Hôm nay,  

Tạm Biệt Phi Trần, ‘Nhà Phạm Duy Học’ Của Những Ngày Xưa Truyện Đẹp

06/06/202506:39:00(Xem: 3046)

phi trân 1
…Cho đi lại từ đầu

Chưa đi vội về sau… (Kỷ Niệm, Phạm Duy)

 

Nhận được tin bạn Phi mất ở Việt Nam vào đầu Tháng Sáu, sau vài ngày buồn, tôi còn biết thêm rằng chắc chắn mình đã già. Bởi vì người xưa vẫn thường nói sống với quá khứ là triệu chứng của tuổi già. Việc Phi mất đi đem tôi về với nhiều kỷ niệm cách đây đã ba mươi năm, sống lại với những ngày xưa truyện đẹp, làm tăng thêm cảm giác cô đơn trong hiện tại.

 

Lần đầu tiên tôi gặp và quen với Phi là qua T., một người bạn văn nghệ, vào khoảng cuối những năm 1990s đầu 2000s, thời điểm mà Việt Nam đang đổi mới mạnh mẽ. Trong nước bắt đầu cho hát lại ngày càng nhiều bài “Nhạc Vàng” trước 75. Việt Kiều bắt đầu kéo nhau về nước làm ăn ngày càng đông. Nhóm bạn “Hội Ca Cầm” chúng tôi thỉnh thoảng vẫn thường họp nhau đàn hát. Lần đó, T. nói rằng: “kỳ này mình rủ thêm một người bạn mới, là Việt kiều Mỹ, thích và hát nhạc Phạm Duy hay lắm…” Phi được “kết nạp” vào nhóm vì có cùng một gout nhạc. Trong nhóm có ba người được cho là mê nhạc Phạm Duy nhất: Phi, K., và tôi.

 

Vào năm 2001, lần đầu tiên tôi đi du lịch Mỹ. Trong một buổi họp mặt với bạn bè, thấy một người cầm cuốn nhạc Phạm Duy Ngàn Lời Ca để hát, tôi mê quá xin một cuốn. Lúc đó nó không còn được bán nữa, nên bạn phải đem đi photocopy một bản sao. Như vậy cũng là quí lắm rồi. Tôi cầm về nước, trong những buổi văn nghệ đem ra để đàn cho bạn bè hát. Nhiều người trầm trồ, lại xin một bản copy. Có lẽ đã có trên 10 cuốn này được copy lại (vi phạm bản quyền nặng nề!) Cũng nhờ “bửu bối” này, tôi đâm ra nổi tiếng trong bạn bè là biết nhiều nhạc Phạm Duy.

 

Vào thời điểm đó, hát Nhạc Vàng là một “thời thượng” đối với một số trí thức ở Sài Gòn. Sau bao năm chỉ được hát và nghe nhạc cách mạng, người dân đã quá ngán ngẩm. Nay việc cấm nhạc trước 1975 được nới lỏng, nhiều người mạnh dạn tìm nghe và hát nhạc tình, nhạc bolero, nhạc lính của Miền Nam. Những người biết nhiều Nhạc Vàng thường được thiên hạ ngưỡng mộ. Có lần một thằng bạn dắt tôi đi ăn nhậu với một nhóm doanh nhân thành đạt và văn nghệ sĩ. Một nhà thơ cách mạng khá nổi tiếng, sau khi ngà ngà say cao hứng tuyên bố rằng nếu ai trong bàn tìm được một ca khúc Phạm Duy mà anh không biết, anh sẽ sẵn sàng trả hết chầu nhậu. Thằng bạn hứng chí, nhờ tôi lên tiếng. Chỉ mới hỏi có hai bài, ông nhà thơ này đã “tịt ngòi”, và còn chống chế rằng hai bài này không chắc là của Phạm Duy!

