Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
EagleBrand-Vietbao-1230x152-12042022-viet

Chất Béo Trans Và Bệnh Tim Mạch

03/03/201200:00:00(Xem: 11102)

kfc_day_chat_beo-large-content: Thịt gà ở tiệm KFC đầy chất béo.

Chất béo bão hòa và cholesterol là hai loại chất béo xấu thường được nhiều người nhắc nhở đến nhất. Gần đây có một loại chất béo khác không kém phần nguy hiểm cũng được các nhà khoa học lưu ý như là một trong những nguyên nhân gây ra các bệnh lý nghẽn mạch, đó là chất béo Trans (Trans fat). 

***

Chất béo Trans từ đâu mà có?

Phần lớn 90% chất béo Trans đều do kỹ nghệ bánh kẹo và kỹ nghệ sản xuất margarine tạo ra thông qua việc sử dụng phương pháp hydro hóa (hydrogénation) các loại dầu thực vật và chuyển chúng từ thể lỏng sang thể bán lỏng hoặc thể rắn chắc hơn.

Quá trình hydro hóa nầy làm nẩy sinh ra một loại chất béo xấu, đó là acid béo Trans.

Mục đích chính của phương pháp hydro hóa dầu thực vật là để giúp cho sản phẩm được tươi ráo hơn, không bời rời, có thời gian tồn trữ lâu hơn, sản phẩm có vẻ ngon nên dễ hấp dẫn người mua hơn.

Khi chúng ta nhìn thấy trên nhãn hiệu có đề câu Shortening, made from hydrogenated, hoặc partially hydrogenated vegetable oil là chắc chắn có chất béo Trans trong sản phẩm rồi.

Một số ít chất béo Trans (dưới 10%) được vi khuẩn tổng hợp trong bao tử của các loài thú nhai lại như trâu, bò, dê và cừu.

Thịt và sữa của các loài vật nầy vì vậy cũng có chứa một cách tự nhiên một tỷ lệ nào đó chất acid béo Trans.

Chất béo Trans chiếm lối 3.5% trên tổng số chất béo của sữa.

Lối 2% acid béo Trans cũng có thể có được qua quá trình làm tinh khiết hóa một vài loại dầu thực vật, chẳng hạn như dầu Canola (colza).

Mặc dù có chứa 1 số acid béo Trans như thế, nhưng chúng ta không thể không sử dụng dầu nầy được vì chúng cũng đồng thời là nguồn cung cấp các acid béo thiết yếu oméga 3 và oméga 6.

Thức ăn nào có chứa nhiều Trans fat?

Có thể thấy Trans fat trong hầu hết các loại bánh ngọt (patisserie), chocolat, kẹo, bánh biscuit, cookies, cracker, bánh donuts, muffin, bánh trung thu, bánh croissant, mì gói, thức ăn chiên bán trong tiệm như khoai Tây chiên (French fries) và gà chiên, và trong các loại margarine cứng.

Tất cả đều có chứa rất nhiều Trans fat.

Các thỏi bánh ngọt tạo sinh lực hay energy bar cũng có chứa khá nhiều (2% - 4%) Trans fat.

Nếu dùng các loại dầu thực vật đã được hydro hóa (Hydrogenated vegetable oil) hay shortening để làm bánh thì cũng cầm chắc có rất nhiều Trans fat trong đó!

Chất béo Trans không tốt cho sức khỏe

Trans fat làm tăng cholesterol xấu LDL và đồng thời nó cũng làm hạ cholesterol tốt HDL xuống. Nói tóm lại chúng ta nên tránh dùng những thực phẩm nào có chứa một tỷ lệ Trans fat quá cao. 

Kỹ nghệ thực phẩm có nên hoàn toàn loại bỏ Trans fat hay không? 

Theo các nhà chuyên môn Hoa Kỳ thì không nên vì theo họ nếu làm như vậy thì người tiêu thụ sẽ thiếu đi một số dưỡng chất vô cùng cần thiết hiện diện đồng thời với Trans fat trong một vài loại thực phẩm như sữa, thức ăn làm từ sữa và trong thịt bò và thịt cừu.

Mấy năm trước TP New York đã dưa ra đề nghị trong vòng 18 tháng các nhà hàng phải giảm lượng Trans fat xuống dưới 0.5g cho mỗi phần chuẩn (per serving) của sản phẩm bán ra.

The board of health voted unanimously Tuesday to bar the use of trans-fat-laden oils, shortenings and spreads, like margarine, starting July 1. Bakeries and restaurants will have an extra year - until July 1, 2008 - to replace trans fats in baked goods and deep-fried desserts as it may take more time to find substitutes that achieve the same texture, says health commissioner Thomas Frieden.

