Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Mõ Sàigòn

14/10/200200:00:00(Xem: 3958)
Tế Liễu là con gái một kẻ sĩ ở Trung Đô. Có người nói là vì thắt lưng nhỏ nhắn đáng yêu nên gọi là Tế Liễu. Lúc còn nhỏ thì thông minh, lại thích đọc sách xem tướng, nên thường nói với cha mẹ rằng:
- Vợ chồng cùng tuổi ngồi duỗi mà ăn. Nay con muốn ăn ngon, thì phải đợi người cùng tuổi. Chớ không thể dzớt búa xua rồi mai ngày hối hận!
Mẹ của Tế Liễu nghe thế, mới bụng bảo dạ rằng:
- Cùng tuổi hay khác tuổi. Có gì là quan trọng" Điều quan trọng là vớ phải chồng giàu - thì dẫu có cách xa - cũng cứ coi như lứa đôi vừa xứng!
Nghĩ vậy, bà mới đến bên, và nói với con những điều hơn thiệt:
- Ở đời! Nhân định thắng thiên. Chẳng phải vô cớ mà ngàn xưa giãi bày như vậy. Lại nữa, dù Số của con tốt thế nào đi chăng nữa, mà cứ ngồi chờ sung rụng rớt đầy chân, thì tự hậu trước sau con khó mà vui được. Chắc ăn nhất là con học thêu thùa may vá, cùng kiếm một cái nghề sống đặng với người ta, thì mới có cơ biết người này người nọ. Chớ con cứ giam mình trong bốn vách - rồi trông chờ phúc phận giáng từ cao - thì sợ đến trăm năm cũng không lần… sáng được. Chừng lúc ấy mới chằng ăn trăn quấn, bởi xuân lứa qua rồi con tính chuyện làm sao" Khi đấng nam nhi chỉ lo nhìn sắc đẹp - mà chút xuân xanh đã tàn theo năm tháng - thì lành dữ mai này con nhắm liệu được chăng" Hay lại tới luôn cho có chồng có bậu"
Tế Liễu nghe thế chẳng lấy đó làm vui, nhưng trong phút chốc không làm sao đáp được, bèn lặng thinh như sò kia câm nín, mà nhủ với lòng nghe thấy mẹ thấy cha:
- Giày còn có số! Huống chi đời sống một con người. Nay ta cứ đường ta ta bước, mặc cho mẹ hiền lo mút chỉ ngàn khơi, thì ta vẫn cứ an nhiên như bàn như thạch. Chớ buổi kim ngân mà lo thêu thùa may vá, thì biết chừng nào mới tỏa sáng được đây" Mới đặng thế nhân đem lòng mà ngưỡng mộï"
Bà mẹ. Từng trải đã nhiều, nên dẫu không nghe con mình thố lộ điều chi, nhưng vẫn biết như… nước trôi đầu vịt, nên trong lúc buồn đau quá xá, mới rầu rầu lo nghĩ chuyện ngày sau:
- Cha mẹ sinh con Trời sanh tánh, nên lời thật của mình nó chẳng thèm nghe, thành thử chỉ mẹ con mà… hai phương trời cách biệt. Thôi thì dẫu nước ít cũng cố còng lưng ra tát. Chớ không thể bỏ liều rồi tội đến chồng con, thì dẫu có… đi luôn cũng vui trong lòng trong dạ…
Đoạn. Chạy vội về phòng. Lấy một cuốn sách, rồi hướng về cõi trong xanh, mà khấn nguyện rằng:
- Lạy vua Từ Hải. Lạy vãi Giác Duyên. Nay con dâng… đại tấm lòng thành, để mong vua, vãi dẫn đường chỉ lối. Cho con thoát vòng sân khổ với sầu bi, thì tận đến tim gan con quyết lòng mang nặng…
Tế Gia. Là chồng, đang ở ngoài sân đào mồi câu cá. Chợt thấy vợ hiền lẩm nhẩm cầu xin, liền chạy đến cửa hông mà hỏi này hỏi nọ:
- Năm nay mùa màng thì no đủ. Con gái với chồng thì… hiếu thảo đều tay. Hà cớ chi bà lại xin Bà xin Cậu"
