bản tại một số quốc gia ở vùng Bắc Âu đã thực hiện được nếp sống an sinh xã hội thật cao đó, cao hơn nếp sống xã hội chủ nghĩa lý tưởng của Cộng Sản. Chính vì vậy, nếu không học hỏi, tìm hiểu về luật hưu bổng AOW chúng ta sẽ bị thiệt thòi.

Luật chung hiện nay, đến tuổi 65 sẽ được nghỉ hưu, lương bổng hàng tháng sẽ do AOW cấp, họ căn cứ vào bạn lao động được bao nhiêu năm ở tại Hòa Lan, đến Hòa Lan lúc đó bao nhiêu tuổi, có tài sản như nhà, xe, chỗ buôn bán, tiền tiết kiệm ở ngân hàng. Tiền Pensioen mỗi tháng được hưởng. Căn cứ vào đó họ tính ra số tiền bạn được hưởng hàng tháng. Theo mức sống tối thiểu của một người được định cư ở Hòa Lan, họ phải có một căn hộ, có các tiện nghi như: điện, gas, nước. Phải có bảo hiểm sức khỏe,(bảo hiểm sức khỏe cho hai người ở mức tối thiểu một tháng mỗi thảng cũng phải trả 242,40 Euro. Bình quân mỗi gia đình hai người mức tối thiểu phải khoảng 1500 Euro mới đủ, cho nên người lãnh hưu bổng phải có mức lương tối thiểu đó. Những người lãnh hưu bổng ở mức thấp nhất sẽ nhận được những trợ cấp thêm về tiền nhà, tiền bảo hiểm sức khỏe; khi các đồ dùng cần thiết trong nhà bị hư hay cũ như: máy giặt, tủ lạnh, bếp gas... cũng sẽ được trợ cấp để mua mới.

Đây là một xã hội tổ chức rất chặt chẽ về An Sinh Xã Hội. Không để có cảnh sống vô gia cư, thiếu ăn, thiếu mặc và bệnh hoạn không có nơi chăm sóc thuốc men. Do đó giới cùng đinh (giới nghèo) không nổi nên chống đối nhà nước đúng như định luật (nơi đâu có nghèo đói, nơi đó có đấu tranh), mà chỉ có công nhân viên các ngành nghề đòi tăng lương khi họ bị cắt giảm, hoặc tình trạng lạm phát gia tăng mà chủ nhân không tăng lương cho nhân viên.

Sống trong một xã hội được bao bọc bởi nhiều luật lệ, có một đời sống về An Sinh Xã Hội được xem là có hạng trên địa cầu. Người trẻ đến trường học hành được nâng đỡ, các phụ huynh không phải trả tiên học phí, sách, tập, viết nói chung mọi dụng cụ cần thiết về việc học từ cấp tiểu học, phụ huynh không phải bỏ tiền ra mua. Chỉ khi học lên các ngành cao đẳng hoặc đại học, mới phải đóng học phí cho từng quý, từng năm. Nhưng người sinh viên lại có nhận học bổng từng tháng tùy theo mức độ họ muốn cà tùy theo lương bổng của cha mẹ cao hay thấp. Việc học được khích lệ học lên càng cao càng tốt, không bị kỳ thị. Học xong ra trường, được có việc làm xứng đáng với trình độ đã học, được hưởng đồng lương xứng đáng với những năm tháng chăm lo học hành. Không bị ngược đãi vì không tìm ra việc làm, hay phải mất tiền đút lót để xin một công việc như trong các chế độ độc tài, hoặc ở các nước còn chậm tiến.

Khi về già được có hưu bổng, sống đầy đủ xứng với phẩm giá con người, và khi về với thế giới bên kia, cũng được an táng tử tế, vì hầu như mọi người ai ai cũng đều có bảo hiểm về an táng.

Đưa mắt nhìn ra các châu lục khác, cảnh đói kém và lầm than vì hạn hán, bão lụt, chiến tranh, động đất, nhà máy điện nguyên tử bị rò rỉ, v.v... Còn nơi đất nước hiền hòa hoa Tulip chúng ta đang ở, có những vùng đất ở dưới mực nước biển đến 4 mét mà cả năm không bị ngập lụt, nhờ một hệ thông đê điều nổi tiếng thế giới, nhà cửa vững vàng. Thật là một duyên lành, duyên tiền định. Được xã hội ở đây do con người làm ra luật lệ, bao bọc từ khi sinh ra, đến khi vào đời, lao động và làm việc đúng là hợp với khả năng, hưởng thụ vừa theo nhu cầu, khi bệnh hoạn được chăm sóc về sức khỏe thật tươm tất. Cám ơn Trời, cám ơn Người đã cho chúng ta được hưởng nhiều hồng ân./-

Ghi chú:

