Hôm nay,  

Tản Mạn Trong Góc Tù

07/11/201200:00:00(Xem: 8284)
Tôi nhớ đã đọc được ở đâu đó một câu thơ viết về người tù “Mười năm còn quen ngồi một mình trong bóng tối” và chạnh nhớ đến thi sĩ Phùng Cung. Khi đang thụ án 12 năm tù vì một bài viết đăng trên Nhân Văn Giai Phẩm; một đêm, Phùng Cung bỗng sững sờ vì bắt gặp ánh trăng len qua các song sắt vào thăm mình. Trên vai áo người tù đơn độc, ánh trăng dịu dàng vá cái khoảng rách của chiếc áo. Cái cảm giác được ân cần vỗ về chợt làm thi sĩ ngậm ngùi: “Ngày xưa ơi! Xa mãi đến bao giơ.”

Cái ngày xưa của Phùng Cung cũng là những ngày xưa của Trần Dần, Phùng Quán, Nguyễn Hữu Đang… những chàng trai Việt, đầy nhiệt huyết sẵn sàng phanh ngực áo ra trước lằn đạn của thực dân. Những ngày thắm tươi của những con người biết rõ lý do để họ sẵn sàng sống hoặc chết để bảo vệ nó. Phùng Cung đâu ngờ rằng cái khoảnh khắc đó của ông cũng làm ngậm ngùi biết bao người đời sau khi đọc Trăng Ngục. Lúc ấy, Phùng Cung cô đơn lắm, ông đang đối diện với cái nền tường u ám của tù ngục trong khi bên ngoài cả đất nước đang phất cờ hát vang những bài hát quốc tế ca!

Hoàn cảnh của Phùng Cung lúc ấy khác hẳn hoàn cảnh của người tù bây giờ.

Sau 70 năm đảng Cộng Sản Nga nắm quyền. Di sản của họ để lại là một nước Nga bị phá huỷ gần như tất cả những giá trị về tinh thần. Nhà văn Alexander Solzhenitsyn đã kêu lên rằng: người dân nước Nga sẵn lòng đánh đổi mọi nguyên tắc của mình, tâm hồn của mình, những nỗ lực của tiền nhân và cơ hội dành cho hậu thế, cốt sao sự tồn tại mong manh của họ không bị phá vỡ. Ông cho rằng người dân Nga chẳng còn lấy một chút vững vàng, một chút tự hào và một chút nhiệt huyết nào…Tiếc thay, những nhận xét của Solzhenitsyn cũng không xa mấy đối với người dân Việt Nam sau gần 70 năm sống dưới chế độ Cộng Sản; tính từ ngày ông Hồ Chí Minh đọc bản tuyên ngôn độc lập tại quảng trường Ba Đình.

Nhưng truyền thống chống ngoại xâm của người dân Việt Nam là một điều bất khả huỷ diệt. Phải chăng chính lòng yêu nước đó đang vực dậy dân khí, dân trí của cả một dân tộc?

Điều gì đã làm cho cô sinh viên Nguyễn Phương Uyên dám đi dán truyền đơn và viết bốn câu thơ chống Trung Quốc lên những tờ giấy bạc. Hành động của em có khác gì Hoài Văn Hầu Trần Quốc Toản ngày xưa. Tức giận vì còn nhỏ tuổi ông không được dự bàn chuyện nước, Trần Quốc Toản đã bóp nát trái cam trong tay mà không hay. Rồi ông cũng tự mình huy động người nhà, tự mình rèn vũ khí, tự may cờ với sáu chữ “Phá giặc mạnh, báo ơn vua”. Trong ánh mắt sáng trong của Phương Uyên chúng ta nhìn thấy rất rõ một điều: bất chấp những đàn áp diễn ra hằng ngày đối với người biểu tình, bất chấp những bản án khắc nghiệt dành cho người yêu nước, vẫn chảy tràn giòng máu truyền đời không chấp nhận sống kiếp nô lệ trong mỗi người Việt Nam. Và sự sống còn của đất nước đã không cho phép người dân Việt tiếp tục cúi đầu.

