Hôm nay,  

Trang Sử Việt: Phan Bội Châu

4/28/201700:01:00(View: 6328)
(Lời tâm tình: Bài viết về “Sử Việt” chỉ khái quát, không đi sâu từng chi tiết của mỗi nhân vật. Cuối mỗi bài viết, phần “Thiết nghĩ” nếu có chỉ là góp ý của tác giả, không ngoài mục đích làm sáng tỏ thêm về nội dung đã biên soạn. Trang Sử Việt luôn mong mỏi nhúm nhen tình tự dân tộc, niềm yêu thương quê hương và giữ gìn Việt ngữ cùng văn hóa Việt. Trang Sử Việt đăng trên Vietbao Online vào thứ Ba và thứ Sáu hàng tuần).
________________ 
  
PHAN BỘI CHÂU
(1867 - 1940)
 
Phan Bội Châu, còn tên là Phan Văn San, tự Hải Thu, hiệu Sào Nam (lấy từ câu “Việt Điểu sào nam chi”: Chim Việt làm tổ cành Nam), quê huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. 
    Năm 1885, nghe tin vua Hàm Nghi ban chiếu Cần vương, ông cùng các bạn sinh viên trong trường thành lập: “Nghĩa Tử Cần Vương” dùng ngọn bút chống Pháp qua bài hịch “Bình Tây Thu Bắc”. Năm 1900, ông đỗ đầu Giải nguyên. 
 
Năm 1904, ông và Nguyễn Hàm vận động thành lập Duy Tân hội để chống Pháp và kêu gọi “Dân tộc tự cường”. 
Năm 1905, ông và Tăng Bạt Hổ phát động “phong trào Đông du” đưa thanh niên Việt Nam có lòng yêu nước, qua Trung Hoa và Nhật Bản để học về quân sự và chính trị.  Lo lắng đất nước đang điêu đứng, ông viết cuốn “Lưu cầu huyết lệ thư” vô cùng cảm động. Ông tiếp xúc với các nhà cách mạng nước ngoài: Tử tước Khuyển Dưỡng Nghị (Inukaiki), Bá tước Trọng Tín của Nhật. Tôn Văn, Lương Khải Siêu của Trung Hoa. 
 
       Sau đó, ông viết cuốn “Việt Nam Vong quốc sử” ai đọc cũng bùi ngùi, u uất cho quê hương đang bị lầm than. Phong trào Đông Du, các thanh niên Việt Nam đang học tốt đẹp tại trường Waseda ở Nhật và trường Hoàng Phố ở Trung Hoa, Pháp thoả thuận nhượng bộ vài quyền lợi cho Nhật, nên thanh niên Việt Nam bị họ trục xuất về nước. 
      Khi nghe tin bà Lê Thị Đàn là thành viên Duy Tân hội đã tuẫn tiết trong ngục tù của Pháp ngày 25-4-1910, ông cảm khái:
                                      
“Tấm thân trót gả giang sơn Việt.
 Tấc dạ sáng soi nhật nguyệt trời”.
 
     Tháng 6 năm 1912, trong cuộc “Đại hội nghị” ở Quảng Đông, các đại biểu đồng ý giải tán Duy Tân hội và thành lập Việt Nam Quang phục Hội (VNQPH). Tôn chỉ thay đổi từ thể chế quân chủ sang thể chế dân chủ để đánh đuổi quân Pháp và cứu nước, thành lập Chính thể Cộng hòa. 
     VNQPH tổ chức nhiều cơ sở tại Việt Nam từ Nam tới Bắc, Pháp biết và lo ngại nên kết án ông tử hình khiếm diện vào năm 1913. 
 
Ngày 24-12-2013, Tổng đốc Quảng Châu là Long Tế Quang nhận tiền của mật thám Pháp bắt ông và các yếu nhân của VNQPH giam vào ngục, ở trong ngục ông viết “Ngục trung thư” rất tha thiết tổ quốc; đến tháng 2 năm 1917, ông mới được trả tự do. Sau khi VNQPH khởi nghĩa ở Thái Nguyên năm 1917, Phạm Hồng Thái ném bom ở Sa Điện năm 1924, Pháp kết án ông tử hình khiếm diện lần nữa.
  
