Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Nhất Duyên Nhì Phận

05/11/200200:00:00(Xem: 3959)
Kiều Sinh ở Bỉnh nguyên, huyện Ninh dương, tỉnh Sơn đông. Có người con gái đặt tên là Như Xuân. Nhan sắc không mấy mặn mà nên tuổi đã ba mươi mà không ai hỏi cưới. Kiều Sinh thấy thế, mới buồn bã nghĩ rằng:
- Còn duyên đóng cửa kén chồng. Hết duyên ngồi gốc cây hồng nhặt hoa. Nhà ta thuộc loại ăn bữa nay lo bữa mai, nên không có hoa hồng mà nhặt. Đã vậy ba mươi tuổi chưa… trầu cau đưa đến, thì phúc phận sau này khó nói đặng à nghen. Khó có xui gia mang bà con đến dạm. Khó có vu quy pháo hồng vui vui đốt, và khó đặng ẳm bồng cháu ngoại lúc về… hưu!
Đoạn, Kiều Sinh đến trước bàn thờ. Đốt nén nhang thơm mà khấn này khấn nọ:
- Bà! Sống khôn thác thiêng. Xin xui khiến cho Như Xuân có được tấm chồng - để ngày đoàn tụ với bà dưới cõi Âm - tôi vẫn thấy yên lòng yên dạ. Chớ con giống bà như hai giọt nước - mà bà có chồng - trong lúc con lại ngồi không, thì tự chốn thâm tâm tôi buồn thôi muốn bệnh….
Một hôm, trời trong xanh gió mát. Kiều Sinh ngôài uống rượu, được hơn xị đế, mới gọi con đến mà bảo ban ba điều bốn chuyện:
- Người tốt nhờ lụa. Lúa tốt nhờ phân. Nay con như thể hàng đang… rao bán. Chớ chẳng phải hết ngày hết hạn để tồn kho. Hà cớ sao chẳng chịu mốt miếc theo thời chi hết cả, thì đám thiêu thân làm sao mà khoan khoái" Mà hớn hở trong lòng xách trầu rượu chạy qua. Mà tấp nập tới lui cho đời con ấm mặn. Cha dẫu thương con như mây ngàn chất đống. Cũng chẳng thể nào đẩy tới được đâu!
Như Xuân nghe vậy mới ngẩn người đi một chút, rồi lẹ tay rót đầy ly rượu, đoạn nói với cha rằng:
- Ở đời! Có những người đàn bà sinh ra chỉ để làm người tình. Chứ không bao giờ để làm vợ. Con nghĩ đến lẽ an bài của Tạo Hóa - mà lấy đó làm vui - Chớ chẳng bận tâm chi đến chồng con hết cả!
Thời may. Có Mục Thương. Vợ chết đã lâu mà không sao tục huyền được. Nghe nói Như Xuân dẫu xấu người tốt nết, nên bụng bảo dạ rằng:
- Củi tre dễ nấu, vợ xấu dễ xài. Ta đã qua một đời vợ, nên hiểu được hạnh phúc gia đình không phải dựa vào cái quần cái áo. Cái bơm sửa ì xèo cho giống bọn người… cao. Cái lắc cái khoen cái vòng nơi cổ họng, mà ở chỗ tâm thành lo vun quén. Hy sinh đời mình để vui thú đời sau, thì ta không thể nhắm sắc hương mà vơ vào nữa đặng!
Đoạn, nhờ người đi hỏi cưới. Cưới xong, Mục thấy vui vui dâng tràn trong bụng, nên khoan khoái ngời lên ánh mắt, mà nói với vợ rằng:
- Ta không dám nhận mình tài giỏi, nhưng chọn được nàng ta thấy quá mừng vui. Như thể đứa con thơ đón quà nơi tay mẹ, nên dẫu không dám… chung tình cho tới chết. Ta cũng hết lòng hột muối xẻ làm đôi. Chớ không thể ham vui mà để rầu cho bậu!
Như Xuân thích chí. Cười tít cả mắt, rồi mới thốt đôi lời nghe mát ruột mát gan:
- Thân em như củ ấu gai. Ruột trong thì trắng vỏ ngoài thì đen. Ai ơi nếm thử mà xem. Nếm ra mới biết rằng em ngọt bùi. Thiếp dẫu không tin mình là hiền phụ - nhưng nguyện với lòng - sẽ sống cho chàng khoái đến thác thì thôi!
