Hôm nay,  

Thế Giới Được Hình Thành Qua Kinh Khởi Thế Nhân Bổn

10/14/201816:21:00(View: 9141)
THẾ GIỚI ĐƯỢC HÌNH THÀNH
QUA KINH KHỞI THẾ NHÂN BỔN
 
Phan Minh Hành
 

Vào thời Đức Thế Tôn trú ngụ tại thành Xá Vệ, có hai vị Bà La Môn, tên là Vasettha và Bharadvaja, muốn từ bỏ đạo Bà La Môn và xin gia nhập vào tăng đoàn của Đức Phật. Sau khi biết ý muốn xuất gia của hai vị Bà La Môn nầy, Đức Thế Tôn mới hỏi Vasettha:

" Này Vasettha, khi biết hai con muốn xuất gia tu hành trong giáo pháp của Đức Thế Tôn, người Bà La Môn có quở trách và phỉ báng con chăng?"

" Dạ thưa Đức Thế Tôn, các vị  Bà La Môn chê trách và phỉ báng hai con nặng nề và dữ dội lắm."

      
Sau đó Vasettha mới thuật lại những lời lẽ của các vị  Bà La Môn cho Đức Thế Tôn nghe. Họ cho rằng:

-  Chỉ có giai cấp Bà La Môn là giai cấp tối thượng và thuần túy, còn những giai cấp khác là hạ liệt.

- Chỉ có giai cấp Bà La Môn là da trắng, còn những giai cấp khác là da đen.

- Chỉ có giai cấp Bà La Môn mới là con chính tông của Phạm Thiên, sinh từ miệng Phạm Thiên, nên chính là con cháu thừa tự của Phạm Thiên. Còn những giai cấp khác sinh từ gót chân của Phạm Thiên, thuộc giai cấp hạ tiện và xấu xa.

    
Nghe như thế Đức Thế Tôn mới bác bỏ những lời chê bai của các vị Bà La Môn bằng thuyết giảng kinh Khởi Thế Nhân Bổn trong Trường Bộ kinh Nikaya 27, nói rõ về sự hình thành thế giới, từ lúc nguyên khai cho đến phân chia các giai cấp trong xã
hội.

Trước tiên Đức Thế Tôn nói với Vasetta rằng cũng giống như tất cả nhân chúng trên thế gian, những người  Bà La Môn được sanh bằng người nữ Bà La Môn và được nuôi con lớn lên bằng nguồn sữa mẹ, chứ hoàn toàn không được sanh ra từ miệng Phạm Thiên. Kế đến trong 4 giai cấp Sát Đế Lỵ, Bà La Môn, Vệ Sá và Thủ Đà La của đạo Bà La Môn đều có những  người phạm tội thập thiện ác, như là sát sanh, trộm cắp, tà dâm, nói láo, nói lưỡi hai chiều, nói ác khẩu, nói lời đâm thọc, có tâm tham, tâm sân và tâm si, chứ chẳng phải giai cấp Bà La Môn là tối thượng và toàn hão. Sau khi bác bỏ lời đề cao giai cấp cao quí của đạo Bà La Môn, Đức Thế Tôn nói về sự hình thành thế giới qua các giai đoạn thành trụ hoại diệt trong kinh Khởi Thế Nhân Bổn.  
 

    1- Cách đây đã rất lâu khi thế giới chuyển hoại, trên tầng trời thứ 6 Quang Âm Thiên trong cõi Sắc giới, có loại hữu tình được sanh bằng ý sanh, được nuôi sống bằng hỷ và tự chiếu hào quang đi lại trên hư không.

    2- Qua đến giai đoạn thế giới bắt đầu chuyển thành, các chúng sinh từ trời Quang Âm đã hưởng hết phước và thác sanh xuống quả địa cầu. Trong khoảng thời gian nầy, thế giới chưa có mặt trời, mặt trăng và ánh sao, nên chưa thể phân biệt ngày và đêm, năm và tháng. Chưa có thời tiết và cũng chưa có đàn ông và đàn bà. Hư không là một màu đen tối sẩm và âm u trống rỗng.