"We know trans fats increase the chance for heart attack, stroke and death, and they don't have to be there," Frieden says. The rules are "going to make New Yorkers live longer and healthier lives," he says.(USA Today)

Năm 2010,Cali cũng cấm trans fat trong nhà hàng.

New York City, Boston, Philadelphia have all done it, but California this week will become the first state to ban trans fat from restaurants. Assembly Bill 97, which worked its way through the state legislatures and signed by Governor Arnold Schwarzenegger in 2008 finally becomes law New Year's Day, reports the Sacramento Bee.

Phía Canada thì có vẻ cứng rắn hơn đối với với vấn đề Trans fat. Bộ Y Tế Canada không ngừng làm áp lực và đòi hỏi giới kỹ nghệ thực phẩm phải bằng mọi cách đem tỷ lệ Trans fat trong sản phẩm xuống thật thấp hoặc là không có Trans fat (zero Trans fat) thì càng tốt.

Canada là quốc gia đi tiên phong trên thế giới bắt buộc các nhà sản xuất thực phẩm kể từ ngày 12 Dec 2005 phải liệt kê tỷ lệ Trans fat trên nhãn hiệu của món hàng bán ra. Canada cũng là một trong số rất ít quốc gia trên thế giới có nền y tế hoàn toàn miễn phí cho tất cả công dân của mình bất luận giàu hay nghèo. Chánh phủ tấn công vào Trans fat với hy vọng có thể làm giảm thiểu các bệnh về tim mạch, nhờ vậy ngân sách về y tế sẽ được nhẹ bớt đi phần nào.

Có cách nào tránh bớt Trans fat được hay không?

- Đọc kỹ nhãn hiệu dinh dưỡng (Nutrition fact) có trên món hàng. Nên chọn sản phẩm nào chứa thật ít chất béo bão hòa (saturated fat) và thật ít Trans fat. Luật Canada cho phép kỷ nghệ được quyền ghi câu Trans 0, Zero Trans, No Trans fat, Trans fat free, nếu sản phẩm chứa ít hơn 0.2 g (tức 2%) Trans cho mỗi 1 phần chuẩn (per serving, par portion). Riêng Hoa kỳ thì cơ quan FDA ấn định vấn đề nầy ở mức 0.5 g. Tóm lại No Trans fat không có nghĩa là hoàn toàn không có chất béo Trans đâu. Tuy sản phẩm có ghi Trans 0g, nhưng nếu chúng ta ăn càng nhiều thì số Trans fat ăn vào cũng càng tăng lên 1 cách đáng kể. Đó là mới kể đến khía cạnh Trans fat mà thôi, còn chất béo bão hòa, và còn cholesterol nữa. Tổng số chất béo hay Total fat (lipid) ghi trên nhãn hiệu phải dưới 5% (DV, Daily value, Valeur quotidienne) mới tốt. Số % Daily value dược ghi phía mặt của bản Nutrition fact cho biết số % của 1 phần chuẩn trong tổng số 100% nhu cầu của chất dinh dưỡng đó trong 1 ngày.

- Nên dùng các loại dầu thực vật có chứa nhiều chất béo không bão hoà đa thể polyunsaturated (soybean oil, corn oil, sunflower oil) hoặc loại dầu không bão hòa đơn thể monounsaturated (olive oil, Colza hay Canola oil).

- Tránh dùng các loại dầu thực vật hydro hóa (hydrogenated vegetable oil), Shortening. 

- Tránh dầu dừa, nước cốt dừa, dầu cọ (palm oil), mỡ heo (saindoux) vì chúng chứa quá nhiều chất béo bão hòa. 

- Hạn chế việc tiêu thụ các thực phẩm có quá chứa nhiều cholesterol như đồ lòng, phá lấu, tim, gan, óc, thận, lòng đỏ hột gà

- Nên ăn thịt nạc đã lốc da, bỏ mỡ.

- Nên chọn sữa 1% thay gì sữa 3.25 % chất béo.

- Không ăn margarine loại cứng đóng thành thỏi 454 g . Loại nầy được làm từ dầu thực vật hydro hóa (made from hydrogenated vegetable oil) nên chứa rất nhiều Trans fat.

- Nên sử dụng loại margarine mềm làm từ dầu thực vật không hydro hóa (light, soft margarine made from non hydrogenated vegetable oil).

- Nên ăn cá 2 lần trong tuần: Cá chứa nhiều chất acid béo omega 3 rất tốt.

Kết luận

Canada là một trong những quốc gia có sự tiêu thụ Trans fat ở mức độ rất cao. Tổ chức Y tế thế giới khuyến cáo chúng ta nên giới hạn sự tiêu thụ Trans fat ở mức 3 g / ngày.

