Hôm nay,  

Đêm nghe tiếng chân Nai

03/05/201918:55:00(Xem: 3570)

Đêm nghe tiếng chân Nai

 

Hồ  Thanh Nhã

 

Mấy bữa nay hơi rảnh, ngồi soạn giấy tờ cũ, tình cờ thấy lại bản nháp tạp ghi nầy. Tờ giấy cũ viết lại những suy nghĩ vun vặt trong 7 ngày dự khóa tu mùa Hè năm 2000, tại tu viện Lộc Uyển –Nam California. Khóa tu do Thiền sư Thích Nhất Hạnh  và Tăng đoàn Làng Mai hướng dẫn. Khóa tu tiếng Việt và số người tham dự là hơn 6 trăm người, đa số là người Việt. Số còn lại là người Mỹ và một số người các quốc tịch khác đến  từ hàng chục nước trên thế giới. Năm đó tôi ghi danh trể nên không còn phòng. Ban tổ chức  cấp cho tôi và cháu Bình một chiếc lều 2 người, chỉ ra bìa rừng, bảo chúng tôi tự túc dựng lều.
 

 Lui cui làm việc thì thấy có thêm vài chục người nữa tới ở chung, cũng tới trể như chúng tôi. Cùng đóng cọc dựng lều với tôi là cháu Bình, thằng nhỏ chừng 25 tuổi, vui vẻ, hoạt bát. Chà ngon nghen ! Còn nhỏ mà biết ham dự khóa tu, về già chắc mau đắc đạo. Mình thì già rồi, bị vợ bỏ nên buồn tình lên non Đại Ẩn Sơn học đạo. Làm bạn với núi rừng một tuần cho quên hết phiền não thế gian, tuần sau sẽ hạ san trở lại. Họ ghép cháu Bình và tôi chung 1 toán, Đi đứng, sinh hoạt  trong suốt tuần đều đi chung. Tối về ngủ lều, cháu Bình sợ cọp. Tôi trấn an, chắc không có đâu !
 

 Lúc nầy toán tiều phu bìa rừng học đạo chúng tôi cũng đông, chừng 5-6 chục người. Ban ngày sinh hoạt, tối mệt về ngủ thẳng cẳng, lâu lâu về khuya cũng nghe tiếng chân Nai đi xào xạt ngoài lều, hoặc tiếng nai con lạc mẹ. Ngoài ra không thấy  cọp beo gì  như cháu Bình tưởng tượng. Theo lịch trình hàng ngày thì cả đoàn 5-6 trăm người, tập trung ở Thiền đường lớn theo sư ông Nhất Hạnh và tăng đoàn Làng Mai đi Thiền hành trên núi , xa hơn 3 -4 cây số. Chân bước đều trên sơn đạo, đi chậm , im lặng, để ý từng bước chân, hơi thở. Thở vào tâm tỉnh lặng, thở ra miệng mĩm cười. Thỉnh thoảng Sư ông và cả đoàn dừng  lại 5-10 phút ven đường, đứng ngắm mây bay, nghe tiếng chim rừng gọi nhau buổi sáng. Rồi lại tiếp tục đi. Cứ thế  mà quên hết đoạn đường núi dài 3 cây số. Tới nơi, tản mác ngồi rải rác trên các tảng đá.

 

Thiền ngồi. Nhắm mắt lại, tâm phẳng lặng, quên hết chuyện thế sự thăng trầm, nhà cao cửa  rộng …Lúc nầy, mặt trời đã lên. Đoàn người lại từ từ xuống núi, lại đi trong im lặng, lại thở  vào ra, sâu chậm …Không tạp niệm, không lo âu, không buồn thương tiếc nuối. Có vài chục diễn viên ở Hollywood, trong đó có ông đạo diễn có vợ Việt. Họ trộn lẫn vào những người bình thường nón lá cầm tay, nghiêm trang tận hưởng các ngày tu. Cũng có nhiều anh râu quay nón hình như người Trung Đông. Hồi năm 2000 chưa bùng phát phong trào khủng bố tự sát nên chẳng  ai e ngại gì các ông bạn đồng hành râu quay nón nầy. Về sau xảy ra vụ 911 nên mọi người mới bắt đầu ngán.
 

