Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Thập Niên Cuối Cùng Do Mỹ Lãnh Đạo?

30/12/202015:23:00(Xem: 839)


Viện nghiên cứu The Centre for Economics and Business Research dự đoán nền kinh tế Trung Quốc sẽ qua mặt Hoa Kỳ vào năm 2028, tức là 5 năm sớm hơn các tính toán trước đây do tác động của đại dịch Vũ Hán [1] (Việt Nam sẽ nhảy vọt từ hạng 38 năm 2021 lên 24 năm 2030).


Trên bình diện kinh tế thì vị trí siêu cường của một quốc gia đặt trên GDP chớ không phải PPP (Purchasing Power Parity - sức mua) hay thu nhập đầu người (Per Capita Income – tính theo USD). Cho dễ hiểu, Luxembourg hay Monaco có thu nhập đầu người gấp đôi Mỹ nhưng đều không là cường quốc bởi GDP quá nhỏ so với toàn thế giới. Lý do vì giao dịch quốc tế phần lớn dùng USD, cho nên GDP tăng thì trọng lượng càng nặng kí giúp thêm sức hút lôi cuốn những nước còn lại rơi vào quỹ đạo kinh tế, rồi đến an ninh, chính trị, xã hội, văn hóa… của quốc gia đó.


Nếu vậy Hoa Kỳ sẽ chỉ lãnh đạo thế giới trong vòng một thập niên nửa. Quân đội Mỹ có thể tiếp tục nổi trội, Hoa Kỳ tuy có nhiều đồng minh và liên minh, thu nhập đầu người ở Mỹ vẫn hơn gấp đôi so với dân Tàu nhưng nhiều nước sẽ không còn xem Hoa Kỳ là cường quốc đầu đàn như vào thế kỷ 20. Cách tiếp cận này ảnh hưởng lên những toan tính lợi ích chiến lược, cũng giống vào trường đua thì chẳng ai bắt cá con ngựa hạng nhì!


Ngành ngoại giao Trung Quốc khoác lác vụn về lại không che dấu tham vọng bành trướng khiến thế giới nay thức tỉnh và cảnh giác. Dù vậy, Bắc Kinh tiếp tục ngăn chận thành công các nước thành hình một liên minh nhằm răn đe Hoa Lục phải tôn trọng trật tự quốc tế. Đồng thời Trung Quốc vẫn thâm nhập, thao túng và vô hiệu hóa những cơ quan quốc tế như WTO, WHO, WIPO, ITU v.v… Bắc Kinh gây ra đại họa Vũ Hán, khắc phục Hồng Kông, xâm lấn biển Đông, hù dọa Ấn-Úc-Đài Loan, bắt chẹt các nước Phi Châu và Nam Á với điều khoảng cho vay mờ ám và nghiệt ngã. Vậy mà phản ứng của thế giới vẫn chừng mực ngoại trừ vài quốc gia có va chạm trực tiếp với Trung Quốc như Mỹ-Úc-Ấn-Đài Loan.   


Điều này có thể ví với thời Xuân Thu Chiến Quốc tuy các chư hầu biết rỏ Tần là giống sài lang nhưng không liên minh mà để mặc cho Tần thôn tính từng nước một. Ở Tây Phương có thuyết gọi là Đuổi Hưu (Stag Hunt trong Game Theory – tên trùng hợp với tích săn hưu ở Trung Nguyên) tức là đàn chó săn phải phối họp thì mới bắt được hưu, nhưng cho đến nay Trung Quốc thắng cuộc đua này vì các cường quốc kinh tế không cộng tác nhằm áp lực Bắc Kinh tuân thủ luật chơi chung. Lý do đơn giản do mỗi quốc gia đều không muốn mất quyền lợi kinh tế với Trung Quốc kể cả những nước chịu áp lực trực tiếp như Việt Nam. Nói cách khác, Việt Nam nếu muốn GDP tăng từ hạng 38 năm 2021 lên hạng 24 năm 2030 để tạo công ăn việc làm và nâng thu nhập đầu người (tài sản của cán bộ và đại gia lại còn nhảy vọt nhanh hơn) theo như dự đoán của CEBR thì Việt Nam sẽ không có chọn lựa ngoại trừ nhịn nhục với Bắc Kinh!


