Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Cảm Nhận Về Bài Thơ Lá Diêu Bông

08/05/201000:00:00(Xem: 5641)

Cảm Nhận Về Bài Thơ Lá Diêu Bông

Trần Củng Sơn
Tin thi sĩ Hòang Cầm vừa từ giã nhân thế vào ngày 6 tháng 5 năm 2010 được loan ra khắp thế giới từ trong nước tới hải ngọai. Nhà thơ lớn hưởng thọ 88 tuổi sau khi cống hiến cho nền thi ca dân tộc một số bài thơ hay. Có bản tin nói là vĩnh biệt tác giả Bên Kia Sông Đuống, có bản tin nói là tác giả Lá Diêu Bông đã ra đi. Các báo chí trong nước khi kể đến những bài thơ nổi tiếng của Hòang Cầm thì lại không có tên bài Đêm Liên Hoan trong khi đó bản tin một số báo hải ngọai thì có nhắc đến bài thơ dài này, được coi là bài thơ đầy hùng khí đấu tranh nhất của thời kháng chiến chống Pháp: “Em đi trẩy hội non sông. Cười lên ánh mắt muôn lòng xuân sang.” Lòng dấy lên thắc mắc.
Thời trung học, tôi vẫn thường nghe bạn bè ngâm bài thơ Bên Kia Sông Đuống đầy hào hứng, đôi lúc anh bạn chế ra “buồn mà chi em , để anh đưa em về bên kia sông , cho em uống nước đầy bụng cành hông rồi dẫn về” làm cả bọn cuời vang.
Rồi trong đầu óc của tuổi học sinh yêu lịch sử kiêu hùng của dân tộc, đọc những câu thơ hùng tráng trong tập thơ Kiều Loan nói về thời chiến đấu chống giặc ngọai xâm của vua Quang Trung.
Đầu thậpniên 80, đọc trên tờ báo Văn Nghệ Tiền Phong ở hải ngọai có bài viết của Phạm Duy giới thiệu bài thơ mới của Hòang Cầm là Lá Diêu Bông, nói là trong thi ca Việt Nam chỉ có hai người có nhắc đến tình chị. Một là Lỡ Bước Sang Ngang của Nguyễn Bính : “Em ơi em ở lại nhà. Vườn dâu em đốn mẹ già em thương. Mẹ già một nắng hai sương. Chị đi một bước trăm đường xót xa.” Và người thứ nhì là Hòang Cầm với bài thơ nói về tình yêu của một đứa con trai nhỏ tuổi đối với người con gái lớn tuổi hơn “ Đứa nào tìm thấy lá diêu bông. Thì từ nay tao sẽ gọi là chồng.”
Bài viết giới thiệu Lá Diêu Bông đó làm tôi chú ý. Vì ý bài thơ đánh trúng tim đen của mình, thuở nhỏ cũng đã từng đem lòng yêu thương người con gái lớn tuổi hơn. Sau này hỏi bạn bè thì nhiều đứa cũng trải qua cùng tâm trạng. Có người bạn đưa ra một câu kết luận rằng “ tình yêu của người đàn ông tỉ lệ nghịch với tuổi tác” có nghĩa là tuổi nhỏ thương người lớn tuổi hơn, đến già thì đem lòng yêu người trẻ hơn.
Và tình yêu lọai đó thì ít khi đạt đến mong ước, và nhất là tình yêu ở cái tuổi thiếu niên, thanh niên thì lại càng mãnh liệt. Ai lại không trải qua một thời yêu thương mộng mơ . Và Hòang Cầm với Lá Diêu Bông đã nói lên dùm tâm trạng bao người. Đó là cái độc đáo của bài thơ.
Cuối thập niên 80 và đầu thập niên 90, Phạm Duy phổ nhạc bài thơ Lá Diêu Bông và một số bài thơ khác của Hòang Cầm và ông phổ biến ở nhiều nơi có người Việt Nam cư ngụ tại hải ngọai, in tập nhạc và thu băng lấy tên là Hòang Cầm ca.
Một điểm đặc biệt cần nói là lúc này Phạm Duy đã khóac một ý nghĩa chính trị cho bài thơ Lá Diêu Bông . Ông nói lá diêu bông là một thứ lá làm đẹp da mặt phụ nữ và đi tìm lá diêu bông là đi tìm thuốc để làm đẹp chế độ Cộng Sản nhưng trên đời làm gì có thứ lá đó. Tôi thông cảm sự giải thích miễn cưỡng đó vì Phạm Duy phải làm như vậy để phổ biến nhạc phổ thơ Hòang Cầm cho dễ dàng tại hải ngọai trong thời gian này.