Chưa bao giờ người Việt ta sẵn sàng đối mặt với rủi ro, chưa lúc nào những người con yêu tổ quốc sẵn sàng chấp nhận tù đày như lúc này. Những trại giam ở Việt Nam bây giờ là nơi giam nhốt những tinh hoa của dân tộc. Họ là những người thiết tha yêu nước nhất như: Phạm Thanh Nghiên, Nguyễn Xuân Nghĩa, Trần Huỳnh Duy Thức,… Họ là những người yêu tha nhân hơn bản thân mình như: Mục sư Dương Kim Khải, Linh Mục Nguyễn Văn Lý, cô Đỗ thị Minh Hạnh, chị Trần thị Thuý,… Họ là những người sẵn sàng hy sinh để bảo vệ công lý như: Tiến sĩ Cù Huy Hà Vũ, Thạc sĩ Nguyễn Tiến Trung, Luật sư Lê Công Định… Và họ cũng là những người yêu tự do nhất để chấp nhận tù đày như: Tiến sĩ Nguyễn Quốc Quân, Blogger Điếu Cày, ...

Tù ngục đã và đang biến những người con yêu ấy của tổ quốc trở thành biểu tượng của tự do. Họ vượt qua hầu hết những nỗi sợ hãi vì đã đối diện đầy đủ mọi đòn phép của công an -- từ đoạ đày thể chất đến áp lực tinh thần. Họ vượt qua hết những nỗi lo mất mát vì đã đối diện với thực tế mất mát -- từ tên tuổi bị bôi nhọ đến tài sản bị cướp trắng và mọi thứ tự do bị xoá sạch. Chính họ, chính những người tù đen đủi, xơ xác về thể chất đó lại đang là những ngọn lửa hy vọng của cả dân tộc, là những tấm gương sống vì tha nhân cho nhiều người, đặc biệt là giới trẻ Việt Nam. Họ làm chúng ta nhớ đến hình ảnh một Nelson Mandela, người lãnh tụ cuộc cách mạng chống sự kỳ thị chủng tộc tại Nam Phi. Trên đường bị đưa đi đày ở Robben Island, tại hải khẩu, Nelson Mandela đã để lại những cảm tưởng nổi tiếng, trong đó có đoạn: "Tôi trân qúy cái lý tưởng một xã hội tự do dân chủ trong đó mọi người sống chung trong hòa đồng hòa hợp và có cơ hội bình đảng. Đó là một lý tưởng mà tôi sống cho nó, và thực hiện cho được. Nó cũng là lý tưởng mà nếu phải chết, tôi sẽ chết vì nó". Và dù đang là một tù nhân của trại tù Robben Island, trước mắt thế giới, ông trở nên một thần tượng, một thánh tử đạo đòi chấm dứt nạn kỳ thị chủng tộc.

Việt Nam là một dân tộc bất diệt, tôi tin như vậy. Kẻ hào kiệt, người anh thư vẫn xuất hiện ở những giai đoạn hiểm nghèo của đất nước. Và sự đồng lòng, sự có mặt cùng nhau để đấu tranh cho an nguy của dân tộc đã nối kết họ thành một khối. Nam giới ngày nay đã không còn e ngại khi ngợi ca sự can đảm của các chị Trần Khải Thanh Thuỷ, Luật sư Lê Thị Công Nhân, chị Bùi Minh Hằng và xem hành động can đảm của các chị là chuẩn mực cho mình bước tới. Đối với những cựu tù nhân như Luật sư Nguyễn Văn Đài, Lê Thăng Long, Nguyễn Bắc Truyển…vừa bước chân ra khỏi nhà tù, họ lại quên mình chi vì nhìn thấy cảnh chung quanh. Bất chấp sự xách nhiểu liên tục và các đòn thù của công an, những con người nhân bản này lại lập tức lên tiếng cho lẽ phải, cho những bất công đối với người chung quanh. Và trên tất cả, họ lại nhập giòng đấu tranh.

