Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Thảo Trường – Nhân Chứng Cuối Cùng

07/09/201000:00:00(Xem: 2738)

Thảo Trường – Nhân Chứng Cuối Cùng

Đỗ xuân Tê
Tác giả hai tác phẩm tiêu biểu, tiểu thuyết BÀ PHI trước 75 và Những Miểng Vụn của Tiểu Thuyết cách đây hai năm, đã về cõi vĩnh hằng. Ông thọ 73 tuổi, lẽ ra tuổi thọ phải ngắn hơn do những tác hại trên thân thể sau 17 năm ở tù Cộng  sản. Thảo Trường được kể là nhà văn quân đội có số năm ở tù lâu nhất sau chiến tranh. Sau hai chục năm im tiếng, những tác phẩm được viết sau này tại hải ngoại không hẳn chỉ là những hồi ức, ghi chép cá nhân mà được giới phê bình và độc giả đã biết ông gần năm mươi năm qua đánh giá như “tiếng nói của lương tâm” khơi dậy cho nhiều thế hệ đương thời và về sau cái khắc nghiệt dã man của một chính sách được che đậy dưới cái tên mỹ miều nhân đạo khoan hồng.
Nếu chỉ kể là một viên chức của chế độ cũ thì những tháng năm trong lao tù cộng sản Thảo Trường cũng giống bao người khác, nhưng vì là nhà văn, người cầm bút chân chính với bề dày nghiệp vụ cả nửa thế kỷ, ông không còn là cựu thiếu tá Trần Duy Hinh mà trở thành một Thảo Trường, chứng nhân tiêu biểu cho một thời đầy khổ nạn khi chính ông đã mục kích, trải nghiệm, chịu đựng suốt cuộc hành trình cải tạo từ đầu đến cuối để viết lại thuật lại những điều mắt thấy tai nghe bằng lối viết sâu lắng, trung thực, đầy lòng trắc ẩn của một cây viết hàng đầu của miền Nam trước đây.
Nếu đem so sánh với những khuôn mặt nổi tiếng cũng là nạn nhân của chế độ cộng sản một thời như nhà văn Nga Alexander Solzhenitsyn của Quần đảo ngục tù, hoặc nạn nhân của nạn diệt chủng dưới thời phát-xít Đức là tác gia Elie Wiesel người Do Thái qua tác phẩm Night thì e rằng có phần cường điệu, nhưng thử hỏi có ai đủ trọng lượng để thuật lại cho người ta tin, tin một cách tự nguyện, chẳng phải cho thế hệ này, mà còn cho các thế hệ về sau, nếu người đó không có một bề dày trải nghiệm và một sở trường văn bút để phác thảo cụ thể sinh động những gì đã xảy ra trong gần hai chục năm trong ngục tù cộng sản được dàn dựng qua cái tên ‘học tập cải tạo’ một từ vựng mới nhất đi kèm từ vựng ‘thuyền nhân’ mà cộng đồng thế giới  biết đến và quan tâm như hệ quả khốc liệt của chiến tranh  Việt nam sau ngày tàn cuộc"
Cho nên người ta mừng là đã có một nhân chứng đủ uy tín để nói hộ viết hộ hàng trăm ngàn người, đa số đã khuất bóng, già nua, thương tật là những nạn nhân âm thầm sau cuộc chiến, họ cũng muốn nói mà không nói được, muốn viết mà không viết được do hạn chế mặt này mặt khác, nên chi không gì bằng có người đồng hương đồng cảnh làm lại công việc của  Solzhenitsyn, của Wiesel để gióng lên tiếng chuông thức tỉnh lương tâm của người Việt, người Mỹ, của cộng đồng nhân lọai hãy lên án và cảnh giác về cái ác không còn tính người của một  chủ nghĩa, một chế độ mà bản chất của nó không hề thay đổi bất kể không gian thời gian, từ Âu sang Á, rồi điểm hẹn cuối cùng của tội ác trớ trêu thay lại đổ trên đầu người dân miền Nam sau chiến tranh.
Nói như vậy không hẳn phủ nhận những sách báo, tác phẩm của nhiều tác giả đã dùng tâm huyết để ghi lại những chuỗi ngày cay đắng pha máu và nước mắt đã được in ấn trước đây, nhưng dù sao tìm được một chứng nhân tiêu biểu trong khi cả ngàn người được tha được thả sau mười, mười lăm năm giam giữ, thì một người như Thảo Trường lại được nhà nước ưu ái cầm chân ở lại một trại giam heo hút vùng đất đỏ miền Đông, nơi chỉ còn khoảng trên chục người tù, khoảng non chục cán bộ, và trăm con bò, cán bộ lo gìữ tù, tù coi bò, bò tự ăn cỏ, chẳng ai cải tạo ai, cứ thế mà sống cho đến ngày…xả trại.


