Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Quan Hệ Vợ Chồng

16/03/201100:00:00(Xem: 15481)

Quan Hệ Vợ Chồng

Dr. Xuyến Đông

1.Yếu tố quan trọng nào gíup hai vợ chồng giữ liên hệ tốt đẹp"

Các yếu tố này thường tùy thuộc vào nhân sinh quan, kinh nghiệm sống chung với nhau, thói quen thành hình trong cá tính đến từ gia đình mà mình sinh trưởng, cũng như hoàn cảnh hiện tại của mỗi cặp vợ chồng, nên chắc chắn là không có công thức chung cho tất cả mọi người. Tuy nhiên có một số yếu tố căn bản như là những gia vị cần thiết cho một nồi phở. Còn nồi phở nấu ra sao và theo khẩu vị riêng thì khác biệt giữa mỗi cặp vợ chồng. Các yếu tố căn bản xin tóm lược như sau:

1. Vẫn muốn “gần” nhau. Nếu không còn là sự hấp dẫn (attraction) với nhau thì ít ra vẫn còn “muốn” hay cần “ân ái” với nhau dù thường xuyên hay không thường xuyên. Sự ân ái ít nhiều còn tùy thuộc vào sức khỏe, tuổi tác và quan niệm về tình dục. Việc ân ái này là một thể hiện rất riêng tư trong quan hệ vợ chồng mà thay thế nó sẽ dễ dần mất đi sự gần gũi trong tình cảm với nhau. Tất nhiên việc “ân ái” có mặn nồng hay không còn tùy thuôc vào cách “ân aí” và cách đối xử có tình cảm và tôn trọng với nhau hàng ngày. Cách hành xử rất quan trọng đối với người phụ nữ. Sự bạc đãi dễ làm cho họ trở nên lạnh cảm trong việc “gần” người chồng của mình.

2.Khả năng tự giải tỏa lành mạnh căng thẳng và áp lực trong đời sống của mỗi người mà không “giận cá chem thớt” hay “đổ vào đầu nhau hoặc vào con cái” hoặc “ngoại tình” với công việc, rượu chè, cờ bạc, hay người khác, v.v…Khi có một yếu tố thứ ba dù là chất nghiện, việc nghiện, hay một người tình khác, thì người nghiện không còn đầu tư đúng mức vào việc tiếp tục gây dựng quan hệ vợ chồng. Có khi là chỉ giữ liên hệ để tránh xáo trộn trong đời sống nhưng quan hệ vợ chồng đã biến chất.

3.Tập có sự tha thứ cho nhau mỗi ngày từ chuyện nhỏ đến chuyện lớn. Vì không nhìn ra những đau thương tiềm ẩn của kinh nghiệm với những người khác trong quá khứ, có khi chúng ta đối xử với vợ hay chồng của mình như những người đã từng gây đau thương cho mình. Bên cạnh việc một số người vợ hay chồng hay dằn vặt, đay nghiến, nói những lời nói gây tổn thương, chúng ta cũng có lúc trở nên quá nhạy cảm với họ, không phân biệt ra cái tật của họ và cái thật về mình. Thường sự phản ứng xúc phạm của ta đối với họ đến từ việc ta để tiêu cực của họ ảnh hưởng đến tâm tư của mình. Điều này dần làm cho sự tha thứ lẫn nhau ngày càng một khó hơn.

4.Nhiều giờ sinh hoạt chỉ riêng với nhau, bên cạnh chia sẻ một số công việc chung từ việc nuôi con đến sinh hoạt gia đình và xã hội.

5.Mỗi người vợ, người chồng có những sở thích và một số sinh hoạt lành mạnh riêng để tự phát triển chính mình và tiếp tục học hỏi nhằm trao dồi đời sống tinh thần vật chất. Điều này cũng đáp ứng nhu cầu tình cảm đa dạng của cá nhân qua các quan hệ lành mạnh khác với những người chung quanh. Không ai thật sự có thể làm chúng ta hạnh phúc nếu chúng ta không tự tạo niềm vui cho chính mình. Sự đòi hỏi và lệ thuộc quá nhiều vào người phối ngẫu cũng làm cho họ trở nên mệt mỏi và tình cảm dần bị mai một vì việc điều kiện hoá này đánh mất cảm giác tự do, thoải mái, an toàn, sống thật.