     Năm 1925, cụ Phan bị Việt gian âm mưu bán đứng cho Pháp, ngày nay đã rõ ràng và được ghi nhận như sau: Lý Thụy (bí danh của Hồ Chí Minh: HCM) và Lâm Đức Thụ (tức Nguyễn Công Viễn: NCV), NCV theo Phan Bội Châu nhưng sau đấy liên hệ với Hồ Chí Minh. NCV có nhiều liên hệ với mật thám Pháp. HCM và NCV liên lạc và thỏa thuận điều kiện với mật thám Pháp, rồi điện tín mời cụ Phan về Quảng Châu để dự lễ thành lập phân hội “Á Tế Á”. 
     Ngày 30-6-1925, lúc 12 giờ trưa, cụ Phan vừa xuống xe lửa ở Quảng Châu nước Tàu thì bị ba tên mật thám Pháp bắt cụ đẩy lên xe hơi của chúng đang nổ máy chờ sẵn, liền cho xe chạy về tô giới(*) Pháp ở Thượng Hải. HCM và NCV đã lãnh một số tiền thưởng rất lớn là 100.000 đồng quan lúc bấy giờ của thực dân Pháp, cả hai dùng tiền này cưới 2 chị em ruột người Tàu làm vợ. 
 
     Theo cuốn “Hồ Chí Minh với Trung quốc” của tác giả Hoàng Tranh (Huang Zheng) người vợ HCM tên Tăng Tuyết Minh (Zeng Xuewming), sinh năm 1905, ở Quảng Châu. Cuốn “Ho Chi Minh A Life” của sử gia William J. Duker thì viết: “Họ Hồ có một người con gái với Tăng Tuyết Minh”. 
     Số tiền còn lại, HCM dùng vào việc củng cố “Việt Nam Thanh Niên Cách Mạng Đồng Chí Hội” của ông ta. Ngoài ra, các chiến hữu của cụ Phan ở Quảng Châu, HCH lôi kéo về với họ Hồ được khoảng 200 người, ai không theo thì tìm cách thủ tiêu. Đến năm 1928, Nhượng Tống Hoàng Phạm Trân, trong tài liệu “Ai bán đứng cụ Phan bội Châu?”, đã chỉ đích danh Lý Thụy (HCM) bán đứng Cụ Phan cho Pháp. 
 
PhanBoiChau.jpg
Phan Bội Châu
 
     Cụ Phan bị giải về Hà Nội, Pháp kết án tử hình, đồng bào cả nước phản đối kịch liệt, toàn quyền Varenne phải bỏ án tử hình, an trí tại Bến Ngự (Huế). Dù cụ Phan bị quản thúc, đồng bào gọi cụ bằng từ thân thiết là “Ông Già Bến Ngự”. 
     Ngày 29-10-1940 (29-9 Canh Thìn) cụ mất tại Huế, thọ 73 tuổi. Cụ Phan Bội Châu chẳng những là một nhà cách mạng danh tiếng mà còn là tác giả của nhiều tác phẩm giá trị:     
 - Việt Nam vong quốc sử.    - Lưu Cầu huyết lệ thư.  
 - Hà Thành liệt sĩ truyện.     - Khổng học đăng. 
 - Phạm Hồng Thái truyện.   - Chu dịch quốc âm giải...
  
 *- Thiết Nghĩ: Cụ Phan Bội Châu, suốt đời bền bỉ đấu tranh mưu tìm độc lập cho nước nhà. Bona là một luật sư người Pháp cũng phải thán phục: “Phan Bội Châu là người ái quốc chân chính. Dù tôi là người Pháp, đối với ông tôi cũng hết lòng ngưỡng mộ. Tôi ngưỡng mộ bởi sự tranh đấu của ông quang minh và chính đáng, tinh thần ông cao thượng, cương quyết can trường mà ông đã thể hiện trong công cuộc đấu tranh ấy”. 
     Văn thơ của Cụ Phan sáng tác rất nhiều, nhiều mà không thừa, đều tha thiết nghĩa quê hương, nồng nàn tình dân tộc nên rất giá trị, đạt được trọng tâm về đấu tranh mà Cụ đã mong mỏi. Văn thơ của Cụ đã ảnh hưởng mạnh mẽ đến quần chúng thời bấy giờ và mãi đến những thế hệ mai sau. Tâm hồn son sắt với quê hương của Cụ mấy ai sánh bằng?!
 
Cảm phục: Cụ  Sào  Nam
  
Sào Nam, nhiệt huyết giữ quê hương!
Nung nấu sinh viên chốn học đường!
Lệ thắm “Ngục Trung Thư” mỗi chữ
Huyết tô “Vong Quốc Sử” từng chương!
Diệt trừ giặc Pháp, sao nhân nhượng?!
Đánh đuổi xâm lăng, há nhịn nhường?!
Hào khí đấu tranh, chan chứa nghĩa 
Đồng bào lưu luyến khắp muôn phương!
             _____________
(*) - Tô giới hay nhượng địa: Vùng đất của một nước, đã cho nước khác thuê hay thỏa nhượng cho nước khác sử dụng.
 
