Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Bầu cử 2020: chọn ai?

02/09/201912:39:00(Xem: 2750)

Nhiều người Mỹ gốc Việt bỏ phiếu cho đảng Cộng Hòa vì cho rằng đảng này chống Cộng; bỏ phiếu cho Trump vì Trump chống Tàu. Thiết nghĩ đây là cách nhìn khiếm diện.


Người Việt đi tỵ nạn để tìm kiếm tự do. Nếu chúng ta thành thật, và tự do gắn liền với dân chủ, thì sự soi mòn của nền dân chủ tại Hoa Kỳ phải là điều mà chúng ta cần quan tâm trên hết.


Nước Mỹ hiện đang phải đối phó với 2 vấn nạn lớn: sự trổi dậy của Trung Quốc thách thức vị trí siêu cường của Hoa Kỳ, trong khi nền dân chủ của Mỹ bị lung lay từ trong nội bộ. Bên cạnh đó còn thêm những vấn đề phức tạp khác gồm khủng bố, môi trường, di dân v.v… Quá nhiều tranh luận cải cọ khiến cử tri phân vân không biết chọn ứng cử viên nào trong mùa bầu cử 2020.  


Nhưng giống như chiếc tàu trong bão táp quay cuồng chính là lúc mà chúng ta cần đến kim chỉ nam hướng về một phương duy nhất, tức là nhu cầu cũng cố nền dân chủ.


Nền dân chủ tại Hoa Kỳ đang bị lung lay không những vì những lời công kích trực tiếp vào các định chế dân chủ, nhưng chủ yếu vì sự sói mòn của giai cấp trung lưu trong khi đây chính là nền tảng của xã hội dân chủ. 


Giới trung lưu tại Mỹ gánh một cổ hai tròng: tròng trên là Corporate Welfare tức là những ưu đãi dành cho nhà giàu và các tập đoàn tư bản; phía dưới là Social Welfare hay là phúc lợi xã hội cho người nghèo. Nói đơn giản thì nhà giàu và các đại công ty không đóng thuế vì biết lợi dụng vào kẻ hở luật pháp (loopholes) trong khi người nghèo không có tiền đóng thuế mà lại được cung phụng chổ ở, tiền chi tiêu hàng tháng và bảo hiểm sức khỏe. Cho nên chỉ còn lại thành phần trung lưu phải gồng mình đóng thuế gánh chịu hai đầu. Đảng Cộng Hòa bảo vệ nhà giàu, Dân Chủ bênh vực dân nghèo, nhưng cả hai đều không đại diện cho giới trung lưu. Giới trung lưu nơi đây gồm cả tiểu thương và những người đi làm cho hãng xưởng. 


Lạm phát tuy không tăng nhưng ba thứ mà giới trung lưu quan tâm nhất là tiền nhà, bảo hiểm sức khỏe và giáo dục con cái ở mẫu giáo và đại học lại nhảy vọt. Trong khi đó mậu dịch toàn cầu mang lại 3 tỷ nhân lực ở Trung Quốc, Ấn Độ, Mễ Tây Cơ, Đông Âu và Đông Nam Á đến cạnh tranh về công ăn việc làm và lương bổng khiến tầng lớp trung lưu tại Hoa Kỳ (và Âu Châu) ngày càng thưa mỏng dần. Thợ thuyền bị mất việc nên không hy vọng tiến lên mức sống trung lưu như ông cha họ trước đây, trong khi chính những người trong giới trung lưu cũng cảm thấy phập phòng lo sợ cho tương lai khi công ăn việc ngày càng bấp bênh. 


Mậu dịch toàn cầu có lợi cho các tập đoàn tư bản và tầng lớp ưu tú (elites) mà lại bỏ rơi một số đông dân chúng Hoa Kỳ. Dân Mỹ không chống mậu dịch toàn cầu nhưng đòi hỏi chính phủ phải có biện pháp bảo hộ tạo công ăn việc làm trong nước, đồng thời ngăn cản các cạnh tranh bất chính từ bên ngoài. Cả cánh hữu của Donald Trump và cánh tả gồm ông Bernie Sander và bà Elizabeth Warren đều đồng ý về vấn đề này, duy chỉ có cựu Phó Tổng Thống Joe Biden thuộc cánh trung tả lại ngây ngô tuyên bố ngay trong ngày đầu tranh cử rằng Trung Quốc không phải là kình địch của Hoa Kỳ (1).