2.Khi có rạn nứt giữa hai vợ chồng, ly dị có phải là giải pháp tốt nhất với người Á Châu, đặc biệt là người Việt Nam thì sao"

Câu trả lời cho phần này cũng không có một công thức để áp dụng cho mọi trường hợp. Như chúng ta đã biết, khi có sự rạn nứt giữa hai vợ chồng, không phải cặp vợ chồng nào cũng giải quyết bằng việc ly dị. Mặc dù số người Mỹ sinh trưởng tại Hoa Kỳ có khuynh hướng rõ rệt hơn trong việc xúc tiến ly dị khi hôn nhân không thể còn hàn gắn so với người Á Đông, chẳng hạn như người Việt Nam. Tuy vậy, nhiều cặp vợ chồng Mỹ tại Hoa Kỳ cũng rất cân nhắc trong quyết định ly dị. Vì sự phổ biến của dịch vụ tư vấn tâm lý gia đình và hôn nhân tại Hoa Kỳ, một số cặp vợ chồng tìm đến sự gíup đỡ chuyên môn để có một quyết định thích hợp. Hơn thế nữa, một số cặp vợ chồng có phán xét của lý trí trong vấn đề này cũng nghĩ tới việc tìm chuyên môn cho sự chữa lành của chính mình và con cái mình sau đổ vỡ hôn nhân. Sự chữa lành sau mất mát này gíup họ lành lặn hơn để có thể liên hệ với người khác một cách khách quan sáng suốt và tiếp tục vượt qua những thử thách của cuộc sống.

Tùy từng trường để có thể cho rằng ly dị là giải pháp tốt nhất cho họ. Quyết định này rất riêng tư và không ai trong chúng ta có quyền phán xét rằng đúng hay sai. Thường những trường hợp mà người chồng bạo hành ngôn ngữ, thế xác, tinh thần, và tình cảm của người phối ngẫu và con cái qúa lâu, và vì sự an toàn thể lý và tinh thần cho con mình, nhất là cho các em nhỏ, một số phụ nữ đã quyết định ly dị. Có những gia đình Việt Nam, vợ chồng lấy nhau mấy chục năm, người vợ và con cái dù đã lớn vẫn tiếp tục là nạn nhân của sự bạo hành, dù không bị đánh đập thậm tệ như lúc ở Việt Nam, một số người vợ quyết định ly dị, thường với sự đồng tình của các con đã lớn. Một số khác vì nghĩa vụ của bao năm chung sống, vì tín ngưỡng, vì sợ buồn con cái, vì thể diện chung cho gia đình, dòng tộc, vẫn cố gắng chịu đựng, nhất là khi người chồng có một vài chỉ dấu thay đổi hay ít ra bớt tệ hơn xưa. 

Việc nghiện ngập trong gia đình Việt Nam, nhất là nghiện rươu thường được chấp nhận bao che nhiều hơn là việc nghiện xì ke ma túy và cờ bạc. Hai yếu tố sau cũng có khi dẫn tới ly dị, nhất là khi người mẹ nghiện cờ bạc. Theo quan sát, chúng tôi nhận thấy có một số người chồng cũng rất chịu đựng với những người vợ bạo hành họ hay nghiện cờ bạc, vì họ không muốn con họ lớn lên không có mẹ. Tuy nhiên một phần cũng vì sự bạo hành của phụ nữ đối với chồng thường bằng ngôn ngữ và tình cảm, và nếu có bạo hành thể xác thì mức độ nguy hiểm dù có cũng ít hơn so với sự bạo hành của một số người chồng đối với vợ, nhất là khi có chất nghiện trong người.

Một số cặp vợ chồng trẻ Việt Nam sinh ra hay lớn lên tại Hoa Kỳ, nếu lấy nhau lúc còn qúa non trẻ trong suy nghĩ và sự lựa chọn, khi họ trưởng thành hơn và nếu hôn nhân có nhiều rạn nứt, họ không còn có sự ấm áp yêu thương với nhau, cùng với những lựa chọn khác nhau trong đời sống nghề nghiệp, quan hệ khác, và sự độc lập sẵn có, xác xuất ly dị cao hơn. Một yếu tố có tính cách quyết định trong các cặp vợ chồng trẻ hay trung niên Việt Nam về việc ly dị là khi người chồng hay vợ ngoại tình. Thường việc người chồng ngoại tình, nếu người chồng ăn năn thì hôn nhân vẫn còn vì tinh thần chịu đựng của người vợ. Tuy nhiên, nếu người vợ ngoại tình, thì xác xuất hôn nhân đổ vỡ có thể cao hơn, vì người chống ít vượt qua được sư tổn thương qúa nặng nề đối với họ, mà có khi đánh thẳng vào tâm lý sỡ hữu và nam nhi của chính họ. Bên cạnh đó, khi người phụ nữ ngoaị tình thì liên hệ với người mới thường sâu đậm hơn vì nhu cầu tình cảm.

