Hôm nay,  

Lê Thiệp Bạn Hiền

09/07/201300:00:00(Xem: 6780)
Hôm nay là ngày thứ năm, 4 tháng 7, 2013, ngày Lễ Độc Lập thứ 237 năm của Hoa Kỳ. Triều Giang đang ngồi trên bàn để viết những lời từ trong đáy lòng của mình gửi đến người bạn cố tri trên 40 năm qua trong lúc bạn hiền đang tranh giành sự sống hàng ngày, hàng giờ với luỡi hái tử thần.

Bạn ơi, từ những ngày đầu tập tễnh vào nghề được gặp bạn tại Báo Sóng Thần vào năm 1971, lúc ấy bạn đã là ngòi bút có tiếng và được các xếp, bạn bè, bạn đọc của hai tờ báo nổi nhất lúc đó là tờ Chính Luận và Sóng Thần mến thương, yêu quý vì lối viết báo khúc chiết, một kiến thức dầy và một nhiệt huyết có lửa nhưng đầy lòng nhân ái.

Bạn thường trêu trọc và bảo tôi:” Cô đi về học thêu thùa, may vá lo cơm nước cho chồng con sau này”. Tôi lúc đó cũng phiền lòng và nghĩ rằng bạn cũng lại là một kẻ “kỳ thị phụ nữ, không có gì đặc biệt”. Nhưng làm việc gần gũi lâu ngày, tôi mới hiểu ra; đó chỉ là cái cá tính “lỉnh kỉnh”, là cái vạ “khẩu xà, tâm Phật”của bạn. Con người thực của bạn là kẻ chân tình với bạn bè, với người thân. Bạn không mầu mè, hoa lá. Riêng trái tim của bạn thật lớn, thật ấm áp lúc nào cũng dành cho gia đình, bạn bè, và cho quê hương đất nước.

Sau 1975, bạn và tôi cùng với hầu hết các anh chị em Sóng Thần như anh Uyên Thao, Nguyễn Đức Nhuận, Trương Cam Vĩnh, Lý Đại Nguyên… còn kẹt lại Sài Gòn. Chúng ta ít gặp nhau nhưng luôn mong mỏi mọi người sẽ thoát được cái địa ngục trần gian lúc bấy giờ.

Khi được tin bạn đã đi và được Tàu Nhật vớt, tôi mừng đến chảy nước mắt. Nhưng, anh Nguyễn Đức Nhuận cũng báo cho tôi cái tin đau buồn; chị Nguyễn Đức Nhuận, hai cháu, và cháu trai của anh chị Trương Cam Vĩnh đã bỏ xác trên biển khơi trong chuyến tàu định mệnh đó.

Sang đến Mỹ, bạn đã bắt tay ngay vào việc đi tìm một con đường để giải thoát cho quê hương dân tộc khỏi ách thống trị bạo tàn đến man rợ của CS. Bạn đã bỏ ra hơn 10 năm của cuộc đời cho những vận động, viết lách, kêu gọi, họp hành không ngơi nghỉ. Việc không thành, người này chê trách lên án người kia không tiếc lời. Nhưng bạn đã yên lặng. Cái yên lặng của kẻ sĩ gói ghém một nỗi đau u uất về quê hương đất nước, về thế thái nhân tình, về nỗi bất lực của chính mình. Đã đôi lần ngồi nói chuyện riêng với bạn, tôi có đề cập đến việc này vì một vài thắc mắc mà tôi để trong lòng từ lâu. Nhưng bạn thở dài nói:” Chuyện đã qua, không làm gì hơn được, nói chỉ thêm rách việc!”. Nhân cách đó thật hiếm hoi, thật cao quý, thật khó tìm trong thời đại này.

Khi được biết bạn lập gia đình hạnh phúc vói chị Phương Mai, hiền lành nhưng giỏi giang, rồi bạn kinh doanh thành công và ba cháu gái xinh đẹp, thông minh chào đời, tôi rất mừng. Khi đời sống yên ổn, bạn lại trở lại bàn viết nhiều hơn. Rồi những tác phẩm bắt đầu được ra đời như cuốn “Đỗ Lệnh Dũng”, “Chân Ướt, Chân Ráo”, “Lững Thững Giữa Đời” và hàng nhiều chục truyện ngắn đã đăng, hoặc chưa đăng.

Khi biết mình bị bệnh ung thư gan cách đây ít tháng, thay vì ngồi lo lắng buồn rầu, bạn vừa đi chữa bệnh vừa bắt đầu viết cuốn “Tôi Bị Bệnh Ung Thư” (cũng còn thai nghén với tên Ung Thư Ơi Chào Mi). Bạn bảo tôi bạn cần phải viết để chia sẻ với những người bị bệnh hoặc gia đình của người bị bệnh, hiểu được tâm trạng của người bệnh ra sao? Những phương pháp trị liệu như thế nào? Những điều gì những thân nhân nên và không nên làm khi giúp đỡ người bệnh, v.v…
lam_benh_le_thiep_hinh_vahf
Nhà báo Lê Thiệp (ngồi) chụp hình kỷ niệm với một số anh chị em hội VAHF vào đầu tháng 5, 2013. Hàng sau, từ trái:Triều Giang (VAHF), Đậu Phương Mai (Bà Lê Thiệp). Hoàng Dung (VAHF), Nghĩa Trần (Cameraman). Ảnh VAHF

Trong lần đến thăm bạn cùng với anh Đặnh Đình Khiết và một số anh chị em VAHF vào cuối tháng 4, đầu tháng năm vừa qua, bạn còn giao cho tôi nhiệm vụ phải tổ chức buổi ra mắt cuốn “Tôi Bị Bệnh Ung Thư” tại Houston. Tôi đã nhận lời và nói với bạn buổi ra mắt này phải có mặt tác giả. Bạn đã trả lời:

“Chắc chắn rồi!”

