Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Lúp Xúp Đi Vào Phòng Hơi Ngạt

11/04/201400:00:00(Xem: 3903)

“Hãy tha lỗi cho anh, hãy tha lỗi cho anh!”

Đó là câu nói thầm trong đau đớn, được lập đi lập lại của nhà văn Dreyman với người bạn gái Christa khi ôm cô trong tay lần cuối. Một cảnh gây nhiều xúc động cho tôi trong phim The Lives of Others. Christa đã lao đầu vào một xe tải vì hối hận, khi đám mật vụ Stasi còn đang lục tìm máy đánh chữ của Dreyman dưới nền nhà do chính Christa điềm chỉ. Đối với tôi câu nói thương cảm đó cũng nên dành cho tất cả những con người đáng thương dưới chế độ cộng sản; những con người vì sợ hãi, vì bị ép buộc đã phải chịu trực tiếp hay gián tiếp liên hệ vào mạng lưới chỉ điểm của công an. Những nông dân hiền lành bị khích động trong chiến dịch Cải Cách Ruộng Đất, những nhà văn, những nghệ sĩ phải muối mặt điềm chỉ bạn mình trong cái không khí khủng bố, đe doạ của thời Nhân Văn Giai Phẩm. Đây là bi kịch của con người, của cả một thời đại đã qua và của mọi chế độ cộng sản.

Dreyman và Christa là hai nhân vật trong bộ phim của đạo diễn người Đức Donnesmarck “Những Mảnh Đời Kẻ Khác” (The Lives of Others). Cuốn phim được đánh giá là một trong những phim xuất sắc nhất của năm 2006. Phim nói về những con người lương thiện trở thành nạn nhân, đã cố sức vùng vẫy như thế nào với bản thân dưới một hệ thống do chính con người tạo ra. “Mảnh Đời Kẻ Khác” thuật lại tình cảnh tại Đông Đức dưới thời cộng sản, thời mà mật vụ Stasi thực hành chính sách Zersetzung - một thủ đoạn gây ly gián, một dạng khủng bố tinh thần người dân gồm theo dõi, dụ dỗ, gài bẫy, ức chế,... bóp chết cuộc đời của những đối tượng không chịu hợp tác.

Điều thú vị được Donnesmarck tiết lộ là ông đã nảy ra ý định thực hiện cuốn phim này từ một câu nói của Lênin khi nghe bản sonat Appassionata của Beethoven: “Tôi không thể nghe bản nhạc này quá nhiều, nếu không tôi sẽ không thể hoàn thành cuộc cách mạng được”. Trong truyện phim, nhân vật chính Wisler, một viên công an có nhiệm vụ theo dõi Dreyman, bỗng hồi tâm, chuyển ý sau khi nghe lén Dreyman đàn bản nhạc này. Có lẽ vì những chi tiết trên, mà có người đã gọi tấu khúc sonat Appassionata bằng cái tên Khúc Tình Ca Cho Những Người Lương Thiện.

Sống dưới chế độ Cộng sản Việt Nam, chúng ta thường nghe câu "không có gì qua được tai mắt nhân dân" hoặc "tai mắt nhân dân cái kim không lọt", v.v... Thực ra đây là bài bản và công thức "chia rẽ và khủng bố liên tục toàn dân để cai trị" do Lênin sáng chế, và sau đó được Stalin, Mao Trạch Đông nâng cao gấp nhiều lần về cả mức độ ác độc lẫn ưu tiên áp dụng. Công thức này được tất cả các nước cộng sản đàn em, kể cả cộng sản Việt Nam, sao chép lại.

Vì thế hệ thống cai trị, kiểm soát quần chúng ở mỗi nước cộng sản đều mang đặc tính chung là dựa vào 3 bộ phận chính. Bộ phận thứ nhất là một hệ thống trại tù tập trung cấp tỉnh, cấp vùng, và cấp trung ương; với những tên gọi hiền lành như "trại cải tạo", "trại lao cải", "trại giáo dục lao động". Bộ phận thứ nhì là hệ thống công an - an ninh - mật vụ, cũng dưới những tên gọi hiền lành không kém và luôn đính kèm với chữ "nhân dân" hay chữ "quốc gia". Và bộ phận thứ ba là mạng lưới "ăng ten" bao trùm cả nước do chính người dân đảm trách - tức những người đang bị theo dõi và kiểm soát, theo sự điều hành của công an.

