Hôm nay,  

Từ Thư Ngỏ Đến Tuyên Cáo Còn Bao Lâu Nữa?

8/12/201400:00:00(View: 4298)

Mấy năm trước đây không phải bỗng dưng ông Đại tá Tiến sĩ Trần Đăng Thanh đem cái sổ hưu ra giảng cho trí thức Hà Nội. Sau bài giảng đó cũng không phải bỗng dưng gặp làn sóng phản đối kịch liệt đến nỗi bây giờ nghe nhắc đến ‘Cái sổ hưu’ là nhớ ngay đến tên ông Trần Đăng Thanh. Vì chịu đựng đói rách trong thời gian dài dằng dặt, từ kháng chiến chống Pháp, từ “hạt muối xẻ làm đôi” dành cho chiến trường người Việt giết người Việt, “Giải phóng miền Nam, tiêu diệt bọn Mỹ - Ngụy” (giàu có văn minh) “xâm lược”! Ám ảnh đó là suốt đời. Ám ảnh đó đã ăn sâu vào tiềm thức của từng người cho dù hiện tại có ‘no cơm ấm cật’. Đó là nỗi sợ tiềm ẩn được giấu kín từ nơi sâu thẳm nhất. Vì thế bỗng dưng đem cái sổ hưu trần trụi phơi ra ánh sáng là đương nhiên đụng vào bí mật cá nhân. Và phản ứng của những người về hưu phải bùng nổ!

Lá Thư Ngỏ [1] của 61 đảng viên, cựu quan chức cao cấp chế độ, kêu gọi bạch hóa sự kiện Thành Đô và cải tổ nội bộ đảng, xác nhận con đường đảng đang theo, đang lãnh đạo là sai lầm, sẽ gây hậu quả vô cùng tai hại cho tương lai đất nước và dân tộc. “Tổ quốc đang lâm nguy đồng thời đứng trước cơ hội lớn để thay đổi! Trách nhiệm của các đảng viên yêu nước là phải cùng toàn dân nắm lấy thời cơ này, vượt qua thách thức, mở ra một thời kỳ mới cho sự phát triển và bảo vệ đất nước.” Đã hẳn việc cảnh báo, đòi hỏi là hoàn toàn đúng. Cấp bách và thực tế. Một thực tế không phải chỉ có đảng viên hưu trí mới thấy mà người Việt Nam đều trải nghiệm. Và thế giới cũng đã hành động, đã ném chủ nghĩa đó vào sọt rác từ hơn 24 năm trước.

Thế nhưng vì sao những vị ký tên trong Thư Ngỏ vẫn còn là đảng viên mà chưa từ bỏ? Ông Lê Hiếu Đằng đã giằng xé tâm can trước khi về cõi khi quyết định từ bỏ đảng cho thấy đây là một quyết định không hề dễ dàng! Lá thư “viết trên giường bệnh” trước khi tuyên bố bỏ đảng nổi bật một điều: Ông đã suy nghĩ ‘nát nước’. Vì cả một đời mang hoài bảo tốt đẹp nhất để đi theo đảng, rồi từng bước từng bước đảng đạt thắng lợi, đưa lên bậc thang danh vọng. Đảng ban phát bổng lộc cho cá nhân và gia đình con cháu đến đỉnh điểm của giàu sang! Đảng là vua tập thể, lớn hơn thời phong kiến là chỉ có một ông vua. Vì thế, ngay từ đầu ông Hồ Chí Minh, cho dù chủ trương “bài Phong, đả Thực”, vẫn giữ lại chữ Trung của Nho giáo. Ông dạy “Trung với Đảng”! Cho nên bỏ đảng là phản, là trọng tội, là coi như từ bỏ con đường sống!

Hiện tại ‘Cái sổ hưu’ không còn là giá trị vật chất đối với cán bộ đảng viên cộm cán nhưng rõ ràng vẫn là cuống rún sinh lực để họ tồn tại. Vì dứt cuống rún là coi như dứt sự sống. Nhưng tiếc thay chỉ có thai nhi mới cần cuống rún!