Nhân nói về người tù chính trị, tôi lại nhớ đến thi sĩ Richard Lovelace. Ông bị bắt giam trong cuộc nội chiến ở Anh vào thế kỷ thứ 17. Ở trong tù, Richard đã thể hiện sự khát khao sống một cách mãnh liệt. Mặc cho tù ngục, mặc cho tường cao hào sâu bao quanh, những vần thơ viết về người phụ nữ xinh đẹp sinh ra từ trí tưởng tượng của nhà thơ đã làm nên một thi phẩm nổi tiếng.

Còn trong các thi phẩm của Phùng Cung, hình ảnh người phụ nữ của ông lúc nào cũng mang dáng dấp một quê hương bất hạnh. Nếu không “bước héo, áo gầy, Gió va nón cũ” thì cũng “ Thương em đứng giữa mùa nước mắt”. Viết tới đây chợt ngậm ngùi thương cho người tù Việt Nam. Cũng cùng một tâm tình như Phùng Cung, hai nhạc sĩ trẻ Việt Khang và Trần Vũ Anh Bình lại vừa bị kết án tổng cộng đến mười năm tù. Điều đáng sợ và đáng hối tiếc là Việt Khang và Trần Vũ Anh Bình cũng bị bắt giam bởi cái chế độ đã từng bắt giam Phùng Cung hơn nữa thế kỷ trước. Đáng sợ vì tâm hồn giới nghệ sĩ trí thức Việt đã bị tù đày hơn năm mươi năm!

