Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Có Một Chữ ‘môn’

20/07/200200:00:00(Xem: 3436)
Ở nước Mỹ có một chữ "môn" thỉnh thoảng lại nổi lên làm một số người khổ sở. Từ Hán-Việt "môn" chỉ có nghĩa là cái cửa. Vậy cái cửa nào đáng sợ nhất" Theo binh gia thời cổ, cửa thành là nơi hung hiểm nhất vì đó là nơi quân địch tập trung. Nhưng tôi không hỏi Quan Vân Trường, vị anh hùng thời Tam Quốc đã lừng danh với thành tích "quá ngũ quan trảm lục tướng". Quan Vân Trường một mình một ngựa đã phá được 5 cửa và chém được 6 tướng địch. Chính vì sự tích oanh liệt này, nhà Nho thời xưa đã có câu khôi hài dí dỏm "anh hùng bất quá mỹ nhân quan", nghĩa là người anh hùng đến mấy có khi cũng không qua được cửa ải của các bà đẹp. Tôi cũng không muốn hỏi vị anh hùng Từ Hải đã chết đứng trong truyện Kiều của Việt Nam cái cửa nào to. Tôi nêu câu hỏi trong bối cảnh thời cuộc ngày nay với mấy ông chính khách Mỹ. Bởi vì ở Mỹ cũng có một chữ "cửa" (gate), thường được các vị chuộng Nho gọi là "môn".

Truyền thống chữ "môn" kinh hoàng ở Mỹ đã có từ vụ "Watergate", ta dịch là Thủy môn. Đúng 30 năm trước, những tay nghe lén của đảng Cộng Hòa đã xâm nhập tòa nhà Watergate của đảng Dân Chủ. Hành động này là phạm pháp vào cỡ nhỏ, nhưng nó thành lớn khi chính Tổng Thống Nixon đã cố ý dùng quyền lực ém nhẹm để bao che tội phạm. Một vị Tổng Thống cản trở công lý là chuyện rất nghiêm trọng vì đó là vi phạm Hiến pháp. Năm 1974, Tổng Thống Nixon đã bị Quốc hội Mỹ truất phế. Từ đó chữ "môn" (gate) được dính liền với những vụ bê bối trên cấp cao của giới lãnh đạo chính quyền và doanh nghiệp. Chúng ta đã thấy "Irangate" dưới thời Tổng Thống Reagan thập niên 80 trong vụ án Iran-Contra. Rồi sau đó các vụ bê bối cỡ nhỏ cũng bị dính chữ "gate" như "Totegate" liên quan đến một hệ thống đánh cá ngựa; "Motorgate" vụ gian lận về tiền bảo hiểm xe hơi; "Cattlegate" liên quan đến cuộc điều tra về thực phẩm cho bò ở Michigan, kế đến "Travelgate" mấy năm trước làm một số viên chức Bạch Cung bay chức. Nhưng nổi đình đám nhất vẫn là cái cửa của nàng Monica (Monicagate) Tổng Thống Bill Clinton đã dính vào trong những năm 90 khiến ông suýt bay chức. Có lẽ cửa này cũng nhỏ nên vị anh hùng Clinton đã qua được ải.

Bây giờ giữa lúc thế giới tổ hợp Mỹ đang lên cơn sốt về nạn tham ô gian lận của mấy ông lãnh đạo kinh doanh, chữ "môn" quái đản lại xuất hiện. Một ông nhà báo Mỹ đã đúc ra một cửa mới gọi là "Harkengate". Harken là tên nột công ty năng lượng ở Texas mà trước đây Tổng Thống George W. Bush đã làm việc trong ban Giám đốc từ năm 1986 đến năm 1993. Nay người ta nhắc nhở ông Bush là vị Tổng Thống đầu tiên ở Mỹ có bằng cấp MBA Cử nhân Kinh doanh. Báo chí Mỹ đã khui ra các vụ Giám đốc Bush vay tiền của Harken và vụ ông bán cổ phiếu Harken của riêng ông trước khi cổ phiếu này sụt giá. Ngoài vụ Hắc-kên-môn, ông Phó của Bush là Dick Cheney cũng bị dính vào một chữ "môn" khác khi ông làm CEO cho công ty Halliburton từ năm 1995 cho đến tháng 8 năm 2000 khi ông ra đứng chung danh sách ứng cử với ông Bush. Tổ chức Judicial Watch đã nhân danh một vài cổ đông của Halliburton kiện bồi thường dân sự với lời tố cáo ông Cheney đã lừa gạt họ khi "bơm" tiền lời giả tạo của công ty này. Nên nhớ Judicial Watch cũng là tổ chức đã dẫn lối cho Paula Jones kiện Tổng Thống Clinton và đòi bồi thường, để đưa đến vụ bể mánh mối tình thâm cung trắng của ông Clinton với nàng Monica.