Theo định nghĩa của hệ thống này, mỗi người dân có trách nhiệm phải làm "ăng ten" cho công an. Những ai từ chối làm ăng-ten thì chính thái độ đó đủ là bằng chứng của tư tưởng phản động và đáng trừng phạt rồi. Thế là nhà nhà làm ăng ten, người người làm ăng ten. Tại những nước có ngày đổi đời tương đối êm thắm như tại Đông Đức và công an không có nhu cầu đốt hồ sơ, người ta tìm thấy cả núi những báo cáo của người dân với an ninh mật vụ về hành vi của bạn bè, đồng nghiệp, hoặc của cả vợ hoặc chồng của mình. Có cả báo cáo của nhiều vị chức sắc tôn giáo.

Đặc biệt việc báo cáo về người khác còn là một biện pháp phòng thủ để thêm an toàn cho bản thân. Khi một người có lý do nào đó để sợ rằng đồng nghiệp, hàng xóm "có thể" báo cáo xấu về mình, thì người đó báo cáo đại một điều xấu về đồng nghiệp hay hàng xóm để họ bị bắt trước. Hệ quả là sống trong xã hội này, mọi người đều phải cảnh giác với người chung quanh. Mọi người đều sống trong sự phập phồng thường xuyên. Và mọi người đều tự kiểm duyệt ngay cả suy nghĩ của chính mình để đề phòng lỡ buột miệng nói ra khi nằm mơ, khi uống bia rượu, hay khi quá mệt mỏi. Con người sống như một đàn vịt luôn nơm nớp sợ hãi, không biết bị làm thịt lúc nào, và chỉ biết đùn đẩy nhau để "người bên cạnh bị làm thịt trước mình". Không còn ai dám tin ai, dù ngay cả trong gia đình, họ hàng, lối xóm vì ai cũng có thể đang là kẻ điềm chỉ. Vì vậy, mạng lưới "ăng ten" không chỉ nhằm cung cấp tin tức cho công an, mà quan trọng hơn nữa, nó giữ người dân không nối kết lại được với nhau. Và đó là cốt lõi của một xã hội ỔN ĐỊNH dưới các chế độ cộng sản.

Hiện nay, trong số các chế độ cộng sản còn sót lại trên thế giới, mức độ tồn tại của hệ thống kiểm soát quần chúng có khác nhau. Tại Bắc Triều Tiên và Cuba, mức độ sắt máu và khủng bố hoàn toàn không thay đổi. Tại Trung Quốc và Việt Nam, vì phải làm ăn buôn bán với thế giới tự do, hệ thống cai trị với 3 bộ phận nêu trên được sơn phết những lớp vỏ "pháp luật", "pháp quyền" kỹ lưỡng. Cụ thể như vào tháng 2/2014, công an Quận 4 Sài Gòn phân phối đến từng hộ dân những “phiếu tố giác tội phạm” mà thực chất là hăm dọa dân phải làm "ăng ten" cho họ. Hiển nhiên công an cấp quận không dám tự nghĩ ra kiểu làm này nhưng đây chỉ là thí điểm cho kế hoạch của cấp trung ương.

Liệu cảnh người dân nơm nớp sợ đảng và sợ nhau như dân làng thời Cải Cách Ruộng Đất có trở lại trên đất nước Việt Nam của chúng ta không? Liệu với hơn nửa thế kỷ sống dưới hệ thống cai trị của Lênin-Stalin-Mao, quán tính vô cảm trong xã hội chúng ta còn phải mất bao lâu nữa mới phai lạt? Và liệu dân tộc chúng ta còn tiếp tục chấp nhận ỔN ĐỊNH TRONG TÀN LỤI VÀ LẠC HẬU đến bao giờ?

Thay vì chấp nhận làm “ăng ten” cho công an, một số người Việt can đảm đã chuyển hướng. Tai mắt nhân dân ngày nay đang dần thuộc về lẽ phải. Những bà con này đã chụp hình những cảnh công an và côn đồ bạo hành dân chúng để đưa ra trước thế giới qua mạng Internet. Đây là những người đã ý thức được qui luật: chuyện hôm nay xảy ra cho hàng xóm, ngày mai sẽ xảy ra cho nhà mình.