    3- Một thời gian rất lâu sau đó thế giới đang chuyển thành, đất tan ra trong nước, có màu trắng như nước cơm, bọt cháo và có mùi vị ngọt như mật ong tinh khiết. Đây là sự kiện lạ lùng đối với loài hữu tình Quang Âm Thiên, nên họ dùng ngón tay nếm thử mùi vị của đất. Lòng tham ái nổi lên khi loài hữu tình thưởng thức mùi vị ngon ngọt của đất, khiến họ dần dần tan mất ánh hào quang. Khi ánh sáng nơi họ biến mất thì mặt trời, mặt trăng, các chòm sao hiện ra. Do bởi sự xuất hiện của mặt trời, mặt trăng và các chòm sao đưa đến sự phân biệt ngày và đêm; tháng, năm và thời tiết.

    4- Trong một thời gian rất lâu các hữu tình lấy đất làm thức ăn, khiến thân thể họ trở thành cứng rắn và thô xấu. Điều nầy tạo ra sự phân biệt hình hài xấu và đẹp giữa các loài hữu tình. Các loài hữu tình có sắc đẹp khinh khi và chê bai các hữu tình xấu xí. Và do bởi lòng kiêu mạn về nhan sắc của loài hữu tình, vị ngọt của đất biến mất.

    5- Khi đó cỏ và cây leo xuất hiện thay thế vị đất không còn tồn tại và các loài hữu tình phải lấy đó làm thức ăn. Giống như giai đoạn trước, thức ăn cỏ và cây leo ngon ngọt như đường mía lau tạo ra hình hài xấu đẹp nơi các loài hữu tình, khiến họ sinh tâm phân biệt xấu và đẹp và do đó phát sinh lòng tự mãn và kiêu ngạo. Chính tâm kiêu mạn của loài hữu tình Quang Âm Thiên khiến cỏ và cây leo biến mất.

    6- Rồi lúa xuất hiện thay thế loài cỏ và dây leo. Các loài hữu tình trên trời Quang Âm lấy lúa làm thức ăn trong một thời gian rất dài. Loại lúa nầy không cần cầy cấy mà thành, buổi sáng họ dùng hết lúa, thì buổi chiều lúa tự động mọc ra, và ngược lại họ dùng lúa vào buổi chiều thì lúa mọc đầy ra vào buổi sáng. Các loài hữu tình nào ăn nhiều lúa thì hình hài trở nên cứng rắn và xấu xí, trái lại nếu ăn ít lúa thì hình hài mềm mại và xinh đẹp. Từ đó sinh ra thân hình nam và thân hình nữ. Từ đó thân nam nhìn thân nữ với tâm mê đắm và thân nữ nhìn thân nam với tâm giao động. Và từ đó tham dục nổi lên từ thân nam và nữ. Rồi chẳng bao lâu sau họ hành dâm với nhau. Sự hành dâm giữa nam và nữ lúc ấy được xem là ô uế, bẩn thỉu và phi pháp, nên bị trừng trị bởi các chúng sanh khác bằng cách bị ném phân, tro và bùn vào mặt. (Ngày nay hình phạt nầy vẫn còn tồn tại đối với tội ngoại tình ở các bộ lạc sơ khai và một số quốc gia Hồi giáo). Để tránh bị trừng phạt các chúng sanh tham ái bắt đầu dựng chòi, lều, mái tranh, nhà đất hầu che dấu hành vi hành dâm với nhau.

    7- Rồi có một số chúng sanh lười biếng, không muốn đi lấy lúa ăn mỗi ngày, bằng cách họ thu gom lúa và cất trữ để dành cho những bửa ăn dài hạn. Hành động biếng nhác và tham lam nầy lây lan sang những chúng sanh khác, ai ai cũng muốn lấy lúa thật nhiều để tích trữ, khiến lúa mọc ra không đủ cung ứng cho tất cả. Các chúng sanh khác không có lúa để ăn, đành phải đi ăn trộm lúa mà sinh tồn và do đó sinh ra sự xích mích và tranh cãi giữa các chúng sanh tích trữ lúa và chúng sanh không có lúa để ăn.

