Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Phan Bội Châu

28/04/201700:01:00(Xem: 3156)
(Lời tâm tình: Bài viết về “Sử Việt” chỉ khái quát, không đi sâu từng chi tiết của mỗi nhân vật. Cuối mỗi bài viết, phần “Thiết nghĩ” nếu có chỉ là góp ý của tác giả, không ngoài mục đích làm sáng tỏ thêm về nội dung đã biên soạn. Trang Sử Việt luôn mong mỏi nhúm nhen tình tự dân tộc, niềm yêu thương quê hương và giữ gìn Việt ngữ cùng văn hóa Việt. Trang Sử Việt đăng trên Vietbao Online vào thứ Ba và thứ Sáu hàng tuần).
________________ 
  
PHAN BỘI CHÂU
(1867 - 1940)
 
Phan Bội Châu, còn tên là Phan Văn San, tự Hải Thu, hiệu Sào Nam (lấy từ câu “Việt Điểu sào nam chi”: Chim Việt làm tổ cành Nam), quê huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. 
    Năm 1885, nghe tin vua Hàm Nghi ban chiếu Cần vương, ông cùng các bạn sinh viên trong trường thành lập: “Nghĩa Tử Cần Vương” dùng ngọn bút chống Pháp qua bài hịch “Bình Tây Thu Bắc”. Năm 1900, ông đỗ đầu Giải nguyên. 
 
Năm 1904, ông và Nguyễn Hàm vận động thành lập Duy Tân hội để chống Pháp và kêu gọi “Dân tộc tự cường”. 
Năm 1905, ông và Tăng Bạt Hổ phát động “phong trào Đông du” đưa thanh niên Việt Nam có lòng yêu nước, qua Trung Hoa và Nhật Bản để học về quân sự và chính trị.  Lo lắng đất nước đang điêu đứng, ông viết cuốn “Lưu cầu huyết lệ thư” vô cùng cảm động. Ông tiếp xúc với các nhà cách mạng nước ngoài: Tử tước Khuyển Dưỡng Nghị (Inukaiki), Bá tước Trọng Tín của Nhật. Tôn Văn, Lương Khải Siêu của Trung Hoa. 
 
       Sau đó, ông viết cuốn “Việt Nam Vong quốc sử” ai đọc cũng bùi ngùi, u uất cho quê hương đang bị lầm than. Phong trào Đông Du, các thanh niên Việt Nam đang học tốt đẹp tại trường Waseda ở Nhật và trường Hoàng Phố ở Trung Hoa, Pháp thoả thuận nhượng bộ vài quyền lợi cho Nhật, nên thanh niên Việt Nam bị họ trục xuất về nước. 
      Khi nghe tin bà Lê Thị Đàn là thành viên Duy Tân hội đã tuẫn tiết trong ngục tù của Pháp ngày 25-4-1910, ông cảm khái:
                                      
“Tấm thân trót gả giang sơn Việt.
 Tấc dạ sáng soi nhật nguyệt trời”.
 
     Tháng 6 năm 1912, trong cuộc “Đại hội nghị” ở Quảng Đông, các đại biểu đồng ý giải tán Duy Tân hội và thành lập Việt Nam Quang phục Hội (VNQPH). Tôn chỉ thay đổi từ thể chế quân chủ sang thể chế dân chủ để đánh đuổi quân Pháp và cứu nước, thành lập Chính thể Cộng hòa. 
     VNQPH tổ chức nhiều cơ sở tại Việt Nam từ Nam tới Bắc, Pháp biết và lo ngại nên kết án ông tử hình khiếm diện vào năm 1913. 
 
Ngày 24-12-2013, Tổng đốc Quảng Châu là Long Tế Quang nhận tiền của mật thám Pháp bắt ông và các yếu nhân của VNQPH giam vào ngục, ở trong ngục ông viết “Ngục trung thư” rất tha thiết tổ quốc; đến tháng 2 năm 1917, ông mới được trả tự do. Sau khi VNQPH khởi nghĩa ở Thái Nguyên năm 1917, Phạm Hồng Thái ném bom ở Sa Điện năm 1924, Pháp kết án ông tử hình khiếm diện lần nữa.
  