Bài này viết trong một quốc gia vùng Bắc Âu, có cuộc sống khá ổ định, dùng đồng tiền chung Euro.1 Euro đổi được khoảng 1,345 đô la, thời điểm tháng 10-2011.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tháng Năm, 2024, trong phiên tòa xét xử bị cáo, tức cựu Tổng thống Donald Trump, liên quan các khoản chi phí cho nữ diễn viên phim khiêu dâm Stormy Daniels dưới dạng tiền bịt miệng, có một cựu công tố viên, bộ trưởng tư pháp từ Flordia đến tòa New York. Bà ngồi bên dưới theo dõi để ủng hộ Trump. Đó là Pam Bondi. Sau khi bồi thẩm đoàn phán quyết Trump có tội trong 34 tội danh, Bondi đã xuất hiện trên Fox News, cùng với Kash Patel, phát biểu rằng “một niềm tin rất lớn đã bị mất vào hệ thống tư pháp tối nay.” Bà còn nói thêm: “Người dân Mỹ đã nhìn thấu điều đó.”
Chiều thứ Sáu, chúng tôi ăn trưa với một người bạn mới ở Huntington Beach. Không biết vì men bia hay vì chọn quán giữa một thành phố “đỏ”, câu chuyện đang nhẹ nhàng bỗng rẽ thẳng vào chính trường. Nhắc đến những gì xảy ra kể từ ngày tổng thống Trump nắm quyền sinh sát, cô bạn tôi đề cập đến vật giá leo thang, vừa lạm phát vừa thuế quan, kinh tế bất ổn, đời sống bất an… Anh bạn mới của chúng tôi nghe đến đây lên tiếng cắt lời: “Dẫu có thế, so với nhiều người, nhiều xứ khác, người Mỹ vẫn còn đang sống trong may mắn. Và chúng ta nên biết ơn điều đó.” Anh khiến tôi liên tưởng đến thuyết “dân túy tàn bạo”, được Jay Kuo nhắc đến trong bài báo mới đăng của Ông trên Substack tuần qua.
Tuần trước, tình cờ tôi đọc được một bài viết của tác giả Vũ Kim Hạnh được chia sẻ lại qua Facebook. Bài viết có tựa đề là "Cơ hội vàng ở Mỹ sau mức thuế đối ứng 20%", trong đó bà nhắc riêng về kỹ nghệ xuất cảng gỗ của Việt Nam sang Hoa Kỳ và thế giới. Trước khi đi vào chi tiết của bài viết, có thể nhắc sơ về bà Vũ Kim Hạnh ắt đã quen thuộc với nhiều người trong nước. Bà từng là Tổng Biên Tập báo Tuổi Trẻ, cũng như nằm trong nhóm sáng lập tờ tuần báo Sài Gòn Tiếp Thị, từng là những tờ báo khá thành công tại Việt Nam.
Franklin D. Roosevelt (1882-1945), Tổng Thống Hoa Kỳ thứ 32 và là vị tổng thống Mỹ duy nhất phục vụ hơn 2 nhiệm kỳ, đã từng nói rằng, “Tự do của nền dân chủ không an toàn nếu người dân dung túng sự gia tăng của quyền lực cá nhân tới mức trở thành mạnh hơn chính nhà nước dân chủ đó. Điều đó trong bản chất là chủ nghĩa phát xít: quyền sở hữu của chính phủ thuộc về một cá nhân, một nhóm người, hay bất cứ thế lực cá nhân nào đang kiểm soát.” Lời cảnh giác đó của TT Roosevelt quả thật đã trở thành lời tiên tri đang ứng nghiệm trong thời đại hiện nay của nước Mỹ. Tổng Thống Donald Trump trong nhiệm kỳ đầu và gần 8 tháng của nhiệm kỳ hai đã thể hiện rõ ý chí và hành động của một nhà lãnh đạo muốn thâu tóm mọi quyền lực trong tay mình bất chấp những việc làm này có phá vỡ nền tảng tự do và dân chủ mà nước Mỹ đã nỗ lực không ngừng để tạo dựng và giữ gìn trong suốt hai trăm năm mươi năm qua hay không!
Từ lâu trong chính trị Mỹ vẫn tồn tại một quy tắc bất thành văn, khi thì nói lên to rõ “chúng ta tốt đẹp hơn như thế này,” hoặc có khi chỉ thì thầm, nhẹ nhàng, rằng đảng Dân Chủ không nên sa vào bùn lầy. Nhiều thập niên qua, “quy tắc” này đã định hình cả vận động tranh cử lẫn cách cầm quyền lãnh đạo. Tổng thống Barack Obama, bằng sự điềm tĩnh, được xem là bậc thầy về nghệ thuật này, ngay cả khi Donald Trump mở màn thuyết âm mưu “giấy khai sinh giả.” Tổng thống Joe Biden cũng vậy. Ông lèo lái đất nước sau đại dịch bằng chiến lược đặt niềm tin vào sự văn minh, đoàn kết, tin rằng lời kêu gọi phẩm giá có thể giữ thăng bằng cho con thuyền trong cơn chao đảo vì sóng dữ.