    8- Vì thế tất cả chúng sanh hội họp nhau lại, đồng ý đắp đê, phân chia ruộng lúa cho mỗi cá nhân. Nhưng do bản tính biếng nhác và thụ động, vẫn còn những kẻ đi trộm cắp lúa của những người khác. Thế là hình phạt đánh đập, chửi mắng kẻ trộm cắp phát xuất từ đây.

    9- Để thi hành các hình phạt chửi mắng và đánh đập những kẻ phạm pháp, tất cả đề cử một người trông coi ruộng vườn không để lúa bị trộm cắp, gọi là "Vị Chủ của Ruộng Vườn", hay "Khattiya", mà sau nầy là giai cấp Sát Đế Lỵ, tức là giai cấp vua quan nắm giữ quyền hành cai trị dân chúng.

    10- Có một số hữu tình cảm thấy chán ngán việc tranh chấp ruộng lúa, giành giật miếng ăn, muốn xa lánh việc tranh cãi, nên đi vào trong các khu rừng vắng vẻ, xây chòi lá sống yên ổn một mình và tu tập thiền định. Nhưng cũng có một số chúng sanh không thể tu tập thiền định, họ đi vào rừng nhặt lá về làm sách và viết kinh sách. Đó là giai cấp Bà La Môn, hay "Brahmana", gồm những vị giáo sĩ có uy quyền về mặt tinh thần, phụ trách về giáo lý và nghi lễ.

    11- Nhưng phần đông số hữu tình ham thích thụ hưỡng dục tình, họ tụ tập xây nhà, phố xá và giao dịch buôn bán với nhau. Đó là giai cấp Vệ Sá, hay "Vessa", tức là những thương gia đảm đương về mặt kinh tế và thương mại trong nước.

    12- Còn có một số ít hữu tình thích nghề săn bắn và làm những công việc lặt vặt và nhỏ mọn. Đó là giai cấp Thủ Đà La, hay "Sudda", tức là giai cấp công nhân, thợ thuyền trong xã hội.

 

Qua kinh Khởi Thế Nhân Bổn trong Trường Bộ Kinh và sau nầy là kinh Tiểu Duyên trong Trường A Hàm, chúng ta thấy rằng Đức Thế Tôn đã trình bày thế giới được hình thành qua một thời gian rất dài, đến hàng trăm triệu năm. Ngài đã cho chúng ta thấy không có một vị thần linh nào hay một đấng cứu thế nào xuất hiện để tạo ra hình hài con người như các tôn giáo khác, hay như đạo Bà La Môn cho rằng con người được sinh ra từ miệng Phạm Thiên. Từ là một loài hữu tình đi lại trên hư không âm u bằng ánh hào quang, ăn các loại thực phẩm cây cỏ, đất, lúa để dần dần mất đi hào quang mà biến hóa thành hình hài có tư tưởng và tâm thức, khác nào con người trong thế giới vật chất do nhân duyên của tứ đại tạo thành.
 

Tóm lại qua kinh Khởi Thế Nhân Bổn, Đức Thế Tôn muốn xóa bỏ định kiến về giai cấp mà đạo Bà La Môn đề cao giai cấp  Bà La Môn là thượng đẳng. Người thợ cắt tóc Ưu Ba Ly thuộc giai cấp Thủ Đà La, là giai cấp thấp kém và hèn mọn nhất trong xứ Ấn, sau trở thành một trong 10 đại đệ tử của Phật, đến nổi vua Ba Tư Nặc phải quỳ gối đảnh lễ khi gặp tôn giả Ưu Ba Ly, chứng tỏ đối với Đức Thế Tôn tất cả chúng sanh đều bình đẳng và có phật tánh như nhau.

 

Ngày 14-10-2018

Phan Minh Hành

 

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.