Hôm nay,  

Đêm Nhạc Hoàng Ngọc Tuấn: Cánh Chim Tìm Biển Lớn

17/07/201200:00:00(Xem: 11671)
Đêm nhạc Hoàng Ngọc Tuấn không chỉ đã hiển lộ những độc đáo riêng của nhạc sĩ, cũng là nhà nghiên cứu âm nhạc, từ Úc Châu tới, mà cũng cho thấy một bước chuyển mình của Viện Việt Học khi mời gọi trân trọng với nghệ thuật Việt như một phương thức quảng bá Việt Học.

Đêm nhạc hôm Thứ Bảy 14-7-2012 của Hoàng Ngọc Tuấn đã để lạị nhiều cảm xúc sâu lắng cho khán giả, trong cả 2 phần: phần đầu, Hoàng Ngọc Tuấn hát những ca khúc của anh, mà anh gọi là những ám ảnh về sự ra đi, về sự chia lìa, về sự đánh mất quê hương ngay cả khi chân anh còn đặt trên bờ cát Nha Trang, về những năm tháng lưu vong như cánh chim không để lại đường bay, về những người tìm về với VN và rồi bị nhà nước CSVN trục xuất như trường hợp của GS Nguyễn Hưng Quốc và anh, về những khát vọng tự do khi bị bức bách ở quê nhà, và về những mối tình dang dở một thời ở quê hương vì không biết chiều nay phải ăn ở đâu và ngủ ở đâu; phần thứ nhì, Hoàng Ngọc Tuấn độc tấu Tây Ban Cầm những bài quen thuộc, và cả một bài anh ngẫu hứng để tặng khán giả, mà anh giảỉ thích là, “hết bài, là không nhớ hồi nãy mình đàn cái gì.”

Họa sĩ Ann Phong trả lời câu hỏi của Việt Báo, nhận xét rằng, “Nhạc Hoàng Ngọc Tuấn có rất nhiều sự thật, thật đến độ đi thẳng vào lòng mình tự nhiên... Chỉ có một guitar và tiếng hát, các ca khúc của Hoàng Ngọc Tuấn đã trang trải tâm sự của những người lưu vong đau đương trên hành trình tìm tự do.”

Hoàng Ngọc Tuấn cho biết anh đã tới Quận Cam nhiều lần, riêng trình diễn trên sân khấu Việt Học là 3 hay 4 lần, anh đã soạn được 500 ca khúc, nhưng anh chọn riêng những bài mang chủ đề ra đi, lưu vong, hành trình tìm tự do cho đêm nhạc hôm Thứ Bảy, vì anh luôn luôn bị ám ảnh bởi sự ra đi, bởi sự lưu vong... vì anh không quên được những ngày ngộp thở ở quê nhà, và không quên được hàng trăm ngàn người Việt đã vùi thân dưới biển.
hoang_ngoc_tuan_f
Nhạc sĩ Hoàng Ngọc Tuấn tại Viện Việt Học hôm Thứ Bảy 14-7-2012.
Anh khởi đầu đêm nhạc bằng một ca khúc về nỗi ám ảnh khi còn ở Nha Trang:

Tôi vẫn ngồi nơi đây nơi hiên nhà
nhưng tôi đã đi xa...
Tôi vẫn nằm đây dưới ngôi nhà này
nhưng tôi đã đi xa rồi...
Ôi thành phố như mộ đá
không một chuyến xe nào qua
tôi không hề nói câu từ giã...(hết trích)

Hoàng Ngọc Tuấn cũng kể rằng, và thời tuổi hai mươi ở quê nhà, anh không dám yêu ai, hay có yêu thì không dám nói, hay dám nói mà không dám làm gì cả, “vì tôi không biết hôm nay tôi sẽ ngủ ở đâu và làm gì...”

Ca khúc “Yêu Nhau Như Chim Bay” được Hoàng Ngọc Tuấn hát với những dòng trích sau:

...Như bông hoa qua đêm vừa thức giấc
như con chim thơ ngay vừa biết hát
ta yêu nhau vì mới biết trên môi một lời nói êm đềm
mình nói sẽ còn yêu mãi...
Như hôm qua không bao giờ đến nữa
như hôm nay yêu nhau rồi sẽ mất...
Từng nụ cười trên môi sẽ mãi mãi không phai...(hết trích)

Đặc biệt, nhạc Hoàng Ngọc Tuấn cũng có cảm hứng từ Kinh Phật. Anh kể là có một lần đọc trong Kinh Phật, khi một chành thanh niên hỏi rằng thế nào là bậc Bồ Tát, Đức Phật đã trả lời rằng không có ai vẽ được đường bay của chim, nhưng khi đêm về, chim vẫn tìm về tổ mà không hề lạc.

