Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Nguyễn Thị Lộ

16/01/201500:00:00(Xem: 4016)

Nguyễn Lộc Yên
(Lời tâm tình: Bài viết về “Sử Việt” chỉ khái quát, không đi sâu từng chi tiết của đề tài. Cuối mỗi bài viết, phần “Thiết nghĩ” nếu có chỉ là góp ý của tác giả, không ngoài mục đích làm sáng tỏ thêm về nội dung đã biên soạn. Trang Sử Việt luôn mong mỏi nhúm nhen tình tự dân tộc, niềm yêu thương quê hương và giữ gìn Việt ngữ cùng văn hóa Việt.
________________

NGUYỄN THỊ LỘ
(1400-1442)

Nguyễn Thị Lộ, quê làng Hải Triều, còn gọi là làng Hới (làng nghề dệt chiếu nổi tiếng), huyện Ngự Thiên (nay Thái Bình). Bà sinh trưởng trong một gia đình nhà nông và dệt chiếu, cha là ông Nguyễn Mỗ, bị giặc Minh bắt đi phu dịch khổ sở.

Ngoài nghề dệt chiếu, ông Nguyễn Mỗ còn có thêm nghề bốc thuốc, ông muốn truyền dạy nghề thuốc cho con, nên Nguyễn Thị Lộ học các sách kinh thư, y dược... Nhờ đó bà biết bốc thuốc, làm thơ. Sau khi cha chết, bà phải cùng mẹ tảo tần nuôi dạy các em, nên bà phải đem chiếu đi bán dạo. Tương truyền, một hôm Nguyễn Trãi gặp Nguyễn Thị Lộ đang đem chiếu đi bán trên đường. Thấy cô gái bán chiếu xinh đẹp, Nguyễn Trãi cao hứng ngâm mấy câu thơ ghẹo:

Ả ở nơi nào, bán chiếu gon?
Chẳng hay chiếu ấy hết hay còn?
Xuân xanh nay độ bao nhiêu tuổi?
Đã có chồng chưa, được mấy con?

Không ngờ cô bán chiếu liền họa và ngâm đáp lại:

Thiếp ở Tây Hồ bán chiếu gon,
Cớ chi ông hỏi hết hay còn?
Xuân xanh vừa độ trăng tròn lẻ
Chồng còn chưa có, có chi con!

Nguyễn Trãi yêu sắc mến tài, cho người hỏi thăm rồi cưới bà làm thiếp. Bà theo chồng vào Lam Sơn, bà là trợ thủ đắc lực của Nguyễn Trãi. Lúc ở Lam Sơn, bà đã làm thầy dạy con em các thủ lĩnh và nghĩa quân. Khi Lê Thái Tông làm vua, phong bà là Lễ nghi học sĩ, Bà đã đề nghị chấn chỉnh nhiều phong tục, từ trong triều đến ngoài dân, xin chỉ dụ vua mở mang học vấn cho dân, khuyến khích phụ nữ học chữ. Nguyễn Thị Lộ là một nhà thơ lưu loát, văn thơ của bà đã thất truyền, chỉ còn mấy vần thơ xướng hoạ khi gặp Nguyễn Trãi, nhưng tên tuổi của Bà đã gắn liền vào văn học sử nước nhà từ đấy.

