Hôm nay,  

Khâm phục và thương/ xót

27/07/201510:44:00(Xem: 5544)

Khâm phục và thương/ xót

Bùi Tín

Xin chớ ai bảo Đảng CS là một đảng độc đoán không dân chủ. Ngay sau khi cướp đưọc chính quyền tháng 8 năm 1945, đảng CS đã đặt tên nước ta là Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, với ba tiêu đề đẹp đẽ là: Độc lập - Tự do - Hạnh phúc. Ông Hồ Chí Minh từng nói một câu cực hay, đã trở thành châm ngôn có giá trị cao đẹp : «Không có gì quý hơn Độc lập Tự do». Ông còn nói rõ thêm «Nước nhà có độc lập mà dân không có tự do thì độc lập chẳng có ý nghĩa gì».

Thế nhưng oái oăm thay, đã 70 năm, dưới sự cai trị của đảng CS, tự do bầu cử, tự do báo chí, tự do ngôn luận, tự do biểu tình vẫn còn là điều xa xỉ, cấm kỵ trong đời sống xã hội, chỉ tồn tại trên Hiến pháp, cất kỹ trong bảo tàng, thư viện, tủ sách, là những hàng chữ chết, chỉ để trang trí cho chế độ toàn trị.

Vẫn theo nếp «dân chủ trên giấy» như thế, cứ đến mỗi kỳ đại hội đảng, Bộ Chính trị lại nhũn nhặn, lịch sự mời toàn đảng và toàn dân tích cực tham gia nghiên cứu kỹ lưỡng và thẳng thắn góp ý vào các dự thảo văn kiện sẽ trình đại hội, trong đó quan trọng nhất là Bản Báo cáo chính trị của Ban chấp hành Trung ương kiểm điểm tình hình mọi mặt 5 năm qua, đề ra định hướng cho 5 năm, 10 năm tới. Bộ Chính trị cam kết sẽ tham khảo, tiếp thu những ý kiến xây dựng để bổ sung, điều chỉnh các văn kiện,làm cho văn kiện đại hội thông qua phản ánh đúng suy nghĩ, nguyện vọng của toàn đảng và toàn dân. Nghe thật hay !

Vậy mà, đã qua hơn 10 đại hội,nếu so sánh dự thảo ban đầu với nghị quyết đại hội, ai cũng thấy không hề có thay đổi, bổ sung hay điều chỉnh gì đáng kể cả.

Năm nay sẽ có gì thay đổi chăng? Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng ngày 7/7/2015 vừa qua đã nói với Tổng thống Brack Obama trong Phòng Bầu dục của Tòa Bạch ốc: «Nhân quyền và Dân chủ cũng là điều chúng tôi rất quan tâm».

Theo dõi trên các mạng tự do, có thể thấy nhiều đảng viên trí thức có trình độ, tâm huyết công khai góp ý với các văn kiện Đại hội XII. Đây là những ý kiến rất quý, được nghiền ngẫm sâu sắc, rất đáng được trao đổi và tiếp nhận. Đó là những chính kiến, luận văn, góp ý của các ông Lê Công Giàu,Vũ Văn Thôn, Tống Viết Công, Lê Thân, Nguyễn Thu Giang, Tương Lai, Hà Tuấn Trung, Vũ Duy Phú… được đăng trên mạng Dân làm báo gần đây nhất.

Tổng Bí thư, 16 ủy viên Bộ Chính trị, 200 ủy viên Trung ương đảng… đã có ai chú ý đến những bản góp ý công phu, tâm huyết trên đây? Hay vẫn là thái độ kẻ cả, độc quyền chân lý, mục hạ vô nhân, khả năng lắng nghe vẫn là con số không ?

Tôi thực sự khâm phục ông Nguyễn Trung, từng gặp khi ông làm việc ở Bộ Ngoại giao, rồi làm Đại sứ ở Thái Lan. Ông là nhà trí thức năng động, ham tranh luận, đọc sách báo đủ loại, tư duy rất trẻ, khỏe, năm nay tròn 80 tuổi. Ông thực sự là trí thức dân tộc, yêu nước, thương dân, gạn dạ, từng cầm súng chiến đấu.

Có thể nói ông hiện là «Quán quân góp ý cho Đại hội đảng» tuy đã nghỉ hưu.

