Hôm nay,  

Viết Về Anh: Trường-kỳ

22/08/200900:00:00(Xem: 6869)

VIẾT VỀ ANH: TRƯỜNG-KỲ                                                                         
MBQ (Em Bé Quê)


Ban-Nhạc Trẻ: “Ngân-Hà” -1981. Từ trái qua phải: Dung (Las Vegas), Thúy-Anh (LS.Radio), MBQ (Guitar), bé Lì (Trống), Duyên (Họa-Sĩ-“Viễn- Đông Newspaper”).
Khoảng cuối thập-niên 60 (thế-kỷ 20) tôi chỉ là một cô bé theo học Đệ Thất (lớp 6) trường Nữ Trung-Học Trưng-Vương.  Vì Thân-Phụ tôi làm việc ở Bộ-Nội-Vụ, số 164 đường Tự-Do.  Quận I.  Saigon – (Bây giờ đổi tên là đường “Đồng-Khởi”), Bố lại cho tôi theo học Dương-Cầm của các Frère trường Lasan Taberd ngay bên cạnh (góc đường Nguyễn-Du và Hai-Bà-Trưng).  Học gần hết cuốn “Method Rose” vỡ lòng, một hôm nghe lớp bên cạnh chơi nhạc sôi nổi nhờ có tiếng Guitar, tiếng Trống.  Thế là, liền bữa sau, tôi bỏ học Piano, xin phép Thầy cho được chuyển sang học Trống rồi đến Guitar. Cũng kể từ đó tôi bước vào làng âm-nhạc Việt-Nam. 
Vì còn quá bé nên tôi không bao giờ đuợc tham dự các buổi trình-diễn.  Nhưng tôi nghe Bố, Mẹ và các chị thường nhắc đến tên anh: “Trường-Kỳ”, người từng làm mưa làm gió, “đứng mũi chịu xào”, tổ chức các buổi Đại-Hội-Nhạc-Trẻ thời ấy. 
Thành-phố Saigon khoảng năm 1969 thật nên thơ, rất ít người chứ không bị “Nạn Nhân-Mãn” như ngày nay.  Lúc bấy giờ làm gì có “You Tube”, MP3 hoặc Iphone để có thể xem và nghe nhạc bất cứ lúc nào.  Người dân ở các tỉnh làng hẻo lánh suốt ngày lo chạy giặc, còn dân ở Saigon thì sợ bị Việt-Cộng pháo-kích (như Tết Mậu-Thân 1968).  Do đó “Âm-Nhạc” là những liều thuốc cực bổ cho tinh-thần, là cơn gió mát sinh-động khơi lên niềm hy-vọng của sự “Sống” trong giới thanh-thiếu-niên Việt-Nam khắp nơi nơi. 
Thời ấy lính Mỹ qua nước mình như đi chợ.  Họ mang nhạc trẻ vào, tạo nên luồng sinh-khí mới năng động, vui tươi và hồn nhiên.  Tiếng trống, đàn và câu hát reo rắc đến mọi nhà trên băng-tần của những làn sóng phát thanh hoặc truyền hình đen trắng, làm tan đi những nỗi lo sợ của người dân, lúc mà họ đang phải sống trong một giai-đoạn khốc liệt nhất của lịch-sử chiến-tranh Việt-Nam.  Và anh: nhạc-sĩ Trường-Kỳ, một dáng người nhỏ bé nhưng tấm lòng nghệ-sĩ bao la, vô tận,  anh đã bắt nguồn, reo giắc và dàn trải nền nhạc trẻ Việt-Nam đi suốt dòng lịch-sử âm-nhạc qua bao thế-hệ từ trong nước đến hải-ngoại ngày nay. (Trong đó có chúng tôi).
 Khoảng tháng 10, 1991.  Khi ban nhạc nữ “The Misses” của tôi lưu-diễn tại Montréal (Canada), do ông bầu: Tề-Nhơn tổ-chức (đây là một Kiến-Trúc-Gia “Architecher” nhưng  vô-cùng đam-mê âm-nhạc).  Lúc ấy, anh Trường-Kỳ có liên-lạc bằng điện-thoại với tôi và tỏ ý  nuối-tiếc vì không là người đứng ra tổ-chức show nhạc trẻ này. 