Nhưng có lẽ chữ "môn" của năm 2002 cũng vào loại nhỏ, không làm nguy hiểm đến chức vụ của cặp bài trùng MBA-CEO ở Bạch Cung. Bởi vì đó là những chuyện cũ và cho đến nay hai ông có làm điều gì phạm đến Hiến Pháp đâu mà sợ. Trong khi vụ tham ô trong giới lãnh đạo công ty tổ hợp bùng nổ, người ta thấy ông Cheney có vẻ kín tiếng, không thấy ông nhẩy vào trận. Nhưng Tổng Thống Bush đã đứng lên gióng trống phất cờ đánh "lãnh đạo kinh doanh tham ô gian lận" trước khi quá muộn. Dù vậy ông vẫn không theo kịp Quốc hội. Tuần này sau khi Thượng Viện Mỹ với Dân Chủ nắm đa số biểu quyết nhất trí chấp thuận một dự luật trừng phạt nặng những tay giám đốc doanh nghiệp tham ô gian lận, Hạ Viện với đa số Cộng Hòa lại biểu quyết một dự luật gắt gao hơn dự luật của Thượng Viện. Thượng viện đòi phạt tù 10 năm, Hạ Viện đòi phạt tù 25 năm. Hai viện phối hợp với nhau để có một dự luật chung đệ lên Tổng Thống ký và ban hành.

Tổng Thống Bush tuy kém vế về cứng rắn hình phạt, nhưng ông cũng rắn rỏi thề trước: Hễ có đạo luật chung Lưỡng viên đưa tới là ông sẽ ký ngay không chút ngần ngại. Tuy nhiên ông vẫn chưa qua khỏi "Hắc-kên-môn". Khi ông Bush cương quyết đòi từ nay cấm các giám đốc vay tiền công ty - việc mà ông đã từng làm ở Harken - mấy ông báo chí mỉa mai: "Châm ngôn mới là hãy làm theo lời tôi nói bây giờ, đừng làm những gì như tôi đã làm trước đây". Đúng là ác khẩu. Những người quan sát bên ngoài chỉ có một lời khuyên nhẹ nhàng, cũng có thể coi là châm ngôn: "Làm gì thì làm chớ đừng có bao che, bưng bít con mắt người dân hay bịt mồm báo chí". Nên nhớ trong các họa chữ "môn", chỉ có chữ đầu tiên đã làm bay chức Tổng Thống Nixon vì ông bao che và ém nhẹm vụ nghe lén Watergate. Còn khi Tổng Thống Reagan gặp "Irangate" ông đã thoát khỏi, vì ông để mặc cho sự thật phanh phui, rút cuộc chỉ có mấy phụ tá lãnh án tù.