     Năm 1925, cụ Phan bị Việt gian âm mưu bán đứng cho Pháp, ngày nay đã rõ ràng và được ghi nhận như sau: Lý Thụy (bí danh của Hồ Chí Minh: HCM) và Lâm Đức Thụ (tức Nguyễn Công Viễn: NCV), NCV theo Phan Bội Châu nhưng sau đấy liên hệ với Hồ Chí Minh. NCV có nhiều liên hệ với mật thám Pháp. HCM và NCV liên lạc và thỏa thuận điều kiện với mật thám Pháp, rồi điện tín mời cụ Phan về Quảng Châu để dự lễ thành lập phân hội “Á Tế Á”. 
     Ngày 30-6-1925, lúc 12 giờ trưa, cụ Phan vừa xuống xe lửa ở Quảng Châu nước Tàu thì bị ba tên mật thám Pháp bắt cụ đẩy lên xe hơi của chúng đang nổ máy chờ sẵn, liền cho xe chạy về tô giới(*) Pháp ở Thượng Hải. HCM và NCV đã lãnh một số tiền thưởng rất lớn là 100.000 đồng quan lúc bấy giờ của thực dân Pháp, cả hai dùng tiền này cưới 2 chị em ruột người Tàu làm vợ. 
 
     Theo cuốn “Hồ Chí Minh với Trung quốc” của tác giả Hoàng Tranh (Huang Zheng) người vợ HCM tên Tăng Tuyết Minh (Zeng Xuewming), sinh năm 1905, ở Quảng Châu. Cuốn “Ho Chi Minh A Life” của sử gia William J. Duker thì viết: “Họ Hồ có một người con gái với Tăng Tuyết Minh”. 
     Số tiền còn lại, HCM dùng vào việc củng cố “Việt Nam Thanh Niên Cách Mạng Đồng Chí Hội” của ông ta. Ngoài ra, các chiến hữu của cụ Phan ở Quảng Châu, HCH lôi kéo về với họ Hồ được khoảng 200 người, ai không theo thì tìm cách thủ tiêu. Đến năm 1928, Nhượng Tống Hoàng Phạm Trân, trong tài liệu “Ai bán đứng cụ Phan bội Châu?”, đã chỉ đích danh Lý Thụy (HCM) bán đứng Cụ Phan cho Pháp. 
 
PhanBoiChau.jpg
Phan Bội Châu
 
     Cụ Phan bị giải về Hà Nội, Pháp kết án tử hình, đồng bào cả nước phản đối kịch liệt, toàn quyền Varenne phải bỏ án tử hình, an trí tại Bến Ngự (Huế). Dù cụ Phan bị quản thúc, đồng bào gọi cụ bằng từ thân thiết là “Ông Già Bến Ngự”. 
     Ngày 29-10-1940 (29-9 Canh Thìn) cụ mất tại Huế, thọ 73 tuổi. Cụ Phan Bội Châu chẳng những là một nhà cách mạng danh tiếng mà còn là tác giả của nhiều tác phẩm giá trị:     
 - Việt Nam vong quốc sử.    - Lưu Cầu huyết lệ thư.  
 - Hà Thành liệt sĩ truyện.     - Khổng học đăng. 
 - Phạm Hồng Thái truyện.   - Chu dịch quốc âm giải...
  
 *- Thiết Nghĩ: Cụ Phan Bội Châu, suốt đời bền bỉ đấu tranh mưu tìm độc lập cho nước nhà. Bona là một luật sư người Pháp cũng phải thán phục: “Phan Bội Châu là người ái quốc chân chính. Dù tôi là người Pháp, đối với ông tôi cũng hết lòng ngưỡng mộ. Tôi ngưỡng mộ bởi sự tranh đấu của ông quang minh và chính đáng, tinh thần ông cao thượng, cương quyết can trường mà ông đã thể hiện trong công cuộc đấu tranh ấy”. 
     Văn thơ của Cụ Phan sáng tác rất nhiều, nhiều mà không thừa, đều tha thiết nghĩa quê hương, nồng nàn tình dân tộc nên rất giá trị, đạt được trọng tâm về đấu tranh mà Cụ đã mong mỏi. Văn thơ của Cụ đã ảnh hưởng mạnh mẽ đến quần chúng thời bấy giờ và mãi đến những thế hệ mai sau. Tâm hồn son sắt với quê hương của Cụ mấy ai sánh bằng?!
 
Cảm phục: Cụ  Sào  Nam
  
Sào Nam, nhiệt huyết giữ quê hương!
Nung nấu sinh viên chốn học đường!
Lệ thắm “Ngục Trung Thư” mỗi chữ
Huyết tô “Vong Quốc Sử” từng chương!
Diệt trừ giặc Pháp, sao nhân nhượng?!
Đánh đuổi xâm lăng, há nhịn nhường?!
Hào khí đấu tranh, chan chứa nghĩa 
Đồng bào lưu luyến khắp muôn phương!
             _____________
(*) - Tô giới hay nhượng địa: Vùng đất của một nước, đã cho nước khác thuê hay thỏa nhượng cho nước khác sử dụng.
 