Năm 2029 dân số Trung Quốc bắt đầu lão hóa giảm bớt 5 triệu người hàng năm. Tập Cận Bình đề ra chiến lược Made in China 2025 một phần nhằm Trung Quốc tăng cao năng suất bù đắp cho thiếu hụt lao động trong khi chi phí hưu trí và y tế tăng vọt. Cho nên đại họa Vũ-Hán của thế giới lại là cơ hội ngàn vàng cho Bắc Kinh rút ngắn 5 năm thời gian GDP qua mặt Hoa Kỳ vào 2028 (cho xê xích một vài năm), vì sau đó Mỹ khó lòng thay đổi cục diện.


Đầu năm 2020 Hoa Kỳ và Trung Quốc là hai nền kinh tế lớn nhất nhì lại gánh hai núi nợ khổng lồ chờ xem núi nào xụp trước. Điều này cũng giống như hai anh lực sĩ…kiệt lực tiêm thuốc kích thích chạy đua về gần đến mức. Dịch Vũ Hán khiến lực sĩ Mỹ vấp cục đá tuy không té nhào nhưng loạn choạn đủ để đối thủ có đà vọt lên. Hiện chính quyền Trump còn siết chặc phong tỏa ngành điện toán với Hoa Lục ngoài ra không ai nhắc tiếp tục cuộc chiến thương mại, trong khi Tổng Thống sắp tới nếu là Biden lại càng không khuấy động vũng nước bùn.  


Biden sau cuộc bầu cử 2020 tuyên bố “Nước Mỹ đã trở lại.” Những nhân vật được tuyển dụng đa số từng làm việc cho Obama nên báo chí Hoa Kỳ gọi đây là nhiệm kỳ 3 của Obama. Giới tinh hoa trong ngoại giao Mỹ đều bày tỏ tâm lý phấn khởi trên nhiều bài bình luận ở Foreign Affairs, New York Times, v.v…rằng Hoa Kỳ sẽ tái tham gia vào WHO hay thỏa ước nguyên tử JCPoA với Iran, dẫn đầu thế giới chống biến đổi khí hậu, chủng ngừa độc vật Vũ Hán. Thành phần ưu tú đó xem JPoA và chiến dịch như giúp Phi Châu chủng ngừa SARS như cao điểm của ngành ngoại giao Hoa Kỳ. Dù vậy, 2/3 dân Mỹ và phần còn lại của thế giới bên ngoài Âu Châu đều đánh giá Obama là một tổng thống yếu khi đương đầu với Bắc Kinh.


Giới ưu tú ngành ngoại giao Mỹ chạy trật vòng đua tranh dành với…Âu Châu dẫn đầu thế giới chống Biến Đổi Khí Hậu và chủng ngừa độc trùng Vũ Hán. Bởi vì trận tranh hùng với Trung Quốc trong thế kỷ 21 để nắm giữ chức siêu cường đầu đàn quan trọng nhất phải là đối đầu kinh tế rồi khoảng xa sau đó mới là quân sự. Cho đến nay chưa thấy bài viết nào phân tích liệu Hoa Kỳ có chiến lược đổi mới gì đối với Bắc Kinh khi mà nền kinh tế của Trung Quốc sẽ qua mặt Mỹ trong 10 năm nữa, ngoại trừ lời hứa cuội của Biden trong thời gian tranh cử là sẽ có sách lược cứng rắn với Bắc Kinh hơn cả Trump. 