 

Kể lại câu chuyện này để thấy rằng ở Việt Nam thời đó tìm được người nghe cùng gout nhạc là không dễ. Còn cùng mê nhạc Phạm Duy thì lại càng hiếm hoi hơn. Cũng vì thế, tôi trở nên thân thiết với Phi ngay từ lần đầu gặp. Kể từ đó, trong những buổi văn nghệ, Phi thường yêu cầu tôi đệm guitar để hát nhạc Phạm Duy. Nhóm gọi đùa Phi là “nhà Phạm Duy học.” Trước khi hát một ca khúc, Phi thường chậm rãi nói về xuất xứ của ca khúc, Phạm Duy viết năm nào, vì lý do gì, tặng cho ai… Hay có khi chỉ là những suy nghĩ của Phi về những ẩn dụ đằng sau lời bài hát. Phi chỉ bằng hay thua tôi một tuổi, vào trước 1975 chỉ mới bắt đầu tuổi teen; vậy mà không hiểu tại sao kiến thức về âm nhạc Phạm Duy lại có thể phong phú đến như vậy. Với cái giọng Bắc cổ, trầm ấm, mọi người thích thú lắng nghe những “giai thoại Phạm Duy” do Phi kể.

phi tran
Phi Trần ngồi giữa hai người bạn cùng mê nhạc Phạm Duy trong lần gặp cuối cùng ở Sài Gòn vào tháng 3 năm 2025.

 

Phi không phải là ca sĩ, nhưng khi hát nhạc Phạm Duy rất có hồn, truyền cảm. Đệm đàn cho Phi hát nhạc Phạm Duy như được truyền thêm cảm hứng. Hội Ca Cầm có hai người hát Phạm Duy say mê như nhau là K. và Phi. Kể từ khi có thêm Phi, K. bị “dành” bớt một số ca khúc Phạm Duy mà trước đây K. là độc quyền trong những buổi văn nghệ. Phong cách hát nhạc Phạm Duy của hai người bạn này cũng có cá tính riêng. K. hát như lên đồng, thổn thức, kể lể tâm sự với lời hát; trong khi Phi cất giọng khoan thai, trầm tĩnh như kể chuyện. Tôi thích so sánh là K. hát như “cô Thái” (là ca sĩ theo K. hát nhạc Phạm Duy hay nhất), còn Phi hát theo kiểu Thái Hiền.

 

Càng biết nhiều về Phi lại càng thêm quí mến, nể phục. Phi không chỉ biết nhiều nhạc Phạm Duy, mà còn nhiều thể loại nhạc của Miền Nam trước 75. Kiến thức và văn học nghệ thuật của Phi cũng rất rộng; Phi nhớ nhiều bài thơ tiền chiến, tiểu thuyết của văn học Sài Gòn. Nhưng điều làm tôi phục nhất là dù sống với phong cách nghệ sĩ, Phi vẫn là một nhà kinh doanh xuất sắc, thành công ở Việt Nam. Ngày Phi mất, bạn bè chuyền nhau một bài viết trên mạng của tạp chí Harper’s Bazar đăng từ năm 2020 có tựa đề: “Phil Trần – Ceo Của Glass Egg Nói Về Triết Lý Sống Và Làm Việc”. Bài báo mô tả chính xác tính cách của Phi mà tôi được biết trong đời sống tinh thần; và giải thích thêm về những nguyên tắc trong kinh doanh khiến Phi thành công trong vai trò lãnh đạo một doanh nghiệp. Bài báo có đoạn: “…Phil Trần là CEO của Glass Egg. Một công ty chuyên gia công đồ họa cho các game từ khắp nơi trên thế giới. Không bàn đến những chiến lược phát triển doanh nghiệp to tát, tôi ấn tượng nhiều hơn đến việc anh đặc biệt chú trọng văn hóa doanh nghiệp. Tôn chỉ hoạt động của công ty dựa trên bảy từ vàng: Tôn trọng, Tin tưởng, Hiểu biết, Hỗ trợ, Tích cực, Công bằng và Thành thực. Phil Trần tin rằng: Hiểu rõ và rèn luyện mỗi ngày chính là tiền đề cho một môi trường làm việc trong sạch…”

 

Bản thân tôi chưa bao giờ là một người thành công trong kinh doanh. Sống và làm việc ở Việt Nam hơn 30 năm dưới chế độ cộng sản, tôi hiểu rõ việc làm giàu là rất khó khăn, đặc biệt với những người không có thế quyền, những người lấy trung thực làm tôn chỉ kinh doanh. Vậy mà người bạn văn nghệ vẫn vươn lên một cách xuất sắc. Phi không chỉ là một tấm gương, mà còn cho tôi một niềm tin tưởng rằng thương trường dù khốc liệt đến mấy vẫn sẽ có chỗ cho những người tử tế.

