Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Từ Bảo Hộ Tới Bài Ngoại

05/03/200900:00:00(Xem: 5178)

Từ Bảo hộ tới Bài ngoại

Nguyễn Xuân Nghĩa & RFA
...Việt Nam đổ lỗi cho xứ khác về âm mưu diễn biến hoà bình...
Nạn suy thoái kinh tế toàn cầu đã gây một hậu quả đáng ngại cho các nước là phản ứng bảo hộ mậu dịch. Nhưng, một mối nguy còn trầm trọng hơn đã lại xuất hiện, trước tiên tại Âu Châu, là tinh thần bài ngoại, là sự thù ghét người nước ngoài hoặc kỳ thị di dân. Mục Diễn đàn Kinh tế tuần này sẽ tìm hiểu về hai nguy cơ đó trong quan hệ giữa các quốc gia. Phần trao đổi cùng nhà tư vấn kinh tế Nguyễn Xuân Nghĩa sẽ do Việt Long thực hiện sau đây...
Hỏi 1: Xin kính chào ông Nguyễn Xuân Nghĩa. Tại hội nghị cấp lãnh đạo của Hiệp hội ASEAN vào cuối tuần qua, các quốc gia Đông Nam Á đã ký kết hiệp định tự do ngoại thương với hai quốc gia ở miền Nam Thái Bình dương là Australia và New Zealand, đồng thời cũng kêu gọi các nước là phải ngăn ngừa phản ứng kiểm soát ngoại thương hay là bảo hộ mậu dịch.
Cùng lúc ấy, người ta lại thấy nổi lên từ Âu Châu một phản ứng đáng ngại khác là tinh thần thù ghét người nước ngoài. Liệu nạn suy trầm kinh tế đang co cụm thành suy thoái toàn cầu có thổi lên tinh thần kỳ thị hay xung đột quyền lợi giữa các quốc gia hay không" Xin đề nghị là chúng ta cùng phân tích rủi ro ấy trong quan hệ giữa các nước.
Câu hỏi đầu tiên của chúng tôi vẫn sẽ là về bối cảnh chung của hiện tượng đáng sợ này.
- Nói về hiệp hội 10 quốc gia Đông Nam Á là khối ASEAN, các nước đều thấy xuất khẩu của mình bị suy sụp như tất cả các nước Đông Á khác tại miền Bắc. Vì chủ yếu sống nhờ xuất khẩu, các nước ASEAN đã kêu gọi hai điều trong Thượng đỉnh năm nay ở gần Bangkok. Thứ nhất là nên xét lại chiến lược phát triển kinh tế để giảm bớt sự lệ thuộc vào ngoại thương, là điều diễn đàn này nói tới từ sau khủng hoảng Đông Á thời 1997-1998, nhất là với trường hợp Việt Nam.
- Điểm thứ hai là ASEAN kêu gọi các nước đừng có vì nạn suy trầm kinh tế mà lui về phản ứng bảo hộ mậu dịch, tức là vì mục tiêu bảo vệ quyền lợi quốc gia trong nhất thời mà hạn chế ngoại thương và gây ra chiến tranh mậu dịch. Điều ấy sẽ đánh sụt ngạch số ngoại thương và phương hại cho tất cả mọi quốc gia.
- Trong khi ấy, và nhìn về Âu Châu, ta đã thấy nhiều hiện tượng đáng ngại khác. Vốn đang là Chủ tịch luân phiên của Liên hiệp Âu Châu, Cộng hoà Tiệp vừa than phiền Tổng thống Pháp về việc chỉ cấp cứu kỹ nghệ xe hơi tại Pháp, chứ không muốn doanh nghiệp Pháp lại đầu tư vào xứ Tiệp. Phản ứng bảo hộ mậu dịch quả là đang lan rộng. Nhưng, đáng quan tâm nhất là trong khi nhiều xứ Âu Châu bị chấn động vì suy thoái kinh tế thì trên cả lục địa đã bùng nổ hàng loạt những vụ bạo động nhắm vào kiều dân của nước khác, như tại Hy Lạp, Hungary, Italy và cả Anh quốc. Vì vậy, người ta nói rằng tinh thần bài ngoại đang trở thành một vấn đề.