Cũng chuyện ở tù, nhiều người thấy lạ sao cộng sản họ giữ ông quá lâu. Thực sự chẳng phải vì ông thuộc diện ‘tứ trụ ác ôn’ (ông vốn ngành An ninh quân đội), cũng chẳng phải vì ông có quê quán xứ đạo vùng châu thổ sông Hồng cùng diện Bắc kỳ di cư vốn không ưa cộng sản, hay vì là cấp Tá có sứ mạng đặc biệt được theo các phái đoàn quân sự bốn bên ra vào Hà nội nhiều lần trước hiệp định đình chiến. Mấy diện này chỉ đáng trả giá trên dưới mười năm, nhưng cái tội lớn nhất (và cộng sản ‘sợ’ nhất) vì ông là… nhà văn, nhà văn có hạng. Tha ông  sớm ông sẽ đoàn tụ với vợ con (di tản hồi 75), lúc đó không thể bịt miệng ông, ông sẽ viết ông sẽ lên tiếng. Tốt hơn là giữ ông lại để ông xuống tinh thần, suy thần kinh, bịnh hoạn, bại liệt và bỏ xác trong tù như một số nhà văn uy tín của miền Nam đã bạc phận vì sức khỏe, tuổi đời cạn kiệt.
Nhớ lại khi ra mắt tác phẩm để đời Những Miểng Vụn Của Tiểu Thuyết cách đây đúng hai năm, các người tham gia buổi ra mắt đã được nghe một tham luận của một cây viết nữ là nhà văn Đặng Thơ Thơ, được Thảo Trương chọn lựa như người tâm đắc với tác phẩm ông viết. Bài viết Tôi đọc Thảo Trường của cô trở thành một bài điểm sách mà giá trị học thuật của nó rất đáng suy ngẫm. Xin lược trích một đoạn dưới đây:
Tôi đọc Thảo Trường như đọc một bản cáo trạng viết từ địa ngục. Một bản cáo trạng mỉa mai, chua sót, nhưng nhân bản. Môt cái nhìn thấu đáo về chủ nghĩa Cộng sản và tính chất ‘súc vật’ của nó, như Thảo Trường nhận xét. Trong bản cáo trạng đó, thủ phạm đã phủi tay, gần như trắng án. Để đi tìm lại bóng dáng của những địa ngục đó, chỉ còn cách thu lục những dấu tích còn tồn tại trong ký ức của những người còn sống sót. Trong lời khai của nhân chứng. Tôi đọc Thảo Trường như đọc lời khai của nhân chứng đầu tiên và cuối cùng.
Bản cáo trạng thì được khái quát như vậy, còn cách viết cáo trạng không gì tinh tế hơn khi nghe Trần dạ Từ, một nhà văn cùng thời, cũng ở tù Cộng sản đã ca ngợi người bạn văn của mình, “Những Mảnh Vụn Của Tiểu Thuyết là tác phẩm cổ điển, hiểu theo nghĩa ‘bất tử’, đồng thời đây cũng là thứ chữ nghĩa tối tân, mạnh mẽ nhất của thời đại chúng ta”.
Có điều nếu cùng là những người viết ‘cáo trạng’ qua những thời điểm lịch sử khác nhau, Solzhenitsyn đã nhận giải Nobel văn học, Wiesel đã nhận giải Nobel hòa bình cùng nhiều phần thưởng danh giá khác, thì Thảo Trường vẫn là Thảo Trường, một con người bình dị, khi chết ông không muốn đăng cả cáo phó, tiểu sử do chính ông ghi lại chỉ  sơ sài vài dòng, di sản văn học chỉ ghi số lượng không có tựa đề tác phẩm, quan tài đậy kín từ lúc liệm xong, lễ tang đơn giản chỉ râm ran lời cầu nguyện. Dù mang bạo bệnh, ông ra đi thanh thản sau giấc nghỉ trưa, thỏa lòng khi viết xong tác phẩm để đời làm tròn thiên chức của ngòi bút, và điều mong mỏi nhất là ông luôn luôn muốn “quên”, thì nay nằm trong quan tài đóng kín, Thảo Trường đã quên.
Ông quên nhưng những người ở lại và thế hệ về sau sẽ nhớ ông, nhớ tác phẩm của ông. Ông trở thành nhân chứng của thời đại với tư cách một nhà văn, nhân chứng đầu tiên và cuối cùng. Chúc ông đi bình yên trong hành trình về miền vĩnh cửu. Vĩnh biệt Thảo Trường!
Viết tại Quận Cam, 8-31-10
ĐỖ XUÂN TÊ