Do văn hóa kín đáo và “đèn nhà ai nấy sang”, sợ mang tiếng xấu, sợ người khác cho rằng mình điên, sợ bị chỉ trích chê bai, cũng như không có thói quen thố lộ tâm tư với người không quen biết, các cặp vợ chồng Việt Nam ít tìm đến tư vấn tâm lý hôn nhân và gia đình, trừ khi có người chồng, hay vợ, hay đứa con bị triệu chứng rối loạn tâm lý và không còn thế cứu vãn. Thường họ đến gặp người chuyên môn là để chữa cho người có triệu chứng rối loạn tâm thần hay hành vi bất thường (con cái bỏ học, theo băng đảng, hỗn hào với cha mẹ, không theo nội qui của gia đình, v.v…) chứ không phải cho hôn nhân hay vấn đề gia đình chung của họ. 

Các cặp vợ chồng Việt Nam ít thấy sự lan truyền của tâm thần bất an, những rạn nứt, mâu thuẫn, căng thẳng tột độ của các quan hệ trong gia đình ảnh hưởng thẩm thấu tới sức khỏe tâm lý tinh thần, hành vi, và nhân sinh quan của những người trong gia đình. Những người tư vấn tâm lý chuyên môn thường nhìn gia đình như một hệ thống (system) mà trong đó vấn đề của một người ảnh hưởng sâu sa nhiều chiều với các liên hệ diễn ra với nhiều người trong gia đình. Do đó, việc gây dựng lại từng riềng mối liên hệ này một cách lành mạnh sẽ giúp giảm thiểu những sự rối loạn, trở ngại tâm lý, hay các hành vi bất thường. Quan hệ rạn nứt của cha mẹ với nhau có thể ảnh hưởng sâu xa đến tâm lý và hành vi của con cái bên cạnh cách hành xử của cha mẹ đối với con. Rối loạn hoặc trở ngại tâm lý của người chồng hay vợ đến từ kinh nghiệm trong qúa khứ của mỗi người cũng ảnh hưởng thẩm thấu đến quan hệ hôn nhân. Tuy nhiên, cũng có những tâm bệnh rối loạn thần kinh di truyền và có mầm mống từ lâu đến một tuổi nhất định mới phát ra, nên những loại tâm bệnh này không hoàn toàn đến từ nguyên nhân liên hệ trong gia đình.

Những người chuyên môn trong tư vấn tâm lý gia đình không chỉ quan tâm về quyết định ly dị của các cặp vợ chồng, mà còn là qúa trình trước và sau quyết định này. Ly dị tự nó đã có những thương tổn ngoài ý muốn mà quá trình sau ly dị còncó tác dụng thẩm thấu lâu dài cho những người trong cuộc nhất là con cái. Nếu cha mẹ có nhiều vấn đề tranh giành với nhau vì tự ái và cái tôi của mình hay vì những vết thương tâm lý chưa lành và bận rộn với “power struggle” (tranh giành quyền hạn và khả năng khống chế người đối lập) thì con cái thường bị lâm vào tình trạng căng thẳng thường xuyên, cô đơn, thiếu sự ân cần chăm sóc tinh thần của cha mẹ, và không có cơ hội để giải tỏa và được chữa lành vết thương lòng của các em trong mất mát vốn dĩ đã có của việc ly dị. Ngược lại nếu cha mẹ có một quá trình ly dị ôn hòa và ổn thỏa, tôn trọng lẫn nhau, và đặc biệt quan tâm đến nhu cầu tâm lý và tình cảm của con cái cũng như viêc chữa lành cho con sau quyết định ly dị thì khả năng các em hội nhập vào hoàn cảnh mới và tiếp tục sống lành lặn ít thương tổn cao hơn.

3.Đa số những đổ vỡ trong gia đình đến từ đàn ông" Có đùng không"

Sau khi đọc phần trên, quí độc gỉa chắc cũng có câu trả lời cho riêng, nhất là trong hoàn cảnh của chính mình. Ngoại trừ trường hợp người chồng hay vợ bạo hành và nghiện ngập, sự đổ vỡ không thế qui cho một phía. Quan hệ hôn nhân là quan hệ song phương mà mỗi thành viên đều có trách nhiệm trong chất và lượng của quan hệ này. 

Việc người chồng hay người vợ có những tâm lý xáo trộn hay hành vi bất thường cần được cả hai nhìn lại, xem xét lại một cách riêng lẽ và cùng với nhau để nhận ra phần nào là trách nhiệm của mình và phần nào là trách nhiệm của người kia. Thường mình chỉ nhìn thấy “cái dằm” trong mắt người kia, và ít thấy “cái dằm” của mình. Hay chỉ hoàn toàn tự trách và dằn vặt mình mà không thấy ra trách nhiệm của người kia. 

