Hôm nay,  

Bài Học Iran

14/10/200900:00:00(Xem: 7928)

Bài Học Iran

Đào Như
Hôm thứ Năm ngày 1-10-2009, đại diên nguyên tử năng Hoa kỳ cùng với đại diện của các nước: Pháp, Đức, Nga, Anh, Trung Quốc tham dự cuộc đàm phán với đại diện Iran tại Geneva- Switzerland với mục đích thuyết phục Iran ngừng chương trình thử nghiệm chế tạo vũ khí hạt nhân. Cuộc đàm phán tạm chấm dứt trong cùng ngày và có nhiều khả năng sẽ tiếp tục trong một ngày gần đây. Hiện tại nội dung cuộc đàm phán theo yêu cầu cả hai phe khoan tiết lộ. Tin giờ chót lại cho hay có cuộc gặp gỡ song phương tại Geneva, giữa trưởng phái đoàn Mỹ, cũng là Thứ trưởng Ngoại giao Hoa kỳ, ông William Burns và trưởng phái đoàn Iran, ông Saeed Jalili. Nội dung của cuộc gặp gỡ chưa được tiết lộ. Nhưng Tổng thống Mỹ, Barack Obama, xem chừng lạc quan ông cho những cuộc gặp gỡ này là những diễn tiến tích cực-constructive beginning. Tuy nhiên Tổng thống Obama thúc đẩy Iran nên mở cửa cho Phái Bộ Nguyên Tử Năng, IAEA, của LHQ vào khám xét trung tâm tinh luyện uranium của Iran càng sớm càng tốt và ông cũng không quên cảnh báo Iran rằng sự chờ đợi của Hoa kỳ không phải là không có giới hạn.
Cuộc đàm phán 2 phe 7 bên và cuộc đàm phán song phương này là kết quả tất nhiên sau hai ngày liên tiếp thử nghiệm thành công phi đạn tầm gần và tầm xa của Iran trong tuần qua. Cuộc thử nghiệm này bị cộng đồng quốc tế lên án gay gắt. Dù vậy, Iran vẫn không chùng bước, Phó Tổng thống, kiêm Tổng Giám Đốc cơ quan nguyên tử năng Iran, Ali Akbar Salahi, cũng không ngần ngại nếu không muốn nói là thách đố cộng đồng quốc tế bằng cách công khai sự thật về Trung Tâm Tinh luyện Uranium của Iran vừa bi tiết lộ:
“Trung tâm này đã được thiết lập từ lâu, tại một vùng chân đồi được bảo vệ chống với bất cứ cuộc không kích nào. Chính vì lý do đó mà trung tâm này được xây cất bên cạnh một căn cứ quân sự với mục tiêu bảo vệ an toàn cho các cơ sở hạt nhân và không phải tốn kém thêm công sức để thiết lập hệ thống phòng thủ mới.”.
Như vậy là Iran kiên quyết giữ vững lập trường không từ bỏ quyền được tinh chế uranium, nguyên liệu chính để sản xuất nguyên tử năng cũng như vũ khí hạt nhân của họ.
Trong hiện tình chưa ai biết ngày nào những buổi đàm phán sẽ tái nhóm và diễn tiến về sau sẽ như thế nào" Nhưng dựa trên những lần phát biểu trong tuần qua của cả hai phe xem chừng Iran thế nào cũng phải để cho phái bộ AIAE của LHQ vào khám xét trung tâm tinh luyện Uranium của họ, và họ sẽ không giấu diếm kế hoạch và những thành quả đã đạt được của chương trình tinh luyện uranium. Có điều chắc chắn nhất là Iran sẽ dứt khoác từ chối lời yêu cầu của LHQ là họ phải ngưng ngay chương trình tinh luyện uranium, vì họ cho rằng đó là quyền của dân tộc Iran, chế tạo năng lượng và vũ khí hạt nhân để bảo vệ đất nước Iran. Nếu việc ấy xảy ra, và rất có thể xảy ra hơn 90%, lúc đó thì Mỹ và LHQ phản ứng và đối phó như thế nào" Đó là câu trả lời mà cộng đồng quốc tế (trong đó có cả Iran) muốn biết.
Có nhiều biện pháp có thể chúng ta tạm thời nêu lên:
- Tổng thống Obama có thể ra lệnh dội bom thường hay bom nguyên tử tiêu diệt toàn bộ kế hoạch chế tạo vũ khí hạt nhân của Iran. Nghĩa là dùng khả năng vũ khí hạt nhân sẵn có của Mỹ để tiêu diệt khả năng vũ khí hạt nhân của kẻ khác mặc dầu nó chỉ là một giấc mơ chưa phải là một hiện thực" Tổng thống Obama ắt phải thấy sự mâu thuẫn lớn lao và nghiêm trong trong quyết định đó. Hơn nữa quyết định dội bom để tiêu diệt Iran trong lúc này, chắc chắn gặp sự phản đối của LHQ. Theo điều lệ của LHQ không bao giờ chấp nhận một quốc gia nào tiêu diệt một quốc gia khác chỉ vì lý do quá xa vời chưa phải là thực tế.. Không lẽ Tổng thống Obama lại bước theo vết xe đổ của ông Bush, nghĩa là sẽ đơn phương hành động dôi bom Iran bất kể sự phản đối của cộng đồng quốc tế và LHQ như ông Bush đã đơn phương tấn công Iraq và treo cổ Saddam Hussein, tổng thống của xứ này"  Đó là chưa kể nếu làm như vậy thì Tổng thống Obama vô tình trở thành công cụ của Netanyahu trong giấc mơ của Do thái tiêu diệt cho bằng được Iran. Và bài học lịch sử thế giới còn đó, nhân loại, nhất là dân tộc da vàng Á châu đã nhìn về nước Mỹ như thế nào sau khi Mỹ đã tận diệt Nhật Bản bằng hai quả bom nguyên tử ở Hiroshima và Nagazaki.        


