Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Đất Việt: Tỉnh Quảng Nam

28/11/201300:00:00(Xem: 3593)
TỈNH QUẢNG NAM

Tỉnh Quảng Nam, diện tích 10.450 km vuông. Dân số năm 2011 là 1.484.000 người, mật độ 137 người/km vuông. Sắc dân: Kinh, Hoa, Cơ Tu, Xơ Đăng... Gồm có: 2 Thành phố Tam Kỳ và Hội An và 16 huyện: Tây Giang, Đông Giang, Đại Lộc, Điện bàn, Duy Xuyên, Nam Giang, Thăng Bình, Quế Sơn, Hiệp Đức, Tiên Phước, Núi Thành, Bắc Trà My, Nam Trà My, Phước Sơn, Phú Ninh, Nông Sơn. Tỉnh lỵ ở thành phố Tam Kỳ. Tỉnh Quảng Nam phía bắc giáp Thừa Thiên-Huế, Đà Nẵng, tây giáp nước Lào, nam giáp Quảng Ngãi, đông giáp biển Đông. Nhiệt độ trung bình là 28 độ C. Các sông lớn của Quảng Nam là sông Thu Bồn, sông Tam Kỳ, sông Vu Gia.

Lịch sử tỉnh Quảng Nam: Năm 1306, vua Chế Mân dâng 2 châu: Châu Ô tức Châu Thuận (nam Quảng Trị, Huế) và châu Rí (Lý) tức Châu Hóa làm sính lễ, để cưới Công chúa Trần Huyền Trân. Năm 1471, Lê Thánh Tông lấy đất phía Nam Thuận Hóa lập Thừa Tuyên Quảng Nam gồm 3 phủ: Thăng Hoa, Tư Nghĩa và Hoài Nhơn. Năm 1806, vua Gia Long chia đất nước thành 23 trấn và 4 doanh, có Quảng Nam doanh. Năm 1831, vua Minh Mệnh đổi trấn và doanh thành tỉnh, Quảng Nam doanh thành tỉnh Quảng Nam. Năm 1888, thời vua Thành Thái, Thành phố Đà Nẵng tách khỏi Quảng Nam để trở thành đất nhượng địa của Pháp. Năm 1956, VNCH chia Quảng Nam thành hai tỉnh: Quảng Nam ở phía bắc có 9 quận và 6 quận phía nam sông Rù Rì thuộc tỉnh Quảng Tín.

Sau khi chiếm miền Nam, chính quyền CHXHCNVN, sáp nhập hai tỉnh Quảng Nam, Quảng Tín và thành phố Đà Nẵng thành tỉnh Quảng Nam-Đà Nẵng. Năm 1997, tỉnh Quảng Nam-Đà Nẵng tách ra thành tỉnh Quảng Nam và TP. Đà Nẵng.

Phố cổ Hội An ở Quảng Nam là một thương cảng khi xưa sầm uất, vào thế kỷ 16, 17 giao lưu với các nước ngoài như: Nhật Bản, Bồ Đào Nha, Italy... Tháng 12 năm 1999, tổ chức UNESCO đã công nhận phố cổ Hội An là di sản của thế giới.

Quảng Nam kinh tế tiến triển; giao thông, buôn bán nhộn nhịp. Lâm, nông, thuỷ sản đều có đầy đủ. Đặc sản ở đây có tiếng: chè Phú Thượng, quế Trà My, đường mía Điện Bàn.

Quảng Nam có nhiều chùa và tháp nổi tiếng: chùa Phước Lâm ở thành phố Hội An xây thế kỷ 17. Chùa Chúc Thánh ở thành phố Hội An là nơi sinh ra chi phái Thiền Chúc Thánh của Thiền Lâm Tế.

Tháp Khương Mỹ với các hình tượng và phù điêu được xem là khu đền thờ thần Vishnu của dân tộc Chăm. Tháp Bằng An, tháp Chiên Đàn, còn lưu giữ nhiều hình tượng, phù điêu của người Chăm. Quảng Nam có mộ Hoàng Diệu ở huyện Điện Bàn, nhà lưu niệm Huỳnh Thúc Kháng ở huyện Tiên Phước.

Cù Lao Chàm gồm có 7 đảo: Hòn Lao (Hòn Ông) rộng lớn và đông dân nhất, Hòn Khô Mẹ, Hòn Khô Con, Hòn Tai, Hòn Dài, Hòn Lá, Hòn Mồ. Nơi đây có chùa chiền, trường học riêng biệt. Khu di sản Mỹ Sơn thuộc huyện Duy Xuyên, là thánh địa của vương quốc Chiêm Thành, rất cường thịnh vào thế kỷ thứ 4, vua Bhadravarman xây dựng ngôi đền để dâng cúng thần Siva-Bhadresvara. Di tích Mỹ Sơn đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới vào năm 1999.

