Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
EagleBrand-Vietbao-1230x152-12042022-viet

Lê Xuyên Và Chú Tư Cầu

16/10/200600:00:00(Xem: 11528)

Lê Xuyên Và Chú Tư Cầu

Nhiều sách hay thời Việt Nam Cộng Hòa bắt đầu được tái bản và bán chạy ở ngoại quốc. Một điều đáng mừng. Dòng văn hoá Việt hán nôm, quốc ngữ được tiếp nối ở hải ngoại dù có nhiều nhà văn thời Việt nam Cộng Hoà còn đang kẹt phải buông viết sống trong âm thầm, nghèo khổ ở nước nhà vì nhà cầm quyền CS Hà Nội không cho xuát bản hay tái bản sách. Mới đây quyển "Chú Tư Cầu” tái xuất hiện ở hải ngoại.

Chú Tư Cầu là tác phẩm đầu tay, tác phẩm tiêu biểu nhứt trong 8 tác phẩm lớn của của Lê Xuyên: Vợ Thầy Hương, Rặng Trâm Bầu, Đêm Không Cùng, Kinh Cầu Muống, Vùng Bảo Lửa, Nguyệt Đồng Xoài, Xinh, Măt Trời Đêm. Tiêu biểu đến đổi những nhà văn thân tình và đồng thời như Văn Quang gọi Lê Xuyên là Chú Tư Cầu

Hình thức, Chú Tư Cầu là một cuốn tiểu thuyết được xem như kho tàng chữ nghĩa Miền Nam, về ý nghĩa cũng như cách dùng theo kiểu Miền Nam. Đối đáp gọn lỏn, nhưng súc tích, chữ nào đáng chữ nấy, rõ ràng như ruột để ngoài da của người vùng này.

Nội dung, Chú Tư Cầu là hình ảnh mâu thuẩn, nghịch lý, bất đắc dĩ của Lê Xuyên như mâu thuẩn, nghịch lý, bất đắc dĩ của người dân Việt thích hoà bình, khoái tự do mà triền miên sống trong khói lửa và mất tự do.

Một, Lê Xuyên là một người học ở trường Collège de Cantho thời Pháp thuộc, buộc lấy tiếng Tây (Pháp) làm chuyển ngữ, Việt văn chỉ là sinh ngữ chỉ một giờ một tuần thôi. Nhưng nơi đó lại sản sinh tới hai nhà văn tiếng Việt trong ba nhà văn Việt nổi tiếng tiêu biểu cho Miền Nam, Bình Nguyên Lộc, Lê Xuyên, và Sơn Nam, trong thời kỳ độc lập của nước nhà, đệ nhứt và đệ nhị Việt Nam Cộng Hòa. Lê Xuyên  người Cantho và Sơn Nam người Rạch Giá đều là học trò College de Cantho sau đổi thành Trung Học Phan thanh Giản, còn Bình Nguyên Lộc người Biên Hoà học trò trường Trung học Pétrus Ký.

Hai, tác người của Lê Xuyên nhỏ  thó. Nhưng cái gan thì lớn lắm. Một người đồng hương, đồng học, đồng Đảng [Đại Việt] kỳ cựu của Lê Xuyên vì khiêm tốn không cho nói tên, tường thuật. Sau khi Đại Việt thất bại với Chiến Khu Ba Lòng, nhiều đồng chí bị bắt, mật vụ tra khảo, nhận thấy thời gian đã đủ cho đường dây "chém vè" thì khai. Lê Xuyên bị tra khảo nhưng nhứt định không khai. Mãi đến khi mật vụ đưa cung từ của những đồng chí, Anh mới chiu khai. Nhưng gặp lại anh em, không bao giờ Lê Xuyên trách móc ai hay cái gì cả, mà chỉ nói, "bị đòn lãng xẹt."

Về tinh thần "còn chì" hơn nữa. CS dùng quyền lợi vật chất để Lê Xuyên cắt bỏ chỉ khoảng 20 trang trong toàn bộ tác phẩm của Lê Xuyên gần 10.000 trang để Lê Xuyên  được nhà cầm quyền CS cho tái bản, Lê Xuyên nhứt định không chịu. Lê Xuyên không vì tiền mà phản bội sự thật. Sự thật là 20 trang sách đó Lê Xuyên mô tả đám cán bộ CS, đặc biệt là đám chánh trị viên đơn vị mà Tư Cầu chỉ huy trong thời Nam bộ Kháng Chiến (45-47). Họ vừa ngu, vừa dốt, lại háo sắc, ham tiền, bè phái. Lê Xuyên chịu nghèo ngồi bán thuốc lá trên lề đường Bà Hạt, nghèo đến chết.