Trong nhiều tháng qua, các tài khoản chính thức của Bạch Ốc và Bộ Nội An trên mạng X liên tục tung ra hình ảnh và video (meme) dị hợm: từ ảnh ghép kèm âm thanh chế giễu, những đoạn đăng kiểu TikTok, cho đến tranh vẽ bằng trí tuệ nhân tạo. Đây không phải trò vui của vài nhân viên rảnh rỗi, mà là một chiến dịch có chủ ý, lặp đi lặp lại, như muốn răn: ai mới thực sự được coi là người Mỹ. Trang NPR ngày 18 tháng 8 nhận định: “Các tài khoản chính thức của chính quyền Trump đang khai thác đủ kiểu meme, hình ảnh AI với giọng điệu đầy thách thức trong các bài đăng trên mạng xã hội.”
Trước khi quay lại cùng cuộc họp song phương giữa Trump và Putin tại Alaska, hãy quay lại những cuộc họp giữa Donald Trump và lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un trong nhiệm kỳ đầu của Donald Trump. Lần đầu tiên, một đương kim tổng thống Hoa Kỳ đã hạ mình sang Châu Á đến ba lần, lần đầu tại Singapore, rồi Việt Nam và cuối cùng ngay tại khu phi quân sự giữa Nam-Bắc Hàn, để gặp và nâng cao vị thế một tay "Chí Phèo" cộng sản mặt sữa nhưng khét tiếng độc ác lên vị thế chính thức ngang hàng với Hoa Kỳ trên chính trường quốc tế.
Trong căn phòng trắng, lổm chổm những mảng phù điêu mạ vàng trên trần nhà và tường, một người đàn ông mảnh khảnh, nhanh nhẹn bước ra giới thiệu trước ống kính báo chí món quà đặc biệt ông cố ý mang theo tặng Tổng thống Donald Trump. Đó là lần hiếm hoi CEO của hãng Apple, Tim Cook, xuất hiện trong trang phục sơ mi cà vạt vest đen. Ngay cả trong những lần ra mắt sản phẩm iPhone mới hàng năm, vốn được xem là sự kiện quan trọng bật nhất của Apple, người ta cũng không thấy Cook phải bó mình trong bộ lễ phục trịnh trọng như vậy. Tim Cook đã mang đến cho các tín đồ của trái táo một sự bất ngờ, giống như 15 năm trước, ông xuất hiện trên tạp chí Out ở vị trí đầu bảng xếp hạng Power 50, một danh sách xếp hạng những cá nhân đồng tính nam và đồng tính nữ có ảnh hưởng nhất vào thời điểm đó.
Trong những tháng qua, thảm họa đói của người Palestine ở dải Gaza đã làm thế giới rúng động. Tin tức về trẻ em Palestine bị bắn chết trong khi cố len lỏi tới rào sắt để nhận thức ăn viện trợ được truyền đi; nhiều người đặt câu hỏi về lương tri của những kẻ tổ chức “công tác nhân đạo” này (công ty Gaza Humanitarian Foundation do chính phủ Trump hậu thuẫn). UN ước tính có khoảng 1,400 người Palestine đã chết khi tìm cách nhận thực phẩm cứu trợ. Vào tháng 12 năm 2023, Nam Phi đã đệ đơn kiện Israel lên Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) cáo buộc quốc gia này phạm tội diệt chủng ở Gaza. Một số quốc gia khác tham gia hoặc bày tỏ sự ủng hộ đối với vụ kiện, bao gồm: Nicaragua, Bỉ, Colombia, Thổ Nhĩ Kỳ, Libya, Ai Cập, Maldives, Mexico, Ireland, Chile Palestine…
Trí nhớ của một cộng đồng không chỉ mất đi khi thời gian làm phai mờ, mà có khi có bàn tay cố tình tháo gỡ. Không cần nhiều bút mực, chỉ cần bỏ vài dòng, thay một chữ, hoặc xóa một đoạn – câu chuyện lập tức đổi nghĩa. Lịch sử hiện đại đã nhiều lần chứng kiến điều đó. Năm 1933, chính quyền Quốc xã Đức đốt sách giữa quảng trường, thay lại giáo trình, đặt viện bảo tàng và văn khố dưới quyền Bộ Tuyên Giám. Joseph Goebbels nói: “Chúng ta không muốn người dân sử dụng cái đầu. Chúng ta muốn họ hành xử theo cảm tính.” Tám thập niên sau, ở một góc khác của địa cầu, những bản thảo của Trương Vĩnh Ký – người khai sáng nền quốc ngữ Việt – bị loại khỏi thư viện vì bị gán là “tay sai thực dân”. Sau 1975, chính quyền cộng sản xét duyệt văn hóa trên toàn quốc: các tác phẩm học thuật bị cấm; bị đốt, tên tuổi các học giả và nhà văn miền Nam biến mất khỏi mọi tiến trình văn hóa. Tại Hoa Kỳ ngày nay, sự thật không bị đấu tố – nhưng bị biên tập lại.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.