Mãi mãi người ta sẽ còn nhớ tới cái bóng một mình của Phùng Cung in trên tường đá suốt 12 năm. Nhưng có một điều thi sĩ không hề biết. Những người tù ngày nay không đơn độc như Phùng Cung, họ đã được nhìn bằng đôi mắt khác. Cứ nhìn cảnh cả nước ôm choàng lấy Bùi Minh Hằng và Phạm Thanh Nghiên khi hai chị vừa bước chân ra khỏi tù thì hiểu ngay rằng - trong mắt dân tộc, hình ảnh cái cùm mang tên “tù chính trị” với đầy cảm giác sợ hãi, kinh hoàng của thế kỷ trước nay đang chuyển dần sang lòng cảm phục và thương yêu.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Không ai biết chắc khi nào một đế chế sẽ sụp đổ. Chẳng ai có thể xác định chính xác thời điểm Đế chế La Mã, Bồ Đào Nha, Ottoman hay Anh kết thúc. Trong bài thơ "Waiting for the Barbarians", nhà thơ Hy lạp Constantine P. Cavafy nhiều lần khẳng định rằng những kẻ man rợ sẽ đến hôm nay. Người ta chờ đợi, như thể đây là chuyện thường nhật như việc một công ty sẽ phá sản, hay một buổi lễ ra trường vậy. Nhưng một đế chế thì sao? Liệu vào thời của mình, nhà thơ Hy Lạp Cavafy có thuộc về một đế chế nào đáng để gọi là đế chế không?
Tôi hoàn toàn (và tuyệt đối) không có năng khiếu hay tham vọng gì ráo trong lãnh vực thơ văn/thi phú. Suốt đời chỉ ước mong sao có sách báo để đọc, để thưởng thức những lời hay ý đẹp của giới văn nhân thi sỹ, là vui thích lắm rồi. Sở thích, cùng niềm vui, tuy giản dị thế thôi nhưng đôi lúc tôi vẫn bị lôi thôi vì những câu cú (vô cùng) tối nghĩa:
Tệ nạn “dưới đẩy lên, trên đùn xuống” và “vô trách nhiệm” không mới trong cán bộ, đảng viên CSVN, nhưng số người “sáng vác ô đi tối vác về” vẫn khơi khơi trong hệ thống cầm quyền mới là điều lạ. Tổng Bí thư đảng CSVN Nguyễn Phú Trọng từng nói:“Ai không làm thì đứng sang một bên cho người khác làm”, nhưng không ai muốn về vườn vì chứng bệnh nan y “tham quyền cố vị” đã có trong máu thịt Đảng...
Đảng CSVN đang bối rối về câu hỏi: Tại sao phải kiên định Chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Cộng sản Hồ Chí Minh để xây dựng đất nước? Lý do đơn giản, vì đảng sợ “dân chủ”, nhát “tự do” và lo phải đối phó với tình trạng “tự diễn biến, tự chuyển hóa” trong nội bộ đảng, đe dọa sự sống còn của chế độ...
BBC ái ngại loan tin: “Hôm 8/6, Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) đã phát một video (‘Thông tin xuyên tạc ẩn tu của ông Thích Minh Tuệ’) có độ dài 3 phút 40 giây … Sau khi phóng sự được đăng tải trên các trang báo, cũng như các trang mạng xã hội, có không ít người nghi ngờ về độ chân thực của video”.
Hội nghị thượng đỉnh về hoà bình cho Ukraine tại Bürgenstock, Thụy Sĩ vào ngày 15 và 16 tháng 6 năm 2024 được coi là một thành công khiêm nhường cho Ukraine. 80 nước đã lên tiếng ủng hộ mạnh mẽ cho chính nghĩa đấu tranh của Ukraine, nhưng tiếp tục phát huy thành quả này sẽ là không chắc chắn.
Cảnh người Mỹ tranh cãi và dọa dẫm kiện tụng liên quan đến “Thập giới” lại làm tôi nghĩ đến “Thập cửu giới” – tức “Mười chín điều đảng viên không được làm” trên đất Việt. Trên phương diện sử học thì “Thập giới”, hay “Mười điều răn”, chính là bộ luật hình sự đầu tiên của nhân loại. Theo Cựu ước thì bộ luật này được Thượng Đế ban cho Nhà tiên tri Moses trên đỉnh núi Sinai để thiết lập trật tự cho cộng đồng Do Thái. Cũng trên phương diện sử học thì Cựu ước chính là một “đại tự sự” – một “câu chuyện lớn” tương tự câu chuyện về Bốn ngàn năm văn hiến hay con Rồng cháu Tiên của chúng ta v.v.. – với ý hướng tạo một bản sắc chung để kết hợp các bộ lạc Do Thái lại với nhau.
Tôi quen Đinh Quang Anh Thái đã lâu, lâu tới cỡ không còn biết là mình đã gặp gỡ y vào cái thuở xa xưa nào nữa. Dù không mấy khi có dịp “giao lưu” (hay “tương tác”) nhưng tôi vẫn nghe thằng chả ra rả hàng ngày, về đủ thứ chuyện trên trời/biển – ròng rã suốt từ thế kỷ này, qua đến thế kỷ kia – và hoàn toàn chưa thấy có dấu hiệu gì là gã sẽ (hay sắp) tắt đài trong tương lai gần cả. Nghề của chàng mà. Tắt tiếng là (dám) treo niêu luôn, chớ đâu phải chuyện chơi. Chỉ có điều hơi bất ngờ là đương sự không chỉ nói nhiều mà viết cũng nhiều không kém. Hết xuất bản Ký 1, Ký 2, rồi tới Ký 3. Nay mai (không chừng) sẽ có Ký 4 và Ký 5 luôn nữa.
Đảng CSVN tiếp tục cãi chầy cãi cối về các quyền tự do tôn giáo, tự do tư tưởng, tự do báo chí, tự do lập hội và tự do biểu tình. Tất cả những quyền này đã được quy định trong Hiến pháp 2013, nhưng khi thi hành thì lại nại cớ “theo pháp luật quy định” với những điều kiện khe khắt để can thiệp thô bạo...
Việc tòa án New York sẽ công bố mức án của Donald Trump vào ngày 11 tháng 7 năm 2024 và kết quả của cuộc bầu cử tổng thống vào ngày 5 tháng 11 năm 2024 là hai diễn biến nội chính trọng đại của nước Mỹ, nhưng cũng sẽ là thách thức mới dành cho các nước khắp thế giới. Nhiều nước đang quan tâm, theo dõi và chuẩn bị tìm cách đối phó, trong đó có cả châu Âu.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.