Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

“The Last Days In Vietnam”- Rory Kennedy

03/05/202018:00:00(Xem: 1145)

              A person in a black shirt

Description automatically generated

                                                                       Đạo Diễn Rory Elizabeth Katherine Kennedy   

Có lẽ nhằm mục đích để  nhớ lại 40 năm sau cuộc chiến Vietnam-War, và cũng để đánh dấu 20 năm bình thường hóa quan hệ ngoại giao Viêt-Mỹ, Rory Kennedy, nhà đạo diễn cũng là người sản xuất điện ảnh, đã bắt đầu cho trình chiếu cuốn phim “The Last Days In Vietnam” hôm 17-January-2014 trong dịp lễ hội Sundance Film Festival.  Phim dài 98 phút do bà thực hiện dựa trên sử liệu phim ảnh về cuộc chiến của Mỹ tại Việt Nam...

Nhà đạo diễn Rory Kennedy đã làm sống lại những giờ phút cuối cùng của tòa Đại Sứ Mỹ tại Saigon triệt thoái khỏi Viêt Nam để dựng lại hình ảnh của cuộc chiến đã cướp mất nhiều triệu sanh linh Viêt Mỹ, trong đó có 56,000 lính chiến Mỹ. Phim “The Last Days In Vietnam” đang là đối tượng của giải Oscar, giải điện  ảnh danh giá của Mỹ, nhờ ở chỗ Rory Kennedy kết hợp tài tình những bài phát biểu của những người đã can dự  vào cuộc chiến. Rory Kennedy đề cao vai trò của Henri Kissinger, bộ trưởng Ngọai giao đương thời của Mỹ, như là một nhà chiến lược tài ba của cuộc chiến Mỹ tại Viêt Nam. Phim “The Last Days In Vietnam” là sự phối hợp trộn lẫn, đan xen, những tư liệu từ những bài tường thuật của những nhân vật can dự vào cuộc chiến, từ Thủ đô Washington đến Saigon như việc Tổng thống Gerald Ford thất bại trong việc yêu cầu lưỡng viện Quốc Hội Mỹ chấp thuận viện trợ, thêm quân cho chính phủ Nam Viêt Nam- South Vietnamese, đã đưa đến hậu quả khốc liệt như thế nào! Rory Kennedy đề cao nhân cách và lòng dũng cảm của Đại sứ Mỹ, Graham Martin, vẫn hiện diện tai Saigon trong thời khoảng hiểm nguy và hiện diện đến phút cuối cùng của cuộc di tản. Rory Kennedy biết làm sống lại những trang sử đầy xúc động của các nhân viên tình báo trung ương-CIA- và của quân nhân Thủy Quân Lục Chiến có mặt tai tòa đại sứ Mỹ tai Saigon. Rory Kennedy cũng phỏng vấn những sĩ quan của Quân Đội Việt Nam Cộng Hòa. đã tùng làm việc song song với  với lực lượng quân sự Mỹ hoặc các sinh viên Saigon, họ nói lên sự may mắn của họ nhờ sự giúp đỡ của Mỹ mà họ trốn thoát được chủ nghĩa Cộng sản. Những cuộc phỏng vấn đầy xúc động làm rung động trái tim của khán giả.

Vào thời khoảng 30-4-75, tòa đai sứ Mỹ tại Saigon được coi như là thiên đàn còn sót lại trong giờ phút cuối cùng, hàng trăm người được trực thăng vận đến tàu Mỹ nhưng cũng có hàng ngàn người Việt bị bỏ lại, sau này họ là đối tượng của chính sách tù đày cải tạo tư tưởng của chính quyền cộng sản Hà Nội.