Bà vợ bực mình, gắt:
- Ông này lãng nhách! Tôi bói Kiều chớ có xin xỏ gì ai, thì mắc chi ông mà đón tiền đón hậu"
Tế Gia vội bước vào phòng, rồi đưa tay khép cửa lại, mà nói đôi lời như gió chạy vào tai:
- Con nó thích đọc sách xem tướng. Bà đã không cho, rồi còn dạy con sống đời tự lực. Nay bà lại ào dzô bói toán, thì dạy con mình bà dạy dỗ làm sao" Khi tấm gương soi đổ đùng ngay trước mặt - thì dẫu có nói ngàn câu hay tốt - cũng chẳng ra gì với con nhỏ hiền ngoan. Cũng chẳng ép phê với con vàng con ngọc…
Bà vợ quay lại nhìn chồng. Mắt tóe đổ hào quang, rồi giận dữ nói rằng:
- Ông! Đầu hai thứ tóc mà dại. Tôi cấm là cấm… nó. Chớ có cấm gì tôi. Tại sao ông lại ý này kiến nọ. Là cớ làm sao"
Tế Gia nghe vợ thuyết cho một hồi. Không biết nói sao, mới rầu rầu bảo dạ:
- Vợ ta chỉ mong người khác cảm thông và tha thứ cho mình, nhưng chính mình lại khó cảm thông và tha thứ cho người khác. Thôi thì, trời chẳng chịu đất, thì đất… phải chịu trời. Chớ chẳng lẽ nói búa xua, thì sống đến trăm năm làm sao đặng"
Rồi thời gian như nước ròng nước lớn. Mới đó mà đến tuổi cập kê, khiến bà mối ông mai chạy quanh nhà tấp nập. Có điều Tế Liễu vẫn phòng không chiếc bóng, bởi ngó đã nhiều mà chẳng ự ạ gì hơn, khiến bà mẹ cuống lên mà nói nói điều lo sợ:
- Mày khéo kén cá chọn canh hoài. Rủi hụt cá lớn. Sẩy tôm bự càng, thì chừng lúc đó. Đừng có chắc lưỡi mà tiếc nghe con!
Tế Gia đứng bên cạnh. Nghe vợ nói thế, cũng lấy điều thân mật, mà phủ dụ với con rằng:
- Trong thiên hạ chẳng lẽ không có người xứng đáng" Hoặc giả con muốn ở dzậy đến già hay sao" Thì lúc Đông sang mần răng con gánh chịu" Đó là chưa nói nhằm khi đau ốm, hoặc lúc không nhìn bị sai khớp trặc chân, thì biết lấy ai bóp dầu xoa bụng" Chừng lúc ấy mới trời ơi đất ới, bởi thui thủi một mình con tính liệu làm sao" Khi chốn dương gian lắm lo nhiêàu cái lạnh - thì chữ phu thê sẽ làm con ấm áp - như thể tuyết nhiều có máy sưởi gần bên. Như thể đám mưa to con nằm trong chăn nệm!
Tế Liễu cười mĩm chi một phát, rồi ỏn ẻn thưa:
- Con muốn cãi số. Cho nên kén lâu chưa lấy được ai, là vì nhân định chưa thắng được… thiên. Chớ có chi đâu mà mẹ cha phải ầm lên như vậy"
Tế Gia vội nhìn lên trời cao xa vút, rồi thủng thẳng nói với con rằng:
- Muốn có hạnh phúc ở đời, con cần có ba điều. Thứ nhất: Có việc gì đó để làm. Thứ hai: Có ai đó để yêu. Thứ ba: Có điều gì đó để hy vọng. Nay con không có việc gì để làm. Không có người để yêu - mà chỉ có niềm hy vọng - thì cha sợ hạnh phúc như ngày xuân qua chóng. Liệu mai nay còn níu kéo được chăng"
Tế Liễu nghe vậy, mới chợt nước mắt lăn dài trên đôi má, rồi chạy đến nắm tay cha, mà thút thít nói rằng:
- Nữ sanh ngoại tộc. Lấy chồng phải xuất giá tòng phu, thì biết khi mô mới sung sướng về thăm cha mẹ" Con nghĩ đến điều đó - mà ruột dạ rối bời - đến độ không muốn dời xa. Chớ chẳng phải chê… chồng chi hết cả!