Còn theo Cơ quan US National Academy of Sciences Institute of Medicine thì họ đặt giới hạn an toàn của Trans fat là zero Trans. Vấn đề kiểm soát Trans fat rất phức tạp. Kỷ nghệ thực phẩm có thế lực rất mạnh. Đối với họ, việc sử dụng dầu thực vật hydro hóa, shortening là điều tối cần thiết để giúp cho món hàng có được một thời gian trưng bày (shelf life) lâu dài hơn. Ngoài ra, còn biết bao nhiêu là nhà hàng fast food nhan nhản khắp mọi nơi nữa.

Chắc chắn các loại dầu họ sử dụng hằng ngày để chiên (deep fry) khoai Tây, chiên gà hay chiên thịt vv…đều là các loại dầu shortening hydrogenated vegetable oil, chứa rất nhiều Trans fat.

Nhằm mục dích ham lời họ thường ít chịu thay dầu mới mà lại thường hay giữ y một chảo dầu cũ để sử dụng đi sử dụng lại nhiều lần trong ngày và nếu dầu được sử dụng đi sử dụng lại nhiều lần thì nồng độ Trans fat càng tăng thêm lên mãi./.

Đọc thêm

-Nguyễn Thượng Chánh. Dầu mỡ, bạn hay thù

http://vietbao.com/D_1-2_2-282_4-183905/

-Science Daily- . Call for truth in trans fat labelling by US FDA

http://www.sciencedaily.com/releases/2011/01/110103110325.htm

-Health Canada. Trans fat

http://www.hc-sc.gc.ca/hl-vs/iyh-vsv/food-aliment/trans-eng.php

Montreal, 2012

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Cơ Quan Kiểm Soát Thực Dược Phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã chuẩn thuận loại thuốc điều trị đầu tiên có khả năng trì hoãn – có thể trong nhiều năm – sự khởi phát của bệnh tiểu đường Loại 1, một căn bệnh thường xuất hiện ở thanh thiếu niên.
Nước Mỹ có vấn đề về uống rượu. Theo nghiên cứu mới của Trung tâm Kiểm soát và Phòng Ngừa Dịch Bệnh (CDC), việc tiêu thụ rượu quá mức đã góp phần gây ra ước tính một phần tám số ca tử vong, hay12.9 phần trăm trên tổng số người Mỹ từ 20 đến 64 tuổi. Uống quá nhiều rượu cũng là nguyên nhân gây ra 1/5 số ca tử vong - 20,3% - ở người Mỹ từ 20 đến 49 tuổi, theo nghiên cứu được công bố vào tuần trước trên tạp chí JAMA Network Open.
Vắn tắt, người càng lớn tuổi, số lượng tế bào thần kinh giảm và khả năng về tâm trí sẽ giảm đi. Một số triệu chứng nhẹ như hay quên, hay lẫn lộn có thể chấp nhận như là sự lão hoá bình thường. Khi các triệu chứng này gia tăng, tiến triển đến mức ảnh hưởng đến cuộc sống thường nhật, lúc đó người ta dùng từ "dementia" hay "mất trí" theo nghĩa đen, hay bịnh lẫn. Có nhiều nguyên nhân cho dementia. Bịnh Alzheimer là nguyên nhân của phần lớn người mắc dementia. Một số nguyên nhân dementia chữa được, chưa có thuốc thay đổi được bịnh Alzheimer (disease-modifying drugs), chỉ có những thuốc giúp giảm triệu chứng thôi (symptomatic treatment).
Các Telomere* đóng một vai trò thiết yếu trong việc xác định số lần một tế bào có thể phân chia. Telomere là 1 đoạn DNA có trình tự (TTAGGG) lặp lại nhiều lần ở đầu mỗi nhiễm sắc thể, có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ phân tử DNA khỏi các tác động gây hại và sự mất ổn định của hệ genome. Trong chu trình của một tế bào bình thường, quá trình phân bào sẽ khiến cho một phần của telomere bị mất đi. Khi độ dài của telomere đạt tới mức giới hạn thì tế bào sẽ tự chết theo chương trình (apotosis**). Do vậy, độ dài của telomere có thể coi như chiếc đồng hồ sinh học để xác định “tuổi thọ” của tế bào và các cơ quan.
Mùa đông đang đến rất nhanh và thời tiết lạnh hơn, điều quan trọng hơn bao giờ hết là quý vị phải tiêm vắc-xin và liều tăng cường chống lại COVID-19 cho bản thân và gia đình. Đối với những người từ 65 tuổi trở lên, việc tiêm liều tăng cường COVID-19 loại cập nhật là cực kỳ quan trọng vì nguy cơ mắc bệnh nặng do COVID-19 tăng lên theo tuổi tác.
