Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
EagleBrand-Vietbao-1230x152-12042022-viet

Du Lịch Nga, Thời Hậu Cộng Sản: Moscow, Thành Phố “Tuyết Vào Mùa Hè”

20/08/201600:00:00(Xem: 4703)
Khi nói đến hai từ Liên Xô hay Xô Viết dường như người Việt tị nạn không có cảm tình gì cho lắm, hay phải nói là ghét. Ngay cả người dân ở những quốc gia Âu Châu ngày trước từng thuộc khối Liên Bang Xô Viết cũng vậy. Đối với họ, tuy ngày nay đất nước họ đã được độc lập, nhắc đếnLiên Xô, nỗi căm phẫn bỗng bùng lên trên khuôn mặt và giọng nói của họ. Đó là những cảm nghĩ tôi ghi nhận được qua các hướng dẫn viên du lịch, khi tôi đi thăm vài quốc gia Đông Âu.

Từ lâu tôi nghe khách du lịch kể rằng Nga rất đẹp lại có một nền văn minh lâu đời, đa văn hoá, nhất là sự phát triển sung mãn vào thời Trung Cổ. Lịch sử Nga trải qua nhiều thăng trầm, những biến cố chính trị không ngừng thay đổi theo từng thời đại. Từ vương quyền sang cộng sản rồi đổi mới và dân chủ hơn. Cuối cùng Liên Xô tan rã và trở thành một nước cộng hoà. Để biết người dân Nga nghĩ sao về thời hậu cộng sản, tôi quyết định đi Nga.

Trước khi vào Nga, du khách phải có Visa. Thủ tục xin Visa của nước này vẫn còn rườm rà, phức tạp, lệ phí lại cao. Từ Hoa Kỳ vào Nga, nếu nhờ các cơ quan dịch vụ làm visa cho, giá Visa có nơi lên đến khoảng 320 Đô hoặc hơn. Đã thế ở phi trường Nga, khi vào trình diện hải quan, tôi vẫn bị đứng chờ lâu hơn bất cứ quốc gia nào tôi từng đi qua. Họ phải xem lại hồ sơ trong máy tính, đến hơn 40 phút dù tôi đã trình hộ chiếu và Visa. Nhìn bộ mặt “hình sự” của cô nhân viên hải quan bảo “wait” sau mỗi lần tôi hỏi sao lâu thế, tôi thấy ứa gan. Cô ta cứ mặt lạnh như tiền, không một nụ cười, từ đầu đến cuối, mặc tôi sổ tiếng Anh thế nào cũng kệ, cô chỉ một chữ, “wait” bắt du khách mang hộ chiếu Hoa Kỳ đứng đợi. Trong khi các người mang hộ chiếu nước khác, chỉ mất khoảng 10 phút hỏi han rồi cho qua. Nhìn quầy hàng vắng tanh, không còn ai, chỉ mình tôi đợi, tôi bắt đầu lo. Không biết máy của họ hư hay bộ di trú Nga đang làm khó người mang quốc tịch Mỹ? Lúc này tôi bỗng thấm thía mối thù truyền kiếp Nga Mỹ. Sau này khi ra khỏi Nga bằng đường bộ, theo thủ tục, cả đoàn du lịch phải xuống xe bus, từng người một lại phải đi qua hải quan tốn thêm khoảng 15, 20 phút chờ đợi. Khi ấy tôi mới biết tính chậm chạp, máy móc cũ kỹ, là chuyện thường ngày của Nga. Trong khi các nước lân cận Nga như Estonia, Lithuania, Latvia là các quốc gia thuộc khối Baltic, qua biên giới vào nước họ chỉ cần 5 phút mà chẳng cần Visa hay hạch hỏi gì hết. Đi ra thì cứ đi không cần trình báo chi cho mất thì giờ.

blank
Bông Pukh bay ở Moscow như tuyết.

Lúc người đẹp hải quan giơ tay ngoắc ngoắc tôi lại, chỉ chỉ, bắt ký vào dưới một tờ giấy tương tự tờ giấy phép cho nhập khẩu, khi ấy tôi mới được cho đi. Hú vía. May, giờ là thời hậu cộng sản!!!. Ra đến phía ngoài để gặp hướng dẫn viên của phái đoàn du lịch, tôi bị trễ hơn một tiếng đồng hồ. Cùng với chuyến bay tới Moscow trễ 2 tiếng(trễ và phục vụ kém là đặc điểm của hãng hàng không Nga Aeroflot), tổng cộng, tôi bị trễ hơn 3 tiếng đồng hồ.