 

Giàu có và thành đạt, tôi không bao giờ thấy Phi thể hiện điều đó mỗi khi gặp gỡ hát hò với bạn bè. Không thấy Phi xem tôi có gì khác biệt, chỉ là hai thằng bạn cùng mê nhạc Phạm Duy như nhau. Phi thường xuyên giúp đỡ bạn, và giúp hết lòng. Tôi có một cô cháu gái hồi mới tốt nghiệp đại học ở Sài Gòn muốn được đi làm cho một công ty Mỹ để có cơ hội đi du học, lấy bằng master ở Mỹ. Tôi viết email về nhờ vả. Phi nhận cháu vào làm, bảo cháu có năng lực đặc biệt nên đưa vào vị trí lãnh đạo từ rất sớm. Khi cháu sang Mỹ du học cách đây ba năm, Phi tiếp tục hỗ trợ bằng cách giới thiệu bạn bè kinh doanh ở Mỹ, giúp cháu có cơ hội tìm việc làm và ở lại Mỹ, mặc dù Phi khuyên cháu tốt nghiệp xong nên về Việt Nam làm vì có nhiều cơ hội hơn. Cả gia đình cháu xem Phi là một ân nhân đặc biệt.

 

Gia đình tôi đi định cư ở Mỹ năm 2006, Phi vẫn ở lại Việt Nam vẫn giữ liên lạc. Mỗi lần về Việt Nam, có dịp là tôi lại rủ Phi, K. và một vài người bạn cũ hát hò như ngày xưa. Phi mỗi lần về Mỹ cũng hay gọi tôi đi ăn và trò chuyện. Sau này có dịp làm quen với một số người bạn của Phi ở Mỹ từ vài chục năm trước; tất cả đều nói về Phi đúng như những gì tôi biết về bạn mình. QT nói rằng nhờ Phi mà mình bắt đầu đọc nhiều thơ Xuân Diệu, Huy Cận, Hồ Xuân Hương, Bùi Giáng trong lớp Chemistry thay vì làm lab lúc học high school; nhờ vậy vẫn tiếp tục yêu văn thơ Việt. T. cho biết Phi là bạn học Berkeley năm 1992-1994, sinh hoạt văn nghệ trong Hội Sinh Viên Việt Nam. T có hát song ca với Phi bài Vợ Chồng Quê thuở đó. P. thì nhớ Phi mê nhạc, mê văn, mê thơ, làm cái gì cũng nồng nhiệt.

 

Năm ngoái, Phi về Mỹ, báo là mình đã về hưu. Phi khoe mới mua một cái nhà lớn ở Tampa để về hưu, dưỡng già, và rủ bạn bè chuẩn bị sang chơi. Phi hỏi ý kiến về việc giúp một tổ chức chuyên nghiên cứu và bảo tồn lịch sử VNCH. Về lại Việt Nam, Phi email bảo mình về hưu nên có nhiều thì giờ, hỏi muốn giúp đỡ giới báo chí hải ngoại để duy trì văn học nghệ thuật Việt Nam thì nên làm gì. Tôi nói đang định học làm layout cho Việt Báo. Phi bảo đã từng làm việc này thời sinh viên, nên xung phong làm không công. Phi tự mua cho mình một phần mềm chuyên để layout báo, và chuẩn bị bắt tay vào làm thử.

 

Nhưng rồi… Vô thường ập đến, không chừa một ai, không báo trước…

 

Vào Tháng 11 năm ngoái, Phi báo là vừa đi khám bệnh, và được chuẩn đoán là ung thư dạ dày ở giai đoạn ba, sẽ sang Singapore để điều trị. Phi rất lạc quan, nói là mình đã sống trọn vẹn, cho nên không lo sợ gì về cái chết; sẽ tập trung lo điều trị và hy vọng sẽ vượt qua. Việc layout cho Việt Báo tạm hoãn. Phi còn hứa là Tháng Ba năm nay sẽ về lại Mỹ để dự chương trình sinh nhật 80 của Khánh Ly, và thăm lại bạn bè cũ. Nhưng vào phút chót, Phi báo là không thể về được vì lý do gia đình. Riêng tôi biết đó là điềm báo không hay…

 

Vào cuối Tháng Ba, tôi về Việt Nam, rủ Phi và K. đi ăn trưa. Phi rất gầy, cho biết dù đang hóa trị nhưng ung thư vẫn phát triển, đang chuẩn bị đi Thái Lan để tìm phương pháp điều trị khác. Còn nước, còn tát. Bạn bè gặp Phi hôm đó, ai cũng muốn rớt nước mắt… K. thì vẫn nói câu quen thuộc: “…Nhìn Phi mà đứt ruột…!”

 

Tôi về lại Mỹ đến giữa tháng 5 thì nghe bạn bè nói Phi đã được đưa về nhà để an dưỡng, không chữa trị gì thêm nữa. Đến ngày 2 tháng 6 là nhận tin Phi đã qua đời ở Sài Gòn. Đám tang tổ chức một ngày sau đó. Dù đã chuẩn bị trước, nhưng không khỏi bàng hoàng. Mọi chuyện diễn ra chỉ trong vòng 6 tháng…

 

Tôi có ba người bạn thân nhất trong Hội Ca Cầm, nay đều đã mất. Anh Trần Đại Lộc mất từ năm 1997; anh Thân mất vào năm ngoái; và năm nay là anh Phi. Nhớ hồi anh Lộc mất, chị Q. là một người bạn thân của anh nói rằng: “…đau lòng vì người tốt, dễ mến như Lộc mà lại vắn số…” Nay đối với Phi, tôi cũng nghĩ như vậy. Một người bạn đạt được những điều trong đời mà biết bao người không có. Là một tấm gương sống sao cho ra sống để chết đi không có gì hối tiếc. Là một niềm hy vọng cho sự tử tế vốn ngày càng trở nên xa xỉ ở nước Mỹ mà tôi đang tiếp tục sống.

 

Mà cũng chẳng sao… Rồi ai cũng sẽ đi đến điểm kết của vòng sinh tử luân hồi…

 

Tạm biệt nhé Phi. Nếu đủ duyên, mình sẽ lại gặp nhau, hát hò ở một cõi khác…

 