Từ đó, Hoàng Ngọc Tuấn nói, không ai xóa được đường đi của anh, và đó là ca khúc “Đố Ai Xóa Được:”
Cánh tay là cánh chim trời, ta bay ta bay...
Báng ta tựa bóng mây trời
bước chân ngọn gió ngang trời...
Ai vẽ được đường bay cuả chim
ai vẽ được màu sắc của mưa
ai vẽ được hình bóng của mây
ai vẽ được bàn chân của gió

đố ai buộc cánh chim trời...(hết trích)

Hoàng Ngọc Tuấn kể rằng anh có một ca khúc từ một ám ảnh khi đọc thơ của Rainer Maria Rilke, khi đọc về hình ảnh một người sau bữa ăn tối đã đứng dậy, bước đi và không bao giờ về lại ngôi nhà của mình nữa... để lại những người con ngồi chờ đợi.

Hình ảnh bi thảm của kiếp người được Hoàng Ngọc Tuấn ghi lại trong ca khúc:

Một người sau bữa ăn chiều
đứng dậy rồi đi, đi mãi không về
vì một ngôi giáo đường Đông Phương
những đứa con cầu nguyện... (hết trích)

Hoàng Ngọc Tuấn kể rằng, anh không quên hình ảnh hàng trăm ngàn vùi thân đấy biển, và anh hình dung rằng một triệu năm sau, khi địa cầu đảo lộn, núi thành đáy biển và đaý biển trồi lên thành ruộng đồng... Sẽ có một nông dân, trong khi đi cày, lượm được một khúc xương của người vựợt biển một triệu năm trước, cầm ống xương lên suy nghĩ, và thổi như một ống sáo. Âm thanh lúc đó tuyệt diệu bất ngờ. Những người nông dân sẽ nói rằng xương ống đó là của một loaì vượn nâu cả triệu năm trước, một thời sống như ở thiên đàng, nơi của hòa bình và yêu thương cho nên phát ra tiếng sáo êm dịu như thế. Lúc đó, cũng có người bàn rằng lóng xương đó là xá lội của bậc thánh nào đó, và bàn nên đưa lên bàn thờ. Họ không ngờ rằng, xương đó là từ những chuyến ra đi đầy đau đớn....

Không ai làm chứng cho những cái chết đi tìm tự do như thế. Anh nói, và nhạc của anh cũng là một lời chứng cho hàng triệu lóng xương dưới lòng biển đó. Ca khúc “Lóng Xương Hóa Thạch” của Hoàng Ngọc Tuấn mang hình thức đối đáp giữa một người nam và một người nữ.

Này anh thân yêu, đến một ngày nào
đỉnh non cao biến thành đại dương
Này anh thân yêu, chắc hẳn loaì người
ngàn triệu năm sau, hết còn khổ đau...(hết trích)

Hoàng Ngọc Tuấn kể, những ngày còn bé anh thường tới thăm Thầy Tuệ Sỹ. Khoảng năm 1986, anh nghe tin Thầy bị án tử hình, nên cùng các bạn văn nghệ, như Thường Quán và Võ Quốc Linh, cùng đồng bào lái xe lên Canberra, thủ đô Úc, biểu tình đòi tự do cho Thầy và cho tất cả những người đòi hỏi quyền tự do tôn giáo.

Trong đêm đó, Hoàng Ngọc Tuấn phổ nhạc bài thơ “Tôi Vẫn Đợi” của Thầy Tuệ Sỹ:

Tôi vẫn đợi những đêm xanh khắc khoải
Màu xanh xao trong tiếng khóc ven rừng
Trong bóng tối hận thù, tha thiết mãi
Một vì sao bên khóe miệng rưng rưng
Tôi vẫn đợi những đêm đen lặng gió
Màu đen tuyền ánh mắt tự ngàn xưa
Nhìn hun hút cho dài thêm lịch sử
Dài con sông trào máu lệ quê cha... (hết trích)

Đêm nhạc Hoàng Ngọc Tuấn là một thành công lớn với những xúc động sâu sắc. Khán giả Viện Việt Học cũng là thành phần chọn lọc, hầu hết là các học giả, giáo sư và sinh viên về tham dự hai ngày “Hội nghi Tiếng Việt: Việc Bảo Tồn Tiếng Việt Trong Gia Đình Việt Nam Ở Hải Ngoại vào Thứ Bảy 14-7 và Chủ Nhật 15-7-2012.

Khi tiếng đàn ngưng lại, lời ca Hoàng Ngọc Tuấn vẫn còn âm vang trong lòng người, những người may mắn không để lại một lóng xương cho cả triệu năm sau... Cảm ơn Hoàng Ngọc Tuấn, anh đang hát cho nhiều triệu người im tiếng.

Được biết, tiền góp được từ đêm nhạc Hoàng Ngọc Tuấn, và từ buổi ra mắt các tác phẩm của GS Nguyễn Hưng Quốc hôm cuối tuần đều trao tặng Viện Việt học.

Phan Tấn Hải

GHI CHÚ:
Nhiều sinh hoạt của Viện Việt-Học đang cần góp sức, cần hỗ trợ và bảo trợ từ mọi giới. Độc giả quan tâm có thể liên lạc với Viện Việt Học, 15355 Brookhurst St., Suite 222 - Westminster, CA 92683. Tel (714) 775-2050 // www.viethoc.com

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.