Hôm nay,  

Bệnh Bất Lực Của Nam Giới: Sẽ Có Nhiều Thuốc Mới

09/09/200000:00:00(Xem: 8227)
Ngay sau khi Viagra ra đời, bệnh bất lực, xụi-lơ đột nhiên được hâm nóng trong mấy năm gần đây.

Hiện nay có khoảng 30 triệu đàn ông tai Hoa Kỳ bị xụi-lơ. Xác xuất còn cho biết: mỗi năm có thêm một triệu đàn ông tại đây bị bất lực, xụi-lơ. Muốn thông tỏ vấn đề, cần phải biết thêm về xác xuất, sinh lý và bệnh lý, tương quan giữa vấn đề bất lực với đời sống. Đồng thời, cũng cần biết thêm nhiều thuốc men mới sắp ra thị trường.

. Những xác xuất về bệnh bất lực vì xụi-lơ:
Khảo cứu gần đây cho thấy khỏang 52 phần trăm nam giới, từ 40 tới 70 tuổi bị bất lực, xụi-lơ. Trong đó, 17 phần trăm bị nhẹ, 25 phần trăm trung bình, và 10 phần trăm rất nặng. Xác xuất còn cho biết thêm: tới 40 tuổi, 5 phần trăm bị bất lực hoàn toàn, và khi tới 70 tuổi, 15 phần trăm bị bất lực hoàn toàn (R Shabsigh, Postgraduate Medicine, May 2000).

. Bất lực vì xụi lơ của nam giới khác với nhiều loại bất lực khác, thí dụ: hết ham muốn, hết tình dục, xuất tinh sớm, v..v..

. Khảo cứu sinh lý cho thấy bình thường mạch máu, vi-ti huyết quản, và những lỗ hổng của thể hang dương vật (corpora cavernosa), co thắt nhỏ lại, do hệ thống thần kinh đối giao cảm (parasympathetic) điều khiển bắp thịt nhỏ xung quanh. Nhưng khi não bắt đầu hoạt động, đưa dấu hiệu truyền xuống tủy sống, ra ngoài, tới thể hang dương vật. Tại đây, chất nitric oxide xuất hiện làm nở mạch máu, làm máu dồn tới. Đồng thời, tĩnh mạch cũng bị ép lại, làm máu ứ đọng nhiều hơn.

. Nhưng khi bị bất lực liên quan tới xụi lơ, có thể do một số bệnh liên quan tới mạch máu.
- Chẳng hạn nghẹt mạch máu vì bệnh vữa xơ (atherosclerotic occlusion),
- Bệnh co mạch máu vì hút thuốc lá hay do biến chứng của vài loại thuốc, như thuốc chữa cao huyết áp (Beta-blockers, Clonidine, methyldopa, thuốc lợi tiểu), thuốc chữa bao tử (cimetidine), chữa tim suy (digoxin)(BW Paty, I Hirsch, Practica Diabetology, June 2000).
- Do bệnh thần kinh, như bệnh xơ cứng (multiple sclerosis), bệnh tủy sống, hay bệnh thần kinh tiểu đường (diabetic neuropathy),
- Do thương tích tủy sống, thương tích hay giải phẫu vùng xương chậu, thí dụ sau khi mổ tuyến nhiếp hộ tuyến, mổ bắp thịt hậu môn, cắt ruột già, hay bị bể xưng chậu.
- Bệnh kích thích tố sinh dục, thí dụ khi kích thích tố sinh dục testosterone bị giảm. Bệnh tuyến giáp trạng.
- Hay vấn đề già nua.

Bệnh bất lực, xụi lơ do vấn đề tâm lý:
- Còn trẻ nhưng bất thình lình bị bệnh.
- Bị vài trường hợp bị cảm xúc đặc biệt.
- Trước đã bị bệnh, nhưng đột nhiên khỏi bệnh.
- Lo nghĩ (stress) về công việc quá nhiều (TA Miller, Am Fam Physician: 61: 95, 2000).


- Tinh thần xuống quá thấp (depression):

Vừa bị bất lực, xụi lơ. Những người xuống bị tinh thần cả ngày, không thiết gì những việc xung quanh, không còn thú vui, mất cân lượng, ăn uống không thấy ngon. Lúc khó ngủ, lúc ngủ thật nhiều. Mệt mỏi, hết năng lực. Cảm thấy không còn gì quan trọng. Hết chú ý công việc. Không nghĩ ngợi được, không quyết định được, hay quên. Đôi khi có tư tưởng chán đời. Nếu có ít nhất là bốn triệu chứng kể trên, kéo dài cả ngày, liên tục cả 2 tuần lễ, là có bệnh.