Và Hòang Cầm ở trong nước bị chế độ làm phiền, ông có lên tiếng trách Phạm Duy; nhưng cũng nhờ đó mà tên tuổi và thơ mới của ộng được người hải ngọai biết tới nhiều. Và cuối cùng thì nhà thơ và nhạc sĩ thông cảm với nhau trong mối duyên thi nhạc.
Bài nhạc phổ thơ Lá Diêu Bông của Phạm Duy do Thái Hiền hát gây chú ý và truyền cảm hứng đi xa. Nhạc sĩ Trần Tiến đã phối hợp câu ca dao “Bướm vàng đậu trái mù u. Lấy chồng chi sớm lời ru càng buồn” và ý thơ trong bài thơ Lá Diêu Bông để làm nên bài hát Sao Em Nỡ Vội Lấy Chồng nổi tiếng “Thương em đời con gái kiêu sa, em đố ai tìm được lá diêu bông, em xin lấy làm chồng.” Mặc dù ca khúc này làm để phục vụ chiến dịch sinh sản có kế họach do nhà nước đưa ra, được giải thưởng tiền bạc, nhưng bài hát thành công về mặt nghệ thuật.
Sau đó nhiều nhạc sĩ lấy cảm hứng làm thêm các bài hát có chữ lá diêu bông, ý nói là một thứ lá không có trên đời, bắt người con trai đi tìm như một lời hứa hẹn hão huyền của người con gái.
Sau này Hòang Cầm có viết một bài nói về cảm hứng của ông khi làm bài thơ Lá Diêu Bông. Ý của tác giả là một lẽ , còn riêng người thưởng thức thì có cách cảm nhận riêng. Đối với tôi, Lá Diêu Bông gợi lại tình yêu đứa bé trai yêu người con gái lớn tuổi mà mình đã trải qua, ý này mặn mà hơn ý nghĩa lời hứa theo gió mây bay của người tình.
Nhiều năm trước, trong thành phố tôi ở, có một cô gái đẹp được bao nhiêu chàng trai đeo đuổi. Rốt cuộc một người từ phương xa đến và mau chóng chiếm được trái tim người đẹp. Kẻ chiến thắng này có một ưu điểm nổi bật là mạnh dạn tấn công mục tiêu hơn những tên con trai có vẻ nhút nhát kia.
Sự việc này làm tôi nhớ đến tình trạng tội nghiệp của những kẻ theo đuổi đã hết sức chìu chuộng người con gái “ từ thuở ấy em tìm chiếc lá, đi đầu non cuối bể, gió quê vi vút gọi, ới Diêu Bông”. Ca khúc của Phạm Duy phổ Lá Diêu Bông kết bằng câu “ Em đi trăm núi nghìn sông. Nào tìm thấy lá diêu bông bao giờ”.
Tôi chợt chế ra câu thơ “ Em đi trăm núi nghìn sông. Tìm hòai mới biết lá trong mình nàng.” Chiếc lá đó đã có từ ngàn xưa, trong văn học nghệ thuật để chỉ cái đẹp và quí giá nhất của người con gái. Tìm thấy nó, chiếm được nó là chiếm được trái tim người đẹp như câu thơ “ Đứa nào tìm được lá diêu bông . Thì từ nay tao sẽ gọi là chồng.”
Xin cám ơn thi sĩ Hòang Cầm, ngòai những bài thơ đấu tranh mang hùng khí dân tộc thuở trai trẻ đượm chất thơ, sau này ông còn thêm những bài nồng nàn tình yêu rất đặc biệt “Nếu anh còn trẻ như năm cũ. Quyết đón em về sống với anh.” Và chỉ riêng Lá Diêu Bông đã tạo nên cảm hứng lan truyền từ lúc ra đời cho đến nay và bài viết này để nhớ đến một thi sĩ vừa giã biệt giới thi ca Việt Nam : Hòang Cầm Bùi Tằng Việt.
San Jose, 7 tháng 5 năm 2010
Trần Củng Sơn