Rory Kennedy cũng phỏng vấn cựu đại úy Mỹ, Stuart Harrington, người có mặt trong sân tòa đại sứ Mỹ  tại Saigon để phụ giúp cuộc di tản. Rory Kennedy thật sư xúc động khi thấy ông ta khóc khi ông ta hồi tưởng lại hình ảnh hàng trăm người Viêt Nam trong sân và trên sân thượng, nóc lầu của tòa đại sứ Mỹ, và ông cam kết với họ, họ sẽ được Mỹ bốc, sẽ không có ai bị bỏ rơi. Và đúng như vậy, ông nói, tất cả người Việt có mặt  trong khuôn viên  tòa đại sứ Mỹ hôm ấy đều được Mỹ bốc không một ai bị bỏ rơi!  Harrington hiên ngang phát biểu: ”khi bạn ở trong khuôn viên tòa đại sứ Mỹ, bạn được bảo đảm như bạn đứng trên đất nước Mỹ-When you are in American Embassy, you are on American Soil”. Nhưng vẫn ngờ vực nhiều điều tường thuật của đại úy Harrington, Rory Kennedy tìm đến phỏng vấn một người Việt Nam cũng có mặt trong khuôn viên tòa đai sứ Mỹ hôm ấy và mong được Mỹ bốc vào phút cuối cùng của cuộc di tản.  Nhưng ông ta bị bỏ rơi, sau đó, cũng như hàng triệu người khác bị Mỹ bỏ rơi, tất cả đều bị công sản bắt giải đến các trại tâp trung học tập cải tạo lao động. 

       Sau những cuộc phỏng vấn Rory Kennedy rút ra bài học lịch sử qua câu phát biểu của chính bà: “Mỗi khi chúng ta đưa quân vào một vùng lãnh thổ nào chúng ta phải nghĩ đến kế hoạch ngày nào đó chúng ta triệt thoái người của chúng ta một cách bảo đảm an toàn”. Khi phát biểu câu nói trên, chác hẳn Rory Kennedy muốn nhắc lại hai cuộc chiến Afghanistan và Iraq mà nước Mỹ đã dấn thân và sa lầy ở đó sau cuộc chiến Vietnam-War.

Cũng như một số trí thức Mỹ, Rory Kennedy cảm thấy ân hận vì nghĩ rằng cuộc triêt thoái của quân đội Mỹ ra khỏi việt Nam một cách vội vã gần như một cuộc tháo chạy, đã lôi theo sự sụp đổ của chính thể miền Nam Viêt Nam.

Theo nhiều nhà bình luận Mỹ: giá trị của cuốn phim
“The Last Days In Vietnam”  nói lên niềm ân hận muộn màng đó, của giới trí thức Mỹ. Đó cũng là ưu điểm của “The Last Days In Vietnam”. Do đó có rất nhiều hy vọng cuốn phim này sẽ đoat giải Oscar về Tài liêu..

Thật sự đối với lịch sử Vietnam-War, Rory Kennedy chỉ nghe người khác kể lại khi bà lớn lên. Như vây ký ức về Vietnam-War của Rory Kennedy chỉ thuộc vào loại “second hand memory”, chỉ nghe người khác kể lại hay qua phim ảnh tại Hollywood phục vụ lợi ích của Mỹ, hoặc những bài tường thuật tranh cãi tại lưỡng viện Quốc Hội Mỹ nhằm bảo vệ quyền lợi của nước Mỹ  ở hải ngoại. Cha bà TNS Robert Kennedy bị giết chết vào ngày 6 tháng 6 năm 1968 tại Los Angeles  lúc đó bà còn là một bào thai, 3 tháng tuổi trong bụng mẹ. Rory Kennedy nói rằng mình viết lại câu chuyện của cuộc chiến sai lầm và định mệnh-ill Fate War, mà cha của bà, trước khi bị giết chết, đã từng cố gắng kêu gọi người Mỹ phải sớm chấm dứt cuộc chiến này.

Do đó “The Last Days In Vietnam” được phủ bởi một lớp áo choàng bên ngoài với những nét bi tráng , vinh quang cũng như tủi nhục, gian dối và chân thật, tạo nên một bức tranh tâm linh của xã hội Mỹ nhìn vào ngày kết thúc cuộc chiến của Mỹ tại Việt Nam. Nội dung của “The Last Days In Vietnam” chỉ là cái ngoại hình của cuộc chiến. “The Last Days In Vietnam” không nói lên được những nguyên nhân sâu xa tiềm ẩn cũng như cơ chế  của cuôc chiến kéo dài 2 thập kỷ có nhiều góc khuất vẫn còn cần lich sử soi sáng, minh bạch hóa trong tương lai.