Bà mẹ nghe thế, mới hớn ha hớn hở nắm lấy tay con, mà nhỏ to giải bày niềm tâm sự:
- Con có lòng hiếu thảo, cha mẹ rất mừng. Có điều, hiếu thảo không có nghĩa con ở đây sum vầy với cha mẹ - mà hiếu thảo chính ở chỗ con lấy chồng - cho cha mẹ đỡ… lo. Đỡ phải sớm hôm ba hồi kinh kệ. Chớ cha mẹ nhắm mắt mà con còn nguyên si đó - thì ở suối vàng - cũng khó lòng khoan khoái được lâu!
Rồi một hôm, có Cao Sinh là dòng dõi danh sĩ. Nghe tiếng Tế Liễu liền mang sính lễ đến hỏi. Ngặt một nỗi Cao Sinh có đời vợ trước, sanh đặng một con, đặt tên là Trường Phúc, tuổi mới lên năm, nên Tế Gia thấy… sao sao trong lòng trong dạ, bèn gọi Tế Liễu đến, mà nói rằng:
- Lấy vợ xem tông. Lấy chồng xem giống. Nay Cao Sinh dốc lòng đến hỏi - mà đã có một con - thì cái chuyện… giống, tông chẳng phải lo gì nữa cả. Có điều vợ của Sinh về… Âm quá sớm, thì không biết mai này nó hiển lộ làm sao" Hay lại thác luôn con thì thấy bà cố nội…
Tế Liễu ngẫm nghĩ một chút, rồi nhỏ nhẹ đáp rằng:
- Lấy chồng mà đã có một đời vợ, thì có ba điều lợi: Thứ nhất. Chồng đã quen chiều vợ trước, thì sẽ chiều tiếp vợ hai. Chớ khỏi mất công… bảo vâng gì hết cả. Thứ hai. Chồng đã có đứa con trai, thì chuyện nối dõi tông đường, hoặc giỗ chạp khói hương. Chẳng phải lo… sanh cho héo người mất đẹp. Thứ ba. Chồng chết vợ một lần. Khi lấy lại lần hai, thì tuổi tác cách nhau cũng là điều thuận lợi. Chừng lúc đó con dùng trăm phương kế. Đẩy chả mau dzìa chầu với tổ tiên, thì đống kim ngân sẽ vào tay cái rẹt…
Tế Gia nghe thế, mới từ hớn hở chuyển sang hớt… hãi, rồi nói với con rằng:
- Vợ chồng. Sống một đời với nhau, thì phải lấy yêu thương làm gốc. Chớ không thể tính toan như vầy được. Lại nữa, cuộc đời vốn ngắn ngủi, thì không thể sống nhỏ nhoi. Không thể cứ hơn thua mà dính liền với nhau đặng!
Rồi như duyên nợ có từ đâu kiếp trước. Tế Liễu lấy chồng và sống thật ngon ăn, khiến Cao Sinh sướng run lại mát thêm trong lòng trong dạ. Đã vậy đứa con riêng lại mừng reo vui sướng, khi Tế Liễu tận tình chu đáo chuyện làm… thê, nên mẹ kế con riêng chẳng um sùm chi hết cả. Chừng một hôm trời trong mây trăéng, Sinh thấy trong người quá đã quá phê, mới gọi Tế Liễu đến bên lưng mà tỉ tê điều mang nặng:
- Ta vẫn nhớ ngàn xưa hay nói: Phụ nữ khóc trước ngày cưới. Còn đàn ông khóc sau ngày cưới. Ta thấy câu này không thật. Chẳng hay nàng có nghĩ ngợi gì chăng"
Tế Liễu nhìn chồng cười cho một phát, rồi thì thầm tự nhủ lấy thân:
- Cây không trồng không tiếc. Con không đẻ không thương. Nay ta chăm sóc nó - chẳng qua muốn rút thêm vài phần kinh nghiệm - đặng mai này ứng dụng ở ngày sau. Chớ thiệt ra chả có thương yêu gì hết cả. Thôi thì chồng ta một lòng tin tưởng rứa, thì cũng ậm ừ cho giòng nước chảy xuôi. Chứ không thể phơi bày gan ruột được, rồi lỡ mai đây chữ tào khang… lúc lắc, thì mối hận này còn tiêu tán được chăng"
Nghĩ vậy, Tế Liễu mới nói với Cao Sinh rằng:
- Thiếp tiếc mình phận bạc, nên không gặp chàng cho được sớm hơn, đặng xẻ chia cái này cái nọ. Chớ tự thâm tâm thiếp bừng lên sung sướng - và tự đáy lòng - thiếp chẳng buồn chẳng bực cái gì đâu!