Tôi đến thành phố Moscow của Nga hay Cộng Hoà Liên Bang Nga vào một ngày cuối xuân. Trời mát và nhiều mây. Gió lộng thổi những lọn bông xoay tròn bay trong không trung, đáp tới tấp vào mọi nơi mà nó có thể đáp. Dân Nga gọi chúng là “Pukh” có nghĩa là những chùm bông hay những chòm râu. Những chùm bông trắng trông như bông vải hay bông gòn rất nhẹ nhưng không nõn như tuyết mà xin xỉn, dinh dính, bay loạn xạ trong không khí, bám vào tóc, vào áo len người đi đường. Chúng dính chặt vào cửa lưới, cửa sổ, quán cà phê lộ thiên, ai vô phúc há miệng ngáp hay nói chuyện sẽ lãnh đủ những lọn bông lao vào cuống họng. Người dân Moscow gọi đùa rằng, đấy là những trận bão tuyết mùa hè “summer snow” và họ đối phó nó một cách chịu đựng bằng cách đóng chặt cửa sổ, lúc nào cũng đeo kiếng mát, mang theo khăn tay để lau nếu nó bám vào mặt, vào người, và luôn tay phủi chúng xuống đường.

Mùa này là mùa xuân, mùa của “Pukh”. Sau khi những cây Balsam Poplar cái đơm nụ, hàng trăm nụ nâu mùi thơm ngọt biến thành những búp hạt. Khi chín, nó tách ra và thả vào không khí hàng triệu triệu chùm bông trắng sẵn sàng bám chặt vào bất cứ gì trên đường bay của chúng. Chúng cũng là kẻ thù của những người bị bệnh dị ứng. Đứng giữa trời Moscow nước mắt, nước mũi tôi bắt đầu tuôn chảy. Cảm giác khó chịu đưa đến việc tôi thắc mắc, sao thành phố này lại chịu thảm hoạ mưa bông, sao chỉ ở đây mà không nơi nào khác?

blank
Thánh đường St. Basil.

Câu trả lời tại sao là đầu đề của nhiều sự suy đoán và của những huyền thoại. Tuy nhiên một lý do chính yếu thấy rõ nhất là Moscow có đến 300 tới 400 ngàn cây Balsam Poplar mà phần lớn chúng đều là cây cái !!! Điều cơ khổ là rất khó phân biệt giữa cây đực và cây cái, người ta chỉ biết nó là cây cái cho đến mùa xuân khi nó ra hoa mà thôi. Câu hỏi tiếp theo phải hỏi là, sao Moscow lại có quá nhiều cây Balsam Poplar, sao chỉ toàn cây cái?

Một cắt nghĩa rất hợp lý được đặt ra ở đây có thể đổ lỗi cho Stalin. Năm 1930, ông ta đã hạ lệnh cho trồng loại cây này với nỗ lực làm xanh thành phố. Không biết do lầm lẫn hay bất cẩn mà nhà nước đã cho trồng toàn cây cái. Đến năm 1960, khi lãnh tụ Khrushchev ra lệnh thay thế những chung cư cũ bằng những chung cư cao tầng thì người ta càng thích trồng loại cây này nhiều hơn. Có lẽ vì nó cho nhiều bóng mát, lúc nào cũng xanh tươi mà lại cao tới hơn 60 feet, hợp với nhà cao tầng.

Như định mệnh, cuối cùng, dân chúng Moscow phải chịu đựng cơn "bão tuyết mùa hè" cũng phiền toái như cơn bão tuyết mùa đông. Họ đợi nó đến mỗi năm như đợi thuế hay đợi cái chết vậy. Nếu bạn bị bệnh dị ứng, du lịch Nga vào mùa xuân nhớ mang theo thuốc dị ứng phòng ngừa.

Tôi và đoàn được HDV(Hướng dẫn viên) dẫn đi xem thành phố và khu vực trung tâm quanh Quảng Trường Đỏ. Đỏ ở đây, theo tiếng Nga không có nghĩa hoàn toàn là “đỏ” mà còn có nghĩa bóng là “đẹp”. Những di tích lịch sử lâu đời từ thế kỷ thứ 16 đều quy tụ ở đây, nhất là ngôi thánh đường Chính Thống Giáo St Basil, đầy màu sắc rực rỡ. Kiến trúc này có 9 toà tháp với mái vòm hình giọt nước mắt, người Việt mình hay gọi là mái vòm củ hành hay củ tỏi. Năm 1555, để kỷ niệm chiến thắng ở Kazan và Astrakhan, bạo chúa Ivan (Sa Hoàng đầu tiên của Nga) đã ra lệnh cho kiến trúc sư Barma và Postnik Yakovlev xây dựng nên nhà thờ. Truyền thuyết kể rằng sau khi nhà thờ hoàn thành, Ivan Bạo chúa đã ra lệnh cho hai kiến trúc sư phải tự chọc thủng mắt mình để họ không bao giờ có thể tạo ra được tác phẩm tuyệt vời hơn trong tương lai. Năm 1990, nhà thờ St. Basil chính thức trở thành một phần di sản văn hóa thế giới cùng điện Kremlin và Quảng trường Đỏ do UNESCO công nhận.