Nguyễn Lộc Yên 


Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Những năm gần đây sự việc Trung Quốc chiếm đảo, vét cát dưới đáy biển xây dựng căn cứ quân sự, xây phi trường, đặt tên lửa tại biển Đông khiến người ta vô tâm quên mất rằng cánh tay dài của Đại Hán đã vươn qua biển thò đến tận Phnom Penh tự thuở nào. Dưới mắt nhiều quan sát viên quốc tế thì Campuchia ngày nay là một tỉnh của Trung Quốc, và Thủ tướng Hun Sen là một bí thư tỉnh ủy của Đảng Cộng sản Trung Quốc, không hơn không kém.Trung Quốc thiết lập căn cứ quân sự trên đất Campuchia là mối đe dọa nghiêm trọng cho các quốc gia khác trong vùng Đông Nam Á, và Hoa Kỳ chắc chắn không thể không nhận ra hiểm họa to lớn đó. Trong buổi tường trình lên Ủy ban Tình báo Thượng viện Hoa Kỳ hôm tháng Giêng năm 2019, Giám đốc Sở Tình báo Quốc gia, lúc đó là ông Dan Coats, đã cảnh báo rằng “Campuchia đang có nguy cơ biến thành một quốc gia độc tài, và điều đó sẽ mở đường cho Trung Quốc thiết lập các căn cứ quân sự trên miền đất ấy.”
Ngày 22 tháng 6 năm 2020, dự luật An Ninh Quốc Gia về Hồng Kông được đưa ra tại quốc hội của Đảng Cộng Sản Trung Hoa để thông qua, và đêm 30 tháng 6 rạng sáng ngày 1 tháng 7, 2020, sau một phiên họp kín của Ủy Ban Thường Vụ Đại Biểu Nhân Dân (mà thế giới gọi là quốc hội bù nhìn tại Bắc Kinh) dự luật này đã trở thành luật. Ngày mà Luật An Ninh Quốc Gia về Hồng Kông này ra đời cũng trùng ngày mà Hồng Kông được trao trả lại cho China 23 năm trước 01-07-1997 theo thể chế “một nước hai chế độ” (one country two systems). Theo đó Hồng Kông vẫn còn quyền tự trị trong 50 năm từ 1997 đến 2047, và trên lý thuyết Hồng Kông chỉ lệ thuộc vào Bắc Kinh về quân sự và ngoại giao mà thôi.
“Ngày 11/07/1995: Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton và Thủ tướng Việt Nam Võ Văn Kiệt thông báo quyết định bình thường hóa quan hệ ngoại giao giữa 2 nước.” Với quyết định lịch sử này, Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng sản đã ghi dấu “gác lại qúa khứ, hướng tới tương lai” được 25 năm vào ngày 11/07/2020. Nhưng thời gian ¼ Thế kỷ bang giao Mỹ-Việt đã đem lại những bài học nào cho hai nước cựu thù, hay Mỹ và Việt Nam Cộng sản vẫn còn những cách biệt không hàn gắn được ?
Trước 1975, ở bùng binh ngã Sáu (kế góc đường Gia Long và Lê Văn Duyệt) có cái biển nhỏ xíu xiu: Sài Gòn – Nam Vang 280 KM. Mỗi lần đi ngang qua đây, tôi đều nhớ đến cái câu ca dao mà mình được nghe từ thưở ấu thơ: Nam Vang đi dễ khó về… Bây giờ thì đi hay về từ Cambodia đều dễ ợt nhưng gần như không còn ma nào muốn hẻo lánh tới cái Xứ Chùa Tháp nghèo nàn này nữa. Cũng nhếch nhác ngột ngạt thấy bà luôn, ai mà tới đó làm chi… cho má nó khi. Thời buổi này phải đi Sing mới đã, dù qua đây rất khó và về thì cũng vậy – cũng chả dễ dàng gì.
Càng gần ngày tranh cử, càng nhiều người biểu lộ yêu mến Tổng thống Donald Trump và ngược lại cũng lắm người bày tỏ chán ghét ông Trump. Có những người ghét ông chỉ vì họ yêu chủ nghĩa xã hội, yêu chủ nghĩa vô chính phủ, lợi dụng cơ hội ông George Floyd bị cảnh sát đè cổ chết đã chiếm khu Capitol Hill, nội đô Seattle, tiểu bang Washington, trong suốt ba tuần trước khi bị giải tán. Nhân 244 năm người Mỹ giành được độc lập từ Anh Quốc, và sau biến cố George Floyd, thử xem nền dân chủ và chính trị Hoa Kỳ sẽ chuyển đổi ra sao?