Di tích Trà Kiệu ở huyện Duy Xuyên, từ thế kỷ thứ IV đến đầu thế kỷ XI là trung tâm chính trị quan trọng của Vương quốc Chăm, nay điêu tàn. Nhà thờ Trà Kiệu ở trong khu cổ thành Trà Kiệu, xây năm 1865, mặc dù đã cũ kỹ nhưng trông đồ sộ.

Bãi Rạng là một bãi tắm xinh xắn, có bãi cát dài, trắng mịn màng, bên nước trong trẻo, cạnh rừng dương liễu thơ mộng.

Suối Tiên thuộc huyện Quế Sơn, phong cảnh mỹ miều, có tới 13 thác nước đổ liên hoàn, luôn chảy rí rách giữa vùng núi non hùng vĩ. Hồ Phú Ninh thuộc thành phố Tam Kỳ, có độ sâu trung bình 32m, diện tích mặt hồ 3.433 ha, trên tổng diện tích 23.400 ha. Xung quanh hồ là cây cối của núi rừng tươi tốt, nhiều cây gỗ thẳng băng, cây dược thảo sởn sơ, nhiều chim thú lạ.

Sông Thu Bồn đã được nhắc nhở nhiều trong thi ca, sông bắt nguồn từ đỉnh Ngọc Linh cao chót vót (2.598m), chảy qua nhiều thắng cảnh. Cảnh Hòn Kẽm, Đá Dừng là khu vực núi đá ở hai bên bờ sông, thuộc địa phận xã Quế Phước, huyện Nông Sơn, nhiều đá mọc lô nhô, trông rất đẹp, cuối cùng đổ ra Cửa Đại.

Quảng Nam có nhiều nghề nổi tiếng: Làng Mộc ở Kim Bồng thuộc thị xã Hội An, chạm, điêu khắc gỗ, các sản phẩm là: bàn thờ, tủ... rất sắc sảo. Làng gốm sứ ở Thanh Hà, với bàn tay khéo léo của nghệ nhân, đã tạo ra nhiều sản phẩm gia dụng đẹp bền. Làng đúc đồng ở Phước Kiều, người thợ đã tỉ mỉ tạo ra: Chuông đồng, lư hương, nhạc cụ bền đẹp.

Quảng Nam hùng vĩ núi sông
Danh nhân lừng lẫy, biển đồng thênh thang
.
Cảm tác: Non Nước Quảng Nam

Quảng Nam, tây giáp nước Ai Lao
Đông cận biển Đông, sóng dạt dào
Quảng Ngãi phía nam, thân thiện mãi
Phố phường sang sửa, đẹp làm sao!
.
Cù Lao Chàm, thăm thẳm ngoài khơi
Trường học, chùa chiền biệt một nơi
Lễ hội rộn ràng, người nhộn nhịp
Ngày thường lặng lẽ, đảo chơi vơi
.
Mỹ Sơn xinh xắn, nay tiêu điều
Thánh địa xa xưa, gió hắt hiu
Ngày tháng phôi pha, đường thủy mặc
Thời gian huỷ hoại, nét phù điêu
.
Kinh thành Trà Kiệu, trước đền vua
Tàn tạ dần dà, bởi gió mưa
Thành quách xác xơ, tường mái đổ
Nhà thờ lanh lảnh, tiếng chuông khua
.
Sông Thu Bồn nước lững lờ trông
Phố Cổ Hội An, vương vấn lòng
Hòn Kẽm, lô nhô, san sát nước
Đá Dừng, chơm chởm, lửng lơ dòng
.
Cần cù làng mộc ở Kim Bồng
Khéo léo Phước Kiều, thợ đúc đồng
Gốm sứ Thanh Hà, xinh xắn kiểu
Quảng Nam non nước, thiết tha lòng.


Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Mỗi độ thu sang, lá vàng lá úa xác xao rụng rơi trong gió, như âm vang ai oán của điệu vãn than cuối cùng, đang cuốn trôi vào định luật vô thường của vũ trụ, rồi hóa kiếp về cùng cát bụi, đắm chìm trong sương khói của thời gian…
Như hôm nay, bái biệt anh, em xin gửi theo lời tri ơn anh chị. Anh chị đã biến em thành một người may mắn hiếm hoi trên thế gian. Mấy ai trong nhân loại được có cổ thụ trong vườn và cổ thụ trong đời.
Nhân dịp lễ trung thu sắp đến xin kể câu chuyện “Chú Cuội Ngồi Gốc Cây Đa” đã được một cô giáo ở trường tiểu học kể cho đám học trò nghe cách đây hơn nửa thế kỷ.
Hoá ra “chế độ hồ sơ lý lịch” là sáng tác của bác Mao, và có nguồn gốc ở tận bên Tầu cơ đấy. Thật là qúi hoá. Khi qua đến nước ta, bác Hồ vận dụng sáng tạo thêm chút xíu cho hợp với văn hoá (“đậm đà bản sắc”) Việt Nam nên hồ sơ lý lịch không chỉ tính “cho đến hết đời” mà còn kéo dài cho đến đời con và đời cháu luôn.
Trong Tù Binh và Hòa Bình, được viết ngay khi các sự kiện đang xẩy ra, Nhà Văn Phan Nhật Nam qua một lăng kính đặc thù giúp người đọc thấy được cuộc chiến khắc nghiệt sau khi quân đội Mỹ rút lui và nỗi tuyệt vọng của Miền Nam trước nỗ lực ngăn chặn chiến thắng cuối cùng của cộng sản.(lời giới thiệu của Thượng Nghị Sĩ Hoa Kỳ, Ông James Webb)
Các nhà lập quốc Mỹ và Adam Smith, Roosevelt-Keynes và Reagan-Friedman sống cùng giai đoạn nên phải đối diện với những thách đố chung vào các khúc quanh lịch sử: cách mạng cơ khí, cách mạng Nga 1917, Đại Khủng Hoảng 1929, Hitler thập niên1930, Chiến Tranh Lạnh và Việt Nam 1950-80, toàn cầu hóa 1990…
Chính vì vậy, điểm lại một số chương trình dân sinh này là điều cần thiết và để thấy rằng hành trình phát triển của cộng đồng gốc Việt tại Hoa Kỳ đã có được, bên cạnh sự cố gắng thì một phần cũng nhờ vào các chính sách, sự trợ giúp bước đầu từ nhiều đời tổng thống tiền nhiệm khác nhau trong suốt 45 năm qua.
Khi Mai Thảo và Hoàng Anh Tuấn còn trên dương thế, thỉnh thoảng, tôi cũng vẫn nghe hai ông thở ra (“anh buồn quá Tiến ơi”) y chang như thế. Chỉ có điều khác là ông nhà văn khi buồn thì thích đi uống rượu, ông thi sĩ lúc buồn lại đòi đi … ăn phở, còn bây giờ thì ông nhạc sĩ (lúc buồn) chỉ ưa nhâm nhi một tách cà phê nóng. Ai sao tui cũng chịu, miễn đến chỗ nào (cứ) có bia bọt chút đỉnh là được!
Tờ The Washington Post hôm 12/9/2020 đưa tin Thượng Nghị sỹ Bernie Sanders công khai tuyên bố nếu chiến dịch tranh cử của đảng Dân Chủ tiếp tục tập trung vào việc chỉ trích cá nhân ông Trump, ông Joe Biden có thể thua ông Trump, như bà Clinton đã thua vào năm 2016.
Đây là thời kỳ bất ổn nhất tại Hoa Kỳ, với đại dịch, biểu tình đòi bình đẳng chủng tộc, cảnh sát bạo hành và bầu cử tổng thống tất cả những điều này đã khống chế sự chú ý của người dân, theo Jonathan Obert, Phó Giáo Sư dạy về Khoa Học Chính Trị tại Trường Cao Đẳng Amberst cho biết trong bài viết đăng trên trang mạng www.theconversation.com hôm 9 tháng 7 năm 2020. Với tất cả căng thẳng đó có thể dường như làm cho người dân đang ngày càng nắm lấy luật pháp vào trong tay của họ thường xuyên hơn. Không chỉ tại thành phố Kenosha của tiểu bang Wisconsin. Trong những tháng gần đây, đã có nhiều cuộc đối đầu qua việc gỡ bỏ tượng đài Liên Minh Miền Nam, các cuộc đụng độ qua việc sử dụng khẩu trang, các nỗ lực biểu tình chống đối – hay hăm dọa – những người biểu tình Black Lives Matter và thậm chí là sự quan tâm mới trong “những cuộc bắt bớ công dân.” Một số trong những sự kiện này đã biến thành bạo động và chết chóc một cách thảm khốc.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.