GDP tăng trưởng trong khi công ăn việc làm mất và lương bổng không tăng chính nhờ vào chính sách tín dụng dễ dãi. Nói cách khác, Hoa Kỳ in tiền và mượn tiền để khuyến khích dân chúng tiêu xài nhằm thúc đẩy nền kinh tế. Tiền lời thấp khiến giá nhà đất tăng vọt dọc theo hai bờ biển miền Tây và Đông Bắc tạo ra khoảng cách giàu nghèo với đa số còn lại, trong khi tiêu thụ nhảy vọt chiếm đến 74% GDP ru ngủ dân chúng cho dù tương lai bất ổn. Cả nhà nước và dân chúng Mỹ đều ôm khối nợ khổng lồ, một phần không ít tiền nợ đến từ Trung Quốc, Trung Đông và Đông Á. Vay mượn dễ dàng khiến cả nhà nước và dân chúng đâm ra tiêu xài bừa bãi. Trong vấn đề này Trump chủ trương tiếp tục lãi xuất thấp và nới rộng giám sát (regulations) ngân hàng để thúc đẩy kinh tế; Bernie Sanders chủ trương in tiền ồ ạt (Modern Money Theory) đầu tư vào hạ tầng (infrastructure) và công nghệ xanh (Green New Deal) nhằm tạo công ăn việc làm và nâng cao tính cạnh tranh của Hoa Kỳ; bà Elizabeth Warren muốn kiểm soát tín dụng để giúp đỡ thành phần trung lưu không bị phá sản và không tiêu thụ quá mức; ông Joseph Biden thì biện pháp nào cũng được miễn là thắng Trump. Đây là vấn đề phức tạp mà người viết cần thêm thời gian để tìm hiểu và chia xẻ, nhưng chỉ riêng bà Elizabeth Warren có vẽ chú trọng nhiều nhất đến thành phần trung lưu.


Ngân sách quốc phòng Hoa Kỳ nhiều hơn của 5 nước kế hạng gộp chung. Mỹ liên tục tham gia chiến tranh suốt 19 năm nay (từ 2001) với phí tổn lên đến 4500 tỷ USD. Đã đến lúc Hoa Kỳ ngưng làm sen đầm quốc tế. Trật tự quốc tế ở Âu Châu phải do Anh-Đức-Pháp đảm nhiệm; ở Đông và Nam Á do Nhật-Úc-Ấn tuyến đầu và Việt Nam tiên phong vì đây là nước chịu nhiều thiệt thòi nhưng cũng hưỡng nhiều lợi ích nhất. Tài nguyên nhân vật lực của Hoa Kỳ không thể phung phí vào những cuộc phiêu lưu chính trị và quân sự mà phải dành vào cũng cố sức mạnh kinh tế trong nước. Cả ba ứng cử viên Trump, Bernie Sander và Elizabeth Warren đều đồng ý trong vấn đề này, còn ông Joseph Biden thì chính sách nào cũng được miễn là thắng Trump.


Nhiều người Mỹ gốc Việt ủng hộ chính sách di dân cởi mở vì chúng ta là những di dân. Đây là cách nhìn thiển cận vì chúng ta đều biết rỏ trong cộng đồng đã lạm dụng an sinh xã hội như thế nào. Người viết ủng hộ chủ trương siết chặc di dân, ưu tiên cho thành phần có tay nghề cao mà giảm đoàn tụ gia đình và hôn phối cũng như bắt buộc những người di dân phải không phạm luật và phải tự túc về kinh tế. Ông Bernie Sander trước đây bảo vệ giới thợ thuyền (blue collar), bà Elizabeth Warren bảo vệ tầng lớp trung lưu nhưng giờ này cả hai đều nghiêng về cánh cực tả không xem di dân bất hợp pháp là phạm tội đồng thời Medicare-for-all (bảo hiểm sức khỏe) cho mọi người kể cả di dân bất hợp pháp. Có thể việc chuyển hướng chỉ là chiến thuật giai đoạn trong mùa tranh cử sơ bộ nhưng cũng đã làm hao mòn sự ủng hộ của tầng lớp thợ thuyền và trung lưu đối với đảng Dân Chủ.