Hỏi 2: Thưa ông, bảo hộ mậu dịch có thể là phản ứng của cấp chính quyền các nước dưới áp lực của quần chúng đang lo âu, chứ hình như tinh thần bài ngoại là một phản ứng tự phát mà nhiều khi chính quyền các nước chưa chắc đã kiểm soát được. Liệu tinh thần bài ngoại và kỳ thị tại Âu Châu có thể trở thành một trào lưu phổ biến chăng"
- Cho đến nay, chúng ta chưa có thống kê đầy đủ về hiện tượng bài ngoại tại Âu Châu vì mỗi quốc gia lại quy định một khác về những vụ động loạn liên hệ đến tinh thần kỳ thị sắc tộc. Tuy nhiên, từ nhiều năm nay người ta ghi nhận được sự gia tăng đáng quan tâm về những vụ bạo động này. Từ nhẹ đến nặng thì có xứ Ireland với tỷ lệ gia tăng là hơn 21%, nước Pháp hay xứ Scotland với hơn 27%, xứ Slovakia thì hơn 45% và Denmark hay Đan Mạch là tăng 71%.
- Trong chiều hướng ngày càng gay go cho kinh tế Âu Châu, với nỗi tuyệt vọng gia tăng tại các nước Trung Âu và Đông Âu, là những nơi sẽ bị khủng hoảng nặng, thì hiện tượng bài ngoại ấy khó giảm và phản ứng càng gay gắt sẽ dẫn tới chuyện đáng tiếc. Chúng ta không quên rằng dân Tây Âu ở nhiều nơi đã than phiền là di dân Đông Âu tràn qua sẽ lấy mất việc làm của họ, hoặc đả kích giới đầu tư tại Tây Âu là đem hãng xưởng qua Đông Âu làm dân Tây Âu bị thất nghiệp. Bây giờ, trong bối cảnh kinh tế sa sút, Đông Âu và Trung Âu sẽ thất vọng vì Tây Âu không chịu cấp cứu như kết quả tuần qua tại hội nghị khẩn cấp của Âu Châu. Ngược lại, phản ứng kỳ thị lại không giới hạn trong một thiểu số cực hữu và phát xít của các nước Tây Âu mà lan ra cả xã hội.
Hỏi 3: Nếu nhìn rộng ra ngoài thì dù người ta đã nói đến toàn cầu hoá hay thiên hạ đại đồng nhờ thị trường mở rộng, hiện tượng kỳ thị ngoại nhân vẫn còn tiềm ẩn trong nhiều xã hội. Điều ấy có đúng không"


- Khi thủy triều lên và kinh tế thịnh đạt thì không ai chú ý đến những hiện tượng tiêu cực ấy vì ai ai cũng có lợi. Khi con nước rút và tôm cá trở thành khan hiếm thì ta mới thấy nổi lên phản ứng giành giật và kỳ thị nhân danh tinh thần quốc gia dân tộc. Người ta đã từng thấy hiện tượng đó tại các quốc gia nổi tiếng dân chủ cởi mở như Nhật Bản, Australia, Hoa Kỳ, chưa nói gì đến những xứ có tinh thần khe khắt hơn, như Liên bang Nga hay Kuwait.
- Một cách cụ thể và gần gũi với Việt Nam, thì lao động nước ngoài đã từng được đón nhận và khuyến khích tại Đông Nam Á hay Trung Đông vì người ta cần nhân công rẻ trong loại công tác họ khinh rẻ vì không cần tay nghề. Nhưng khi sản xuất sa sút và việc làm khan hiếm, nhân công nước ngoài lập tức bị kỳ thị.