Có những trường hợp còn đáng nể phục hơn nữa, như câu chuyện của một facebooker kể lại. Sau khi tham dự một buổi biểu tình đòi nhân quyền, người bạn trẻ này và vài người bạn gọi xe taxi để về nhà. Ngồi trong xe họ phát hiện ra một số công an mặc thường phục rượt theo sau xe họ. Những người bạn này đành nói thật với người tài xế taxi, và chấp nhận xuống xe tự lo liệu để tránh liên lụy cho người khác. Nhưng người tài xế đã nói với họ rằng: "Các em là khách hàng của tôi. Tôi sẽ không để họ muốn làm gì thì làm. Tôi sẽ bảo vệ các em". Thế rồi ông tài xế đặc biệt này đã tìm cách chạy len lỏi qua nhiều đường phố để đưa các bạn trẻ về nhà an toàn.

Tuy nhiên số người này vẫn còn là thiểu số, câu hỏi phũ phàng của thực tế vẫn còn nguyên đó, nó dành cho tất cả mọi người VN, bao gồm cả người viết bài này: Hiện có được bao nhiêu người trong chúng ta bỏ công đứng lại hỗ trợ những bà con đi xe bị công an chận lại để đòi hối lộ; bỏ công góp tiếng phản đối công an đến xách nhiễu lối xóm; bỏ công thu hình cảnh công an bạo hành bà con dân oan; bỏ công chở che và chỉ cho người biểu tình đường thoát công an;.... Những quốc gia thoát được các ách độc tài - công an trị đều bắt đầu bằng những hành động như thế.

Viết đến đây, tôi lại nghĩ đến bài học mà dân tộc Do Thái (Israel) ngày nay quyết không để cho nhau quên và đặc biệt nhắc các thế hệ sinh viên học sinh về câu nhận xét chính xác và đau đớn được lan truyền trong giới sĩ quan Đức Quốc Xã về các tù nhân Do Thái thời Đệ Nhị Thế Chiến: "Lũ Do Thái hèn nhát bị tẩy xóa khỏi lịch sử loài người là đáng lắm. Để kiểm soát vài ngàn tù nhân Do Thái chúng ta chỉ cần dùng vài chục lính Đức là đủ. Thật ra, ở mỗi trại nếu chỉ vài trăm đứa dám đối đầu thì đã khó cho chúng ta lắm rồi. Nhưng đứa nào cũng chỉ chờ đứa khác đứng lên giùm mình. Và thế là từng đám lúp xúp đi vào phòng hơi ngạt."