Gộp lại tất cả các luận văn, công trình ngiên cứu, tác phẩm góp ý có thể lên đến hàng ngìn trang, thành một cuốn tâm thư đồ sộ, hấp dẫn về nhiều mặt. Đáng chú ý nhất là các bài «Đừng bỏ lỡ cơ hội thảo Hiến pháp mới», «Lựa chọn của tôi», «Yêu nước: nói thật», «Chữ Tín», «Hiểm họa Đen», «Cải cách thể chế», «Hoàn thiện kinh tế thị trường», «Cùng nhau suy nghĩ», «Đổi mới Đảng», « Đại Hội XII: Lựa chọn gì?», «Câu trả lời cho năm 2015»… Ông cũng quan tâm theo dõi thời sự quốc tế để viết bài «Về bài diễn văn của Tổng thống CHLB Đức», «Câu chuyện Myanmar». Đặc biệt là ông viết 2 tập tiểu thuyết chính trị dài, nhiều tập Dòng đời và Lũ, gửi gắm tất cả suy tư chính trị của mình qua các nhân vật chính diện và phản diện mà chân dung có thật ngoài đời, với nhiều cuộc tranh luận chính trị sống động (có thể tìm đọc các tác phẩm này trên mạng Việt – Studies của nhà báo Trần Hữu Dũng).

Tôi thực sự cảm kích về tấm lòng quý báu, trăn trở khôn nguôi trước tình hình  suy thoái của đất nước, về tài năng chính trị, văn học đa diện, về ý chí kiên trì  đấu tranh góp ý không hề mệt mỏi của ông Nguyễn Trung. Khi thì ông thuyết phục bằng lý lẽ rành rọt, lập luận chặt chẽ, khi thì cảnh báo nghiêm khắc, thậm  chí có khi lên án phân minh «nếu không thức tỉnh để bỏ qua thời cơ vàng, một mực phụ thuộc bành trướng, không giật mình thức tỉnh, lãnh đạo Đảng phản bội lý tưởng của mình, phản bội nhân dân, có thể nói thành tội đồ của dân tộc».

Ông Nguyễn Trung hy vọng ý tưởng của ông được lãnh đạo và toàn đảng, toàn  dân lắng nghe, trao đổi, thảo luận để có thể làm chuyển biến tình hình, nhất là  vào dịp Đại Hội XII sắp tới.

Nhưng… thật đáng buồn khi phải viết đến chữ «nhưng». Nhưng trong Bộ Chính trị, trong Ban chấp hành Trung ương, trong hơn 3 triệu đảng viên, trong giới trí thức đảng viên và ngoài đảng, đã có ai quan tâm đến những trước tác đồ sộ nói trên của ông? Lãnh đạo đã có ai hồi âm trả lời cho ông ? Hình như chỉ có Cụ già Nguyễn Khắc Mai trong tổ chức Minh Triết VN có bài đáp ứng lẻ loi.

 Tôi rất buồn và thương tiếc xót xa khi bao nhiêu công sức, tâm tư, trí tuệ của một trí thức, hăng hái bền bỉ, tận tụy đến thế mà gần như rơi vào hư không, trở  thành công cốc, không có tác động gì đến lãnh đạo và đông đảo nhân dân. Có lẽ giới trí thức nước ta trước thái độ ù lỳ, trơ như đá, tự thỏa mãn không  cần nghe ai hết của toàn thể lãnh đạo, chỉ còn một con đường là gia nhập các  tổ chức xã hội dân sự, dấn thân qua hành động, xuống đường cùng đông đảo đồng bào, thành hàng ngũ có tổ chức trật tự chặt chẽ, biểu ngữ rõ ràng ngắn  gọn, đấu tranh bằng trái tim, ý chí, bước chân cùng nhau vững bước, miệng hô lớn… làm vũ khí hòa bình, ôn hòa mà linh nghiệm.

Đó là con đường rất hiệu quả làm nên lịch sử của Mahatma Gandhi, của Nelson Mandela, của nhân dân Dresden, Leipzig, Berlin ở Đông Đức đã làm sụp đổ bức tường Berlin, là nhân dân Tunisia, Ai Cập mới đây.

Rất mong đông đảo bà con ta tìm đọc tác phẩm của nhà chính trị - ngoại giao, -  nhà văn hóa Nguyễn Trung và suy nghĩ vì sao lãnh đạo lại bỏ phí vô vàn trí tuệ,  tâm huyết quý báu như thế, để cùng ông Trung rời bỏ tháp ngà góp ý triền  miên vô vọng, chung sức tìm ra con đường đấu tranh có hiệu quả nhất, vì độc  lập cho dân tộc, an ninh công bằng xã hội và hạnh phúc cho toàn dân.

Bùi Tín, VOA’s Blog 


.
.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.