Người sống có tự tin, không quá nhạy cảm và có tinh thần học hỏi trao dồi, nhất là khi thương người phối ngẫu thì dễ nhận ra phần nào là trách nhiệm của mình. Còn nếu mình có thói quen sống trong thế giới và nhân sinh quan riêng của mình, ít đặt mình vào đôi giầy của người khác, không có thói quen đồng cảm và thấu cảm, và có cái tôi lớn thì mình khó nhìn ra vấn đề của mình mà chỉ nhìn ra vấn đề của người khác rồi phản ứng có nhiều cảm tính. Trong chuyên môn, chúng tôi gọi hành vi này là “narcissistic behavior”. “Narcissist” là tên của một nhân vật trong truyền thuyết cổ điển của Hy Lạp. Nhân vật này chỉ sống với mình và nói chuyện với chính mình qua hình ảnh phản chiếu của mình từ trong mặt nước. Trong chúng ta ai cũng có một chút “narcissism” là chuyện tự nhiên để sống còn, tuy nhiên quản chế được điều này cũng là một kỹ năng sống lành mạnh. 

Khi “cái tôi” của chúng ta lớn, tức sự “tự ái” mạnh (tự ái không đồng nghĩa với tự trọng) thì điều này nói lên được là ta đã có rất nhiều những tổn thương trong quá khứ hay những vết thương lòng tiềm ẩn mà sự tự ái là một hình thức bảo vệ những vết thương này kể cả khi ta không còn nhận ra các vết thương này nữa. Khi chúng ta bớt đau và lành lặn hơn thì ta cũng bớt nhạy cảm, bớt hành xử theo cảm tính tiêu cực, nhiều khách quan hơn, dễ kiểm soát chính mình, và nhất là dễ có khả năng đồng cảm và thấu cảm với người chung quanh, nhất là vợ hay chồng mình. 

Mọi ý kiến đóng góp chia sẻ với bài viết này, xin liên lạc: drxuyenmatsuda@gmail.com

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng - chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến - Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường
Lời dịch giả: Đây là bức tâm thư của cựu tổng thống George W. Bush gởi người dân Mỹ trong lúc cả nước đang sôi sục sau cái chết của George Floyd.
NYC với mình như căn nhà thứ hai, thế mà đã hơn một năm rồi mới lên lại. Thường thì hay lên mùa Giáng Sinh, hay Tháng Hai mùa đông để coi tuyết ở Central Park, và tháng Mười Một để coi lá vàng. Lần nầy chỉ mới tháng ba, nhưng có lý do
Xúc động với kỷ niệm. Thơ và nhạc đã nâng cảm xúc về những cái đẹp mong manh trong đời... Đêm Nhạc Người Về Như Bụi, và buổi ra mắt Tuyển Tập 39 Văn Nghệ Sĩ Tưởng Nhớ Du Tử Lê đã hoàn mãn hôm Thứ Ba 14/1/2019.
chiều rớt/xanh/ lưỡi dao, tôi khứng! chờ ... mưa tới. Hai câu cuối trong bài “chiều rớt/xanh/lưỡi dao” anh viết cuối tháng 9/2019 như một lời giã biệt. Và, cơn mưa chiều 7.10.2019 đã tới, anh thay áo mới chân bước thảnh thơi trở về quê cũ. Xin từ biệt anh: Du Tử Lê!
trong nhiều năm qua, lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng trưởng ở mức hai con số, nhưng tỷ lệ quay trở lại thấp (chỉ từ 10% đến 40%) . Chi tiêu của khách du lịch quốc tế tại Việt Nam không cao
Theo bảng xếp hạng chỉ số cảm nhận tham nhũng của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế năm 2018, Việt Nam đứng hạng 117/ 180 với mức điểm 33/100. Bao giờ mà chế độ hiện hành vẫn còn tồn tại thì “nạn nhũng nhiễu lạm thu” sẽ vẫn còn được bao che và dung dưỡng khắp nơi, chứ chả riêng chi ở Bộ Ngoại Giao
Chính phủ Hoa Kỳ đã hứa tài trợ 300 triệu đô la để làm sạch môi trường bị nhiễm chất độc da cam của phi trường Biên Hòa và hôm 5 tháng 12 là bắt đầu thực hiện việc tẩy rừa tại khu vực này, theo bản tin hôm 6 tháng 12 của báo Tuổi Trẻ Online cho biết như sau.
Hơn 1.000 người có thể đã bị giết bởi lực lượng an ninh ở Iran trong các cuộc biểu tình gần đây, theo một quan chức cấp cao của bộ ngoại giao cho biết hôm Thứ Năm
Bốn người được báo cáo đã bị giết chết hôm Thứ Năm sau một vụ cảnh sát rượt đuổi qua nhiều quận đã kết thúc trong trận đấu súng trên đường Miramar Parkway theo sau một tên cướp có vũ khí tại Coral Gables, tiểu bang Florida.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.