***


[1] WORLD ECONOMIC LEAGUE TABLE 2021. Cebr.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Với bối cảnh này, Tổng thống Biden thừa nhận ông sẽ phải đối phó với một nước Mỹ phân hóa trầm trọng hơn bao giờ hết, cộng thêm với nạn dịch Thế kỷ và một nền Kinh tế suy thoái với 6.7% người Mỹ thất nghiệp. Con số này tương đương với khoảng 40 triệu người cần được trợ giúp khẩn cấp. Tổng thống Biden nói với nhân dân Mỹ rằng ông biết rất rõ phải làm gì trong cương vị Tổng thống để hàn gắn vết thương chia rẽ do các khuynh hướng bạo lực và cường quyền gây ra, nhanh chóng ngăn chặn dịch Covid 19 và phục hồi kinh tế.
Một nền dân chủ lâu đời, bén rễ hơn ba trăm năm qua của một cường quốc hàng đầu thế giới bỗng dưng trở thành nền “cộng hòa chuối” (banana republic)[1] qua cuộc bầu cử tổng thống 2020, với tố cáo gian lận, kiện tụng rồi trở thành bạo loạn sau đó, tưởng như chỉ có thể xảy ra ở một nước độc tài kém phát triển nào đó ở Nam Mỹ hay mãi tận châu Phi xa xôi. Tại sao lại có thể xảy ra những chuyện kỳ lạ như thế với một nền dân chủ được xem như mẫu mực để thế giới noi theo?
Khi Facebook và Twitter quyết định đóng cửa vĩnh viễn tài khoản của Tổng thống Trump, sau nhiều lần cảnh cáo, dư luận bùng lên tranh luận về quyền tự do phát biểu và Tu chính án Số 1 trong Hiến pháp Hoa Kỳ. Từ ngày lên làm lãnh đạo, ông Trump đã dùng tài khoản twitter để nói chuyện thẳng với những ai có kết nối với tài khoản của ông. Twitter của tổng thống có 80 triệu người theo dõi và ông đã dùng nó như là phương tiện phát ngôn chính, vào bất cứ khi nào ông thấy cần, kể cả lúc đêm khuya hay khi trời còn tờ mờ sáng.
Chiến tranh ở Việt Nam sôi động nhất là vào thập niên 70. Nam ký giả nhà binh thì nhiều, nhưng nữ ký giả chỉ có Phan Trần Mai, thuộc binh chủng Nhảy Dù, sau khi giải ngũ về làm cho nhật báo Trắng Đen. Chúng tôi gặp nhau vào mùa hè đỏ lửa, lúc ở địa đầu giới tuyến, tỉnh Quảng Trị.
Hôm nay công sở và trường học cùng một số hãng xưởng đã được nghỉ lễ ngày Martin Luther King Jr. Day để đón mừng sinh nhật và tưởng niệm ông. MLK sinh ngày 15 tháng Một năm 1929 nhưng ngày MLK Day được chọn là ngày thứ Hai thứ ba trong tháng Một hàng năm, tức hôm nay. Ngoại trừ sinh nhật tổng thống George Washington và Abraham Lincoln được kết hợp và đón chào như một ngày lễ liên bang qua Ngày Tổng Thống - President Day, ông là công dân Hoa Kỳ duy nhất có ngày sinh đã được Quốc Hội chuẩn thuận và tổng thống Ronald Reagan thông qua vào năm 1983, trở thành ngày lễ liên bang chính thức, nhằm tưởng niệm và vinh danh một nhân vật lịch sử vĩ đại của nước Mỹ. Người mà cái tên hầu như hiện diện khắp nước Mỹ qua những bảng tên đường, các trung tâm, tổ chức, phong trào xã hội dân sự.
Bạn tôi, tất cả, phần lớn đều là lính ráo. Chúng tôi không chỉ có chung những năm cầm súng, và một quãng đời tù, mà còn chia chung rất nhiều … cố tật! Hễ gặp nhau là uống, và câu chuyện trên bàn rượu trước sau gì rồi cũng xoay quanh kỷ niệm về đám chiến hữu hồi còn chinh chiến: những thằng đã chết, những đứa đang vất vưởng ở quê nhà, hay lưu lạc (đâu đó) nơi đất lạ xứ người.