Doãn Hưng

Ý kiến bạn đọc
09/07/202509:13:09
Khách
Anh Phi ơi, chúc mừng Anh đã có visa đi sớm. Em đang đợi phỏng vấn lần 2. hẹn gặp nhe.
02/07/202515:00:23
Khách
Em nhớ anh nhiều lắm
07/06/202512:58:31
Khách
Cam dong qua!
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Vuốt lại tấm khăn trải giường cho thẳng. Xoay chiếc gối cho ngay ngắn. Xong xuôi, hắn đứng thẳng người, nhìn chiếc giường kê sát vách tường. Có cái gì đó thật mảnh, như sợi chỉ, xuyên qua trái tim. Hắn vuốt nhẹ bàn tay lên mặt nệm. Cảm giác tê tê bám lên những đầu ngón tay. Nệm giường thẳng thớm, nhưng vết trũng chỗ nằm của một thân thể mềm mại vẫn hiện rõ trong trí. Hắn nuốt nước bọt, nhìn qua cái bàn nhỏ phía đầu giường. Một cuốn sách nằm ngay ngắn trên mặt bàn. Một tờ giấy cài phía trong đánh dấu chỗ đang đọc. Hắn xoay cuốn sách xem cái tựa. Tác phẩm dịch sang tiếng Việt của một nhà văn Pháp. Cái va li màu hồng nằm sát vách tường, phía chân giường. Hắn hít không khí căn phòng vào đầy lồng ngực. Thoáng hương lạ dịu dàng lan man khứu giác. Mùi hương rất quen, như mùi hương của tóc.
Biết bao nhiêu bài viết về Mẹ, công ơn sinh thành, hy sinh của người Mẹ vào ngày lễ Mẹ, nhưng hôm nay là ngày Father’s Day, ngày của CHA, tôi tìm mãi chỉ được một vài bài đếm trên đầu ngón tay thôi. Tại sao vậy?
Hôm nay giống như một ngày tựu trường. Đơn giản, vắng một thời gian không ngồi ở lớp học, nay trở lại, thế là tựu trường. Ngày còn bé, mỗi lần nghỉ hè xong, lên lớp mới, trong lòng vừa hồi hộp vừa vui sướng. Có bao nhiêu chuyện để dành chờ gặp bạn là kể tíu tít. Nhưng bên cạnh đó là nỗi lo khi sắp gặp các thầy cô mới… Mỗi năm đều có ngày tựu trường như vậy, nói chung là khá giống nhau, trong đời học sinh. Nhưng cái ngày tựu trường này thật quá khác. Người ta nhìn nhau không dám cười, không dám chào hỏi. Sự e dè này, dường như mỗi người đã được tập luyện qua một năm. Một năm “học chính trị” trong cái gọi là hội trường mà tiền thân là cái rạp hát.
Cái tên Michelin không xa lạ gì với chúng ta. Vỏ lốp chiếc xe tôi đang dùng cũng mang tên Michelin. Sao hai thứ chẳng có liên quan chi lại trùng tên. Nếu tôi nói chúng tuy hai mà một chắc mọi người sẽ ngây người tưởng tôi… phiếm.
Có một lần đó thầy kể lại chuyện rằng, thầy có một phật tử chăm chỉ tu học, đã hơn 10 năm, theo thầy đi khắp nơi, qua nhiều đạo tràng, chuyên tu chuyên nghe rất thành kính. Nhưng có một lần đó phật tử đứng gần thầy, nghe thầy giảng về phát bồ đề tâm, sau thầy có đặt một vài câu hỏi kiểm tra coi thính chúng hiểu bài tới đâu? Cô vội xua xua tay, “bạch thầy, những điều thầy giảng, con hiểu hết, con hiểu hết mà. Con nhớ nhập tâm. Nhưng đừng, thầy đừng có hỏi, bị là con không biết trả lời làm sao đâu.” Có lẽ là cô hiểu ý mà cô chưa sẵn sàng hệ thống sắp xếp thứ tự lại các ý tưởng.
Ở xứ ấy, người ta ngủ đến trưa mới dậy. Chàng nhớ thế khi nghĩ về mùa xuân, mùa hạ, mùa thu khi còn bé, mỗi lần nghĩ thế, đều lấy làm ngạc nhiên, và lấy làm ngạc nhiên về sự ngạc nhiên ấy. Thế mà giữa một thành phố châu Âu, chàng lại gặp chúng. Trên nền tường trắng và mặt biển xanh, giữa những màu xanh và trắng, chỉ hai màu ấy, đôi khi xanh và đỏ, chàng gặp lại chúng, hồ hởi, tưng bừng, nó và chàng như hai thằng bạn thời mặc quần xà lỏn nay gặp nhau