blank
Viện bảo tàng Armory.

Ngôi thánh đường St. Basil được nối liền với Điện Kremlin (Cẩm Linh) và Viện Bảo Tàng Lịch Sử. Gần đấy Lăng Lenin màu đỏ được xây vào khoảng giữa quảng trường có 3 tầng hình vuông theo kiến trúc kim tự tháp cụt. Xác Lenin còn ở đó nhưng có lẽ ít ai muốn viếng thăm. Hầu hết các bức tượng của nhân vật này ở Nga, đã bị kéo sập, giờ chỉ còn vài bức sót lại như một di tích lịch sử cho thời đại cộng sản bị sụp đổ, mà tôi thấy được ở trong hệ thống xe điện ngầm Metro ở Moscow.

Tôi được xem một nghi thức đổi gác của Trung đoàn cận vệ Tổng thống Nga tại Quảng Trường được tổ chức hàng tuần ở trước điện Kremlin. Nghi lễ có bắn súng và diễn binh với lực lượng vệ binh thật hùng hậu.

Nếu bạn là người mê thích viện bảo tàng thì viện bảo tàng The Kremlin Amory Museum sẽ gây cho bạn một ấn tượng khó quên.

Armory là nhà bảo tàng lâu đời (1508) và có uy tín nhất của Moscow. Nó cũng là niềm tự hào của nước Nga. Dưới thời các Sa Hoàng đây là nơi mua sắm và lưu giữ các chiến, quân cụ và các bảo vật quý giá. Ngoài các binh khí, áo giáp, quân phục, chiến xa, du khách sẽ choáng váng với những bộ sưu tập quần áo, trang sức và xe ngựa của các Sa Hoàng Nga và nước ngoài. Nơi này còn trưng bày các trang phục đăng quang của các vị nữ hoàng, đại đế thời xưa, lễ phục của các quí tộc và giám mục tôn giáo(Orthodox Bishop). Điều đặc biệt là các trang phục này đều thêu, dát vàng hay cẩn bảo thạch, kim cương. Chúng được thiết kế, may vá rất tỉ mỉ bằng các tay thợ thủ công bậc nhất Nga. Một chiếc áo lễ phục có thể nặng tới vài chục kí lô. Các cống vật, tặng vật, đồ trang trí tuyệt xảo, ngai vàng, vương miện, cẩn đầy ngọc và đá quý tiết lộ đời sống quyền uy và xa hoa của các bậc vương giả, quý tộc của đế quốc Nga thời đó.

blank
Áo cưới của Nữ Hoàng Catherine II.

Tôi chạnh lòng nghĩ đến đế quốc Nga dưới thời các Sa Hoàng đã vơ vét và mang về biết bao là vàng bạc, ngọc ngà, từ các nơi. Bao nhiêu là xương máu và nước mắt dân lành đã đổ xuống cho các ngai vàng và sưu tập của các bảo tàng lịch sử này. Đây có lẽ cũng là một trong những nguyên nhân mà người dân bất mãn các Sa Hoàng. Một duyên cớ giúp cho cuộc cách mạng của người cộng sản Bolshevik thành côn và nước Nga bước vào xã hội chủ nghĩa cho tới năm 1991, thì sụp đổ để thành một nước cộng hoà như ngày nay.

Chúng tôi có hỏi người HDV về cảm nghĩ của người dân Nga nói chung về thời hậu cộng sản. Câu trả lời của ông ta có ý đại khái thế này. Thời các Sa Hoàng, người dân không có cái gì, vì tất cả đều thuộc về triều đình. Thời Cộng sản, nhà nước và Đảng giàu mạnh, nhưng dân thì hoàn toàn vô sản. Trong khi thời Cộng Hoà ngày nay, cái gì cũng có, nhưng dân không có tiền mua. Chỉ có khác biệt ở chỗ thời cộng sản đi đâu cũng phải xin phép, ngày nay muốn đi đâu thì đi, tự do.