Ngày 3, tháng 7, năm 1996, khi tôi đang điều-hành một văn-phòng Luật-Sư ở thành-phố Fountain Valley, California thì Trần-Thị-Diễm-Phúc (chủ báo Diễm) đưa Trường-Kỳ đến văn-phòng tôi xin bảo-trợ cho buổi ra mắt sách lần đầu “Tuyển Tập Nghệ-Sĩ 96” của anh.  Tôi đã vui vẻ nhận lời và bảo trợ phân nửa số vé của vũ-trường Majestic (khoảng gần 300 vé).  Nhưng rất tiếc hôm ấy tôi lại không tham-dự được vì quá bận với công-việc trong ngành Luật-Sư.  Tôi nghe khách hàng (Clients của tôi) và bạn bè nói rằng buổi tối khi vào vũ-trường họ thấy bàn nào cũng đề “Reserved” tên “DBN” mà không thấy mặt mũi tôi đâu hết.  Tôi đã phải hết lời xin-lỗi anh Trường-Kỳ và chị Diễm-Phúc về việc ấy.
Những “Tuyển Tập Nghệ-Sĩ” sau, anh đã phỏng-vấn và viết về tôi, như một thế-hệ nhạc trẻ tiếp nối gót chân anh.  Tôi cũng bảo trợ trang bìa màu mặt sau cho phần quảng-cáo văn-phòng Luật-Sư của tôi trong những sách này.
Hai anh em chúng tôi thỉnh thoảng điện thoại và “email” cho nhau.  Đến khoảng đầu năm 2006, Trường-Kỳ điện thoại cho tôi biết anh phụ-trách mục “Nghệ-Sĩ và Đời Sống” cho đài VOA bấy lâu nay.  Anh muốn trải tâm-sự của tôi với thính-giả khắp nơi trên thế-giới.  Thế là tôi cũng được góp mặt trong chương-trình này. Trích dẫn từ web-site: www.diamondbichngoc.com:
Người mà chương trình Nghệ Sĩ Và Đời Sống do Trường Kỳ thực hiện giới thiệu đến quí vị trong kỳ phát thanh này không phải là một ca sĩ chuyên nghiệp. Cô cũng chẳng phải là một nhạc sĩ trình diễn kiếm tiền, tức là một người sinh sống bằng nghề ca hát hay sử dụng đàn, trống, vv.... Diamond Bích Ngọc  hội đủ những khả năng như vậy. Nhưng cô chỉ coi đó như một sở thích với nhiều đam mê hoặc dùng khả năng của mình để cùng với các bạn mang lại niềm vui cho những người già cả, đơn chiếc hay những người thiếu may mắn trong xã hội.  Điển hình như qua những lần sinh hoạt của cô và nhóm Chân Quê từ vài năm nay với các vị cao niên trong những viện dưỡng lão, những trung tâm điều dưỡng, vv.... Hoặc với những người vô gia cư ở Orange County, nam California là nơi cô cư ngụ.  Nghệ Sĩ Và Đời Sống sẽ cùng quí vị tìm hiểu thêm về Diamond Bích Ngọc trong chương trình này qua những hoạt động trong những lãnh vực văn nghệ, truyền thông và những công tác thiện nguyện của cô... (Ngưng trích).
Lần cuối cùng chúng tôi gặp anh là ngày 4, tháng 2, năm 2007 khi Trường-Kỳ cùng với anh Xuân-Hồng (BBC-London) và anh chị Tú đến sinh-hoạt cùng ban-nhạc “Chân-Quê” tại một Nursing-Home ở thành-phố Garden Grove.  Nơi mà các bệnh-nhân trông chờ từng ngày, từng giờ được nghe tiếng đàn, tiếng hát của “Chân-Quê”. 
Tuần sau đó tôi mời Trường-Kỳ, anh Xuân-Hồng, anh-chị Tú và các anh khác như Phạm-Long, Kỳ-Phát đi ăn trưa ở nhà hàng Thailand.  Không ngờ hôm đó lại là bữa “Tiệc Ly” với Trường-Kỳ.
Ngày 22, tháng 3, năm 2009, nghe tin anh nằm xuống, khi đang ở Trang-Trại của tôi thuộc thành-phố Brisbane, Queensland, Australia.  Xem điện-thư “email” từ bạn bè, tôi bàng hoàng đến rụng rời tay chân.  Không về Canada được để dự tang-lễ Trường-Kỳ.  Theo hướng-dẫn trong “email” anh Nam-Lộc, tôi đã gọi điện thoại cho tiệm hoa, thay mặt cho toàn nhóm “Chân-Quê”, gửi đến anh vòng hoa phúng-điếu như một lời chia tay:
03/31/09 CHECK CRD PURCHASE 03/27 ARTIFLORA ROSEMONT MONTREAL CD (tòa soạn VB cắt bỏ mã số của check).
Trường-Kỳ ơi! Vĩnh-biệt một người anh Văn-Nghệ vô cùng yêu quý của chúng em. 
Em Bé Quê (Chân-Quê), California August 21, 2009.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.