Lơ đảng nhìn mây trời và đèn đường, tôi từ tốn chuyển xe sang tuyến trái để cua. Cha tôi thường nói, “Con phải tập bỏ tính lơ đểnh, nếu không, sẽ có ngày gặp phiền phức.” Nhưng lơ đểnh là nơi nghệ sĩ lang thang, ngẫu hứng tìm thấy những sáng tạo không ngờ. Chợt thoáng trong hộp kính nhìn lui, thấy chiếc xe đen nhỏ bắn lên với tốc độ nguy hiểm, tôi chuyển xe về lại bên phải, sau gáy dựng lên theo tiếng rít bánh xe thắng gấp chà xát mặt đường, trong kính chiếu hậu, một chiếc xe hạng trung màu xám đang chao đảo, trơn trợt, trờ tới, chết rồi, một áp lực kinh khiếp đập vào tâm trí trống rỗng, chỉ còn phản xạ tự động hiện diện. Chợt tiếng cha tôi vang lên: “đạp ga đi luôn.” Chân nhấn xuống, chiếc xe lồng lên, chồm tới như con cọp phóng chụp mồi. Giữa mơ hồ mất kiểm soát, tử sinh tích tắc, tôi thoáng nhận ra trước mặt là thành cây cầu bắt qua sông.
Danh đi làm lúc 5 giờ sáng, ra về lúc 2 giờ trưa, từ sở làm đến đây khoảng 10 phút đường phi thuyền bay. Giờ này vắng khách. Những lúc khác, buôn bán khá bận rộn. Áo quần lót ở đây khắn khít thời trang, từ đồ ngủ may bằng vải lụa trong suốt, nhìn xuyên qua, cho đến hàng bằng kim loại nhẹ, mặc lên giống chiến sĩ thời xưa mang áo giáp nhưng chỉ lên giường. Hầu hết khách hàng đến đây vì Emily và Christopher. Người bàn hàng độc đáo. Họ đẹp, lịch sự, làm việc nhanh nhẹn, không lầm lỗi. Cả hai có trí nhớ phi thường. Không bao giờ quên tên khách. Nhớ tất cả món hàng của mỗi người đã mua. Nhớ luôn ngày sinh nhật và sở thích riêng. Ngoài ra, họ có thể trò chuyện với khách về mọi lãnh vực từ triết lý đến khoa học, từ chính trị đến luật pháp, từ du lịch đến nấu ăn… Khách hàng vô cùng hài lòng
Sau hơn ba mươi năm gắn bó với cuộc sống ở Mỹ, ông Hải và bà Lan quyết định về hưu và bắt đầu một chương mới của cuộc đời. Quyết định này, mặc dù bất ngờ với những người xung quanh, lại xuất phát từ một ước mơ giản dị-sống những ngày cuối đời an nhàn tại quê hương. Hai ông bà đã dành dụm được một khoản lương hưu kha khá, cộng thêm số tiền đầu tư từ kế hoạch lương hưu 401k, đủ để họ cảm thấy có thể an tâm sống thoải mái ở Việt Nam.
Mẹ chị vừa bước qua tuổi 90, cụ đã bắt đầu lẫn, không tự săn sóc mình và không dùng máy móc được nữa. Bố chị mới mất cách đây hai năm và Mẹ chị xuống tinh thần rất nhanh sau khi Bố mất. Bắt đầu là buồn bã, bỏ ăn, thiếu ngủ, sau đi tới trầm cảm. Chị đi làm bán thời gian, giờ còn lại cả ngày chạy xe ngoài đường đưa đón mấy đứa nhỏ, hết trường lớp thì sinh hoạt sau giờ học. Chị không thể luôn ở bên Mẹ. Chị tìm được nhà già cho Mẹ rất gần trường học của con, lại gần nhà nữa, nên ngày nào cũng ghé Mẹ được, Mẹ chị chỉ cần trông thấy chị là cụ yên lòng.
Má ơi! Thế giới vô thường, thay đổi và biến hoại trong từng phút giây nhưng lòng con thương má thì không biến hoại, không thay đổi, không suy hao. Nguyện cầu ngày đêm cho má, hướng phước lành đến cho má. Cầu chư Phật, chư Bồ Tát, chư hiền thánh tăng ba đời mười phương gia hộ má vượt qua đau bệnh để sống an lạc trong những ngày tháng tuổi già bóng xế.
Truyện đầu tiên kể nơi đây là kể về một tiền kiếp của Đức Phật Thích Ca. Khi đó, ngài được gọi là một vị Bồ Tát. Ngày xưa rất là xưa, có hai người thợ săn, là hai vị thủ lĩnh của hai ngôi làng gần nhau. Hai vị trưởng làng đã lập một giao ước rằng nếu con của họ tình cờ khác giới tính, họ sẽ sắp xếp cho hai đứa con này kết hôn với nhau. Đó là một thời phần lớn hôn nhân là do sắp xếp của ba mẹ. Một vị trưởng làng có một cậu con trai được đặt tên là Dukūlakumāra, vì cậu bé được sinh ra trong một tấm vải bọc đẹp; vị trưởng làng kia có một cô con gái tên là Pārikā, vì cô bé được sinh ra ở bên kia con sông. Khi chàng trai và cô gái lớn lên, cha mẹ hai bên đã kết hôn cho hai người con này. Tuy nhiên, chàng trai Dukūlakumāra và cô gái Pārikā đã có nhiều kiếp tu, cùng giữ hạnh trong sạch, cho nên cô dâu và chú rể cùng cam kết bí mật với nhau rằng hai người sẽ ở chung nhà như vợ chồng, sẽ yêu thương nhau như vợ chồng nhưng sẽ không làm mất hạnh trong sạch của nhau.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.