Hỏi 4: Tuy nhiên, thính giả của chúng ta có thể ngạc nhiên vì hiện tượng như vậy lại xảy ra tại Âu Châu là khu vực có thể nói là núi liền núi, sông liền sông, gồm mấy chục nước đã hội nhập vào một tập thể lớn là Liên hiệp Âu Châu, hoặc đã thống nhất tiền tệ giữa ít ra 16 quốc gia. Bao nhiêu năm hội nhập và thống nhất của Âu Châu mà còn bị thách đố như vậy sao"
- Trên bình diện pháp lý, công dân Âu Châu có thể khỏi cần giấy thông hành để di chuyển trong cả khu vực và nhiều xứ đã xài một đồng tiền thống nhất. Trong thực tế của địa dư và văn hoá thì xứ này vẫn cách ngỡ với xứ kia và có khác nhau trong nếp sinh hoạt. Khi kinh tế phát đạt thì mấy sông cũng lội mấy đèo cũng qua để tìm ra việc làm và chuyển giao công nghệ cho nhau. Chuyện ấy đã từng xảy ra trong lịch sử Âu Châu chứ không chỉ là mới đây.
- Khi kinh tế suy trầm làm kinh doanh khó khăn như hiện tại thì phản ứng tiêu cực dễ xảy ra. Thành phần chủ nhà thì coi là đang bị ngoại nhân lấy mất lợi lộc và có phản ứng kỳ thị di dân. Người bị gọi là tha phương cầu thực thì thấy mình bị khinh rẻ và ngược đãi theo kiểu vắt chanh bỏ vỏ. Giới chính trị cũng có nhiều người khai thác tính tiêu cực đó vì mục tiêu tranh cử riêng nên chẳng can ngăn, thậm chí còn đổ lỗi cho người khác về những khó khăn kinh tế trước mắt.
- Hiện tượng ấy đáng sợ vì gây mâu thuẫn giữa "Âu Châu mới", gồm các nước "tân hưng" tức là mới nổi lên tại Trung Âu và Đông Âu, với "Âu Châu cũ" là các nước Tây Âu đã hồ hởi đầu tư quá nhiều vào vùng đất vừa mới được giải phóng hai chục năm trước. Nếu chúng ta lồng thêm vào cuộc tranh luận về quyền lợi với bài toán an ninh là đối sách ôn hoà hay cứng rắn với Liên bang Nga sau vụ tấn công Georgia và khống chế Ukraina thì mình thấy ra kích thước của vấn đề.
Hỏi 5: Trở lại chuyện Đông Á thì một hiện tượng bài ngoại như vậy có thể xảy ra hay không"
- Câu trả lời sẽ là có và không. Tôi xin được phép giải thích nghịch lý này.
- Các nước Đông Á đều chia sẻ một chiến lược đắc dụng trong nhiều thập niên là mở cửa tiếp xúc với bên ngoài, đón nhận tư bản và công nghệ của nước ngoài đầu tư vào trong lãnh thổ để làm gia công và tái xuất khẩu ra ngoài. Vì vậy, khu vực này cần sự hội nhập quốc tế và trọng vọng ngoại nhân cho nên ít có tinh thần bài ngoại, thậm chi còn vọng ngoại. Cũng vì vậy mà các nước mới kêu gọi thế giới hãy đừng vì quyền lợi quốc gia hẹp hòi mà thiết lập chánh sách bảo hộ mậu dịch. Nếu mà khi đầu tư của Tây phương sút giảm vì suy thoái kinh tế tại Âu Châu hay Hoa Kỳ, các nước Đông Á lại kỳ thị kiều dân nước ngoài thì họ sẽ tự gây họa cho mình.
