Hôm nay,  

Phán Quyết Của Tòa Án Tối Cao Về Quyền Công Dân Theo Nơi Sinh

11/07/202500:00:00(Xem: 1510)

iStock-2213579748 birthright citizenship
Hình istock 

(Robert Mullins International)  Vào tháng 7 năm 1868, Tu chính án thứ Mười bốn đã được bổ túc vào Hiến pháp Hoa Kỳ. Tu chính án này bảo đảm quyền công dân Hoa kỳ cho tất cả trẻ em sinh ra trên lãnh thổ Hoa Kỳ, kể cả những người từng là nô lệ. Ngoại lệ duy nhất là con của các nhà ngoại giao.

Vào ngày 20 tháng 1 năm 2025, Tổng thống Trump đã ký một sắc lệnh hành pháp nhằm chấm dứt quyền công dân theo nơi sinh đối với những trẻ em sinh ra từ cha mẹ là người di dân bất hợp pháp hoặc người ở Hoa kỳ với chiếu khán du lịch. Ngay sau khi sắc lệnh được ban hành, đã có nhiều vụ kiện chống lại sắc lệnh này. Kết quả là một tòa án liên bang Quận phán quyết rằng quyền công dân theo nơi sinh không thể bị chấm dứt cho đến khi Tòa án Tối cao Hoa Kỳ quyết định cho vấn đề này.

Vào ngày 27 tháng 6 năm 2025, sáu thẩm phán bảo thủ của Tòa án đã đem lại cho ông Trump một chiến thắng rõ rệt. Họ đã ngăn các thẩm phán tòa án cấp quận ban hành lệnh cấm toàn quốc đối với các sắc lệnh hành pháp và các chính sách của chính phủ liên bang.

Tòa án Tối cao không chấm dứt Quyền công dân theo nơi sinh. Họ chỉ chấm dứt thẩm quyền áp dụng phán quyết trên toàn quốc của các tòa án liên bang cấp quận.

Các thẩm phán bảo thủ nhấn mạnh rằng tòa án cấp quận chỉ có thể đưa ra phán quyết trong phạm vi khu vực của họ, và phán quyết đó không thể áp dụng trên toàn bộ Hoa kỳ.


Tuy nhiên, mọi chuyện vẫn chưa kết thúc. Phán quyết ngày 27 tháng 6 vẫn cho phép các vụ kiện tập thể được sử dụng để giải quyết vấn đề quyền công dân theo nơi sinh. Một vụ kiện hy vọng sẽ đảm bảo quyền công dân theo nơi sinh cho mọi trẻ em ở bất kỳ tiểu bang nào và từ bất kỳ cha mẹ nào, ngay cả khi người cha mẹ đó không cư trú hợp pháp tại Hoa kỳ.

Thẩm phán Jackson cho rằng các tòa án liên bang cấp quận nên được phép ban hành lệnh cấm áp dụng trên toàn quốc. Nếu không có điều đó, nhánh Hành pháp của chính phủ (tức Tổng thống) sẽ vượt ngoài tầm kiểm soát, và nền Cộng hòa lập hiến thân yêu của chúng ta sẽ không còn tồn tại.

Nỗ lực của chính quyền Trump nhằm chấm dứt các lệnh cấm toàn quốc từ tòa án liên bang cũng giống như một lời yêu cầu Tòa án Tối cao cho phép hành vi vi hiến - và đó chính là điều mà các thẩm phán bảo thủ đang trao cho chính quyền ông Trump.

Phán quyết của Tòa án Tối cao vào tháng 6 có nghĩa là chính quyền Trump giờ đây có thể tiếp tục triển khai danh sách dài các chính sách từng bị đóng băng trên toàn quốc bởi các thẩm phán liên bang.