Trịnh Thanh Thủy

Chú thích của người viết:

Tất cả những nhận xét của người viết trong hồi ký này có tính chủ quan và các trải nghiệm có thể chỉ xảy ra cho riêng người viết nên xin độc giả lưu ý và thông cảm.

Tài liệu tham khảo

Moscow Journal; Take Cover, Everybody! Spring, Alas, Is in the Air

http://www.nytimes.com/2001/06/08/world/moscow-journal-take-cover-everybody-spring-alas-is-in-the-air.html

Ý kiến bạn đọc
21/08/201605:37:00
Khách
Mỗi dân tộc có nền văn hoá riêng, nước Nga cũng đóng góp nhiều cho nền văn minh nhân loại. Du lịch chỉ thú vị khi hiểu nền văn hoá của dân tộc nơi đến !
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Vậy bằng cách nào mà cuốn tạp chí BK, số cuối cùng (phát hành vào ngày 20 tháng 4 năm 1975) đã không bị ném vào mồi lửa, không trở thành giấy gói xôi, không bị thu hồi, tịch thu, tiêu hủy” và vẫn có thể xuất hiện “nguyên con” trên trang web của Tạp Chí Thế Kỷ 21 vào ngày 2 tháng 4 năm 2017? Đây là câu hỏi mà qúi vị lãnh đạo của chính phủ hiện hành ... cần “suy ngẫm” để có thể ban hành những nghị quyết, hay nghị định đỡ ngớ ngẩn (và lạc hậu) hơn chút xíu...
✱ Reuters: Nga đang hy vọng rằng đảng Cộng hòa kiểm soát Quốc hội - Chính quyền Biden sẽ gặp khó khăn trong việc thúc đẩy Quốc hội thông qua các chương trình viện trợ cho Kyiv. ✱ Military: Các nhà vận động hành lang làm việc cho các nhà thầu quốc phòng, đã từng làm việc cho chính phủ liên bang trước đây - cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mark Esper đã từng làm việc văn phòng quan hệ chính phủ của Raytheon. ✱ Al Jazeera: Nhiều dự luật trong quá khứ, đã được Hạ viện và Thượng viện thông qua trong nhiều thập kỷ mà không bị thất bại. ✱ Bilderbergmeetings Co. UK: Chính quyền Biden đã coi Nga và Trung Quốc là đối tác trong thách thức đối với “trật tự thế giới”- Sự cạnh tranh toàn diện với Trung Quốc đang trở thành một nguyên tắc trong các chính sách kinh tế, đối ngoại và an ninh của Hoa Kỳ...
Nhiều người nghĩ ngay đến con số 18 tỷ kiều hối USD chuyển về Việt Nam năm 2021. Đó thật ra không phải là điều nên mất thời gian bàn tính vì đó là một thực thể không thay đổi được. Những người gởi có những lý do riêng không ai lay chuyển được và người Việt trong nước đều muốn nhận những đồng tiền gởi về. Nhưng còn những món tiền khổng lồ khác từ những chương trình viện trợ đủ mọi kiểu cho dân VN từ những chính phủ Âu-Mỹ mà người dân không hay biết, những nguồn tài trợ đã từ lâu bị thất thoát, hoặc cả biến mất mà không ai đặt câu hỏi. Đây là một địa hạt cần soi giọi.
* Cựu Tổng Thống Trump tuyên bố tái tranh cử để tránh bị truy tố nhưng vô hiệu quả. * Trump sẽ bị truy tố trước hoặc sau mùa lễ 2022. * Việc đề cử ông Jack Smith làm cố vấn đặc biệt để giám sát cuộc điều tra hình sự cựu Tổng Thống Trump chỉ làm chậm trễ một vài tuần là cùng. Trường hợp này khác với việc đề cử Robert Muller. * Trump sẽ bị truy tố về vụ lưu trữ bất hợp pháp tài liệu mật quốc gia và vụ bạo loạn 6/1. * Truy tố ăn cắp tài liệu mật dễ dàng như truy tố buôn bán ma túy. Trường hợp bạo loạn 6/1 phức tạp hơn. * Phiên tòa sẽ kéo dài 12 – 24 tháng và kết thúc trước nhiệm kỳ của Tổng Thống Biden chấm dứt. * Việc truy tố Trump của cố vấn đặc biệt không ảnh hưởng đến việc tái tranh cử của cựu tổng thống ngoại trừ Tu Chánh Án 14 được mang ra xét xử.
