Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Đất Việt: Tỉnh Quảng Nam

28/11/201300:00:00(Xem: 3911)
TỈNH QUẢNG NAM

Tỉnh Quảng Nam, diện tích 10.450 km vuông. Dân số năm 2011 là 1.484.000 người, mật độ 137 người/km vuông. Sắc dân: Kinh, Hoa, Cơ Tu, Xơ Đăng... Gồm có: 2 Thành phố Tam Kỳ và Hội An và 16 huyện: Tây Giang, Đông Giang, Đại Lộc, Điện bàn, Duy Xuyên, Nam Giang, Thăng Bình, Quế Sơn, Hiệp Đức, Tiên Phước, Núi Thành, Bắc Trà My, Nam Trà My, Phước Sơn, Phú Ninh, Nông Sơn. Tỉnh lỵ ở thành phố Tam Kỳ. Tỉnh Quảng Nam phía bắc giáp Thừa Thiên-Huế, Đà Nẵng, tây giáp nước Lào, nam giáp Quảng Ngãi, đông giáp biển Đông. Nhiệt độ trung bình là 28 độ C. Các sông lớn của Quảng Nam là sông Thu Bồn, sông Tam Kỳ, sông Vu Gia.

Lịch sử tỉnh Quảng Nam: Năm 1306, vua Chế Mân dâng 2 châu: Châu Ô tức Châu Thuận (nam Quảng Trị, Huế) và châu Rí (Lý) tức Châu Hóa làm sính lễ, để cưới Công chúa Trần Huyền Trân. Năm 1471, Lê Thánh Tông lấy đất phía Nam Thuận Hóa lập Thừa Tuyên Quảng Nam gồm 3 phủ: Thăng Hoa, Tư Nghĩa và Hoài Nhơn. Năm 1806, vua Gia Long chia đất nước thành 23 trấn và 4 doanh, có Quảng Nam doanh. Năm 1831, vua Minh Mệnh đổi trấn và doanh thành tỉnh, Quảng Nam doanh thành tỉnh Quảng Nam. Năm 1888, thời vua Thành Thái, Thành phố Đà Nẵng tách khỏi Quảng Nam để trở thành đất nhượng địa của Pháp. Năm 1956, VNCH chia Quảng Nam thành hai tỉnh: Quảng Nam ở phía bắc có 9 quận và 6 quận phía nam sông Rù Rì thuộc tỉnh Quảng Tín.

Sau khi chiếm miền Nam, chính quyền CHXHCNVN, sáp nhập hai tỉnh Quảng Nam, Quảng Tín và thành phố Đà Nẵng thành tỉnh Quảng Nam-Đà Nẵng. Năm 1997, tỉnh Quảng Nam-Đà Nẵng tách ra thành tỉnh Quảng Nam và TP. Đà Nẵng.

Phố cổ Hội An ở Quảng Nam là một thương cảng khi xưa sầm uất, vào thế kỷ 16, 17 giao lưu với các nước ngoài như: Nhật Bản, Bồ Đào Nha, Italy... Tháng 12 năm 1999, tổ chức UNESCO đã công nhận phố cổ Hội An là di sản của thế giới.

Quảng Nam kinh tế tiến triển; giao thông, buôn bán nhộn nhịp. Lâm, nông, thuỷ sản đều có đầy đủ. Đặc sản ở đây có tiếng: chè Phú Thượng, quế Trà My, đường mía Điện Bàn.

Quảng Nam có nhiều chùa và tháp nổi tiếng: chùa Phước Lâm ở thành phố Hội An xây thế kỷ 17. Chùa Chúc Thánh ở thành phố Hội An là nơi sinh ra chi phái Thiền Chúc Thánh của Thiền Lâm Tế.

Tháp Khương Mỹ với các hình tượng và phù điêu được xem là khu đền thờ thần Vishnu của dân tộc Chăm. Tháp Bằng An, tháp Chiên Đàn, còn lưu giữ nhiều hình tượng, phù điêu của người Chăm. Quảng Nam có mộ Hoàng Diệu ở huyện Điện Bàn, nhà lưu niệm Huỳnh Thúc Kháng ở huyện Tiên Phước.

Cù Lao Chàm gồm có 7 đảo: Hòn Lao (Hòn Ông) rộng lớn và đông dân nhất, Hòn Khô Mẹ, Hòn Khô Con, Hòn Tai, Hòn Dài, Hòn Lá, Hòn Mồ. Nơi đây có chùa chiền, trường học riêng biệt. Khu di sản Mỹ Sơn thuộc huyện Duy Xuyên, là thánh địa của vương quốc Chiêm Thành, rất cường thịnh vào thế kỷ thứ 4, vua Bhadravarman xây dựng ngôi đền để dâng cúng thần Siva-Bhadresvara. Di tích Mỹ Sơn đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới vào năm 1999.