Cuối cùng là vấn đề thuế khóa. Trump chủ trương cắt giảm thuế cho mọi người để thúc đẩy kinh tế, nhưng dĩ nhiên là nhà giàu được giảm thuế nhiều nhất. Ông Bernie Sander và bà Elizabeth Warren chủ trương đánh thuế nhà giàu và các tập đoàn tư bản để dùng vào các chương trình như Medicare for All (bảo hiểm sức khoẻ cho mọi người), Basic Housing for All (nhà ở cho mọi người), Basic Income for All (lương tối thiểu cho mọi người) Education for All (giáo dục miễn phí cho mọi sinh viên), Child Care for All (giữ trẻ cho mọi gia đình). Cái gì cũng for All (cho mọi người) tức là xã hội chủ nghĩa: ông Sander đã tự nhận mình thuộc cánh dân chủ xã hội (social democrat), bà Warren trước đây đòi cải tổ chủ nghĩa tư bản nhưng nay lại nghiêng về cánh cực tả cũng là một sự thất vọng.


Như vậy cuộc bầu cử ở Mỹ năm 2020 sẽ chọn lựa giữa độc tài cánh hữu và xã hội chủ nghĩa cánh tả (trong trường hợp Joe Biden bị…ra rìa.) Ủng hộ Trump ngay bây giờ chỉ vì Trump chống Tàu chẳng khác gì dân Ba Lan bỏ phiếu cho Hitler vì Hitler đánh Stalin.


Người viết vẫn không biết sẽ bỏ phiếu cho ai nhưng 2020 sẽ là một trong những cuộc bầu cử quan trọng nhất trong lịch sữ Hoa Kỳ. Ngay lúc này người viết muốn lắng nghe một cuộc tranh luận giữa Donald Trump và bà Elizabeth Warren cho nên có thể trong mùa bầu cử sơ bộ sẽ tham gia bỏ phiếu cho bà Warren cho dù không thuộc đảng Dân Chủ (Texas là tiểu bang open primary.)


Không ít dân Mỹ từng bầu cho Bush vì không thích chủ trương xã hội cánh tả của Clinton; rồi bỏ phiếu cho Obama vì Bush dại dột phiêu lưu vào cuộc chiến Iraq quá tốn kém; lại thất vọng bầu cho Trump khi Obama mềm yếu với Trung Quốc; cho đến giờ này chưa biết sẽ bỏ phiếu cho ai. Cho dù quan điểm của mình ngày mai có thể thay 180 độ nhưng người viết sẽ tiếp tục chia xẻ tiến trình suy nghĩ cá nhân trong mùa bầu cử 2020.




















(1) Ông Joe Biden ngay ngày đầu tuyên bố ứng cử Tổng Thống đã phát biểu rằng Trung Quốc không phải là một cường địch của Hoa Kỳ - 