Việc các bác sĩ có thể nhìn xuyên thấu bên trong cơ thể bệnh nhân mà không cần phải rạch một đường nào từng là một khái niệm thần kỳ. Cho đến nay, hình ảnh y tế (medical imaging) trong khoa quang tuyến đã trải qua một chặng đường dài, và các kỹ thuật mới nhất dựa vào trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ còn tiến xa hơn nữa: chúng khai thác khả năng tính toán khổng lồ của AI và khả năng học hỏi vô giới hạn để tận dụng triệt để các phương pháp dò chụp trên cơ thể, tìm ra những điều khác thường mà mắt người có thể bỏ sót.
Hội đồng Nobel tại Viện Karolinska ngày 3/10/22 đã quyết định trao Giải Nobel Sinh lý học hoặc Y học năm 2022 cho Svante Pääbo vì những khám phá của ông liên quan đến bộ gen của những hominin (cũng thuộc giống người, tương tự như “người khôn” [homo sapiens] chúng ta hiện nay) đã tuyệt chủng và sự tiến hóa của loài người. Svante Pääbo sinh ngày 20 tháng 4 năm 1955 tại Stockholm, Thụy Điển. Mẹ của ông là nhà hóa học người Estonia Karin Pääbo (1925–2013), từng trốn thoát khỏi Estonia bị Liên Xô xâm lược vào năm 1944 và đến Thụy Điển tị nạn trong Thế chiến thứ hai. Ông là con ngoại hôn của nhà hóa sinh người Thụy Điển Sune Bergström (1916-2004), và cha ông cũng từng được giải Nobel về Sinh lý học hoặc Y học (năm 1982).
Tại văn phòng VM Clinic tọa lạc số 8251 Westminster Blvd, Westminster CA 92683 (phòng mạch BS. Chính mai và BS. Thảo Võ.), vào lúc 8 giờ sáng Chủ Nhật ngày 30 tháng 10 năm 2022, VM CLINIC COMMUNITY WALK 2022 đã tổ chức chương trình đi bộ “Sức Khỏe Cho Cả Nhà.” Chương trình đi bộ còn có sự hợp tác của một số các đơn vị y tế như Hội Ung Thư Việt Mỹ, OC Autism Foundation, Lavina Pharmacy, Excel Rehab and Wellness, SJVRC (San Jose Vietnamese Running Club), Regal Medical Group, ADOC, Lakeside, Physical Therapy, Hội Bảo Vệ Sức Khỏe Tâm Thần, v.v…
Phát hiện ung thư từ sớm, trước khi nó di căn, có thể là vấn đề sống còn. Đây là lý do tại sao các bác sĩ khuyên chúng ta nên thường xuyên truy tầm một số loại ung thư phổ biến bằng nhiều phương pháp khác nhau. Ví dụ: nội soi đại tràng để tầm soát ung thư ruột kết, hay chụp nhũ ảnh để truy tầm ung thư vú. Dù quan trọng, nhưng cũng khó để có thể làm tất cả các xét nghiệm, bởi vì chúng tốn kém và đôi khi còn khiến bệnh nhân khó chịu. Nhưng mọi chuyện sẽ khác nếu có một xét nghiệm máu duy nhất có thể truy tầm được hầu hết các loại ung thư phổ biến cùng lúc. Đây là tương lai đầy hứa hẹn của các xét nghiệm phát hiện sớm đa ung thư (multicancer early detection tests – MCED). Năm nay, Tổng thống Joe Biden đã xác định việc phát triển các xét nghiệm MCED là một ưu tiên của Cancer Moonshot, nỗ lực liên bang trị giá 1.8 tỷ đô la nhằm giảm tỷ lệ tử vong do ung thư và cải thiện chất lượng cuộc sống của bệnh nhân sau ung thư cũng như đang sống chung với b
Ngày 14 tháng 9, 2022, Tổng Giám đốc WHO, Tedros Adhanom Ghebreyesus tuyên bố thế giới chưa bao giờ ở trong tình trạng tốt hơn để chấm dứt đại dịch COVID-19 và kêu gọi các quốc gia tiếp tục nỗ lực chống lại loại virus đã giết chết hơn sáu triệu người. Tuy nhiên, ông nói: “Chúng ta vẫn chưa đến đó”. Đây được xem là nhận xét lạc quan nhất từ cơ quan Liên Hiệp Quốc kể từ khi WHO tuyên bố COVID-19 là tình trạng khẩn cấp quốc tế và gọi virus này là đại dịch vào tháng 3 năm 2020 (VOA).
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.