Rory Kennedy nghĩ gì khi thấy những thành viên của tổ chức CodePink  phản đối Henry Kissinger tại Thượng viện Mỹ. Họ tố cáo Henry Kissinger là tội phạm chiến tranh, là tên đồ tể đã giết hại nhiều triệu người Việt, người Lào, Campuchia, East Timor, Chile. Các thành viên CodePink yêu cầu Interpole dẫn độ Henry Kissinger về Tòa Án Quôc tế -Tội phạm Chiến tranh ở La Haye. Henry Kisinger đã là thần tượng của Rory Kennedy  trong “The Last Days In Vietnam”. Chắc chắn Rory Kennedy phải vỡ mặt và thức tĩnh khi thấy rõ chiếc koòng bằng thép mà các thành viên CodePink áp vào mặt Henry Kisinger hôm 29-1-2015 tại Thượng viện Hoa Kỳ.
   

Có phải chăng nguyên do của sự sụp đổ của Chính phủ miền Nam là vì Hoa Kì rút quân ra khỏi Nam Việt Nam; hay là nguyên nhân sâu xa nhất của sự rút lui tháo chạy của quân đội Mỹ ra khỏi Nam Việt Nam là do sự triệt hạ nhà yêu nước của Việt Nam, cố Tổng thống Ngô Đình Diệm, một sự sai lầm đã làm mất đi chính nghĩa của cuộc chiến đấu của người Việt Nam chống lại sự chi phối và sự xâm nhâp quân đội ngoại bang, hầu thống nhất đất nước trong hòa bình. Một khi cuộc chiến đấu mất đi chính nghĩa thì sự sụp đổ của nó là điều không thể tránh được. 

Khi nào chính phủ Nam Việt Nam chưa bị hoàn toàn sụp đổ; khi người lính Việt Nam Cộng Hòa chưa chịu buông súng đầu hàng cộng sản, thì khi đó quân đội Mỹ khó mà tháo chạy được. Do đó Mỹ đâm ra hốt hoảng. Điển hình cho trạng thái này của Mỹ là câu nói vô luân của Henry Kissinger: ”Sao bọn Chính phủ miền Nam Viêt Nam chưa chịu chết lẹ đi?”. Tuy bản chất câu nói của Henry Kissinger là vô luân, nhưng nghĩ cho cùng câu nói ấy soi sáng sự thật lịch sử: chỉ có sự sụp đổ hoàn toàn chính phủ miền Nam Việt Nam là nguyên nhân của sự rút lui của quân đội Mỹ ra khỏi Nam Việt Nam; chứ không phải sự rút lui của quân đội Mỹ đã làm sụp đổ chính phủ Việt Nam Cộng Hòa.

   Vậy câu hỏi còn lại của giai đoạn lich sử này, phải chăng kẻ nào đã giết nhà yêu nước Việt Nam, cố Tổng thống Ngô đình Diệm, kẻ đó chính là thủ phạm đã lâm sụp đổ VNCH, là nguồn cơn của cuộc triêt thoái tháo chạy toàn diện của quân đội Mỹ ra khỏi toàn cõi Đông Dương hôm 30-4-1975!   

       Chúng ta phải công bằng trước lịch sử, chúng ta phải biết liêm sĩ trước vong linh của 4 triệu đồng bào Viêt Nam và 56,000 sanh linh thanh niên yêu nước Mỹ, chúng ta phải nói lên sự thật dù cho sự thật có phũ phàng, đau đớn, cho dân tộc Mỹ và các dân tộc Đông Dương.

      Hy vọng đó cũng là cứu cánh của nhà đạo diễn điện ảnh Mỹ, Rory Kennedy, khi bà thực hiện những thước phim”The Last Days In Vietnam”./.

Đào Như

Chicago 30-4-2020. 


Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Nhìn lại trên 3 năm vừa qua được ghi nhận Mỹ càng ngày xung đột với Trung Cộng mà có lẽ cao điểm là trong tháng qua. Quả thực vậy cả 2 bên đã không còn coi nhau như là đối tượng hợp tác thân thiết như trong thời kỳ TT Obama mà nay càng ngày càng công khai chống nhau kịch liệt trên mọi phương diện, nếu hoàn cảnh cho phép!.
Trong ký ức thơ ấu của tôi, Đà Lạt không phải là nơi có nhiều chim chóc. Ngoài những bầy sẻ ríu rít đón chào nắng sớm trên mái ngói, và những đàn én bay lượn khắp nơi vào lúc hoàng hôn – thỉnh thoảng – tôi mới nhìn thấy vài chú sáo lò cò giữa sân trường vắng, hay một con chàng làng lẻ loi (và trầm ngâm) trên cọc hàng rào. Chào mào tuy hơi nhiều nhưng chỉ ồn ào tụ họp, giữa những cành lá rậm ri, khi đã vào hè và trái mai (anh đào) cũng đà chín mọng. Họa hoằn mới thấy được thấy đôi ba con chim lạ, đỏ/vàng rực rỡ (chả biết tên chi) xa tít trên những cành cây cao ngất, giữa đồi thông vi vút.
Trước kia dư luận đồn đoán nào là Kim Cương là thượng tá công an Việt Cộng, nào là Kim Cương là Việt Cộng Nằm Vùng, nhưng không có nhân chứng trung thực, khách quan. Một nhân chứng là nghệ sĩ thân cận của Kim Cương, thuật lại những chi tiết trong việc trả lời phỏng vấn của nhạc sĩ Tuấn Khanh, xác nhận những đồn đoán trước kia là chính xác. Nhân chứng trung thực đó là nghệ sĩ Kim Tuyến. “Kim Cương là Việt Cộng nằm vùng, đã giúp cho cộng sản cướp đoạt miền Nam, áp bức bóc lột người dân, đưa đất nước đến chỗ sắp bị diệt vong, mà sao lại dám nói là mình yêu nước?” (Nghệ sĩ Kim Tuyến)
Với một người Mỹ gốc Việt như tôi, Tháng Lịch Sử Người Da Đen có nghĩa gì? Các từ “Da đen”, “Người Mỹ gốc Phi châu”, và “Người Mỹ gốc Việt,” tự chúng đã là các tên gọi nặng nề. Ngay cả khi được sử dụng chỉ để đòi lại căn cước và phẩm giá, chúng vẫn đầy rẫy sự phân chia chủng tộc, dù là thời nay hay trong quá khứ. Suy ngẫm về lịch sử người Da đen, làm sao tôi có thể vượt qua cái hậu quả dã man của sức tưởng tượng và các chính sách của người da trắng Châu Âu đã bắt rễ từ hơn 500 năm trước?
Toàn thể nhân loại đều đang hướng về Hương Cảng với ánh mắt lo âu cùng chia sẻ. Ngay cả báo giới của nước CHXHCNVN cũng vậy, cũng trích dịch từ những nguồn tin với ít nhiều hảo cảm dành cho những công dân ở hòn đảo nhỏ bé này: Theo South China Morning Post, giới chức sân bay Hong Kong đã hủy bỏ tất cả các chuyến bay kể từ 16h (giờ địa phương), đổ lỗi cho những cuộc biểu tình đã "làm gián đoạn nghiêm trọng" việc vận hành của sân bay, ngăn cản hành khách làm thủ tục check-in và kiểm tra an ninh.
Chuyện kỳ thị chủng tộc ở Mỹ không có gì mới. Nó đã tồn tại hàng nhiều thế kỷ và sẽ còn tồn tại bao lâu còn có sự sống chung giữa các màu da Trắng, Đen, Vàng, Nâu trong cùng một quốc gia có tên gọi Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ. Bất kể luật pháp nước Mỹ đã có và hiện có những biện pháp mạnh mẽ đối phó với vấn nạn kỳ thị. Bất kể các hệ thống truyền thông, các mạng lưới xã hội thường xuyên lên án các hành vi kỳ thị dù xuất hiện dưới bất cứ hình thức nào.