Tôi có dịp sống qua nhiều nơi và nhận thấy là không nơi đâu mà những từ ngữ “tổ quốc,” “quê hương,” “dân tộc” … được nhắc đến thường xuyên – như ở xứ sở của mình: tổ quốc trên hết, tổ quốc muôn năm, tổ quốc anh hùng, tổ quốc thiêng liêng, tổ quốc bất diệt, tổ quốc muôn đời, tổ quốc thân yêu, tổ quốc trong tim … “Quê hương” và “dân tộc” cũng thế, cũng: vùng dậy, quật khởi, anh dũng, kiên cường, bất khuất, thiêng liêng, hùng tráng, yêu dấu, mến thương …
Nhà xuất bản sách của Bolton, chắc sẽ nhận được khoản thu nhập lớn. Riêng Bolton, chưa chắc đã giữ được hai triệu đô la nhuận bút, nếu bị thua kiện vì đã không tôn trọng một số hạn chế trong quy định dành cho viên chức chính quyền viết sách sau khi rời chức vụ. Điều này đã có nhiều tiền lệ. Là một luật gia, chắc chắn Bolton phải biết. Quyết định làm một việc hệ trọng, có ảnh hưởng tới đại sự, mà không nắm chắc về kết quả tài chính, không phải là người hành động vì tiền. Hơn nữa, nếu hồi ký của Bolton có thể giúp nhiều người tỉnh ngộ, nhìn ra sự thật trước tình hình đất nước nhiễu nhương, thì cũng có thể coi việc làm của ông là thái độ can đảm, được thúc đẩy bởi lòng yêu nước. Không nên vội vàng lên án Bolton, khi ông từ chối ra làm chứng trước Hạ Viện, nếu không bị bắt buộc. Nếu có lệnh triệu tập, ông đã tuân theo. Không có lệnh, ông không ra, vì thừa biết, với thành phần nghị sĩ Cộng Hòa hiện tại, dù ra làm chứng, ông cũng chẳng thay đổi được gì. Dân Biểu Schiff nói: “John Bolton,
Thưở sinh thời – khi vui miệng – có lần soạn giả Nguyễn Phương đã kể lại lúc đưa đám cô Năm Phỉ, và chuyện ông Chín Trích đập vỡ cây đàn: “Ngày cô Năm Phỉ mất, người đến viếng tang nghe nhạc sĩ Chín Trích đàn ròng rã mấy ngày liên tiếp bên quan tài… Ông vừa đờn vừa khóc. Đến lúc động quan, trước khi đạo tỳ đến làm lễ di quan, nhạc sĩ Chín Trích đến lậy lần chót, ông khóc lớn:’ Cô Năm đã mất rồi, từ nay Chín Trích sẽ không còn đờn cho ai ca nữa…’ Nói xong ông đập vỡ cây đờn trước quan tài người quá cố. “Việc xảy quá đột ngột và trong hoàn cảnh bi thương của kẻ còn đang khóc thương người mất, mọi người im lặng chia sẻ nỗi đau của gia đình người quá cố và của nhạc sĩ Chín Trích. Khi hạ huyệt thì người nhà của cô Năm Phỉ chôn luôn cây đàn gãy của nhạc sĩ Chín Trích xuống mộ phần của cô Năm Phỉ.” (Thời Báo USA, số 321, 18/02/2011, trang 67)
Đai sứ Mỹ, Daniel Krintenbrink, phát biểu chiều ngày 2/7 tại Hà Nội, nhân kỷ niệm 25 năm binh thường hóa quan hệ ngoại giao Việt-Mỹ: “Washington sẽ triển khai các hoạt động ngoại giao, hàng hải, và quân sự để bảo đảm hòa bình, ổn định Biển Đông”. Đại Sứ Kritenbrink cho hay, Mỹ sẽ triển khai các hoạt động theo 3 hướng: 1- Tăng hoạt động ngoại giao với các nước trong khu vực, trong đó có ASEAN. 2- Hỗ trợ các nước tăng cường hàng hải, để bảo vệ lợi ích của mình. 3- Phát triển năng lực quân sự Mỹ, trong đó có các hoạt động bảo vệ hàng hải.
Theo các hãng thông tấn và truyền hình lớn của Hoa Kỳ, vào ngày 27/6/2020, Đảng Dân Chủ Quận Hạt Orange đã thông qua nghị quyết khẩn cấp yêu cầu Ban Giám Sát Quận Hạt đổi tên Phi Trường John Wayne (tài tử đóng phim cao-bồi Miền Tây) vì ông này theo chủ nghĩa Da Trắng Là Thượng Đẳng và những tuyên bố mù quáng (bigot). Sự kiện gây ngạc nhiên cho không ít người. Bởi vì đối với các kịch sĩ, ca sĩ, nhạc sĩ, văn-thi-sĩ, họa sĩ, nhất là các tài tử điện ảnh…họ đều có cuộc sống cởi mở, đôi khi phóng túng, buông thả và ít liên hệ tới chính trị. Và nếu có bộc lộ khuynh hướng chính trị thì thường là cấp tiến (Liberal). Vậy tại sao John Wayne lại “dính” vào một vụ tai tiếng như thế này?
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.