Vì, đảng ngay từ đầu đã nhân danh hai giới cùng cực trong xã hội thời đó, là nông dân và công nhân, để đấu tranh ‘giải phóng’ cho họ. Chiêu bài mượn máu xương thân xác của những người cùng khổ đó đã thành công mỹ mãn.

Thế nhưng, mới chiếm được nửa đất nước sau núi xương sông máu từ mặt trận Điện Biên Phủ thì có ngay Cải cách Ruộng đất tại miền Bắc. Khi chiếm được cả nước thì có ngay Chính sách Tập trung cải tạo, Chính sách Kinh tế mới và Chính sách đánh Tư sản mại bản tại miền Nam.

Sự thật hiện nay, đang phơi bày rõ ràng nhất, là công nhân cả nước bị bóc lột dã man tại các hãng xưởng, là nông dân cả nước bị cướp đất cướp nhà!

Với chủ trương “tam cùng” (cùng ăn, cùng ở, cùng làm) ngày trước của cán bộ đảng viên đã đánh lừa được giới cùng đinh để họ hy sinh mạng sống và những ngày đầu sau 30/4 lại được áp dụng tại miền Nam. Bấy giờ thì cùng ăn, cùng ờ, cùng làm nhưng mục đích chỉ là bám thật sát, theo dõi thật kỹ để làm sao ‘con mồi’ được đặt tên là “Tư sản mại bản” không thể chạy thoát khi móng vuốt đảng vồ ra chụp. Cho nên hình ảnh cán bộ đảng viên đối với người dân là hình ảnh những ác thần!

Gia đình tôi ở Sài Gòn. Xóm tôi có khá nhiều nhà lầu đúc 2, 3 tầng nhưng cũng có nhiều nhà mái lợp tôn. Hẻm thì xe hơi vô dễ dàng vì thế không phải ‘xóm nhà giàu’ nhưng cũng không nghèo. Tuy là ‘dân thành phố’ nhưng tình nghĩa hàng xóm láng giềng rất gần gũi. Ấy thế mà sau ngày 30/4 thì hoàn toàn đảo lộn. Nhà nhà, người người đua nhau đem từ bàn ghế tủ giường đến đủ thứ lỉnh kỉnh nhỏ nhặt bày ra đường bán đổ bán tháo. “Bán cho trống nhà kẻo Việt cộng kiểm kê lấy hết”! Chẳng bao lâu sau nhà nào cũng trống hoang trống hoách! Một số gia đình có thân nhân đi cải tạo thì được cán bộ đảng viên đến tận nhà “động viên” đi kinh tế mới để đảng khoan hồng cho về sum họp sớm. Giữa cảnh nháo nhào và hỗn loạn đó thì một ngôi nhà nhỏ của đôi vợ chồng trẻ tọa lạc trên 2 lô đất với một khoảnh vườn, cạnh nhà tôi, đã di tản, có chủ mới dọn vào. Không lâu sau chủ mới đập bỏ căn nhà xinh xắn đó để xây thành ngôi biệt thự ‘hoành tráng’. Có sân rộng, có hồ cá kiểng, có cổng riêng dành cho xe hơi. Cửa nhà trước kia nhìn thẳng ra đường, không rào giậu, bây giờ mọc lên một hàng rào cao quá đầu người được xây kín bưng. Từ một ngôi nhà xinh xinh gần gũi với xóm giềng bỗng chốc biến thành nơi thâm nghiêm kín cổng cao tường!

Sau đó không lâu công an khu vực thường la cà trong xóm để điều tra người nào dám cả gan chơi trò ném bom bẩn vào ngôi biệt thự! Chủ mới đành cơi cao hàng rào thêm nữa bằng kẽm gai đan kín để vừa giới hạn bom bẩn vừa đề phòng trộm leo rào.