Phần Tế Liễu, đối với nữ công thường không để ý. Nhưng việc ruộng vườn thu hoạch bao nhiêu, thì rành còn hơn… sáu câu vọng cổ. Một hôm, Tế Liễu nói với Sinh rằng:
- Việc sổ sách trong nhà chàng khỏi lo tới. Cứ để mặc em. Xem chuyện mưu sinh có thêm phần hoa lợi"
Cao Sinh theo lời. Quả nhiên nửa năm qua mà công việc không có gì bê trễ. Đã vậy lợi tức lại nhiều hơn, khiến Sinh đã mát gan lại mát luôn tim phèo phổi thận, rồi trong lúc trào dâng sung sướng, mới khoan khoái trong lòng tự nghĩ một mình ên:
- Lấy vợ đẻ con ai làm mà hổng được. Lấy vợ đẻ… Tiền mới mừng mới quý. Mới hiểu phu phụ nghĩa tràn như nước bể ngoài khơi. Như gió như mây như lá mùa Thu rụng. Thôi thì cả… giang san ta giao cho nàng hết ráo - đặng phận trai hùng ta phóng đạt tiêu dao - thì mới thỏa chí trượng phu trong thời… bình yên lặng. Chớ cứ sổ sách bao ngày ôm chân cứng - thì dẫu cuối đời - Ắt chẳng nhàn, chẳng sướng… mẹ gì đâu!

Mõ Sàigòn

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng - chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến - Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường
Lời dịch giả: Đây là bức tâm thư của cựu tổng thống George W. Bush gởi người dân Mỹ trong lúc cả nước đang sôi sục sau cái chết của George Floyd.
NYC với mình như căn nhà thứ hai, thế mà đã hơn một năm rồi mới lên lại. Thường thì hay lên mùa Giáng Sinh, hay Tháng Hai mùa đông để coi tuyết ở Central Park, và tháng Mười Một để coi lá vàng. Lần nầy chỉ mới tháng ba, nhưng có lý do
Xúc động với kỷ niệm. Thơ và nhạc đã nâng cảm xúc về những cái đẹp mong manh trong đời... Đêm Nhạc Người Về Như Bụi, và buổi ra mắt Tuyển Tập 39 Văn Nghệ Sĩ Tưởng Nhớ Du Tử Lê đã hoàn mãn hôm Thứ Ba 14/1/2019.
chiều rớt/xanh/ lưỡi dao, tôi khứng! chờ ... mưa tới. Hai câu cuối trong bài “chiều rớt/xanh/lưỡi dao” anh viết cuối tháng 9/2019 như một lời giã biệt. Và, cơn mưa chiều 7.10.2019 đã tới, anh thay áo mới chân bước thảnh thơi trở về quê cũ. Xin từ biệt anh: Du Tử Lê!
trong nhiều năm qua, lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng trưởng ở mức hai con số, nhưng tỷ lệ quay trở lại thấp (chỉ từ 10% đến 40%) . Chi tiêu của khách du lịch quốc tế tại Việt Nam không cao
Theo bảng xếp hạng chỉ số cảm nhận tham nhũng của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế năm 2018, Việt Nam đứng hạng 117/ 180 với mức điểm 33/100. Bao giờ mà chế độ hiện hành vẫn còn tồn tại thì “nạn nhũng nhiễu lạm thu” sẽ vẫn còn được bao che và dung dưỡng khắp nơi, chứ chả riêng chi ở Bộ Ngoại Giao
Chính phủ Hoa Kỳ đã hứa tài trợ 300 triệu đô la để làm sạch môi trường bị nhiễm chất độc da cam của phi trường Biên Hòa và hôm 5 tháng 12 là bắt đầu thực hiện việc tẩy rừa tại khu vực này, theo bản tin hôm 6 tháng 12 của báo Tuổi Trẻ Online cho biết như sau.
Hơn 1.000 người có thể đã bị giết bởi lực lượng an ninh ở Iran trong các cuộc biểu tình gần đây, theo một quan chức cấp cao của bộ ngoại giao cho biết hôm Thứ Năm
Bốn người được báo cáo đã bị giết chết hôm Thứ Năm sau một vụ cảnh sát rượt đuổi qua nhiều quận đã kết thúc trong trận đấu súng trên đường Miramar Parkway theo sau một tên cướp có vũ khí tại Coral Gables, tiểu bang Florida.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.