Đọc các bản tin về ngày lễ nhậm chức của Tổng Thống tân cử Joe Biden cùng Phó TT Kamala Harris với chủ đề Nước Mỹ Đoàn Kết (America United), bên cạnh những thông tin áp đảo về vấn đề an ninh, có thể nhiều người còn thấy con số 191,500 lá cờ đủ kích cỡ tượng trưng cho người dân không thể đến tham dự cùng 56 bệ đèn được cắm và dựng quanh khu vực tổ chức.
Kết quả bầu cử tại Georgia cho thấy quyền lực chính trị ở Mỹ thay đổi chỉ vỏn vẹn 10 ngàn lá phiếu nhất là đến từ dân thiểu số. Cho nên đảng Dân Chủ dưới thời Biden sẽ gấp rút đẩy mạnh các chính sách nhập cư và an sinh xã hội nhằm biến đỏ thành xanh ở các tiểu bang như Arizona, Georgia hay ngay cả Florida và Texas vốn là những thành trì của đảng Cộng Hòa cho đến nay.
Bao lâu nữa thì hệ thống môi sinh nơi quê hương tôi sẽ bị hủy hoại, đến độ không sinh vật nào có thể sống được ở nơi này? Khi cái vòng sống liên tục vô thủy vô chung đó có một mắt xích bị hỏng, khi môi trường sinh thái ở một nơi nào đó bị mất quân bằng, có bao nhiêu sinh vật sẽ bị ảnh hưởng – và bị ảnh hưởng tận cùng rốt ráo ra sao?
Tôi đã phỏng vấn các nhà tư tưởng hàng đầu về 101 đề tài riêng biệt – từ tiền bạc tới nợ nần, các hệ thống cung cấp tới mậu dịch, việc làm tới máy robots, báo chí tới chính trị, nước tới thực phẩm, biến đổi khí hậu tới nhân quyền, thương mại điện tử tới an ninh mạng, tuyệt vọng tới tinh thần lành mạnh, giới tính tới kỳ thị chủng tộc, nghệ thuật tới văn học, và ngay cả hy vọng và hạnh phúc.Những người tôi phỏng vấn gồm chủ tịch của Viện Khoa Học Quốc Gia Hoa Kỳ, cựu giám đốc CIA, cựu tư lệnh đồng minh tối cao NATO, cựu thủ tướng Ý và nhà thiên văn học hoàng gia Anh. Tôi đã “Zoom” – chữ này đã trở nên một động từ chỉ sau một đêm – với Kishore Mahbubani tại Singapore, Yolanda Kakabadse tại Quito, Judith Butler tại Berkeley, California, Alice Ruhweza tại Nairobi và Jeremy Corbyn tại London. Đối với tập mới nhất của chúng tôi, cựu Tổng Thư Ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon từ Hán Thành. Đối với tôi, đó thật sự là lý do của điều tôi học được. Trong số những thứ khác, nó giúp tôi hiểu tại sao
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Loạt sắc lệnh được ký nhanh chóng ngay trong ngày làm việc đầu tiên của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden tại Nhà Trắng nhằm thực hiện những lời hứa tranh cử của ông.
Ông Joe Biden chính thức trở thành tổng thống thứ 46 của Hoa Kỳ và cũng là tổng thống lớn tuổi nhất trong lịch sử Hoa Kỳ.
Giá dầu thế giới tăng cùng với thị trường chứng khoán Mỹ trong phiên giao dịch hôm thứ Ba (19/01/2021), một ngày trước lễ nhậm chức của Tổng thống đắc cử Joe Biden,
Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi người dân "vượt lên trên thù hận đảng phái", ca ngợi thành tựu dưới thời ông, chúc chính quyền mới may mắn trong thông điệp tạm biệt
Hôm thứ Hai (18/01/2021), một ủy ban độc lập về chuẩn bị và ứng phó đại dịch, do cựu thủ tướng New Zealand Helen Clark và cựu tổng thống Liberia Ellen Johnson Sirleaf dẫn đầu, đã công bố đánh giá về sự khởi đầu khủng hoảng ở Trung Quốc