Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Thơ song ngữ từ trong tù

04/01/201607:47:00(Xem: 4013)

Thơ song ngữ từ trong tù


Bài của Đòan Thanh Liêm


Tôi chẳng bao giờ là người chuyên môn làm thơ. Nhưng ở trong tù lâu ngày, thì cũng lai rai làm được một số bài ngăn ngắn cho dễ nhớ, và cũng giúp làm khuây khỏa nhẹ vơi đi nỗi buồn chán cô đơn. Vì không thể viết ra giấy và gửi cho bà con bạn bè ở ngoài trại giam, nên chỉ có thể đọc cho một vài người bạn tù thật là thân thịết nghe mà thôi. Tính ra trong 6 năm ở tù, tôi cũng làm được đến 30-40 bài, nhưng hiện chỉ còn có thể viết lại được chừng 25 bài mà thôi.


Đặc biệt trong mấy năm phải đi lao động tại trại giam ở Hàm Tân, PhanThiết, tôi có làm được vài bài thơ song ngữ tiếng Việt và tiếng Anh. Nay xin ghi lại để quý bạn đọc cho vui vào dịp Đầu Xuân Kỷ sửu 2009 vậy nhé.


Đầu tiên là bài “Vùng lên, Các bạn ơi!”, “Friends, stand up!”. Bài này được làm vào hồi Tháng 8 năm 1994. Và người đầu tiên tôi đọc cho nghe là Bác Lý Trường Trân, cựu Dân biểu thời Đệ nhị Công hòa. Bác Trân bị tù lần thứ hai từ năm 1987 đến cuối năm 1994 mới được trả tự do.


Bài thứ hai là bài “Nói với các bạn trẻ”, “A Message to Youth”. Bài này được làm vào Mùa Xuân năm 1995 và được đọc lần đầu tiên cho anh Lê Thái Chân. Anh Chân trước kia là sĩ quan Pháo binh của Lữ đòan Dù, và là người tù lâu nhất trong số các sĩ quan “phải đi học tập cải tạo”, tổng cộng đến 20 năm, suốt từ 1975 đến 1995 mơí được thả về. Bài này đã được nhạc sĩ Phạm Đức Huyến ở San Jose phổ nhạc phần tiếng Anh vào năm 2000. Và nhạc sĩ Xuân Điềm ở Little Saigon phổ nhạc phần tiếng Việt vào năm 2002.


Cả hai bài thơ này, phần tiếng Anh thì đã được các sinh viên người Mỹ, cũng như người các nước khác đọc nhiều lần tại những buổi sinh họat văn nghệ, nhân dịp Hội thảo quốc tế về Xây dựng Hòa bình (Peacebuilding seminars) tại các tiểu bang Virginia và Tennessee.


Và riêng bài “Friends, Stand up!”, thì lại còn được chị Colleen Malone ở Canada phỏng vấn tôi tại Đại học Eastern Mennonite University (EMU) Virginia và lấy đăng trên website Peacevox.com (Tiếng nói Hòa bình) vào năm 2002, cùng với một bài khác nừa là bài “Reflections on My Days in Jail” (Suy nghĩ về Những Ngày Trong Tù), cũng do tôi viết trực tiếp bằng tiếng Anh hồi còn ở tại trại Hàm Tân vào Tháng Mười 1995, tức là sau 66 tháng ở trong nhà tù cộng sản.


Lại nữa, cả bản nhạc do nhạc sĩ Phạm Đức Huyến phổ thơ nói trên do ca sĩ người Mỹ hát và ghi âm trong môt CD, thì cũng được trình bày vào những dịp này.


Hai bài thơ này nguyên văn như sau:


I - Vùng lên, Các bạn ơi!  

 

1. Các bạn ơi! Hãy sẵn sàng:

Đã đến lúc                                                                   

Ta phải công khai trực diện                                        

Lăn xả vào cuộc chiến.                                                         

Chúng ta đòi hỏi                                                                  

Không phải chỉ cơm no, áo ấm                                           

Mà còn cả nhân phẩm, tình thương.                                   

Để chống lại bạo quyền độc ác                                           

Ta phải được trang bị bằng                                         

Lòng kiên cường can đảm                                                   

Sự nhẫn nại hy sinh                                                             

Và tinh thần bất bạo động.                                                  

 

2. Các bạn ơi!                                                              

Hãy đồng lọat lên tiếng

Nói rằng:                                                                           

Chúng ta không còn khiếp sợ                                          

Trước bạo lực trấn áp                                               

Với tù ngục đọa đầy                                                  

Và tra tấn khủng bố                                                  

Bởi vì chúng ta đã trưởng thành chững chạc                   

Trong biệt giam tối tăm                                           

Với đói khát dầy vò                                                 

Và khổ sai cưỡng bức                                              

Và cũng bởi vì chúng ta luôn noi theo                                     

Lời giáo huấn từ ngàn đời                                         

Của cha ông                                                              

Đó là: “Uy vũ bất năng khuất!”     

