Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Bâng Khuâng Một Vạt Áo Nâu

08/03/201400:00:00(Xem: 7592)
Sân trường ngập nắng vàng. Học sinh tứ phía đang vui vẻ về trường, bóng họ lung linh cùng bóng nắng và tiếng chuyện trò líu lo hòa cùng tiếng gió như âm thanh bản giao hưởng mà không một nhạc sỹ tài danh nào có thể soạn hay hơn. Tôi đứng yên ngoài cổng trường, dõi mắt theo một tà áo nâu đang quyện vào muôn sắc mầu y phục của học sinh ngôi trường cộng đồng đó.

Hình như sáng nay nhiều gió, nhưng ấm và hiền. Gió cuốn tà áo nâu phất phơ như một cánh bướm đặc thù giữa vườn hoa lạ. Mà có lẽ lạ thật. Ít nhất là lạ với môi trường xung quanh. Người học sinh mới, đầu không có tóc, áo nâu vạt dài, từ cổ xuống chân, hai tay ôm tập vở trước ngực, bước thong dong như kẻ nhàn du. Có đôi lúc, đám học sinh đi nhanh hơn nên đã vô tình bỏ tà áo nâu lại phía sau. Có lẽ gió chỉ chờ thế, để tới đùa giỡn, tung cả vạt trước, vạt sau, và nắng tô ngay những nét vàng óng ả trên tà áo nâu đó…..

Sư qua chốn bụi gieo duyên
Thảnh thơi từng bước chân thiền nở hoa
Nghiêng vai nhẹ gánh ta-bà
Nắng vờn theo gió trên tà áo nâu

Ôi, đẹp làm sao, hình ảnh người tu vào đời, hòa đồng chỉ để thăng hoa cho đời và vạn hữu đẹp hơn lên.

Tôi vẫn đứng yên ngoài cổng trường khi tiếng chuông báo hiệu giờ học vang lên. Tà áo nâu đã khuất sau lối rẽ vào lớp. Và không còn ai ngoài hành lang. Chỉ còn nắng và gió. Vậy mà tôi vẫn đứng, dù không có gì để chờ, để đợi nữa.

Khi quay bước, trở về chiếc xe đậu ở góc phố, lòng tôi bỗng dấy lên nỗi bùi ngùi khôn tả, như vừa tiễn một người thân đi xa trong cuộc chia ly không hẹn ngày tái ngộ. Lạ chưa! Chỉ là đưa người một đoạn đường đến trường thôi, có tạm biệt, vĩnh biệt chi đâu! Vậy mà cái cảm giác bùi ngùi từ đâu ập tới vậy?

Hôm đó tôi ngỡ chỉ là một chủng tử tình cờ nào chợt trôi ngang dòng sông cảm thọ, đúng vào sát na nắng và gió đùa giỡn trên tà áo nâu, đã tạo nên hình ảnh tự tại tuyệt vời của một người tu thong dong vào đời. Chỉ thế thôi. Nhưng cái hình ảnh khói sương, lãng đãng giữa mộng và thực đó đã chập chờn ẩn hiện trong tôi suốt hơn hai năm qua, ở những giây phút bất ngờ nhất, không hề gõ cửa mà cứ an nhiên bước vào. Chẳng hạn như, đang thiền hành quanh khuôn viên nơi cư ngụ, chợt cảm thấy như tà áo đó phất phơ phía trước. Nhưng làm gì có ai tản bộ lúc 6 giờ sáng khi mặt trời chưa lên, ngoài kẻ lẩn thẩn muốn kiểm chứng “Nguyệt lạc bất hư không” như tôi! Hoặc có thời công phu khuya, tiếng mõ bỗng lạc nhịp khi tà áo đó vờn quanh câu chú: “Án a na lệ, tỳ xá đề, bệ ra bạc xà ra đà rị, bàn đà bàn đà nể, bạt xà ra bàn ni phấn. Hổ hồng đô lô ung phấn, ta bà ha.”

VAT AO NAU_
Vạt áo nâu.