Hồi cận Tết năm Thìn, Marianne Brown (Guardian Weekly) có bài “Vietnam’s parents want a dragon son.” Trời! Tưởng gì, chớ cả Tầu lẫn Ta ai mà không muốn có con trai tuổi Rồng. Nhâm Thìn, tất nhiên, lại càng bảnh dữ nữa. Nam nhâm nữ qúi thì sang mà lị. Theo tuviso.com: “Tuổi Nhâm Thìn có nhiều hy vọng tốt đẹp về vấn đề tình duyên và tương lai về cuộc sống, có phần tốt đẹp về tình cảm và tài lộc, vào trung vận và hậu vận thì được nhiều tốt đẹp về hạnh phúc, công danh có phần lên cao.” Hổng dám “cao” đâu! Phạm Viết Đào, Trần Đức Thạch, Nguyễn Tường Thụy, Phạm Thành đều nhâm thìn hết trơn đó chớ nhưng hậu vận – rõ ràng – lận đận (thấy bà luôn) chớ có “tốt đẹp” hay “hạnh phúc” khỉ mốc gì đâu. Cả bốn ông đều đã (hoặc đang) trong hộp!
Có nhiều bằng chứng Lãnh đạo đảng và nhà nước Cộng sản Việt Nam đã ngủ mê trong vòng tay người Tầu từ đất liền ra Biển Đông. Trước hết, hãy nói về chuyện đất liền. Từ năm 2010, các Công ty gốc Tâu từ Trung Hoa, Hồng Kông và Đài Loan đã đồng loạt nhảy vào Việt Nam thuê đất đầu nguồn, dọc biên giới Việt-Trung, Việt-Lào và Việt-Kampuchea để trồng cây nguyên liệu. Các dự án trồng rừng được chính quyền địa phương cho thuê dài hạn 50 năm, đa số nằm ở vị trí chiến lược quốc phòng, hay còn được gọi là “nhạy cảm”.
Học sinh, sinh viên Việt Nam thường được tiếng chuyên cần và học giỏi nên thầy cô và học sinh gia trắng thường gán cho các cháu một số khuôn mẫu (Stéréotypes). Khi bỏ nước ra đi tìm tự do, tất cả bậc cha mẹ Việt Nam đều nghĩ đến tương lai của các đứa con mình. Các con cần phải cố gắng học, học và học… Sự thành đạt của con em chúng ta trong học vấn được xem như là sự thành công và niềm hảnh diện chung của cha mẹ Viêt Nam trên miền đất tự do.
Vài tiếng đồng hồ sau, sau khi Joshua Wong (Hoàng Chi Phong 黃之鋒) ra tù, – vào hôm 17 tháng 6 năm 2019 – cô giáo Thảo Dân đã gửi đến cộng đồng mạng một stt ngắn: “Con Nhà Người Ta.” Xin được ghi lại đôi ba đoạn chính: Hoàng Chí Phong ra tù với một chồng sách trên tay, gương mặt tự tin ngời sáng. Tôi tin, những tù nhân lương tâm trẻ tuổi của chúng ta, nếu không bị tước đoạt quyền được đọc sách báo trong tù, thì khi được trả tự do, họ cũng như vậy…
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Nhìn qua có thể thấy rằng bầu trời ở phía trên đường chân trời có vẻ như thực sự là một hình ảnh phản chiếu.
chính phủ Anh công bố, người dân Hong Kong có hộ chiếu hải ngoại (BN(O) passport) sẽ có thể được Anh cấp quyền công dân nếu Bắc Kinh nhất quyết thực thi dự luật an ninh, đánh dấu động thái mạnh mẽ từ London.
Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (National Security Agency – NSA) công khái cáo buộc tình báo quân sự Nga đứng sau các vụ tấn công nhằm vào mạng máy tính trên toàn cầu, động thái diễn ra trong bối cảnh cuộc bầu cử tổng thống Mỹ đang đến gần.
Thống đốc bang Minnesota Tim Walz đã đề nghị Lực lượng Vệ binh Quốc gia tiếp viện khi các cuộc biểu tình đòi công lý cho George Floyd, người bị cảnh sát ghì chết, ngày càng diễn tiến phức tạp.
Bộ Công an Trung Quốc cam kết "hướng dẫn và hỗ trợ" cho lực lượng cảnh sát Hong Kong sau khi Quốc hội Trung Quốc thông qua quyết định áp dụng luật an ninh Hong Kong.