Về tánh tình. Lê Xuyên là một người ít nói, ít lời, sống nhiều với nội tâm, quan sát giỏi, suy tưởng sâu. Người bạn học, đồng hương, đồng học và đồng chí Đại Việt  nói trên cho biết một số giai thoại về tánh tình Lê Xuyên. Lúc còn ở trọ ở Saigon, có một hôm có một Bà nhờ bà chủ nhà trọ kiếm một người viết dùm cho Bà ấy một cái thơ. Bà chủ nhà trọ nhờ Lê Xuyên gíúp. Thơ viết gởi cho Bà Lê Bình hẹn sẽ xuống Cantho để trả tiền. Một thời gian sau Bà ấy trở lại hỏi Lê Xuyên có phải là con của Bà Lê Bình không, Bà Lê Bình ở Cântho năng năng quyết một nói người viết thơ này là Lê Xuyên, là con của Bà; Bà nhìn tuồng chữ chăc như đinh đóng cột. Bà nhờ viết thơ không tin vì con trai BàLê Bình đậu Diplôme chớ đâu phải chơi, mà đi viết thơ dùm, và tại sao khi viết thơ cho mẹ mà Lê Xuyên im như bàn thạch vậy. Lê Xuyên trả lời, Bà có hỏi đâu mà tôi trả lời. Còn khi đi hội họp hay ăn uống, Lê Xuyên đi nếu có Bảy Bớp, tức DB Phạm Thái Nguyễn ngọc Tân, thì Phạm Thái nổ, có khi suốt mấy tiếng đồng hồ Lê Xuyên thủ khẩu như bình.

Lê Xuyên là một người nhát gái nhưng tác phẩm của Lê Xuyên đọc tưởng đâu Lê Xuyên là "dân chơi Cầu Ba Cẳng" hay dân chơi Miệt Vườn dạn gái lắm vậy. Hồi còn độc thân  trọ ở  Saigon, trong một cái hẻm đối diện với Bộ Quốc Phòng cũ sau thành Nha Động Viên đường Trần hưng Đạo, mỗi ngày Lê Xuyên đi qua hẻm,  để ý, thầm yêu, trộm nhớ một thiếu nữ, 16 hay 17 tuổi gì đó nhưng chưa bao giờ nói chuyện với ngưòi dẹp. Người bạn đồng trọ biết rõ. Nhưng khi Đảng Đại Việt điều động Lê Xuyên đi ra Bắc công tác, người bạn thân ấy hỏi, có nói gì với người đẹp chưa. Lê Xuyên trả lời sẽ "thẩy" thơ vào nhà rồi đi luôn.

So với người Miền Nam thời Lê Xuyên, Lê Xuyên tên thật là Lê Bình Tăng, sanh ngày 1 tháng 11 năm 1927, tại Ô Môn, tỉnh Cần thơ, năm 1945 đã đậu DEPSI (Diplôme d'étude primaire superieure indochinoise) năm 1945, là "dân có hạng" chớ không phải chơi. Nhưng Lê Xuyên không tìm hạnh phúc cho mình, ra làm thông ngôn ký lục, mà âm thầm hoạt động cho hạnh phúc cho dân, cho nước Đại Việt. Chọn nghề văn, nghề báo là nghề nghèo tiền nhưng giàu kinh nghiệm, dễ truyền thông đại chúng. Lê Xuyên đã chọn đúng đường. Hậu thế nhớ Lê Xuyên và Lê Xuyên sống mãi trong kho tàng văn học Việt, nổi bật như một nhà văn tiêu biểu cho văn minh Miệt Vườn, tiêu biểu của Miền Nam. 