Từ đó, ngôi biệt thự bề thế bỗng chốc biến thành một ‘pháo đài’ giữa xóm. ‘Pháo đài’ của cán bộ đảng viên đang “công tác” ở Thành!

Bây giờ chắc chắn cán bộ đó đã hưu trí nhưng không biết có ký tên trong Thư Ngỏ hay không.

Vì thế giữa cán bộ đảng viên hưu trí với người dân có một khoảng cách khá xa, nếu không muốn nói là thuộc giai cấp khác nhau. Một giai cấp thống trị với một giai cấp bị trị. Một bên ngự trong ‘pháo đài’ với cuốn sổ hưu, một bên phải bươn chải kiếm sống hàng ngày trên đường phố. Nên cho dù nội hàm Thư Ngỏ có là toa thuốc thần diệu để chữa căn bệnh trầm kha của đảng thì nó cũng không / hoặc khó có thể được giới dân dã lưu ý, vì đó loại ‘toa thuốc đặc trị’ chỉ dùng để chữa bệnh cho đảng, chữa bệnh cho giai cấp mới, chữa bệnh cho phe nhóm lợi ích nhà giàu!

Đó là chưa nói đến sự dè bỉu chung chung của dư luận, ‘ôi… đấy chỉ là chuyện phe nhóm đấu đá nội bộ với nhau’ hoặc ‘chỉ là chuyện trâu cột ghét trâu ăn’… !

Vì thế việc nhân danh người Việt Nam để tranh đấu đòi cải tổ nội bộ đảng, đòi bạch hóa văn bản Hội nghị Thành Đô 1990 thì bài học máu xương mà giới công nhân, nông dân bị nhân danh từ khởi đầu cuộc chiến đã có chứ không phải đợi đến lúc nầy!

Tuy nhiên, Thư Ngỏ chắc chắn đang có tác động trong giới cán bộ đảng viên hưu trí, còn liệu họ có dám bước ra khỏi những ‘pháo đài’ đã tự xây kiên cố mấy chục năm qua, từ bỏ đảng, vứt sổ hưu vào sọt rác là chuyện không hề dễ. Khi chưa dám thực hiện được điều căn bản cốt lõi đó để hòa nhập với xã hội thì tác động Thư Ngỏ khó được sự ủng hộ của “toàn xã hội” như mong muốn, điều mà đảng viên nhà văn Nguyên Ngọc nhắm đến khi trả lời phỏng vấn của đài BBC. Mà bị dân làm ngơ thì không bao giờ có cách mạng. [2]

"Chúng tôi không hy vọng nhiều rằng cái đó (Thư Ngỏ) sẽ làm trực tiếp thay đổi đến đối tượng mà chúng tôi gởi. Nhưng mà vấn đề là thế này. Nhất định cơ chế đó, nhất định cách làm đó phải thay đổi, mà sự thay đổi đó phải có sự đấu tranh của toàn xã hội”

Mọi người thường gắn bó với tình yêu ban đầu. Vì tình yêu nguyên thủy là kết tinh của ước mơ với hoài vọng cả đời người. Nhưng sau thời gian dài chung sống mà cứ bị người yêu cắm sừng liên tục thì con đường duy nhất còn lại là phải ly dị. Không có chọn lựa nào không có thương đau nhưng không dám quyết định dứt khoát là tự chôn vùi cuộc đời còn lại cùng với thanh danh. Và, điều thật quan trọng, là chôn vùi cả tương lai con cháu.

Tự vứt bỏ thẻ đảng là vứt bỏ được gông cùm cho cá nhân và cho cả dân tộc.

Bao giờ thì Thư Ngỏ sẽ thành bản Tuyên Cáo của những người không còn có chọn lựa nào khác hơn là từ bỏ đảng để tranh đấu, như cố luật gia Lê Hiếu Đằng đã làm?

(Aug 10th, 2014)
_________

[1] http://boxitvn.blogspot.com/2014/07/thu-ngo.html

[2] http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/2014/08/140805_open_letter_by_61.shtml

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.