Di tích Trà Kiệu ở huyện Duy Xuyên, từ thế kỷ thứ IV đến đầu thế kỷ XI là trung tâm chính trị quan trọng của Vương quốc Chăm, nay điêu tàn. Nhà thờ Trà Kiệu ở trong khu cổ thành Trà Kiệu, xây năm 1865, mặc dù đã cũ kỹ nhưng trông đồ sộ.

Bãi Rạng là một bãi tắm xinh xắn, có bãi cát dài, trắng mịn màng, bên nước trong trẻo, cạnh rừng dương liễu thơ mộng.

Suối Tiên thuộc huyện Quế Sơn, phong cảnh mỹ miều, có tới 13 thác nước đổ liên hoàn, luôn chảy rí rách giữa vùng núi non hùng vĩ. Hồ Phú Ninh thuộc thành phố Tam Kỳ, có độ sâu trung bình 32m, diện tích mặt hồ 3.433 ha, trên tổng diện tích 23.400 ha. Xung quanh hồ là cây cối của núi rừng tươi tốt, nhiều cây gỗ thẳng băng, cây dược thảo sởn sơ, nhiều chim thú lạ.

Sông Thu Bồn đã được nhắc nhở nhiều trong thi ca, sông bắt nguồn từ đỉnh Ngọc Linh cao chót vót (2.598m), chảy qua nhiều thắng cảnh. Cảnh Hòn Kẽm, Đá Dừng là khu vực núi đá ở hai bên bờ sông, thuộc địa phận xã Quế Phước, huyện Nông Sơn, nhiều đá mọc lô nhô, trông rất đẹp, cuối cùng đổ ra Cửa Đại.

Quảng Nam có nhiều nghề nổi tiếng: Làng Mộc ở Kim Bồng thuộc thị xã Hội An, chạm, điêu khắc gỗ, các sản phẩm là: bàn thờ, tủ... rất sắc sảo. Làng gốm sứ ở Thanh Hà, với bàn tay khéo léo của nghệ nhân, đã tạo ra nhiều sản phẩm gia dụng đẹp bền. Làng đúc đồng ở Phước Kiều, người thợ đã tỉ mỉ tạo ra: Chuông đồng, lư hương, nhạc cụ bền đẹp.

Quảng Nam hùng vĩ núi sông
Danh nhân lừng lẫy, biển đồng thênh thang
.
Cảm tác: Non Nước Quảng Nam

Quảng Nam, tây giáp nước Ai Lao
Đông cận biển Đông, sóng dạt dào
Quảng Ngãi phía nam, thân thiện mãi
Phố phường sang sửa, đẹp làm sao!
.
Cù Lao Chàm, thăm thẳm ngoài khơi
Trường học, chùa chiền biệt một nơi
Lễ hội rộn ràng, người nhộn nhịp
Ngày thường lặng lẽ, đảo chơi vơi
.
Mỹ Sơn xinh xắn, nay tiêu điều
Thánh địa xa xưa, gió hắt hiu
Ngày tháng phôi pha, đường thủy mặc
Thời gian huỷ hoại, nét phù điêu
.
Kinh thành Trà Kiệu, trước đền vua
Tàn tạ dần dà, bởi gió mưa
Thành quách xác xơ, tường mái đổ
Nhà thờ lanh lảnh, tiếng chuông khua
.
Sông Thu Bồn nước lững lờ trông
Phố Cổ Hội An, vương vấn lòng
Hòn Kẽm, lô nhô, san sát nước
Đá Dừng, chơm chởm, lửng lơ dòng
.
Cần cù làng mộc ở Kim Bồng
Khéo léo Phước Kiều, thợ đúc đồng
Gốm sứ Thanh Hà, xinh xắn kiểu
Quảng Nam non nước, thiết tha lòng.


Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Mùa hè năm 2022, Hoa Kỳ đã chứng kiến một sự thay đổi đáng kể về cách đa số các thẩm phán Tối Cao Pháp Viện luận giải về Hiến pháp.Vào cuối nhiệm kỳ, tòa án đã bác bỏ quyền phá thai theo hiến pháp lâu đời, mở rộng quyền sử dụng súng và phán quyết rằng tôn giáo có thể đóng vai trò lớn hơn trong các tổ chức công cộng.
Bài này được viết theo lời đề nghị của bạn Tâm Thường Định --- một nhà giáo, một huynh trưởng Gia Đình Phật Tử, và là một nhà văn trong nhóm chủ biên Tạp chí Phật Việt --- rằng “nhờ anh viết bài gì để giúp hoằng pháp.” Bản thân người viết không có đủ tầm nhìn để viết về những suy nghĩ chiến lược; việc đó xin để các bậc tôn túc như Thầy Tuệ Sỹ và nhiều vị khác suy nghĩ. Trong khi đó, trong và ngoài nước đang có hàng ngàn bậc thiện tri thức, ở cả tứ chúng tăng ni cư sĩ, nơi người muốn học Phật có thể tìm nghe pháp, tìm học pháp, cũng như đã có hàng trăm ngàn bài viết giá trị về Phật học trên mạng… do vậy bài này sẽ dựa vào Kinh Phật để nói về một đề tài ít được chú ý: thiền tập với pháp ấn, câu hữu với định. Pháp định nơi đây sẽ tập trung vào sơ thiền. Những sai sót có thể có, xin được sám hối.
Hiến pháp có một giá trị tự tại, nghĩa là, không cần quy chiếu hay trưng dẫn các luật khác để tạo ra giá trị chấp hành...
Lâu nay ta thường nghe nói thanh niên là rường cột của Quốc gia, nhưng tuổi trẻ Việt Nam thời Cộng sản đã xuống cấp trên mọi phương diện từ thể chất đến tinh thần và từ gia đình ra xã hội. Vậy đâu là nguyên nhân?
Rõ ràng toàn là những đòi hỏi quá đáng và … quá quắt. Ngay đến bác Hồ mà còn không bảo vệ được cả vợ lẫn con, bác Tôn cũng chỉ có mỗi một việc làm là… sửa xe đạp cho nó qua ngày đoạn tháng thì bác Quang biết làm sao hơn và làm gì khác được?
✱ VOA: Trên cương vị tổng thống, ông Trump đôi khi chia sẻ thông tin, bất kể mức độ nhạy cảm của nó. Ông ngẫu hứng cung cấp thông tin bảo mật cấp độ cao cho bộ trưởng ngoại giao Nga ✱ VOA: Những tài liệu này cần được bảo mật là việc rất nghiêm trọng- đặc biệt là đối với Mar-a-Lago, những khách nước ngoài ở đó - tạo ra một mối đe dọa đến an ninh quốc gia ✱ VOA: John Kelly khởi động một nỗ lực để cố gắng hạn chế những người có quyền tiếp cận ông Trump tại Mar-a-Lago, nhưng nỗ lực này thất bại khi Trump từ chối hợp tác...
Hôm thứ Sáu 23-9 trên tạp chí Project-Syndicate, nhà báo Laurence Tubiana cho rằng không có gì là hay, là tốt một khi châu Âu theo đuổi chính sách đa phương hóa theo tiêu chuẩn hai mặt (double standard) trong cuộc chiến Ukraine, vì cộng đồng Âu còn nhiều vấn đề ưu tiên giải quyết...
Đại Hội Đồng Liên Hiêp Quốc lần thứ 77 đã khai mạc tại New York hôm 20-9-2022, trong bối cảnh thế giới đối mặt với hàng loạt khủng hoảng, đang bị chia rẽ vì nhiều vấn đề: Cuộc chiến Ukraine, khủng hoảng khí hậu, mất an ninh lương thực, khủng hoảng năng lượng, và nạn dịch Covid-19 vẫn chưa chấm dứt...
Truyện dài chống tham nhũng, lãng phí ở Việt Nam đã được thi hành từ Trung ương xuống địa phương, nhưng tham nhũng cứ trơ ra là vì sao? Thắc mắc này không phải đến thời Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng mới có mà từ khuya lắm rồi, ít nhất cũng từ khóa đảng VII thời ông Đỗ Mười làm Tổng Bí thư (28 tháng 6 năm 1991 - 26 tháng 12 năm 1997). Nhưng tại sao tình trạng này cứ kéo dài mãi và không có dấu hiệu suy giảm mà còn biến chứng, lan nhanh mặc dù nhà nước đã tung ra nhiều biện pháp phòng ngừa và chữa trị...
Tôi đã trót có dăm ba lời về nón cối, mũ cối, và dép râu nên (lỡ trớn) cũng xin được thưa luôn, đôi câu, về cái nón tai bèo...
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.