- LHQ hay Mỹ có thể ra lệnh cấm vận Iran toàn bộ. Bài học cấm vận Iraq vào những năm 90 vẫn còn đó. Làm sao cấm thiên hạ không được ‘khát’ dầu thô của Iran như thế giới đã thấy trong việc cấm vận Iraq, vẫn có nhiều quốc gia lén lút mua dầu thô của Iraq lên hàng chục tỷ Mỹ kim. Hơn nữa bên cạnh Iran có Dubai, một vùng đất nước tạo nên được do sự đầu tư quốc tế, chỉ biết có business, không có chính trị, tôn giáo, một cánh cửa bỏ ngõ cho việc thông thương mậu dịch giữa Iran với thế giới bên ngoài.
- Dùng khả năng nguyên tử Do thái để tiêu diệt Iran chăng" Trước hết là Do thái không bao giờ dám làm chuyện đó mặc dầu Do thái thủ đắc vũ khí hạt nhân và bom nguyên tử từ những năm 60 của thế kỷ trước. Ngoài muôn vàn khó khăn về khả năng vũ khí hạt nhân sẵn có của Do thái quá ít, quả nhỏ để có thể tiêu diệt toàn bộ Iran, đó là chưa nói đến muôn vàn khó khăn khác trong chiến lược, chiến thuật với sự chống trả mãnh liệt của Iran và toàn bộ khối Á Rập. Không bao giờ Do thái dám lao đầu vào cuộc chiến tự sát như vậy.
Và chúng ta cũng không hy vọng về Ngũ cường: Đức, Nga, Pháp, Anh, Trung Quốc, cũng như cộng đồng quốc tế họ chỉ đứng sau Hoa kỳ hô hào và thúc đẩy. Thật sư tất cả quí vị này đều có quan hệ không ít thì nhiều về vấn đề mậu dịch dầu thô với Iran.
Như vậy, theo nhà bình luận thời sự Blake Hounshell thì sự tiết lộ về việc tinh chế Uranium của Iran không tạo nên áp lực nào cho chính quốc gia này mà chính là cho ông Obama. Nó bắt buộc ông Obama phải hành động, phải ra tay mới hy vọng có kết quả tốt, mà khả năng hiện tại của ông Obama chưa cho phép, như chúng ta thấy ở trên. Do đó, hy vọng Tổng thống Obama và cộng đồng quốc tế sẽ thanh toán vấn đề Iran bằng cách thừa nhận hiện trạng nguyên tử năng của Iran và sẽ giúp đỡ Iran phát triển và chuyển hướng nguyên tử năng của xứ này vào việc sản xuất năng lượng nguyên tử phục vụ hòa bình như chính phủ Hoa Kỳ đã giải quyết vấn đề nguyên tử năng với Ấn Độ, trong chuyến viếng thăm New Delhi của Ngoại trưởng Hillary Clinton hồi đầu tháng Bảy vừa qua.
Nhìn vấn đề từ gốc độ Iran, ta thấy Iran họ vẫn có lý do chính đáng của họ ngay cả việc tinh luyên uranium của họ nhầm mục đích chế tạo vũ khí hạt nhân để bảo vệ sư sống còn dân tộc họ. Vì lý do chân chính ấy mà Iran nhất quyết không ký vào hiệp ước NPT của LHQ trước đây. Hơn thế nữa tại sao Mỹ và các quốc gia Tây phương giúp đỡ và cung cấp vũ khí hạt nhân cho Do Thái, đặt mối đe dọa nguyên tử trên đầu trên cổ của khối Á Rập trong suốt hơn 3 thập kỷ qua, hà cớ gì  Hoa Kỳ và Tây phương và bây giờ cả Trung Quốc nữa, cố tâm ngăn chận không cho Iran phát triển vũ khí hạt nhân để tự bảo vệ mình ngay cả để giải phóng khối Á Rập ra khỏi mối đe dọa nguyên tử của Do Thái, Iran vẫn có lý. Nguyên Tổng thống thống Mỹ George W. Bush đã gọi Iran, Cuba, Bắc Triều tiên là Trục Ma Quỉ. Nhưng hiện nay dưới chế độ chính trị tiến bộ cởi mở của Tổng thống Obama, Mỹ trong tương lai gần đây sẽ dỡ bỏ cấm vận Cuba, đầu tư thương mại song phương sẽ bắt đầu và sẽ nâng cấp quan hệ ngoại giao với Cuba lên hàng đại sứ. Với Bắc Triều Tiên, Tổng thống Obama đã xoay chiều quan hệ ngoại giao 180 độ. Cuộc đàm phán song phương giữa Bình nhưỡng và Washington đẵ thật sự bắt đầu. Chính phủ Hoa kỳ đang thực sự thúc đẩy thành lập Liên Triều nhằm thống nhất Triều Tiên trong một tương lai không xa. Thậm chí bộ Ngoại giao Hoa kỳ đã bỏ rơi tên gọi Nam Hàn, Đại Hàn…chỉ dùng Nam Triều Tiên, Bắc Triều Tiên  khi nói về bán đảo Triều Tiên. Có phải chăng được Hoa kỳ và thế giới trọng nễ như thế là nhờ Bắc Triều tiên đã thành công to trong hai lần thử nghiệm bom hạt nhân. Hiện tại Bắc Triều Tiên đang đòi hỏi Hoa Kỳ và cộng đồng quốc tế phải nhìn nhận họ như là quốc gia thứ chín có đầy đủ trang bị vũ khí hạt nhân. Có phải chăng nhìn vào tấm gương của Bắc Triều Tiên mà Iran quyết tâm sẽ tinh luyện uranium để chế tạo cho bằng được vũ khí hạt nhân, bom hạt nhân để bảo vệ đất nước, dân tộc Iran, để được sự trọng nễ của thế giới. Với ý nghĩ này, phải công bằng mà nói Iran có lý do chính đáng của họ trong tham vọng đắc thủ vũ khí hạt nhân.
Là người Việt Nam, ta nghĩ thế nào trước sự ngoan cường của Iran, của Bắc Triều Tiên" Chưa phải là muộn ta phải nghĩ đến việc đầu tư trí tuệ của ta trong việc tinh luyện vũ khí hầu để chống trả hữu hiệu mộng bá quyền của Hán tộc, để bảo vệ và hồi phục sự vẹn toàn lãnh thổ lãnh hải và bầu trời của tổ quốc, để thế giới nễ trọng ta hơn./.
Đào Như
Bác sĩ Đào Trọng Thể
[email protected]
October 1st 2009

In Trang
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
1234567Trang sauTrang cuối

Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.

Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.

LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?

Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?

Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.

Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.

Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.

Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.

Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.

Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.
1234567Trang sauTrang cuối
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.