Và khi chia tay bạn còn nhắc lại:

“Cứ thế, cứ thế nghe!”

Cách đây hơn một tuần, anh Nguyễn Minh Diễm, cựu giám đốc đài RFA cho biết bạn trở bệnh nặng, anh Diễm và anh Đặng Đình Khiết đến thăm anh, anh có cho biết sách viết chỉ còn hai hay ba chương gì đó là sẽ xong nhưng bạn đã quá nhọc rồi, sợ không hoàn tất. Anh Diễm có hứa là sẽ viết tiếp những chương cuối vì nhà truyền thông lão thành này cũng đã và đang vật lộn với chứng ung thư trong mấy năm vừa qua. Với lời hứa của anh Diễm, coi như sách sẽ được hoàn tất và bạn đã nói với tôi qua điện thoại, việc của bà phải làm là tổ chức ra mắt sách tại Houston, và bạn lại nhắc lại:

“Cứ thế, cứ thế nghe!”

Nằm trên giường bệnh, giành hơi thở với tử thần thừng giây, từng phút, nhưng bạn vẫn không quên hỏi thăm, góp ý cho cuốn phim “Hành Trình Tìm Tự Do” do hội VAHF đang thực hiện. Bạn đã nhắn nhủ những điều cần thiết phải đưa vào phim bằng những lời chân tình đầy nhiệt huyết. Chính bạn, chị Phương Mai và cả cháu Ti cũng đã hết lòng lo cho cuộc gây quỹ tìm tài chánh cho hội vào tháng 8 năm ngoái. Bạn và chị Phương Mai đã mở rộng cửa đón gần 10 thành viên vào trong nhà, lo ăn uống, thù tiếp như thượng khách trong 10 ngày. Dùng căn nhà để họp hành với chị Khúc Minh Thơ, anh Nam Lộc…để chuẩn bị cho buổi gây quỹ được thành công thật tốt đẹp. Những ngày tháng ấy với tôi thật là hạnh phúc. Tôi được như sớt chia những gánh nặng. Tất cả những nhọc nhằn, eo xéo, vất vả đều như bay bổng, biến tan. Từ đó cho đến nay, cũng gần một năm, tôi chỉ thấy công việc và những điều cần làm, và phải làm cho tốt. Tôi không còn lo lắng, buồn phiền gì vì tôi và các anh chị em VAHF đã được bạn, gia đình của bạn, các anh chị và những người thân quen hoặc có những người chưa từng biết mặt đã truyền sức mạnh.

Trong cuộc điện đàm trước đây ít ngày, bạn có hỏi tôi bao giờ cuốn phim xong và bạn nói những lời như trăn trối với tôi nhưng với giọng thanh thản:

“Tôi phải sống bao lâu nữa thì mới được xem phim?”

Tôi trả lời: “Cuối năm nay, hoặc chậm lắm sẽ là vào dịp 30 tháng 4 năm tới. Bạn nhất định phải có mặt trong ngày ra mắt đó nghe!”

Qua đường giây điện thoại viễn liên tôi ghe như có tiếng thở dài rất nhẹ. Nhưng bạn vẫn giọng lạc quan và hẹn với tôi:

“Cứ thế, cứ thế nghe!”

Tôi đã chấm dứt bài ở đây và định gửi cho anh Phạm Trần để anh ấy góp lại cho bạn đọc như dự tình của các anh chị em, bạn bè. Nhưng trưa hôm nay 5 tháng 7, 2013, tôi nhận được email của anh Uyên Thao báo tin bạn đã ra đi. Dù không ngạc nhiên, nhưng tôi đã bàng hoàng và cảm thấy ngực mình đau nhói và lòng mình quặn thắt.

Bạn hiền Lê Thiệp ơi thôi đã xong rồi!

Bạn đã đi xong hành trình của một đời người! Bao nhiêu mộng ước đã thành, không thành, hay còn giang dở rồi cũng được xếp lại. Nhưng bạn đã để lại cho gia đình, bạn bè thân quen một nỗi nhớ thương khôn nguôi, một huyền thoại của một nhà báo, nhà văn với một nhân cách cao quý, một trái tim nhân hậu, một lòng yêu thương quê hương đất nước cho đến hơi thở cuối cùng.

Xin bạn cứ đi cho thanh thản, tới một nơi bạn vừa đến và chúng tôi cũng sẽ đến và sắp đến.

“Cứ thế, cứ thế nghe!” bạn hiền Lê Thiệp

Triều Giang
05/07/3013
(Do Nhà báo Phạm Trần, đại diện thân hữu của Lê Thiệp tiềp nhận và phổ biến để tưởng nhớ đến một Ký giả có lòng với mọi người.)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.