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Theo như công bố từ Tổng Thống Donald Trump vào cuối tuần qua, nữ thẩm phán Amy Coney Barrett đã chính thức được đề cử vào Tối Cao Pháp Viện và sẽ đệ trình lên Thượng Viện Hoa Kỳ để bắt đầu quá trình chuẩn thuận
Nhà văn Võ Hồng ví von: “Bụng to như bụng xe đò.” Nhận xét của ông, rõ ràng (và hoàn toàn) không… trật! Xe đò thường đầy khách mới chịu rời bến nhưng trên đường đi tài xế vẫn luôn dừng bánh “hốt” thêm mấy con nhạn là đà để kiếm thêm chút đỉnh. Khách lên sau thì ngồi ghế súp.
Cuộc Họp Thường Niên lần thứ 75 của Liên Hiêp Quốc năm nay diễn ra trong hoàn cảnh chưa từng thấy trong lich sử do tác động của đại dịch Covid-19. Các hội trường, các cơ sở của LHQ ở New York vắng hoe ngay trong thời điểm diễn ra buổi họp khoáng đại thường niên kể từ ngày 21-9-đến ngày 02-10-2020.
Chủ Nhật, 27 tháng 9, năm 2020 – Gần 200 người Mỹ gốc Việt và đồng minh đủ mọi lứa tuổi đã tổ chức trên mạng một buổi họp rầm rộ để vận động cho cuộc bầu cử có khả năng quyết định đường hướng tương lai của Hoa Kỳ.
Việc qua đời của Thẩm Phán Ruth Ginsberg và Tổng Thống Donald Trump đề cử Tân Thẩm Phán Amy Coney để được Thượng Nghị Viện (với đa số thuộc đảng Cộng Hòa) gấp rút thông qua không đầy 40 ngày trước bầu cử đã khiến báo chí và dư luận nổi lên làn sóng tranh luận gay gắt gọi đây là cuộc chiến văn hóa sống còn trong nước Mỹ. CNN hôm 09/26/2020 chạy hàng đầu bài bình luận rằng đây là cuộc đão chánh do phe bảo thủ chuẩn bị từ nửa thế kỷ nay [1]. Bài viết này sẽ tìm hiểu giữa Tòa Án Tối Cao lại có liên hệ gì đến cuộc chiến văn hóa vốn âm ỷ trong suốt 50 năm nhưng nay bùng nổ làm rạn nứt xã hội Hoa Kỳ, không kém gì cuộc Cách Mạng Văn Hóa tại Trung Quốc vào thập niên 70. Nhưng trước cả cuộc chiến văn hóa của thập niên 60 còn có cuộc chiến kinh tế từ thập niên 30. Sau Đại Khủng Hoảng 1929 Tổng Thống Franklin Roosevelt đưa ra chương New Deal bảo vệ công đoàn và quyền lợi người lao động theo mô hình Dân Chủ Xã Hội do John M. Keynes đề xướng. Ngược lại không ít dân Mỹ chủ trương tiếp tục tư bản
Ở Việt Nam, một tờ báo được cung cấp 3 thẻ phóng viên quân đội. Cục An Ninh Quân Đội điều tra rất cẩn thận, từ cá nhân ký giả, cha mẹ, ông nội bà nội, có ai vào theo Việt Cộng không? Có ông bà, cha mẹ đi vào rừng với Mặt Trận giải phóng miền Nam hay không?
Hơn hai phần ba thế kỷ qua, chế độ toàn trị và bạo ngược hiện hành ở Việt Nam chưa hề mang lại an bình hay phúc lợi cho bất cứ ai (ngoài đám lãnh đạo) nên cứ “yên tâm đi” và “đừng lo lắng quá” e không phải là thái độ tương thích để có thể sống với cái nhà nước tráo trở này.
Năm nay, 2020, cháy rừng không những tại California mà còn bùng phát tại cả chục tiểu bang ở Miền Tây nước Mỹ làm hàng triệu mẫu tây đất rừng bị thiêu rụi. Tình trạng cháy rừng ngày càng trầm trọng. Trong cuộc họp với Tổng Thống Donald Trump hôm 14 tháng 9 năm 2020, Thống Đốc California Gavin Newsom và nhiều lãnh đạo Miền Tây khác đều nói rằng cháy rừng sở dĩ ngày càng dữ dội là do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu. Trong khi đó TT Trump cho rằng các tiểu bang Miền Tây đã không dọn sạch bụi cây và gỗ mục để cho cây cỏ dễ cháy chất đống trong rừng. “Khi cây ngã xuống sau một thời gian ngắn, khoảng 18 tháng, chúng sẽ biến thành cây rất khô. Chúng trở thành những que diêm… các bạn biết đó, không có nước đổ xuống và chúng trở nên rất, rất – chúng dễ bị cháy,” theo Trump phát biểu tại California hôm 14 tháng 9. Phụ Tá Giáo Sư dạy về Lịch Sử tại Đại Học Oregon là Steven C. Beda, cũng là sử gia về môi trường đã nghiên cứu về các khu rừng tại Bở Biển Thái Bình Dương cho biết
Trước tình trạng dịch Vũ Hán lây lan mạnh trở lại, riêng ở Pháp trong vài ngày qua, cứ mỗi 24 giờ, có tới trên dưới 10000 trường hợp bị nhiễm, tuy chánh quyền chưa chánh thức thừa nhận đợt 2 dẫng tới, bổng xuất hiện «phong trào chống mang mặt-nạ» phòng bịnh, chống đóng cửa.
Tại Thượng Viện, được xem là tay chiến lược gia lão luyện của phe Cộng Hòa, McConnell được bầu làm lãnh đạo khối thiểu số khi Thượng Viện rơi vào tay Đảng Dân Chủ năm 2006 rồi trở thành lãnh đạo khối đa số tại Thượng Viện trong sáu năm qua, khi đảng Cộng Hòa giành lại phần thắng vào năm 2014.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.