Cứ thế, thỉnh thoảng tà áo nâu ấy lại thấp thoáng cùng tôi trong những sinh hoạt đời thường. Thoạt đầu tôi còn cố tìm hiểu tại sao? Có gạch nối gì giữa sự chợt ẩn, chợt hiện đó không? Nhưng lâu dần, không tự giải thích được, không tìm ra tương quan nào của sự việc, tôi đã chấp nhận hình ảnh đó như tri kỷ, một tri kỷ không hề phiền lụy chi nhau, không hề đòi hỏi cũng chẳng ước hẹn gì, chỉ chợt đến chợt đi; đến thì mang niềm vui, đi thì để lại ấm áp. Khi chấp nhận như thế, tôi thấy tôi may mắn hơn thi sỹ Trần Tử Ngang, tác giả bốn câu thơ bất hủ:

Tiền bất kiến cổ nhân
Hậu bất tri lai giả
Niệm thiên địa chi du du

Độc thương nhiên nhi lệ hạ.

Câu thơ này nhiều người đã dịch sang nghĩa nôm, nhưng tôi cảm nhận dễ dàng khi đọc lời dịch của nhà văn Vĩnh Hảo vì sát tình, sát ý nhất:

Ngoảnh trước, người xưa không thấy
Ngoái sau, người mới chưa sinh
Nghiệm lẽ mang mang trời đất
Bất chợt lệ sa một mình.

Tôi từng có tri kỷ, nhưng 26 năm qua, từ ngày cha tôi mất, tôi đã hiểu được thật rõ vì sao tiếng đàn Bá Nha có thể làm rúng động núi rừng, đã không cất lên nữa, sau khi Tử Kỳ trở về cát bụi! Thiên hạ mang mang mà chỉ Tử Kỳ nghe thấu tiếng đàn Bá Nha nên khi người không còn nữa thì đàn kia cũng chỉ là củi mục.

Một người là quan Thượng Đại Phu nước Tấn, một người là tiều phu nghèo khổ chốn rừng sâu mà trong sát na tình cờ dừng chân giữa trời đất bao la, tiếng đàn ai oán cất lên bỗng bật đứt giây thương! Bá Nha biết ngay có ai đó đang nghe và cảm nhận tột cùng từng cung bực, mới khiến sức mạnh của tấm lòng ấy bật khóc cùng giây tơ. Quả thật, sau khi Bá Nha lên tiếng hỏi, Tử Kỳ bước ra khỏi lùm cây và tạ lỗi đã nghe lén khúc đàn “Khổng Vọng Vi”, diễn tả nỗi ngậm ngùi của Đức Khổng Tử khóc thầy Nhan Hồi. Bá Nha cực kỳ kinh ngạc về sự am tường và nhạy cảm của người thanh niên đốn củi. Từ nguồn giao cảm hiếm quý đó, họ đã kết nghĩa anh em, hẹn năm sau sẽ hội ngộ chốn này. Nhưng ngày Bá Nha trở lại thì Tử Kỳ chỉ còn là một nấm mộ xanh. Bá Nha khóc bạn rồi đập vỡ cây đàn vì biết rằng trên đời này, còn tìm đâu người hiểu mình nữa!

Tình tri kỷ của người xưa đẹp như huyền thoại, dễ gì còn thấy lại những hạt châu ngọc ấy trong chốn bụi hồng!

26 năm qua, dẫu không tuyệt vọng như Bá Nha, tôi cũng chưa từng mang tâm đi tìm tri kỷ, dù mơ hồ biết nỗi trống vắng đó nơi góc khuất nội tâm mình. Chỉ một câu thư pháp viết thảo trên tường một ngôi chùa ở ngoại ô cũng đủ cho tôi phải tự xác nhận điều mình cố phủ nhận:

Người về bỏ dở chung trà nguội
Mới biết tri âm chẳng dễ là!

Vậy mà điều không tìm, không kiếm, đã bất ngờ tới. Hình ảnh tà áo nâu nhẹ như mây đã lặng thầm bước vào góc khuất nội tâm tôi lúc nào không hay, bước vào để chia sẻ như một tri kỷ.

Ai có thể hiểu được những điều mơ hồ giữa mộng và thực này?

Mà có cần thiết phải hiểu không, khi chính ta cũng không biết đâu là thực, đâu là mộng! Cái nắm bắt được trong tay hôm nay, mai mất đi không lời từ giã, có là mộng? Cái không hình không tướng nhưng thường hằng bất biến, có là thực?

Không biết thuở xưa, có khi nào Bá Nha gặp lại Tử Kỳ, qua một chuyển hóa nào khác, dù cây đàn đã đập vỡ, không còn một âm thanh nào khởi lên để có người đàn, người nghe?