Bà Nguyễn Thị Lộ là người duyên dáng, giỏi văn thơ, vua Lê Thái Tông yêu thích, khi bà làm Lễ nghi học sĩ thì ngày đêm hầu bên vua. Khi vua đi tuần ở Hải Dương, ghé nghỉ ở Lệ Chi Viên (Vườn Vải) của Nguyễn Trãi, tài liệu ghi rằng: “Ngày mồng 4 tháng 8 Nhâm Tuất (1442), ngự đạo về đến huyện Gia Định (nay Bắc Ninh), gặp trời tối phải nghỉ lại Lệ Chi viên... Đêm hôm ấy nhành hoa thược dược, được thắm nhuần cơn thuỵ vũ...”(*). Vua Lê Thái Tông thức suốt đêm với Thị Lộ rồi băng, các quan bí mật đưa thi thể vua về triều. Ngày mồng 6 về tới kinh, nửa đêm đem vào cung rồi phát tang. Tung tin rằng Nguyễn Thị Lộ giết vua. Dòng họ Nguyễn Trãi bị tru di tam tộc ngày 16 tháng 8 âm lịch (1442), trong đấy có Thị Lộ. Nguyên nhân Vua băng tới nay còn là một nghi vấn?! Có tài liệu ghi: Tuyên từ Hoàng Thái hậu Nguyễn Thị Anh, mẹ Lê Nhân Tông hạ độc vì tranh ngôi cho con.

*- Thiết nghĩ: Bà Nguyễn Thị Lộ, có gây ra cái chết Lê Thái Tông hay không là một bí ẩn. Có tài liệu ghi rằng, do bà Nguyễn Thị Anh tranh giành ngôi báu cho con mà hạ độc. Than ôi! Cái chết vua đã gây cho 3 đời của Nguyễn Trãi bị chết oan. Thời phong kiến, vua lại có quyền chiếm lấy bất cứ thứ gì (cả vợ người khác) khi vua thích, là một việc làm xấu xa và bất công, ngày nay không thể chấp nhận được?!.

Cảm niệm: Nguyễn Thị Lộ(**)

Gia cảnh nghèo nàn, bán chiếu gon
Văn thơ lưu loát, tiếng tăm đồn
Lệ Chi, vụ án nhiều oan trái?!
Đột ngột vua băng, tai tiếng còn!
________________________

(*)- Tham khảo theo Việt Sử toàn thư, trang 389.

(**)- Có truyền thuyết kể rằng: Nguyễn Phi Khanh, cho học trò phát cỏ trong vườn. Đến đêm nằm mơ thấy một người đàn bà với bầy con dại tới xin ông cho thư thả ít hôm để dọn nhà vì con mọn. Sáng ra, ông lại được tin học trò phát cỏ đã giết chết một bầy rắn con, lúc đó ông mới hiểu ra ý nghĩa giấc mơ. Ông than thở, rồi cho chôn bầy rắn con vừa chết và cho học trò biết là loài rắn hay thù dai, thế nào cũng trả thù ông. Đêm sau, lúc ông đọc sách thì có con rắn bò trên xà nhà nhỏ một giọt máu vào chữ “tộc” (họ) thấm qua ba lớp giấy, ứng với việc gia tộc ông bị hại đến ba họ. Sau này, con rắn mẹ hóa ra bà Nguyễn Thị Lộ kết duyên cùng Nguyễn Trãi, hại ba đời nhà ông và biến thành rắn bò đi khi bà Nguyễn Thị Lộ bị dìm xuống sông. Tuy nhiên, đây chỉ là truyền thuyết của dân gian.

Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Mọi cuộc cách mạng luôn luôn có cái giá riêng của nó. Riêng cái thứ cách mạng (thổ tả) của những người cộng sản Việt Nam thì đòi hỏi mọi người đều phải trả cái giá (hơi) quá mắc mà thành quả – xem ra – không có gì, ngoài tộc ác!
Mùa hè năm 2022, Hoa Kỳ đã chứng kiến một sự thay đổi đáng kể về cách đa số các thẩm phán Tối Cao Pháp Viện luận giải về Hiến pháp.Vào cuối nhiệm kỳ, tòa án đã bác bỏ quyền phá thai theo hiến pháp lâu đời, mở rộng quyền sử dụng súng và phán quyết rằng tôn giáo có thể đóng vai trò lớn hơn trong các tổ chức công cộng.
Bài này được viết theo lời đề nghị của bạn Tâm Thường Định --- một nhà giáo, một huynh trưởng Gia Đình Phật Tử, và là một nhà văn trong nhóm chủ biên Tạp chí Phật Việt --- rằng “nhờ anh viết bài gì để giúp hoằng pháp.” Bản thân người viết không có đủ tầm nhìn để viết về những suy nghĩ chiến lược; việc đó xin để các bậc tôn túc như Thầy Tuệ Sỹ và nhiều vị khác suy nghĩ. Trong khi đó, trong và ngoài nước đang có hàng ngàn bậc thiện tri thức, ở cả tứ chúng tăng ni cư sĩ, nơi người muốn học Phật có thể tìm nghe pháp, tìm học pháp, cũng như đã có hàng trăm ngàn bài viết giá trị về Phật học trên mạng… do vậy bài này sẽ dựa vào Kinh Phật để nói về một đề tài ít được chú ý: thiền tập với pháp ấn, câu hữu với định. Pháp định nơi đây sẽ tập trung vào sơ thiền. Những sai sót có thể có, xin được sám hối.
Hiến pháp có một giá trị tự tại, nghĩa là, không cần quy chiếu hay trưng dẫn các luật khác để tạo ra giá trị chấp hành...
Lâu nay ta thường nghe nói thanh niên là rường cột của Quốc gia, nhưng tuổi trẻ Việt Nam thời Cộng sản đã xuống cấp trên mọi phương diện từ thể chất đến tinh thần và từ gia đình ra xã hội. Vậy đâu là nguyên nhân?
Rõ ràng toàn là những đòi hỏi quá đáng và … quá quắt. Ngay đến bác Hồ mà còn không bảo vệ được cả vợ lẫn con, bác Tôn cũng chỉ có mỗi một việc làm là… sửa xe đạp cho nó qua ngày đoạn tháng thì bác Quang biết làm sao hơn và làm gì khác được?
✱ VOA: Trên cương vị tổng thống, ông Trump đôi khi chia sẻ thông tin, bất kể mức độ nhạy cảm của nó. Ông ngẫu hứng cung cấp thông tin bảo mật cấp độ cao cho bộ trưởng ngoại giao Nga ✱ VOA: Những tài liệu này cần được bảo mật là việc rất nghiêm trọng- đặc biệt là đối với Mar-a-Lago, những khách nước ngoài ở đó - tạo ra một mối đe dọa đến an ninh quốc gia ✱ VOA: John Kelly khởi động một nỗ lực để cố gắng hạn chế những người có quyền tiếp cận ông Trump tại Mar-a-Lago, nhưng nỗ lực này thất bại khi Trump từ chối hợp tác...
Hôm thứ Sáu 23-9 trên tạp chí Project-Syndicate, nhà báo Laurence Tubiana cho rằng không có gì là hay, là tốt một khi châu Âu theo đuổi chính sách đa phương hóa theo tiêu chuẩn hai mặt (double standard) trong cuộc chiến Ukraine, vì cộng đồng Âu còn nhiều vấn đề ưu tiên giải quyết...
Đại Hội Đồng Liên Hiêp Quốc lần thứ 77 đã khai mạc tại New York hôm 20-9-2022, trong bối cảnh thế giới đối mặt với hàng loạt khủng hoảng, đang bị chia rẽ vì nhiều vấn đề: Cuộc chiến Ukraine, khủng hoảng khí hậu, mất an ninh lương thực, khủng hoảng năng lượng, và nạn dịch Covid-19 vẫn chưa chấm dứt...
Truyện dài chống tham nhũng, lãng phí ở Việt Nam đã được thi hành từ Trung ương xuống địa phương, nhưng tham nhũng cứ trơ ra là vì sao? Thắc mắc này không phải đến thời Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng mới có mà từ khuya lắm rồi, ít nhất cũng từ khóa đảng VII thời ông Đỗ Mười làm Tổng Bí thư (28 tháng 6 năm 1991 - 26 tháng 12 năm 1997). Nhưng tại sao tình trạng này cứ kéo dài mãi và không có dấu hiệu suy giảm mà còn biến chứng, lan nhanh mặc dù nhà nước đã tung ra nhiều biện pháp phòng ngừa và chữa trị...
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.