Biden says China is 'not competition for us,' Washington Post May 02, 2019



Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Nhà xuất bản sách của Bolton, chắc sẽ nhận được khoản thu nhập lớn. Riêng Bolton, chưa chắc đã giữ được hai triệu đô la nhuận bút, nếu bị thua kiện vì đã không tôn trọng một số hạn chế trong quy định dành cho viên chức chính quyền viết sách sau khi rời chức vụ. Điều này đã có nhiều tiền lệ. Là một luật gia, chắc chắn Bolton phải biết. Quyết định làm một việc hệ trọng, có ảnh hưởng tới đại sự, mà không nắm chắc về kết quả tài chính, không phải là người hành động vì tiền. Hơn nữa, nếu hồi ký của Bolton có thể giúp nhiều người tỉnh ngộ, nhìn ra sự thật trước tình hình đất nước nhiễu nhương, thì cũng có thể coi việc làm của ông là thái độ can đảm, được thúc đẩy bởi lòng yêu nước. Không nên vội vàng lên án Bolton, khi ông từ chối ra làm chứng trước Hạ Viện, nếu không bị bắt buộc. Nếu có lệnh triệu tập, ông đã tuân theo. Không có lệnh, ông không ra, vì thừa biết, với thành phần nghị sĩ Cộng Hòa hiện tại, dù ra làm chứng, ông cũng chẳng thay đổi được gì. Dân Biểu Schiff nói: “John Bolton,
Thưở sinh thời – khi vui miệng – có lần soạn giả Nguyễn Phương đã kể lại lúc đưa đám cô Năm Phỉ, và chuyện ông Chín Trích đập vỡ cây đàn: “Ngày cô Năm Phỉ mất, người đến viếng tang nghe nhạc sĩ Chín Trích đàn ròng rã mấy ngày liên tiếp bên quan tài… Ông vừa đờn vừa khóc. Đến lúc động quan, trước khi đạo tỳ đến làm lễ di quan, nhạc sĩ Chín Trích đến lậy lần chót, ông khóc lớn:’ Cô Năm đã mất rồi, từ nay Chín Trích sẽ không còn đờn cho ai ca nữa…’ Nói xong ông đập vỡ cây đờn trước quan tài người quá cố. “Việc xảy quá đột ngột và trong hoàn cảnh bi thương của kẻ còn đang khóc thương người mất, mọi người im lặng chia sẻ nỗi đau của gia đình người quá cố và của nhạc sĩ Chín Trích. Khi hạ huyệt thì người nhà của cô Năm Phỉ chôn luôn cây đàn gãy của nhạc sĩ Chín Trích xuống mộ phần của cô Năm Phỉ.” (Thời Báo USA, số 321, 18/02/2011, trang 67)
Đai sứ Mỹ, Daniel Krintenbrink, phát biểu chiều ngày 2/7 tại Hà Nội, nhân kỷ niệm 25 năm binh thường hóa quan hệ ngoại giao Việt-Mỹ: “Washington sẽ triển khai các hoạt động ngoại giao, hàng hải, và quân sự để bảo đảm hòa bình, ổn định Biển Đông”. Đại Sứ Kritenbrink cho hay, Mỹ sẽ triển khai các hoạt động theo 3 hướng: 1- Tăng hoạt động ngoại giao với các nước trong khu vực, trong đó có ASEAN. 2- Hỗ trợ các nước tăng cường hàng hải, để bảo vệ lợi ích của mình. 3- Phát triển năng lực quân sự Mỹ, trong đó có các hoạt động bảo vệ hàng hải.
Theo các hãng thông tấn và truyền hình lớn của Hoa Kỳ, vào ngày 27/6/2020, Đảng Dân Chủ Quận Hạt Orange đã thông qua nghị quyết khẩn cấp yêu cầu Ban Giám Sát Quận Hạt đổi tên Phi Trường John Wayne (tài tử đóng phim cao-bồi Miền Tây) vì ông này theo chủ nghĩa Da Trắng Là Thượng Đẳng và những tuyên bố mù quáng (bigot). Sự kiện gây ngạc nhiên cho không ít người. Bởi vì đối với các kịch sĩ, ca sĩ, nhạc sĩ, văn-thi-sĩ, họa sĩ, nhất là các tài tử điện ảnh…họ đều có cuộc sống cởi mở, đôi khi phóng túng, buông thả và ít liên hệ tới chính trị. Và nếu có bộc lộ khuynh hướng chính trị thì thường là cấp tiến (Liberal). Vậy tại sao John Wayne lại “dính” vào một vụ tai tiếng như thế này?
Hơn 10 năm trước, chính xác là vào hôm 28 tháng 6 năm 2009, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều có tâm sự (đôi điều) nghe hơi buồn bã: “Khi tiếp xúc với những người nông dân, tôi thường xuyên hỏi về tổng thu nhập mỗi tháng của một khẩu trong một gia đình họ là bao nhiêu. Dù rằng tôi biết họ đang sống một cuộc sống vô cùng vất vả nhưng tôi vẫn kinh ngạc khi nghe một con số cụ thể: ‘Tổng thu nhập một tháng trên một khẩu của chúng tôi là 40.000 đồng.’ Bạn có choáng váng khi mỗi tháng, một người trong mỗi gia đình nông dân chỉ có 40.000 đồng để chi tiêu tất cả những gì họ cần không?