Và có lẽ, cũng không ai dám khẳng định là mộng hay thực, khi sứ thần nước Ngụy từ biên giới Ấn Độ trở về, giữa đường gặp Tổ Đạt Ma quảy một chiếc dép cỏ trên vai, đi nhẹ như lướt trên mặt đất. Tổ đã viên tịch, được mai táng trên núi Hùng Nhĩ, vậy ai quảy dép về Thiên Trúc mà lúc khai quật ngôi mộ để kiểm chứng thì trong quan tài chỉ còn một chiếc!

Phải chăng khi những mất mát đau thương đời này được nhìn một cách dũng cảm, thì nó sẽ trở thành sự tiếp nối vĩnh hằng.

Trong mênh mang vạn hữu, ai biết phút giây nào một ngọn gió tiền thân chợt thoảng, và ân cần phảng phất làn hương năm cũ.

Hạnh Chi
(Tào-Khê tịnh thất, thượng tuần, Giáp Ngọ niên)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Tôi tha phương cầu thực đã lâu nên tiếng mẹ đẻ không khỏi có phần giới hạn. Bữa qua, đứng xếp hàng ở chợ chờ trả tiền thùng bia, chợt nghe loáng thoáng dăm câu đối thoại của mấy người đồng hương mà không khỏi có đôi chút băn khoăn: Vậy chớ chị thuộc diện gì? Nào có “thuộc diện” gì đâu. Mình chỉ là loại … ăn theo thôi mà! Về nhà, xem qua tự điển thì thấy Soha định nghĩa (“ăn theo”) thế này: Khẩu ngữ: Được hưởng hoặc có được nhờ dựa theo cái khác, người khác, không phải do tự bản thân có hoặc làm nên: “Nước lên cá đuối ăn theo, Lái buôn hết gạo bỏ neo cầm chừng.” (Cdao)
Lời người dịch: Các lý giải của Jude Blanchette và Richard McGregor về sự ra đi và kế vị của Tập Cận Bình trong tương lai là một đóng góp hữu ích cho độc giả quan tâm đến sự nghiệp chính trị của Nguyễn Phú Trọng và sự thống trị của ĐCSVN, vì không có sự khác biệt to lớn trong hệ thống chính trị của Trung Quốc và Việt Nam. Nhưng hai tác giả không nêu lên một khía cạnh thời sự đang tác động cho tình thế là dịch bịnh COVID-19. Cả hai ĐCSTQ và ĐCSVN đều luôn tự hào về các thành tích kinh tế toả sáng mà không cần cải cách tự do chính trị và tự tuyên dương là “cường quốc chống dịch bịnh” hữu hiệu hơn các nước dân chủ phương Tây. Hiện nay, biến chuyển thảm khốc về dịch bịnh tại Việt Nam cho thấy một sự thật khác hẳn và giúp cho người dân có một cơ hội để nhận định đúng đắn hơn về sự lãnh đạo của ĐCSVN.
Ở độ cao hơn 46,000 feet tức là cao hơn 14 kilomets trên vùng sa mạc khô cằn của tiểu bang New Mexico, chiếc phi thuyền không gian màu trắng và bạc đã được hỏa tiễn phóng lên hướng về bầu khí quyển của Trái Đất, cỡi lên một chòm khói khí đốt và nhiên liệu cao su cứng đang cháy rực, theo ký giả Michael Greshko của báo National Geographic. Một vài phút sau, 2 phi công và 4 hành khách của phi thuyền, gồm tỉ phú Richard Branson, đã trôi trên bề mặt của hành tinh chúng ta hơn 53 dặm, tức hơn 85 cây số là độ cao đủ để nhìn thấy độ cong của Trái Đất và trượt qua mối ràng buộc của hấp lực, trong vòng ít nhất vài phút. Chiếc phi thuyền lấp lánh đó -- Virgin Galactic’s V.S.S. Unity – được phóng vào không trung từ một chiếc máy bay lớn hơn để đạt tới độ cao hơn 53 dặm trên bầu trời. Khi nó hoàn tất đường phóng lên, nó xoay cặp đuôi của nó lại, sắp xếp lại hình dạng chiếc phi thuyền để cho phép nó rơi trở lại thượng tầng khí quyển như một trái banh vũ cầu. 15 phút sau khi tách khỏi phi thuyền mẹ,