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Sau cơn đại dịch Covid -19, Ngày Quân Lực 19-6 năm 2021 đã được Liên Hội Cựu Chiến Sĩ long trọng tổ chức vào lúc 4 giờ chiều Thứ Bảy ngày 19 tháng 6 năm 2021 tại tượng đài Chiến Sĩ Việt Mỹ. Tham dự buổi lễ đông đủ các Niên trưởng, các hội đoàn thuộc các quân binh chủng, cảnh sát Quấc gia, Tập Thể Chiến Sĩ Tây nam Hoa Kỳ, các Hội Đồng Hương Quảng nam Đà Nẵng, Hội Tây Sơn Bình Định, Hội Quân cán Chính Hải Ninh … Hậu Duệ Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa, Đoàn xe Jeep Quân Đội, các cơ quan truyền thông và đồng hương.
Trung tâm chăm sóc thai nhi dị tật Nam California (Fetal Care Center of Southern California) cung cấp dịch vụ chẩn đoán, giáo dục và điều trị cho thai nhi dành cho các gia đình có sản phụ sắp sinh ở Quận Cam đang gặp phải các vấn đề liên quan đến dị tật bẩm sinh
Khi tịnh tâm chiêm quán Mạn Đà La mới thấy đây không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật Phật Giáo độc đáo mà còn là một phương thức tu tập Giới, Định, và Tuệ viên mãn, bởi vì người chiêm ngưỡng Mạn Đà La nếu không ở trong trạng trái an tịnh của thân tâm (giới và định) và nếu không nhìn tỉ mỉ (tuệ) thì không thể cảm nhận được vẻ đẹp tuyệt trần của nó. Khi nhìn sâu vào từng đường nét, màu sắc và cách phối trí toàn diện của Mạn Đà La, chúng ta sẽ thấy được sự hiện hữu vi tế và vi diệu của từng hạt cát rất nhỏ nằm chỉnh tề trong ngôi vị bất khả chuyển dịch của chúng để phô diễn sự bao dung vô hạn của lòng từ bi và sự rực sáng phân minh của trí tuệ siêu việt của Đức Phật và chư vị Đại Bồ Tát.
Vào ngày 14 tháng 6 vừa qua, Thượng Nghị Sĩ Thomas J. Umberg đã đệ trình và thông qua trước Thượng viện Quốc Hội SCR 3 công nhận và vinh danh Ngày Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa.
Với việc gỡ bỏ mọi hạn chế xã hội về COVID-19 ở Quận Los Angeles ngày hôm qua – và với ngày Lễ Độc Lập và những ngày nghỉ hè cận kề, CORE (Community Organized Relief Effort) nêu lên tầm quan trọng chưa từng có của việc tiêm chủng ngừa để bảo vệ bản thân và người khác trước khi cư dân “Angelenos” có thể cùng bạn bè và người thân đón lễ một cách an toàn. Cho đến hôm nay, chỉ 47% người lớn ở quận Los Angeles đã chích ngừa đầy đủ, và việc chích ngừa tiếp tục duy trì ở mức thấp kém đối với các cộng đồng da màu.
Chị Minh Đức Hoài Trinh mới mất đây mà đã 4 năm, nhưng gia đình và bằng hữu vẫn nhớ đến chị, làm lễ tưởng niệm chị. Buổi tưởng niệm được tổ chức ở nhà hàng Diamond Seafood, thành phố Westminster sau dịch cúm vô cùng cảm động. Ba thế hệ tham gia buổi lễ tưởng niệm, đồng thời cũng nhân ngày của Cha.
Chùa Liên Hoa tọa lạc tại số 9561 Bixby Ave., Garden Grove, CA 92841, điện thoại (714) 636-7725. do Trưởng Lão Hòa Thượng Thích Chơn Thành, Phó Thượng Thủ Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Trên Thế Giới làm viện chủ đã long trọng tổ chức lễ giỗ lần Thứ 12 cố Trưởng Lão Hòa Thượng Thích Quảng Liên là sư phụ của Hòa Thượng Viện Chủ, nhân dịp nầy chùa cũng đã tổ chức lễ Hiệp Kỵ Chư Liệt Đại Tổ Sư.
Tuần trước, Dự Luật Hạ Viện AB 22, mà Dân Biểu Janet Nguyễn là đồng tác giả, đã thông qua Hạ Viện Tiểu Bang. Dự luật này cho phép tất cả trẻ em 4 tuổi ở California được học chương trình dự bị mẫu giáo (TK Education).
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.