Lê Xuyên đã qua đời ngày 2-3-2004, được 78 tuổi." Kẻ chết đã yên rồi một kiếp", vấn đề còn lại là gia đình và tác phẩm của Lê Xuyên. Sáu tháng trước, ngưòi bạn đồng hương, đồng học, đồng chí của Lê Xuyên có về VN thăm gia đình người bạn cũ. "Nghèo lắm" là hai chữ kết luận gia cảnh của Lê Xuyên. CS Hà nội dìm sự nghiệp văn học của Lê Xuyên trong nước, một thứ văn học tiêu biểu cho một thời, một khối người Việt Quốc gia yêu tư do, thích khai phóng,và  duy nhân bản. Chính vì hai lẽ đó mà nhiều nhà báo, nhà văn kết hợp tái xuất bản quyền Chú Tư Cầu ở hải ngoại. Chú Tư Cầu bán chạy bên cạnh giá trị văn học còn do lòng ngưỡng mộ của độc giả đối với một nhà văn đầy nghĩa khí và muốn giúp cho gia đình Lê Xuyên.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
(Tin VOA) - Tổ chức Phóng viên Không Biên giới (RSF) vào ngày 13/9 ra thông cáo lên án Việt Nam tiếp tục lạm dụng hệ thống tư pháp để áp đặt những án tù nặng nề với mục tiêu loại trừ mọi tiếng nói chỉ trích của giới ký giả. Trường hợp nhà báo tự do mới nhất bị kết án là ông Lê Anh Hùng với bản án năm năm tù. RSF bày tỏ nỗi kinh sợ về bản án đưa ra trong một phiên tòa thầm lặng xét xử ông Lê Anh Hùng hồi ngày 30 tháng 8 vừa qua. Ông này bị kết án với cáo buộc ‘lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước’ theo Điều 331 Bộ Luật Hình sự Việt Nam
Từ đầu tuần đến nay, cuộc tấn công thần tốc của Ukraine ở phía đông bắc đã khiến quân Nga phải rút lui trong hỗn loạn và mở rộng chiến trường thêm hàng trăm dặm, lấy lại một phần lãnh thổ khu vực đông bắc Kharkiv, quân đội Ukraine giờ đây đã có được vị thế để thực hiện tấn công vào Donbas, lãnh phổ phía đông gồm các vùng công nghiệp mà tổng thống Nga Putin coi là trọng tâm trong cuộc chiến của mình.
Tuần qua, Nước Mỹ chính thức đưa giới tính thứ ba vào thẻ thông hành. Công dân Hoa Kỳ giờ đây có thể chọn đánh dấu giới tính trên sổ thông hành là M (nam), F (nữ) hay X (giới tính khác).
Sau hành động phản đối quả cảm của cô trên truyền hình Nga, nữ phóng viên (nhà báo) Marina Ovsyannikova đã kêu gọi đồng hương của cô hãy đứng lên chống lại cuộc xâm lược Ukraine. Ovsyannikova cho biết trong một cuộc phỏng vấn với "kênh truyền hình Mỹ ABC" hôm Chủ nhật: “Đây là những thời điểm rất đen tối và rất khó khăn và bất kỳ ai có lập trường công dân và muốn lập trường đó được lắng nghe cần phải nói lên tiếng nói của họ”.
Mạng Lưới Nhân Quyền Việt Nam cử hành Ngày Quốc tế Nhân Quyền Lần Thứ 73 và Lễ Trao Giải Nhân Quyền Việt Nam lần thứ 20.
Sau hơn 30 năm Liên bang Xô Viết sụp đổ, nhân dân Nga và khối các nước Đông Âu đã được hưởng những chế độ dân chủ, tự do. Ngược lại, bằng chính sách cai trị độc tài và độc đảng, Đảng CSVN đã dùng bạo lực và súng đạn của Quân đội và Công an để bao vây dân chủ và đàn áp tự do ở Việt Nam. Trích dẫn chính những phát biểu của giới lãnh đạo Việt Nam, tác giả Phạm Trần đưa ra những nhận định rất bi quan về tương lai đất nước, mà hiểm họa lớn nhất có lẽ là càng ngày càng nằm gọn trong tay Trung quốc. Việt Báo trân trọng giới thiệu.
Tác giả Bảo Giang ghi nhận: “Giai đoạn trước di cư. Nơi nào có dăm ba cái Cờ Đỏ phất phơ là y như có sự chết rình rập." Tại sao vậy? Để có câu trả lời, mời bạn đọc vào đọc bài viết dưới đây của nhà văn Tưởng Năng Tiến.
Người cộng sản là những “kịch sĩ” rất “tài”, nhưng những “tài năng kịch nghệ” đó lại vô phúc nhận những “vai kịch” vụng về từ những “đạo diễn chính trị” yếu kém. – Nguyễn Ngọc Già (RFA).. Mời bạn đọc vào đọc bài viết dưới đây của phó thường dân/ nhà văn Tưởng Năng Tiến để nhìn thấy thêm chân diện của người cộng sản.
Hoan hỷ chào nhau cầu xưa quá bước Dặm đường im kẽ tóc với chân tơ Tan hợp cười òa. Kia vòm mây trắng Và bắt đầu. Và chấm hết. Sau xưa… . 4.2021 (Gửi hương linh bạn hiền Nguyễn Lương Vỵ, lễ 49 ngày)
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng - chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến - Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.