 

3.-  Các bạn ơi! Hãy tiếp tục: 

Cuộc tranh đấu cam go 

Nhất quyết không hề khoan nhượng

Phải đòi cho bằng được

Để mọi người

Được sống cho ra con người

Với danh dự phẩm giá

Trong công lý an toàn

Và tự do dân chủ.

Phải diệt trừ tận gốc

Nạn độc quyền ngang ngược

Nạn bè phái nghinh ngang

Nạn giáo điều bệnh hoạn

Nạn tồi dở tầm thường                                    

nhàm chán đến nôn mửa!

 

4.-  Các bạn ơi!

Hãy vui mừng

Trước trang sử mới

Của Đất nước thân yêu

Của Dân tộc bất khuất

Đang vùng dậy

Sừng sững oai nghiêm

Như Phù Đổng, Quang Trung

Như Hưng Đạo, Nguyễn Trãi

Các Anh Hùng Bất Tử.

Bởi vì: Nhất định ta phải thắng

Cương quyết ta sẽ thắng

Và cũng bởi vì:

Nhân nghĩa thắng hung tàn

Tình thương xóa thù hận./

                                                                                                             

I. Friends, Stand  up!  

 

1. Friends of mine, be ready:                             

It’s now time for us                                                        

To openly and directly                                                    

Launch ourselves into the battle                              

We ask for

Not only food and clothes                                       

But also Dignity and Love.                                              

Against the Brutal Tyranny                                              

We fight, equipped with                                                    

Undaunted Courage                                                 

Perseverance, Sacrifice                                                     

And Non-Violence.  
                                                          

2. Friends of mine, let’s raise our voice              

Saying that

Not any longer we fear                                                    

Violence, Oppression                                             

Jail, Torture                                                            

And Terror.                                                             

For we’ve grown much mature                                          

In dark cells                                                             

In ravaging hunger and thirst                                  

And in forced labor.                                                

And also for we follow                                                       

The perennial teaching of our Fathers                                

That’s:  Never to power be subdued!    

 

3.- Friends of mine, let’s continue:

The arduous combat

Without any concession whatever                          

Resolutely we claim for everyone else

The right to live as An Human Being

With Dignity and Honor

Justice and Security

In Freedom and Democracy

Determined we are to root out

That arrogant monopoly

Unscrupulous sectarianism

Insane dogmatism

And nauseating mediocrity.

 

4.- Friends of mine, let’s rejoice

At the new chapter

Of  our beloved Fatherland

And our Indomitable People 

That’s rising up

Proud and fierce

Like Phù Đổng, Quang Trung

Hưng Đạo, Nguyễn Trãi

Our Immortal Heroes

For surely we shall overcome,

Certainly we shall overcome

And also for all the times 

The Humanitarian Cause  

Wins over Brutality 

And Love wipes away

Hatred ./        

          

  

II- Nói với các bạn trẻ                             

 

1.-  Các bạn trẻ của tôi ơi!                                            

Hãy suy nghĩ chính xác                                                   

Để khám phá được những Diệu kỳ                                 

Trong thiên nhiên và xã hội loài người.                          

Hãy có lòng nhân hậu                                                      

Để yêu thương tất cả mọi người                                       

Kể cả kẻ thù.                                                                    

 

2.- Các bạn trẻ của tôi ơi!                                            

Hãy nâng tâm trí lên cao                                                 

Để tạo cho cuộc sống thêm ý nghĩa.                               

Hãy chịu trả đắt giá                                                         

Để có được sự cao cả nơi tâm hồn.                                 

 

3.- Các bạn trẻ của tôi ơi!                                              

Hãy chia sẻ những phúc lộc                                               

Với tất cả anh chị em mình.                                               

Hãy đích thực là mình                                                        

Với phong cách tốt đẹp xưa nay                                        

Giữa lòng cái thế giới hỗn độn này.                                  