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Chỉ vài ngày sau nghị hội đưa ra quyết định gây sự chú ý và tranh cãi của Hội Đồng Giám Mục Hoa Kỳ (USCCB), được cho là dường như để cấm Tống Thống Joe Biden và các chính khách Công Giáo cấp tiến không được phép rước lễ, Hội Đồng đã lập tức đưa ra lời đính chính về điều này, trong đó bản công bố mới ghi rõ là "không mang tính chất kỷ luật cũng như nhắm vào bất cứ một cá nhân hay giới nào". (*)
ECONOMICS Khủng hoảng kinh tế có 2 hình thức: khủng hoảng cung cầu và khủng hoảng tài chánh. Khủng hoảng cung cầu do chiến tranh hoặc thiên tai (hạn hán, động đất, dịch bệnh,v.v…) khiến hãng xưởng bị tàn phá, mùa màng bị thất thu. Hàng hóa không cung cấp đủ cho nhu cầu nên cơ bắp của nền kinh tế trở nên yếu đuối bại hoại. Khủng hoảng tài chánh do nơi tiền và bao gồm bong bóng, lạm phát, nợ trong nước, nợ ngoài nước và khủng hoảng ngân hàng. Tiền như máu huyết trong cơ thể nên khi nghẽn mạch máu - tức là dòng tiền bị đứt lưu thông - thì nền kinh tế sẽ bị tê liệt. Tiền một khi được cởi trói (financial liberalization) sẽ tự do chảy tìm ngõ ngách kiếm lời. Nguồn tiền nếu dồi dào (tiền đầu tư từ nước ngoài, hoặc một mối đầu tư mới hấp dẫn thu hút tiền vào) sẽ thôi thúc giới kinh doanh hám lợi mà trở nên liều lĩnh, cẩu thả rồi dẫn đến thất thoát, đầu tư kém hiệu quả và bong bóng. Trường hợp các ngân hàng hay công ty tài chánh cho vay nhiều nợ xấu đến lúc phải ngừng cho vay,
Tại sao trong “toa tàu” vũ trụ đông chật cứng, đám hành khách phân tử, vi phân tử vẫn được tự do chạy tới chạy lui nhanh như chớp? Tìm tòi, suy nghĩ mãi mới thấy lời giải đáp. Nó nằm trong cái hình thể tuyệt hảo của các vi phân tử, phân tử. Hình thể chứa đựng “bí mật” của Tạo Hóa ấy không bị giấu ở chỗ kín đáo, khó tìm. Nó được rải khắp một phòng triển lãm lớn rộng bằng cả bầu trời. Nó là hình dạng của hầu hết các vì sao: Hình cầu.
Báo chí tự phong “cách mạng” của Cộng sản ở Việt Nam đã hiện nguyên hình là cái loa tuyên truyền cho đảng để phủ nhận quyền tự do ngôn luận và tự do báo chí của dân. Việc này đã, một lần nữa, được chứng minh vào dịp kỷ niệm 96 năm của điều gọi là “ngày báo chí cách mạng Việt Nam” (21/6/-1925 – 21/6/2021). Ngày 21/6 được chọn để đánh dấu việc ông Hồ Chí Minh đã một mình thành lập và biên tập Báo Thanh niên - cơ quan của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh Niên - tại Quảng Châu (Trung Quốc) để truyền bá chủ nghĩa Mác - Lê-nin vào Việt Nam.
Sartre là con người hoài nghi muôn thuở nổi trôi giữa hai cực Hiên Hữu và Hư Vô- L'Être et Le Néant. Chủ thuyết Existentialisme của Jean Paul Sartre là hiện thân của nước Pháp và Châu Âu ở hậu bán thế kỷ thứ XX. Charles De Gaule có lý khi ông bảo Sartre là nước Pháp- "Sartre, c'est la France"./.
Chúng ta nên công nhận rằng "cuộc tranh luận về lạm phát" hiện nay như là những gì mà nó đang là: một dấu vết sai lầm được đặt ra bởi những người tìm cách cản trở những nỗ lực của chính quyền Biden để giải quyết một số vấn đề cơ bản nhất của Mỹ. Thành công đòi hỏi nhiều công chi. Cuối cùng, Hoa Kỳ cũng may mắn có được giới lãnh đạo kinh tế mà họ sẽ không chịu khuất phục trước nỗi sợ hãi.
Trước khi hạ cánh an toàn, Bộ Trưởng Quốc Phòng Phùng Quang Thanh đã không quên bầy tỏ sự quan ngại sâu sắc về cái mối tình hữu nghị (rất) mong manh giữa nước ta và nước bạn: “Tôi thấy lo lắng lắm, không biết tuyên truyền thế nào, chứ từ trẻ con đến người già có xu thế ghét Trung Quốc.”
Hôm nay tôi và quý vị là người được đón nhận ngày lễ quốc gia đầu tiên để ghi nhớ ngày Juneteenth. Chúng ta hãy cùng nhau đi vào lịch sử để ôn và tìm hiểu thêm về ngày này và hi vọng từ đó chúng ta sẽ có những bài học sẽ làm cho cuộc sống ta thêm phần ý nghĩa về tình người cũng như đạo đức.
Cuộc họp thượng đỉnh giữa hai tổng thống Biden và Putin được báo chí quốc tế quan tâm và tin tức về cuộc họp này được loan tải rộng rãi. Phần tóm lược sau dựa vào các bản tin và bình luận của các cơ quan truyên thông Anh, Pháp, Nga và Trung Quốc về cuộc họp này.
Một tiểu tiết khá thú vị được ghi nhận trong cuộc gặp gỡ này là TT Biden đã đến biệt thự Villa La Grande, nơi tổ chức cuộc họp sau Putin. Theo bản tin của VOA Anh ngữ, dù Putin đã đến khá đúng giờ, nhưng đây là sắp xếp chu đáo của các nhân viên Bạch Ốc nhằm ngừa sự tái diễn như TT Donald Trump đã bị Putin cho đợi đến 30 phút trong cuộc họp thượng đỉnh tại Helsinki vào năm 2018, dù trước đó Trump đã đến muộn khi đến họp với NATO hay yết kiến Nữ Hoàng Anh.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.