Nguyễn Lộc Yên 


Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Sky River Casino vô cùng vui mừng hào hứng tổ chức chương trình Ăn Tết Nguyên Đán với những giải thưởng thật lớn cho các hội viên Sky River Rewards. Chúng tôi cũng xin kính chúc tất cả Quý Vị được nhiều may mắn và một Năm Giáp Thìn thịnh vượng! Trong dịp đón mừng Năm Mới Âm Lịch năm nay, 'Đội Múa Rồng và Lân Bạch Hạc Leung's White Crane Dragon and Lion Dance Association' đã thực hiện một buổi biểu diễn Múa Lân hào hứng tuyệt vời ở Sky River Casino vào lúc 11:00 AM ngày 11 Tháng Hai. Mọi người tin tưởng rằng những ai tới xem múa lân sẽ được hưởng hạnh vận.
Theo một nghiên cứu mới, có hơn một nửa số hồ lớn trên thế giới đã bị thu hẹp kể từ đầu những năm 1990, chủ yếu là do biến đổi khí hậu, làm gia tăng mối lo ngại về nước cho nông nghiệp, thủy điện và nhu cầu của con người, theo trang Reuters đưa tin vào 8 tháng 5 năm 2023.
(Tin VOA) - Tổ chức Phóng viên Không Biên giới (RSF) vào ngày 13/9 ra thông cáo lên án Việt Nam tiếp tục lạm dụng hệ thống tư pháp để áp đặt những án tù nặng nề với mục tiêu loại trừ mọi tiếng nói chỉ trích của giới ký giả. Trường hợp nhà báo tự do mới nhất bị kết án là ông Lê Anh Hùng với bản án năm năm tù. RSF bày tỏ nỗi kinh sợ về bản án đưa ra trong một phiên tòa thầm lặng xét xử ông Lê Anh Hùng hồi ngày 30 tháng 8 vừa qua. Ông này bị kết án với cáo buộc ‘lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước’ theo Điều 331 Bộ Luật Hình sự Việt Nam
Từ đầu tuần đến nay, cuộc tấn công thần tốc của Ukraine ở phía đông bắc đã khiến quân Nga phải rút lui trong hỗn loạn và mở rộng chiến trường thêm hàng trăm dặm, lấy lại một phần lãnh thổ khu vực đông bắc Kharkiv, quân đội Ukraine giờ đây đã có được vị thế để thực hiện tấn công vào Donbas, lãnh phổ phía đông gồm các vùng công nghiệp mà tổng thống Nga Putin coi là trọng tâm trong cuộc chiến của mình.
Tuần qua, Nước Mỹ chính thức đưa giới tính thứ ba vào thẻ thông hành. Công dân Hoa Kỳ giờ đây có thể chọn đánh dấu giới tính trên sổ thông hành là M (nam), F (nữ) hay X (giới tính khác).
Sau hành động phản đối quả cảm của cô trên truyền hình Nga, nữ phóng viên (nhà báo) Marina Ovsyannikova đã kêu gọi đồng hương của cô hãy đứng lên chống lại cuộc xâm lược Ukraine. Ovsyannikova cho biết trong một cuộc phỏng vấn với "kênh truyền hình Mỹ ABC" hôm Chủ nhật: “Đây là những thời điểm rất đen tối và rất khó khăn và bất kỳ ai có lập trường công dân và muốn lập trường đó được lắng nghe cần phải nói lên tiếng nói của họ”.
Mạng Lưới Nhân Quyền Việt Nam cử hành Ngày Quốc tế Nhân Quyền Lần Thứ 73 và Lễ Trao Giải Nhân Quyền Việt Nam lần thứ 20.
Sau hơn 30 năm Liên bang Xô Viết sụp đổ, nhân dân Nga và khối các nước Đông Âu đã được hưởng những chế độ dân chủ, tự do. Ngược lại, bằng chính sách cai trị độc tài và độc đảng, Đảng CSVN đã dùng bạo lực và súng đạn của Quân đội và Công an để bao vây dân chủ và đàn áp tự do ở Việt Nam. Trích dẫn chính những phát biểu của giới lãnh đạo Việt Nam, tác giả Phạm Trần đưa ra những nhận định rất bi quan về tương lai đất nước, mà hiểm họa lớn nhất có lẽ là càng ngày càng nằm gọn trong tay Trung quốc. Việt Báo trân trọng giới thiệu.
Tác giả Bảo Giang ghi nhận: “Giai đoạn trước di cư. Nơi nào có dăm ba cái Cờ Đỏ phất phơ là y như có sự chết rình rập." Tại sao vậy? Để có câu trả lời, mời bạn đọc vào đọc bài viết dưới đây của nhà văn Tưởng Năng Tiến.
Người cộng sản là những “kịch sĩ” rất “tài”, nhưng những “tài năng kịch nghệ” đó lại vô phúc nhận những “vai kịch” vụng về từ những “đạo diễn chính trị” yếu kém. – Nguyễn Ngọc Già (RFA).. Mời bạn đọc vào đọc bài viết dưới đây của phó thường dân/ nhà văn Tưởng Năng Tiến để nhìn thấy thêm chân diện của người cộng sản.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.