Điều trị:
Nếu bệnh nhân bất lực vì tinh thần xuống quá thấp, thì cần dùng thuốc nâng cao tâm thần: Sertraline, Paroxetine. Một thuốc thông thường khác chữa bệnh chán nản đôi khi cũng có hiệu quả: Nefazodone, Bupropion, mirtazapine. Thuốc cần toa, cần bác sĩ chuyên môn điều trị (RT Segraves, Postgraduate Medicine, May 2000).

Nói chung, trường hợp bất lực vì chán nản, buồn phiền, cần chữa bằng thuốc tâm thần.

Có 3 trường hợp căn bản khác chữa bất lực.
. Trường hợp 1:
- Dùng thúốc Sildenafil (Viagra), nhưng thuốc nguy hiểm cho những bệnh nhân tim mạch, nhất là đang hay sẽ dùng thuốc Nitroglycerin, có tử vong. Cần có toa, do bác sĩ niệu khoa hay gia đình quyết định.
- Dụng cụ bơm hút (vacuum constriction devices) do bác sĩ chỉ định.

. Trường hợp 2: Đặt hay chích thuốc làm nở mạch máu, do bác sĩ niệu khoa hướng dẫn.

. Trường hợp 3: Đặt cây, do bác sĩ niệu khoa chuyên môn giải phẫu.
Tất cả 3 trường hợp điều trị kể trên, đều phải lưu ý đến những hiệu qủa hay công phạt của thuốc hay phương pháp điều trị. Cần bác sĩ chuyên môn hướng dẫn.

Những thuốc mới sau đây còn trong vòng nghiên cứu:
. Thuốc uống oral phentolamine.
. Apomorphine đặt dưới lưỡi (sublingual).
. Potassium channel modulators.
. Chất chống đối biểu mô (Endothelin antagonists).
. Trị liệu gen yếu tố tăng trưởng(gene growth factor therapy).
. Sản phẩm prostaglandin.
. PDE5 hay dopaminergic agonist.
. MSH(melanocyte-stimulating hormone analogues).
. VIPs (vasoactive intestinal polypeptides).

Có lẽ phải vài năm nữa mới có thêm nhiều thuốc khác ra đời. Và, có lẽ thêm vài năm nữa sẽ có phương pháp tổng hợp, dùng được 2-3 thứ thuốc cùng một lúc (RW Lewis, JPW Heaton, Patient Care, January 2000). Nhưng điều quan trọng nhất vẫn là: dù dùng phương pháp nào, trong tương lai, thuốc vẫn phải an toàn và hiệu nghiệm.

(Ghi chú: Bài này viết với mục đích nâng cao kiến thức, không dùng để tự trị liệu. Nếu bạn có thắc mắc về tình trạng sức khỏe hay thuốc men, xin hỏi bác sĩ gia đình).

Bác sĩ Trần mạnh NGô, M.D., Ph.D., FAAFP; Điện thọai: (714) 547-3915; E-Mail: [email protected] .