Quý độc giả muốn có thêm tin tức cập nhật, xin liên lạc với một văn phòng Robert Mullins International gần nhất: Westminster: (714) 890-9933, San Jose (408) 294-3888, Sacramento (916) 393-3388   Email: [email protected] Hoặc www.facebook.com/rmiodp
 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Chính phủ Hoa Kỳ đang nhanh chóng mở rộng việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong các quyết định về di trú và chiếu khán. Các hồ sơ di dân không chỉ được xem xét bởi các viên chức người thật mà còn bởi các hệ thống tự động có khả năng quét và phân tích khối lượng dữ liệu rất lớn. Các hệ thống này tìm kiếm sự khác biệt, thông tin bị thiếu và các yếu tố bất thường. Kết quả là, các đơn xin di dân đang được xem xét kỹ lưỡng hơn bao giờ hết.
Sở Di trú Hoa Kỳ hiện áp dụng các quy định chặt chẽ hơn đối với thẻ xanh diện gia đình (ngày 1 tháng 8 năm 2025). Đối với đơn xin chiếu khán di dân diện gia đình, Sở Di Trú hiện yêu cầu nhiều giấy tờ hơn và các bằng chứng rõ ràng hơn về mối quan hệ gia đình thực sự (vợ/chồng, con cái, cha mẹ, anh chị em ruột, v.v.).
Từ các diễn đàn mạng xã hội đến những văn phòng di trú, một khẩu hiệu mới đang lan tỏa mạnh mẽ: “Giấc Mơ Mỹ Mới Là Rời Bỏ Nước Mỹ”. Holly Baxter ghi nhận lời chứng của các bậc phụ huynh, sinh viên, giáo sư và ngay cả những người về hưu – tất cả đều đang lên kế hoạch vĩnh viễn từ biệt Hợp Chúng Quốc trong một tương lai gần.
Sở Di Trú Hoa kỳ hiện đã cung cấp mẫu đơn đăng ký cho Thẻ Vàng. Đó là Mẫu I-140G (“G” có thể là viết tắt của Gold?). Tòa Bạch Ốc gọi đây là “một lộ trình mới để trở thành thường trú nhân Hoa Kỳ thông qua việc đóng góp một khoản tài chính đáng kể và không bị ràng buộc cho Hoa Kỳ.” Nói cách khác: Hoa Kỳ hiện đang bán Thẻ Xanh, và cho rằng với “khoản tặng” dành cho chính phủ Hoa Kỳ, thì nhà đầu tư được xem là đủ điều kiện trở thành đương đơn theo diện EB1 hoặc EB2.
Chính quyền Trump đang chuẩn bị mở rộng đáng kể việc tước quốc tịch đối với một số công dân Hoa Kỳ nhập tịch, theo chỉ dẫn nội bộ của U.S. Citizenship and Immigration Services (USCIS), theo tờ The New York Times tiết lộ tuần trước. Đây được xem là bước leo thang mới trong chính sách siết chặt di trú của Tổng thống Donald Trump. Theo văn bản ban hành, các văn phòng địa phương của USCIS được yêu cầu mỗi tháng chuyển từ 100 đến 200 hồ sơ tước quốc tịch cho Văn phòng Tranh tụng Di trú thuộc Department of Justice trong niên khóa 2026. Nếu chỉ tiêu này được thực hiện đầy đủ, số vụ tước quốc tịch sẽ tăng vọt, vượt xa mọi giai đoạn trước đây. Từ năm 2017 đến nay, tổng cộng chỉ hơn 120 hồ sơ như vậy được nộp.
Một loạt đơn khiếu nại do các tổ chức bảo vệ dân quyền Mỹ đồng ký tên vừa được gửi tới cơ quan Di trú và Hải quan (ICE) cùng Bộ Chỉ huy quân sự Fort Bliss, nêu ra những cáo buộc nghiêm trọng về cảnh đối xử dã man tại trại tạm giam di dân mang tên Camp East Montana đặt trong căn cứ quân sự Fort Bliss, theo tin The Guardian, ngày 9 tháng 12, 2025. Bức thư dài 19 trang khẳng định rằng các nhân viên trại đã vi phạm luật pháp liên bang và hiến pháp khi hành hung, lạm dụng tình dục, và cưỡng ép di dân vượt biên ngược trở lại Mexico trong đêm tối — không qua thủ tục trục xuất hợp pháp.
Có rất nhiều nhầm lẫn về việc người di dân được hưởng những phúc lợi nào. Quy định của liên bang rất chặt chẽ. Hầu hết các phúc lợi liên bang chỉ dành cho một số nhóm người di dân hợp pháp nhất định. Người di dân không có giấy tờ không thể nhận bảo hiểm y tế liên bang, tem phiếu thực phẩm, hoặc phúc lợi An sinh Xã hội.
Một buổi sáng đầu tháng 9 tại tiểu bang Colorado, một sản phụ người Trung Á, mang thai chín tháng, bước vội vào phòng cấp cứu sản phụ khoa. Cuộc sinh nở tưởng chừng bình thường, nhưng rồi mọi sự trở nên rối ren vì một vật nhỏ trên cổ tay bà — chiếc đồng hồ thông minh, không phải loại Apple hay Samsung, mà là thiết bị theo dõi của Cơ quan Di trú và Hải quan Hoa Kỳ (ICE).
Chính quyền luôn biết cách tạo nên những khung hình đẹp. Cuộc bố ráp chung cư ở South Shore, Chicago, hồi tháng Chín là một ví dụ trọn vẹn: trực thăng lơ lửng giữa đêm, dây thả xuống mái nhà, đặc nhiệm xộc vào hành lang, cửa phòng tung ra trước khi máy quay bắt được một màu da ngăm và đôi tay bị trói. Mọi thứ gọn ghẽ như một đoản phim chuẩn bị sẵn cho truyền hình. Nhưng đó chỉ là phần được chiếu. Phần còn lại — phần không hiện ra trong những đoạn phim trơn tru — là đời sống bị giằng khỏi gối ngủ, bị đặt vào xe chở tù giữa đêm, và kỳ lạ thay, không ai biết họ là ai. Chính quyền nói chiến dịch nhắm vào bọn Tren de Aragua. Họ nói tòa nhà có súng, chất nổ, ma túy. Họ nói bắt được hai người có liên hệ. Họ không đưa danh sách ai bị giữ. Không đưa chứng cứ. Không trả lời những câu hỏi đơn giản nhất.
Tháng 10 năm 2025, một phiên bản mới của Bài thi Công dân Nhập tịch Hoa Kỳ chính thức được áp dụng. Bài thi cập nhật có 20 câu hỏi thay vì 10 câu như trước đây, được chọn ra trong bộ 128 câu hỏi. Để thi đậu, thí sinh phải trả lời đúng ít nhất 12 câu. Những người từ 65 tuổi trở lên và đã có thẻ xanh trên 20 năm vẫn được phép thi bài thi đơn giản hơn, chỉ gồm 10 câu hỏi lấy từ trong một bộ câu hỏi giới hạn.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.