- Nhưng ngay giữa các nước Đông Á với nhau thì dị biệt về quyền lợi hay văn hoá vẫn còn, nên  phản ứng kỳ thị vẫn có thể xảy ra. Nguy ngập nhất là khi chính quyền các nước rơi vào giải pháp dễ dãi là đổ lỗi cho xứ khác về những khó khăn của mình. Một thí dụ điển hình và nóng hổi là khi Trung Quốc hay Việt Nam đổ lỗi cho xứ khác về âm mưu diễn biến hoà bình, hoặc Bắc Kinh quy trách cho nhiều địa phương là cấu kết với thế lực ngoại quốc làm chệch hướng chính sách kinh tế xã hội của trung ương. Trong hoàn cảnh ấy, chính là chính quyền các nước đã khai thác tinh thần bài ngoại trong quần chúng để chạy tội.
Hỏi 6: Hậu quả của một trường hợp như vậy sẽ ra sao khi mà thế giới đang lao đao vì nạn suy thoái kinh tế"
- Hậu quả là thành phần cực đoan của xứ này sẽ viện cớ quá khích của xứ khác mà gây thêm mâu thuẫn về quyền lợi và chúng ta sẽ có cả phản ứng bảo hộ mậu dịch lẫn kỳ thị ngoại nhân. Vụ Tổng khủng hoảng năm 1929-1933 đã dẫn tới hiện tượng đó làm cho khủng hoảng lan rộng và kéo dài trong khi tinh thần quốc gia dân tộc hẹp hòi đã châm ngòi cho Thế chiến II. Kết cuộc là nếu không khéo xử thì các nước sẽ vì khó khăn nhất thời mà gây thêm tai họa nghiêm trọng hơn.
- Trong khung cảnh đáng ngại ấy, Việt Nam càng nên sớm duyệt xét lại chiến lược phát triển mà tăng cường khả năng tiêu thụ nội địa và giảm dần sự lệ thuộc vào ngoại thương. Chúng ta không nên đóng cửa và kỳ thị thế giới bên ngoài nhưng vẫn phải lấy sức dân là chính và hội nhập được nội bộ với nhau thì mới tránh được những giông bão ngoại nhập.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Tôi rất hãnh diện đã ủng hộ đạo luật lịch sử, mang 130,000 người tị nạn đầu tiên từ các nước Việt Nam, Lào, và Campuchia đến Hoa Kỳ vào năm 1975 và đã thông qua nghị quyết chào đón họ. Tôi đã bỏ phiếu chấp thuận gia tăng ngân quỹ để giúp những người Việt mới đến định cư và sau này tôi đã đồng bảo trợ cho đạo luật dẫn đến sự hình thành của hệ thống di trú theo quy chế tị nạn hiện hành. Tinh thần cứu giúp người tị nạn, chào đón họ đến với tự do sau khi trốn thoát chế độ đàn áp, là giá trị nền tảng của chúng ta và của Hoa Kỳ. Cũng do giá trị đó mà nước Mỹ trở thành biểu tượng của tự do và hy vọng, dẫn đầu thế giới không chỉ bằng sức mạnh của một cường quốc mà bằng hành động cụ thể làm gương cho thế giới. Trong vai trò tổng thống, tôi cam kết sẽ giữ cho nước Mỹ là quốc gia luôn chào đón người tỵ nạn và di dân, và chúng ta ghi nhận sức mạnh phi thường của Hoa Kỳ đến từ xã hội đa dạng và đa sắc tộc của chúng ta.