Câu chuyện của Giannis Antetokounmpo cũng là câu chuyện của những người di dân Mỹ. Bất kể đến từ đâu, bất kể màu da, bất kể chủng tộc, giá trị của người di dân chỉ có thể được đánh giá trên sự phấn đấu và những đóng góp của họ cho quê hương mới.
Như vậy, thì “mạng xã hội” đã lũng đoạn thành công và làm tha hóa đảng Cộng sản chưa, hay là, nói như lời để lại ngày 15/09/2017 của Cố Thiếu tướng Nguyễn Trọng Vĩnh, nguyên Đại sứ của CSVN tại Bắc Kinh (Trung Cộng) rằng: ”ĐCSVN nay đã hoàn toàn biến chất, trở nên quá hư hỏng, khó có thể sửa chữa được! Đảng đã đánh mất mình, không còn xứng đáng là lực lượng lãnh đạo nhà nước và xã hội nữa.”
Sóng radio, sóng ánh sáng lan tỏa trong không gian như thế nào ta đã biết. Chỉ còn một thắc mắc: Nguyên do nào khiến một vi phân tử, thí dụ như photon, “bay” nhanh đến thế – có thể nhanh nhất trong Vũ Trụ. Theo truyền thống, trước hết, thỉnh ý tiền nhân. Lên Gúc, tra cứu sách báo khoa học, không thấy các ngài – như Einstein, Newton – dạy bảo gì rõ ràng, dứt khoát về vụ này. Đành trông chờ ở các bậc cao minh của thời đại chúng ta.
Trong bóng hậu trường đàm phán có các sự thật khác mà hồi ký của Khrushchev hé lộ một phần trong chi tiết. Khrushchev kể lại nội dung trao đổi giữa Chu Ân Lai với Hồ Chí Minh. Về diễn tiến trận Điện Biên Phủ, Hồ Chí Minh cho biết tình hình chiến sự là tuyệt vọng, nếu không ngừng bắn sớm, Việt Minh không thể chống Pháp trong lâu dài. Trước nguy cơ này, Viêt Minh, khi cùng đường, có thể tháo chạy qua biên giới tìm nơi trú ẩn và xin Trung Quốc tiến quân sang Việt Nam, như đã làm ở Triều Tiên.
Với riêng những người dân Việt Nam, còn có thêm câu trả lời rằng, chính phủ Mỹ của tổng thống Joe Biden hiện nay cũng là một ân nhân khi đã viện trợ và chấp thuận các hãng chế tạo thuốc ngừa Covid của Mỹ được phép bán thuốc cho Việt Nam vì nội các tiền nhiệm của Trump đã từ chối tham gia chương trình viện trợ nhân đạo COVAX cho thế giới. Chích mũi thuốc Pfizer hay Moderna, hy vọng người dân Việt Nam sẽ nhớ đến điều này.
Đạo đức của thị trường không phải kinh doanh lương thiện mà chính ở chổ đầu tư khôn ngoan và chính chắn sẽ được thị trường tưởng thưởng, bằng ngược lại liều lỉnh hay lảng phí sẽ bị đào thải. Bàn tay vô hình thường xuyên tẩy sạch các sai lầm thì thị trường mới sinh hoạt tự do và lành mạnh. Sách báo kinh tế Hoa Kỳ lại nhắc đến “moral hazard” hay là rủi ro đạo đức. Giống như cháu hư tại bà tức có can thiệp từ bên ngoài - thường là do bàn tay hữu hình của nhà nước – dung dưỡng bao che khiến thị trường trở nên ỷ lại không cải sửa thói hư tật xấu. Thị trường không tự sửa sai sẽ có ngày vấp ngã giết chết nền kinh tế.
“Các ‘đại gia’ đó đã trở về Việt Nam từ thập niên 1990 khi đất nước bắt đầu mở cửa để đổi mới. Họ đầu tư chủ yếu vào bất động sản và xây dựng quan hệ là hai thứ tài sản có lợi nhất trong thời quá độ. Với túi tiền và kinh nghiệm tham nhũng ở Liên Xô và Đông Âu cũ, họ là những người cơ hội (như ‘carpetbaggers’) đặc trưng của thời kỳ tích tụ tư bản hoang dã.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.