“Lợi ích nhóm”, hay “nhóm lợi ích” là những tổ chức cán bộ, đảng viên có chức, có quyền trong đảng Cộng sản Việt Nam đã chia bè, kết phái để cướp cơm dân và bảo vệ độc quyền cai trị cho đảng. Chúng sinh ra và lớn lên từ Thôn, rồi leo lên Xã trước khi ngoai qua Huyện, ngóc đầu lên Tỉnh để ngênh ngang bước vào Trung ương. Lộ trình quan lộ của “lợi ích nhóm” công khai từ dưới lên trên, từ trung ương xuống cơ sở và từ nhà nước vào doanh nhân, xí nghiệp. Khối Doanh nghiệp nhà nước là ổ tham nhũng phá hoại đất nước và phản bội sức lao động của dân lớn nhất nhưng không bị trừng phạt mà còn được bảo vệ bởi các “Nhóm lợi ích” trong cơ quan đảng và bộ ngành nhà nước.
Không chỉ thường xuyên xua quân đi canh cửa, an ninh Thanh Hóa còn liên tục gửi giấy mời, giấy triệu tập như là một thủ trấn áp tinh thần bà Nguyễn Thị Lành - vợ của Mục sư, TNLT Nguyễn Trung Tôn. Chồng bị bỏ tù, một mình bà Nguyễn Thị Lành phải vất vả gánh vác gia đình. Những ngày qua càng thêm vất vả bởi chăm mẹ chồng lớn tuổi mắc bệnh phải nhập viện, và con bị tật nguyền. Nhưng bà Lành vẫn liên tục bị an ninh tỉnh Thanh Hóa sách nhiễu, đe dọa…
Những người Mỹ gốc Việt bênh hay chống ông là điều bình thường, vì những quyết định cũng như cách hành xử của ông sẽ ảnh hưởng lên đời sống của họ và tương lai con cháu họ, và ngược lại, là công dân HK, họ có trong tay lá phiếu để ảnh hưởng khiến ông Trump có được tiếp tục làm tổng thống nữa không. Do đó, lưu tâm và tham dự vào những đánh giá đúng sai, khen chê, tâng bốc, hay moi móc thói hư tật xấu của người đang ứng cử điều khiển vận mạng quốc gia của họ thêm 4 năm nữa (và sẽ để lại những hậu quả lâu hơn) là hiện tượng bình thường .
Tôi thì trộm nghĩ hơi khác FB Đoan Trang chút xíu: Việt Nam có hàng ngàn Tiên Lãng, Đồng Tâm, Dương Nội. Những thôn ổ này luôn là nơi sản sinh ra những nông dân (“vài ngàn năm đứng trên đất nghèo”) Lê Đình Kình, Đoàn Văn Vươn, Đoàn Văn Qúy, Cấn Thị Thêu, Nguyễn Thị Tâm, Nguyễn Thùy Dương, Trịnh Bá Khiêm, Trịnh Bá Phương, Trịnh Bá Tư ... Hàng hàng/lớp lớp, họ sẵn sàng nối tiếp tiền nhân – không bao giờ dứt – để gìn giữ và bảo vệ quê hương. Quyết định đối đầu với sức mạnh của cả một dân tộc là một lỗi lầm chí tử của những kẻ đang nắm giữ quyền bính hiện nay.
Người Pháp gặp nhau, bắt tay, hoặc ôm hun ở má, tay vừa vỗ lưng vài cái nếu thân mật lắm, buông ra, nhìn nhau và hỏi «Mạnh giỏi thế nào?». Người Pháp mang tâm lý sợ sệt, nhứt là sợ chết sau nhiều trận đại dịch, từ dịch Tây-ban-nha giết chết gần phân nửa dân số âu châu. Người Tàu, gặp nhau, chào và hỏi ngay «Ăn cơm chưa?». Ăn cơm rồi là hôm đó sống hạnh phúc vì phần đông người Tàu đói triền miên. Trốn nạn đói, chạy qua Việt nam tỵ nạn, vẫn còn mang nỗi ám ảnh nạn đói. Còn người Việt nam xứ Nam kỳ chào nhau và hỏi thăm «Mần ăn ra sao?». Gốc nghèo khó ở ngoài Bắc, ngoài Trung, đơn thân độc mã, vào Nam sanh sống giữa cảnh trời nước mênh mông, đồng hoang lau sậy, thoát cái nghèo là niềm mong ước từ lúc rời người làng, kẻ nước.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.
Hôm thứ Năm (02/07/2020), Venezuela đã rút lại quyết định trục xuất đại sứ EU, nhưng yêu cầu khối có hành động thể hiện quan điểm khách quan hơn với quốc gia Nam Mỹ.
Để giải quyết những thách thức an ninh đối với đất nước, chính phủ Úc sẽ chi 186 tỷ USD cho quân đội trong 10 năm tới và sẽ mua tên lửa tầm xa để tăng cường phòng thủ.
Ngày 21/06/2020, hiện tượng Nhật thực hình khuyên diễn ra trên một số nơi tại Châu Á
Các công dân từ 15 quốc gia sẽ được phép vào Liên minh Châu Âu (EU) bắt đầu từ ngày thứ Tư (01/07/2020), nhưng trong danh sách không có tên nước Mỹ.