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Bộ não con người có thể thay đổi – nhưng thường với nỗ lực rất lớn và diễn ra từ từ, chẳng hạn như khi chúng ta học một môn thể thao hoặc ngoại ngữ mới, hoặc hồi phục sau cơn đột quỵ. Học các kỹ năng mới có tương quan với những thay đổi trong não; điều này đã được nghiên cứu khoa học thần kinh với động vật và quét não chức năng ở người chứng minh. Có lẽ, nếu quý vị thành thạo Giải tích 1 (Calculus 1), thì trong não quý vị sẽ có điều gì đó khác một chút. Các tế bào thần kinh vận động trong não mở rộng và co lại tùy thuộc vào tần suất chúng được vận động – một sự phản ánh của tế bào thần kinh về việc “xài hoặc mất” (use it or lose it).
Chẳng có ai vừa ra khỏi bụng mẹ là đã biết trượt ván, lướt sóng hay thậm chí là đứng kiễng chân. Không giống như các loài động vật hữu nhũ khác, con người không có khả năng giữ thăng bằng khi mới sinh – không có em bé sơ sinh nào vừa đẻ ra là đã biết đi hoặc đứng. Trước khi có được những khả năng đó, trẻ sơ sinh sẽ phát triển thị giác, thính giác, cơ, xương và não. Quá trình này mất nhiều tháng và thậm chí là nhiều năm đối với một số hoạt động.
Hội đồng Nobel tại Viện Karolinska đã quyết định trao giải thưởng Nobel về sinh lý học hoặc y học năm 2023 cho hai khoa học gia người Mỹ Katalin Karikó (gốc Hungary) và Drew Weissman hôm nay ngày 2 tháng 10, 2023, vì những khám phá của họ liên quan đến việc biến đổi base của các nucleoside (nucleoside base modifications) cho phép phát triển vắc xin mRNA hiệu quả chống lại COVID-19
Một nhóm các nhà nghiên cứu đã phát triển một phương pháp mới để nghiên cứu cách các gen có thể gây ra bệnh tự kỷ và các bệnh rối loạn về phát triển não bộ (neurodevelopmental disorders) khác: phát triển các cấu trúc nhỏ tương tự như bộ não trong phòng thí nghiệm và điều chỉnh DNA của chúng.
Trung tâm kiểm soát bệnh Hoa Kỳ CDC vừa đưa ra các khuyến nghị về thuốc chủng ngừa Covid cho mùa thu này sau khi thuốc được Cơ quan Quản trị Thực phẩm và Thuốc (FDA) của Hoa Kỳ chuẩn thuận hôm thứ hai, ngày 12 tháng 9, 2023. Sau đại dịch Covid mấy năm vừa qua, kiến thức của quần chúng về các bệnh nhiễm, các thuốc chủng ngừa (vắc xin) đã tăng lên nhiều, cũng như óc phê phán và sự nghi ngờ đối với các biện pháp y tế hay phòng ngừa do chính quyền hay các cơ quan như CDC đề xướng, lắm khi gắn liền với lập trường chính trị của mỗi người, có khi tuỳ theo tiểu bang. Bài sau đây chỉ có tính cách thông tin, dựa trên những nguồn tin tức mà người viết nghĩ là đáng tin cậy. Độc giả cần tham khảo với người săn sóc y tế cho mình để đi tới quyết định có nên dùng vắc xin nào hay không. Sau đây là những điểm chính của các thông báo của CDC cho báo chí, kèm theo chú thích để bàn thêm
Vitamin D là chất dinh dưỡng quan trọng và cần thiết cho sức khỏe. Nó giúp xây dựng và duy trì xương chắc khỏe, đồng thời hỗ trợ chức năng cơ bắp và miễn dịch. Nhưng hầu hết mọi người trên thế giới đều bị thiếu vitamin D, khiến cho nó trở thành loại supplement phổ biến nhất trên thị trường
Lập một kế hoạch điều trị trầm cảm có thể là một thách thức khó khăn. Điều này đặc biệt đúng đối với những bệnh nhân không đáp ứng với các phương pháp điều trị thông thường và đang trải qua các liệu pháp thử nghiệm như kích thích các nhân sâu trong não (Deep Brain Stimulation – DBS). Đối với hầu hết các tình trạng bệnh lý, bác sĩ có thể trực tiếp đo lường bộ phận đang được điều trị, chẳng hạn như đo huyết áp đối với các bệnh về tim mạch. Những thay đổi có thể đo lường đóng vai trò là dấu ấn sinh học khách quan (objective biomarker) của quá trình phục hồi, cung cấp các thông tin đáng giá về cách chăm sóc bệnh nhân.
Theo Cơ Quan Kiểm Soát Thực-Dược Phẩm Hoa Kỳ (FDA), khoảng 9 trong số 10 toa thuốc ở Hoa Kỳ có kê thuốc đồng dạng (thuốc generic) của một loại thuốc nguyên gốc (brand name). Tuy nhiên, có thể sẽ có nhiều người không biết là loại thuốc họ mua ở hiệu thuốc là thuốc đồng dạng hay thuốc nguyên gốc. Vậy hai loại thuốc này có gì khác biệt không? Và nếu có, nó có quan trọng không?
Từ hương cỏ mới cắt đến mùi của người thân, các loại mùi hương khác nhau luôn quẩn quanh mọi ngóc ngách trong cuộc sống. Ta không chỉ cảm nhận thấy những mùi hương xung quanh, mà chính bản thân ta cũng đang tạo ra nó. Và quý vị có biết là mùi hương cơ thể chúng ta đặc biệt đến mức có thể dùng để phân biệt mỗi cá nhân?
Mọi người nên thử tập thiền khoảng 45 phút mỗi ngày để giảm áp huyết cao do căng thẳng, theo các hướng dẫn mới cho biết. Những phương cách khác từ Hội Cao Huyết Áp Quốc Tế (ISH) gồm việc dành thời gian nghe nhạc, tập yoga và thực hành chánh niệm.Lời khuyên y khoa – bỏ hút thuốc lá và ăn ít muối – vẫn duy trì. Nhưng các chuyên gia nói rằng các mục tiêu cách sống “thể xác và tinh thần” mới có thể được đề nghị.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.