Đi về tới khu Thiền Đường thì cũng 9 giờ sáng, khá nóng rồi. Nghỉ giây lát, tụ tập sắp hàng ăn sáng Lãnh thực phẩm xong, tìm chỗ ngồi rải rác đâu đó, ăn sáng trong im lặng. 10 giờ sáng, tập trung ở Thiền đường lớn, ổn định chỗ ngồi dưới đất, ngồi sao cũng được xếp bằng hay kiết già. Chờ Sư  ông Nhất Hạnh đến giảng Pháp. Vì đây là khóa tu dành cho người Việt, nên phải có thông dịch riêng cho người ngoại quốc.  Đề tài hôm nay là Đối trị với sự Giận Dữ, Giảng và Hỏi đáp chừng 2 giờ, Sau đó đi ăn cơm trưa. Mỗi ngày có một đề tài khác nhau để đối trị với tâm như giận dữ , buồn lo, tham lam. Cũng có những đề tài về sự tạo lập sự thăng bằng trong gia đình. Giọng sư ông rắn rõi, đề tài lôi cuốn, người tham dự  yên lặng lắng nghe. Cả thiền đường 6 trăm người mà im phăng phắc, không một tiếng động. Trong khi giãng, thỉnh thoảng sư ông gỏ một tiếng chuông. Và khi nghe chuông, thính chúng quay về hơi thở. Tiếng chuông huyền diệu đi về nhất tâm. Trong khóa tu, mỗi khi di chuyển đều để ý từng bước chân, chú ý từng hơi thở chánh niệm. Khi đi nếu nghe chuông thì dừng lại, quay về hơi thở. Dứt chuông. .đi tiếp.
 

Hết buổi giảng, tất cả tập trung ở phòng ăn.. Lãnh thưc phẩm xong, ngồi vào bàn, đọc mấy câu kinh đại khái là phải  biết quí trọng thực phẩm, nhớ ơn người nông phu . Xong bắt đầu ăn trong im lặng, ăn chậm rãi thưởng thức vị ngon của thức ăn. Xong bữa  lên Thiền đường rộng mênh mông nghĩ trưa một tiếng. Lúc đó tiếng sư cô Chân Không  đều đều rót vào tai cách Thiền Buông Thư , bỏ hết bỏ hết, không nghĩ suy, tính toán, quên hết, quên hết. Thế rồi đi sâu vào giấc ngủ hồi nào không hay. Buổi chiều sinh hoạt tiếp, có khi là ca hát, có khi là mạn đàm, thay đổi từng ngày. Tối lai là giờ sinh hoạt thiền trà. Lịch học mỗi ngày đều khác nhau, từ nhiều khía canh, tập quay về nôi tâm, quên  hết ưu phiền thế sự. Cứ như thế mà tiếp diển trong cả tuần lễ. Tâm hồn hành giả nhẹ tênh, nhẹ nhàng như ở môt miền cực lạc. Đã về đã tới, bây giờ là đây ! Ngày bế giảng bùi ngùi, chia tay với các bạn đồng nhóm. Người theo xe buýt ra phi trường bay về tiểu bang lạnh. Người nhổ lều, làm vệ sinh chỗ ở. Bảy ngày nơi đây lòng nhẹ nhỏm như tơ trời, Thân và Tâm như trở về một mối. Đêm nằm ngủ trong lều, nghe tiếng chân Nai xào xạt trên cỏ khô, lòng thấy như như một cõi. Nỗi buồn gia đạo như đã bay theo gió ngàn Lộc Uyển tự bao giờ. Về lại nhà, tôi viết liền 2 bài Thơ như đánh  dấu kết quả của môt chuyến đi xa. Đó là hai bài: Ẩn Sĩ và Sơn Đao. Mời các bạn thưởng thức sau đây :  