Hai Dự thảo “Báo cáo Chính trị” (BCCT) và “Tổng kết công tác xây dựng Đảng và thi hành Điều lệ Đảng nhiệm kỳ Đại hội XII”, gọi ngắn là “Xây dựng, chỉnh đốn đảng”, dành cho Đại hội đảng XIII vào đầu tháng Giêng năm 2021, đã bộc lộ bản tính tham quyền cố vị và tư duy giáo điều
Tại Hoa Kỳ, tháng 10 được chọn là tháng nâng cao hiểu biết về ung thư vú. Theo thông tin từ trang web của Hiệp Hội Ung Thư Vú Quốc Gia (National Breast Cancer Foundation), trung bình cứ 2 phút thì có một phụ nữ được chẩn đoán bị ung thư vú tại đất nước có hệ thống y tế đứng đầu thế giới này. Theo trang web của Hội Ung Thư Việt Mỹ (Vietnamese American Cancer Foundation), ung thư vú là loại ung thư thường gặp nhất ở phụ nữ người Việt nhưng lại có rất ít thông tin về những gì người mắc bệnh đã từng trải qua. Đây một tổ chức vô vụ lợi có văn phòng tại miền Nam Cali được thành lập từ năm 2002 với sứ mệnh ủng hộ và tranh đấu cho quyền lợi của bệnh nhân ung thư.
Dân Việt Nam và các dân tộc trên thế giới tùy theo ảnh hưởng môi trường của nơi cư trú, văn hóa tập tục truyền từ đời này qua đời khác, cách sinh sống, tôn giáo khác nhau, họ có các hình thức mai táng khác biệt riêng mà tôi xin dần dà trình bày ra đây để gọi là góp thêm chút ý kiến với quý vị:
Mấy ngày qua nghe tin nước lụt ngập tràn miền Trung, tôi cứ cố "giả lơ" vì biết mình không thể cầm lòng được khi đối diện thêm lần nữa cảnh hoang tàn mùa lụt lội. Tôi xem lướt qua những hình ảnh nước ngập nhiều nơi ở miền Trung trong tâm trạng bất lực vì những điều tôi mong và muốn cho quê hương vẫn còn xa quá trong tầm với của tay mình.
Chị Phạm Thị Thập làm phu vác ở chợ Đồng Xuân đã được gần 10 năm. Người phu nữ đến từ Hưng Yên có gia đình và hai con nhỏ ở quê nhà, tuy nhiên phải đôi ba tháng chị mới về một lần. Những lúc nhàn rỗi chờ việc chị lại mang kim chỉ ra thêu thùa tranh và khăn dành tặng cho chồng con ở nhà.
Bác sĩ Anthony Fauci, Giám đốc Viện Quốc gia Mỹ về các bệnh dị ứng và truyền nhiễm, cảnh báo chính sách này có thể khiến nhiều người tử vong, ngay cả khi tỷ lệ người nhiễm không triệu chứng ở mức tương đối cao. “Với nạn béo phì, cao huyết áp và tiểu đường tại Mỹ, nếu mọi người bị nhiễm Covid-19, con số tử vong sẽ rất lớn và hoàn toàn không thể chấp nhận”, bác sĩ Fauci giải thích.
Một chi tiết khá thú vị cho sự thành công ngoài mặt trân của ông mà TT. Việt từng chia sẻ, đó là khi ra trận ông luôn nghe như có tiếng trống thúc quân Mê Linh của Hai Bà Trưng, tiếng trống thúc giục lòng yêu nước của quân sĩ chiến đấu để bảo vệ bờ cõi.
Các chuyên gia Việt nhìn thấy bất cập (giàu nghèo, môi trường, bất công, thất thoát…) nhưng đối với giới đầu tư ngoại quốc thì cơ hội đầu tư lại đến từ những mất cân đối trong số này (giá lương thấp, hư hại môi trường,…) Cho nên dù hai kết luận khác nhau nhưng nền kinh tế Việt Nam vẫn còn nhiều cơ hội cất cánh trong một thời gian dài.
Người ta nghi rằng nguồn gốc của triết lý tam không nói trên có lẽ đã được một nhà sư Phật gíáo thuộc tông phái Thiên thai (?) (Tiantai Zong), Trung Quốc đề cập đến trong tác phẩm của ông ta, "Không thấy, không nghe và không nói" vào koảng thế kỷ thứ VIII.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.