✱ The Guardian, Uk: Donald Trump tuyên bố ứng cử chắc chắn sẽ không làm cho việc truy tố ông ta trở nên bất khả thi - chẳng qua chỉ là một nỗ lực nhằm đánh lừa mọi người, và nó không làm thay đổi mức độ tội ác của ông ta đã phạm - nhiều khả năng khiến Trump trở thành cựu tổng thống Mỹ đầu tiên phải vào tù. ✱ NY Post: Cựu Bộ Trưởng Tư pháp Bill Barr cho rằng chính phủ liên bang có đủ bằng chứng để buộc tội cựu Tổng thống Donald Trump - ông ta đã thất bại với tư cách tổng thống trước đây, thời không nên tìm kiếm một nhiệm kỳ khác ✱ Yahoo News/Ms Evans: Donald Trump không thể cứu nước Mỹ - Ông ta thậm chí không thể tự cứu được mình - Ông ấy đã lợi dụng chúng tôi để giành được Tòa Bạch Ốc. ✱ Brookings Edu: Cựu tổng thống phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi của ông ta đã phạm ở Georgia. Chúng tôi kết luận rằng Trump có nguy cơ cao sẽ bị truy tố hình sự ở Fulton County.
Họ sống thêm được bao lâu nữa thì chỉ có Trời mới biết. Và chắc ngay cả đến Trời cũng không thể trả lời câu hỏi (thượng dẫn) của nhà văn Thận Nhiên: Sao sau bao nhiêu xương máu đổ xuống nơi này mà người dân Q.B vẫn phải lặn hụp mò ốc (dưới ao) cứ như thể là họ vẫn còn đang sống trong cảnh tối tăm, giữa Đêm Trường Trung Cổ vậy?
Tại Bangkok, Hội nghị Thượng đỉnh APEC 2022 đã kết thúc và 21 quốc gia thành viên đã đồng thuận đưa ra một Bản Tuyên bố chung với nội dung lên án Nga về cuộc chiến tranh xâm lược tại Ukraine. Tuy nhiên, Bản Tuyên bố có nêu rõ giới hạn dè dặt là nhìn chung vẫn còn có "những quan điểm và đánh giá khác nhau về tình hình và các biện pháp trừng phạt.”
Vào ngày 15-11-2022 tại tư dinh Mar-a-Lago, Florida cựu Tổng thống bị thất sủng Donald Trump tuyên bố rằng ông sẽ tái tranh cử Tổng thống vào năm 2024. Ngay ngày hôm sau Dân Biểu Hoa Kỳ Gerry Connolly (Dân Chủ, Virginia) cho biết rằng các Dân Biểu Dân Chủ sẽ đưa ra một nghị quyết trong tuần này để đảm bảo rằng Trump không bao giờ có thể giữ chức vụ tổng thống nữa bằng cách viện dẫn Tu Chính Án Thứ 14. Hiến Pháp Hoa Kỳ quy định rằng những người tham gia những cuộc phản loạn (insurrection) bị cấm giữ các chức vụ liên bang và ông Connolly cam kết đảm bảo các hành động của Trump vào ngày 6 tháng 1 năm 2021 không bị lãng quên...
Dù vẫn còn một ít kết quả chưa được công bố và cuộc tái bầu cử “runoff” thứ nhì cho chiếc ghế Thượng viện tại tiểu bang Georgia vào đầu tháng12 tới, cuộc bầu cử giữa kỳ năm 2022 tại Hoa Kỳ xem như đã kết thúc. Nếu làn sóng đỏ của phía Cộng Hòa không có được kết quả như dự đoán hay theo mong đợi từ đảng này thì ngược lại, việc đảng Dân Chủ thắng thêm chiếc ghế Thượng Viện cùng các ghế Thống Đốc tiểu bang trước tình trạng lạm phát gia tăng và tổng thống đương nhiệm bị sụt giảm mức ủng hộ là một cuộc ngược dòng đáng kể...
Sau các cuộc thảo luận, các chính giới tham dự Hội nghị Thượng đỉnh G20 tại Bali, Indonesia đã đồng thuận đưa ra một Bản Tuyên bố chung với các nội dung là lên án mạnh mẽ cuộc chiến của Nga tại Ukraine, quan tâm đến tình trạng nợ và lạm phát đang bùng phát trại các nước, đồng thời kêu gọi bảo vệ một nền thương mại tự do cho thế giới và thực hiện các cam kết về chống biến đổi khí hậu...
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.