   

  Ẩn sĩ

 

Gập ghềnh sơn đạo nhỏ

Dốc đứng triền vực sâu

Năm ba con sóc đỏ

Đuổi bắt vòm lá sao

 

Đường về Đại Ẩn Sơn

Chập chùng mây xuống thấp

Vài con ong hút mật

Cành hoa dại sườn non

 

Còn một chút sương đêm

Đón mừng tia nắng ấm

Thời gian qua thật chậm

Giữa cuộc đời biến thiên

 

Đường khúc khuỷu ổ gà

Cơn xốc nào rêm nhức

Hòn đá rơi xuống vực

Tiếng vọng tít mù xa

 

Từ giã chốn phong ba

Khách giang hồ chôn kiếm

Tiếng chuông chùa Lộc Uyển

Lồng lộng bóng mây qua

 

Nhà sư già ngoại quốc

Gió phơ phất tăng bào

Ẩn sĩ quay về núi

Am nhỏ sườn núi cao

 

Bằng hữu là cây cỏ

Bằng hữu là gió trăng

Tiêu dao ngày tháng đó

Chớp mắt giấc kê vàng

 

Trăng treo trên đầu núi

Bàng bạc lớp sương mờ

Nai con đi lạc mẹ

Gọi réo bờ suối khô

 

Dãy nhà thấp đỉnh đồi

Đón mời trăm lượt khách

Bước chân nào an lạc

Bước chân nào thảnh thơi ?

 

Thiền đường trăm hướng gió

Bát ngát bờ tỉnh mê

Trăm năm là Vô Sự

Tâm nhẹ lối đi về

 

Cánh hoa đang tàn rũ

Quả mới lại khai sinh

Lộc non đang vừa nhú

Thay lớp lá xa cành

 

Tiếng chuông ngân trầm ấm

Nhắc một lời tĩnh tâm

Hơi thở dài sâu chậm

Quên thế sự thăng trầm

 

Gốc sồi trăm năm cũ

Thi sức với thời gian

Con sâu vừa mới nở

Đo từng tấc da sần

 

Ẩn sĩ bên sườn non

Giã từ đời ngang dọc

Ngắm mặt trời vừa mọc

Nhẹ bước lối đi mòn

 

Ẩn sĩ trong am mây

Gió chiều lay khóm trúc

Từng giây từng tỉnh thức

Đời như bóng mây bay

 

Hôm qua và ngày mai

Khoảng cách dài hư ảo

Vẫy tay chào phiền não

Tận hưởng trọn hôm nay …

 

          Hồ  Thanh Nhã

   

 

            Sơn đạo

 

Đường lên đĩnh núi quanh quanh

Hạt sương sơn đạo nặng cành cỏ non

Sáng nay thăm Đại Ẩn Sơn

Nửa tâm cực lạc nửa còn nhân gian

Dù chưa gậy trúc gậy vàng

Cũng xem nhẹ gánh một phần biển dâu

Tìm trâu …trâu lạc tìm đâu

Tìm đâu giữa lúc mái đầu điểm sương ?

Đá con lăn xuống vệ đường

Tìếng vang còn vọng qua sườn núi xa

Áo lam thoáng bóng sư già

Non phơi vóc hạc …Pháp Hoa chuông về

Tiếng chuông đánh thức cơn mê

Tiếng chuông nhắc nhở đi về tỉnh tâm

Gốc sồi ắt hẳn trăm năm

Con sâu đo mãi độ sần của da

Đo bao nhiêu lượt chiều tà

Làm sao đo hết tuổi già của cây ?

Biến thiên từ bước đường mây

Biến thiên đến cả cỏ cây đá vàng

Ngắn dài một bóng thời gian

Có sâu có cạn …sông càng nhớ sông

Bây giờ trong lớp bụi hồng

Gập ghềnh sơn đạo thong dong gió về

Bây giờ bước khỏi cơn mê

Bây giờ thức dậy …thân về với tâm

 

                        Hồ Thanh Nhã

   

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.