Tổng Thống Bush hiện nay chắc phải học được bài học. Chỉ có khổ là con "Hắc-kên" không chịu biến đi. Đảng Dân Chủ có thể thích chơi trò tra khảo bằng cách cho nước nhỏ trên đầu địch thủ từng giọt suốt ngày đêm. Và nếu không có vụ khủng bố nào lớn đại loại như vụ "nai-oăn-oăn" (9/11), con Hắc-kên có lẽ còn tiếp tục nhểu nước cho đến ngày bầu cử Tổng Thống năm 2004.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng - chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến - Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường
Lời dịch giả: Đây là bức tâm thư của cựu tổng thống George W. Bush gởi người dân Mỹ trong lúc cả nước đang sôi sục sau cái chết của George Floyd.
NYC với mình như căn nhà thứ hai, thế mà đã hơn một năm rồi mới lên lại. Thường thì hay lên mùa Giáng Sinh, hay Tháng Hai mùa đông để coi tuyết ở Central Park, và tháng Mười Một để coi lá vàng. Lần nầy chỉ mới tháng ba, nhưng có lý do
Xúc động với kỷ niệm. Thơ và nhạc đã nâng cảm xúc về những cái đẹp mong manh trong đời... Đêm Nhạc Người Về Như Bụi, và buổi ra mắt Tuyển Tập 39 Văn Nghệ Sĩ Tưởng Nhớ Du Tử Lê đã hoàn mãn hôm Thứ Ba 14/1/2019.
chiều rớt/xanh/ lưỡi dao, tôi khứng! chờ ... mưa tới. Hai câu cuối trong bài “chiều rớt/xanh/lưỡi dao” anh viết cuối tháng 9/2019 như một lời giã biệt. Và, cơn mưa chiều 7.10.2019 đã tới, anh thay áo mới chân bước thảnh thơi trở về quê cũ. Xin từ biệt anh: Du Tử Lê!
trong nhiều năm qua, lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng trưởng ở mức hai con số, nhưng tỷ lệ quay trở lại thấp (chỉ từ 10% đến 40%) . Chi tiêu của khách du lịch quốc tế tại Việt Nam không cao
Theo bảng xếp hạng chỉ số cảm nhận tham nhũng của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế năm 2018, Việt Nam đứng hạng 117/ 180 với mức điểm 33/100. Bao giờ mà chế độ hiện hành vẫn còn tồn tại thì “nạn nhũng nhiễu lạm thu” sẽ vẫn còn được bao che và dung dưỡng khắp nơi, chứ chả riêng chi ở Bộ Ngoại Giao
Chính phủ Hoa Kỳ đã hứa tài trợ 300 triệu đô la để làm sạch môi trường bị nhiễm chất độc da cam của phi trường Biên Hòa và hôm 5 tháng 12 là bắt đầu thực hiện việc tẩy rừa tại khu vực này, theo bản tin hôm 6 tháng 12 của báo Tuổi Trẻ Online cho biết như sau.
Hơn 1.000 người có thể đã bị giết bởi lực lượng an ninh ở Iran trong các cuộc biểu tình gần đây, theo một quan chức cấp cao của bộ ngoại giao cho biết hôm Thứ Năm
Bốn người được báo cáo đã bị giết chết hôm Thứ Năm sau một vụ cảnh sát rượt đuổi qua nhiều quận đã kết thúc trong trận đấu súng trên đường Miramar Parkway theo sau một tên cướp có vũ khí tại Coral Gables, tiểu bang Florida.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Hôm thứ Hai (25/01/2021), thượng viện Mỹ đã phê chuẩn bà Janet Yellen là người phụ nữ đầu tiên lãnh đạo Bộ Tài chính.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cảnh báo nguy cơ "Chiến tranh Lạnh mới" nếu lãnh đạo thế giới không gác lại đối đầu khi phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới.
Một đám cháy đã bùng phát tại Viện Huyết thanh ở bang Maharashtra, Ấn Độ, nơi đang sản xuất hàng triệu liều vaccine Covid-19.
Tiến sĩ Anthony Fauci, cố vấn y tế của Tổng thống Mỹ Joe Biden, đã lên tiếng cảm ơn WHO vì dẫn dắt nỗ lực ứng phó Covid-19, trái ngược với chỉ trích thời ông Trump.
Loạt sắc lệnh được ký nhanh chóng ngay trong ngày làm việc đầu tiên của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden tại Nhà Trắng nhằm thực hiện những lời hứa tranh cử của ông.