 

4.- Các bạn trẻ của tôi ơi!                                             

Hãy có hành động thích đáng                                              

Trong giờ phút đầy thử thách                                              

Của Lịch sử vinh quang chúng ta.                                        

Hãy sống thật sung mãn                                                       

Bằng yêu thương trọn vẹn                                                   

Và biết tận hưởng sự An bình ngây ngất                            

Trong sâu thẳm nội tâm chúng ta./         

 

II-  A Message to Youth 

 

1.-   Young friends of mine:

Let’s have the Right Thinking

To discover the wonders

In the Nature & Human Society

Let’s have the Nice Feeling

To love everybody

Even our enemy.

 

2.- Young friends of mine:

Let’s raise our heart

To make life more meaningful

Let’s pay the high price

To get the greatness for our soul.

 

3.-  Young friends of mine:

Let’s share the blessings

With all our brothers & sisters

Let’s be ourselves

With our usual good manners

Among this confusing world.

 

4.-  Young friends of mine:

Let’s act accordingly

In this challenging moment                         

Of our glorious history

Let’s live fully

By loving totally

And enjoying Peace&Ectasy

Deep in our innerselves./

 

Làm tại Hàm Tân Phan Thiết 1994-95

Trại Z30D, Khu K2.

Sao lục lại tại California USA

Tháng 11 Năm 2008

 

Đoàn Thanh Liêm


.
.







         

 

.
.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Lời dịch giả: Đây là bức tâm thư của cựu tổng thống George W. Bush gởi người dân Mỹ trong lúc cả nước đang sôi sục sau cái chết của George Floyd.
NYC với mình như căn nhà thứ hai, thế mà đã hơn một năm rồi mới lên lại. Thường thì hay lên mùa Giáng Sinh, hay Tháng Hai mùa đông để coi tuyết ở Central Park, và tháng Mười Một để coi lá vàng. Lần nầy chỉ mới tháng ba, nhưng có lý do
Xúc động với kỷ niệm. Thơ và nhạc đã nâng cảm xúc về những cái đẹp mong manh trong đời... Đêm Nhạc Người Về Như Bụi, và buổi ra mắt Tuyển Tập 39 Văn Nghệ Sĩ Tưởng Nhớ Du Tử Lê đã hoàn mãn hôm Thứ Ba 14/1/2019.
chiều rớt/xanh/ lưỡi dao, tôi khứng! chờ ... mưa tới. Hai câu cuối trong bài “chiều rớt/xanh/lưỡi dao” anh viết cuối tháng 9/2019 như một lời giã biệt. Và, cơn mưa chiều 7.10.2019 đã tới, anh thay áo mới chân bước thảnh thơi trở về quê cũ. Xin từ biệt anh: Du Tử Lê!
trong nhiều năm qua, lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng trưởng ở mức hai con số, nhưng tỷ lệ quay trở lại thấp (chỉ từ 10% đến 40%) . Chi tiêu của khách du lịch quốc tế tại Việt Nam không cao
Theo bảng xếp hạng chỉ số cảm nhận tham nhũng của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế năm 2018, Việt Nam đứng hạng 117/ 180 với mức điểm 33/100. Bao giờ mà chế độ hiện hành vẫn còn tồn tại thì “nạn nhũng nhiễu lạm thu” sẽ vẫn còn được bao che và dung dưỡng khắp nơi, chứ chả riêng chi ở Bộ Ngoại Giao
Chính phủ Hoa Kỳ đã hứa tài trợ 300 triệu đô la để làm sạch môi trường bị nhiễm chất độc da cam của phi trường Biên Hòa và hôm 5 tháng 12 là bắt đầu thực hiện việc tẩy rừa tại khu vực này, theo bản tin hôm 6 tháng 12 của báo Tuổi Trẻ Online cho biết như sau.
Hơn 1.000 người có thể đã bị giết bởi lực lượng an ninh ở Iran trong các cuộc biểu tình gần đây, theo một quan chức cấp cao của bộ ngoại giao cho biết hôm Thứ Năm
Bốn người được báo cáo đã bị giết chết hôm Thứ Năm sau một vụ cảnh sát rượt đuổi qua nhiều quận đã kết thúc trong trận đấu súng trên đường Miramar Parkway theo sau một tên cướp có vũ khí tại Coral Gables, tiểu bang Florida.
Mỗi năm lên tuổi già đi, tưởng đâu đã được an nhàn, nào ngờ đảng Cộng sản Việt Nam vẫn phải tối mắt đấu tranh để tồn tại vì các chứng nan y: Suy thoái tư tưởng; Đạo đức xuống cấp; Tham nhũng; và, Lợi ích nhóm trong trong cán bộ,đảng viên.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.