Ba năm sau. Mục Thương lăn quay ra chết. Như thị buồn lắm, nhưng cũng cố sức lo cho xong phần nghĩa đạo. Tang chồng chưa được một năm, thời có Mạnh Tư ở làng bên vợ chết. Để lại đứa con trai đặt tên là Ô Đầu, mới mười hai tháng. Vì thiếu người bú mớm nên cuống lên mà tìm vợ. Dạm hỏi nhiều lần mà chẳng ai ưng, nên chưa biết tính sao. Thời may có người nhắc nhở chồng Như Xuân mới chết - nên lấy đó làm vui - mà nói cười trong bụng:
- Rượu ngon cái cặn cũng ngon. Thương em chẳng luận chồng con mấy đời. Thôi thì rổ rá cạp lại vẫn hơn. Chớ không thể bo bo cảnh khó này nữa được!
Nghĩ vậy, Mạnh Tư liền nhờ người mai mối đánh tiếng cầu hôn. Nào ngờ Như Xuân không chịu, còn nhắn lại với Mạnh Tư rằng:
- Tôi sống, thì làm con nhà họ Mục. Khi chết, thì làm… ma nhà họ Mục. Chớ nhất quyết chẳng bước tới bước lui gì nữa cả!
Người mai mối thấy vậy, mới ngẩn người đi một chút, rồi phân giải đôi lời nghe thấy mẹ thấy cha:
- Mạnh Tư giàu. Theo ông ấy thì được no ấm. Còn hơn ôm khung cửi này. Liệu sống được chăng" Vả lại, người ta dù đã có một đời vợ. Có một đứa con, nhưng… chí nam nhi vẫn bừng trong huyết quản. Giả như ngày nào Trời cao ngó xuống, thì mộng công hầu sẽ nắm ở bàn tay. Một bước lên quan sao nàng lại hổng chịu"
Như Xuân thừ người đi ít phút, mà nghe trong lòng sóng bửa tùm lum, bởi nửa muốn thôi nửa kia ào vá lại, nên trong lúc đang dằng co cấu xé, mới thở cái khì mà nói tựa như mê:
- Tôi chỉ có một thân, thì không thể thờ hai chồng. Lý do chỉ là bi nhiêu đó. Chớ tận đáy tâm hồn. Tôi cũng buồn cũng… tiếc lắm, bà ơi!
Người mai mối đành đem lời của Như Xuân về mà kể lại. Mạnh Tư nghe vậy, càng ước ao lấy cho bằng được, nên mới nói với người mai mối rằng:
- Chồng chết mà nhất quyết thờ chồng. Ấy là có Nghĩa. Người khác đi hỏi, dẫu thích mà cố… đè cái thích. Ấy là có Nhân. Đang sống nghèo hèn, mà lại không… chết cảnh giàu sang. Ấy là có Trí. Từ chối mà biết dùng lời lẽ ôn nhu, tỏ lòng hòa hoãn. Ấy là có Lễ. Tiếc, mà dám nói cho người ta biết là mình tiếc. Ấy là có Tín. Gặp một người. Cho dù ở tuổi… gió heo may đã về - mà đủ cả Nhân Lễ Nghĩa Trí Tín - thì dầu có chết! Cũng phải cố mà theo. Chớ không thể bỏ khơi khơi rồi tiếc này tiếc nọ!

Đoạn, nghĩ suy thêm một chút, rồi tự nói rằng:
- Áo mặc sao qua khỏi đầu. Nay con không chịu thì phải tính tới… cha. Chớ không thể hụt mất đám này nữa đặng!
Nghĩ vậy, mới sai Nguyên Phó, là người thân, đem theo mười chai Mai quế lộ cùng mồi đến nhậu với Kiều Sinh. Nhậu đâu ba bốn chập. Nguyên Phó mới nói với Kiều Sinh rằng:
- Bông hoa không trổ sinh ra gốc rễ được. Trái lại, rễ phát sinh ra bông hoa. Lẽ đời nay thường ra vẫn thế. Nay tôi thấy gia cảnh ông có phần đơn chiếc. Chẳng hay tự đáy lòng. Có nghĩ ngợi gì chăng"
Kiều Sinh dzô thêm vài hớp rượu, rồi mới dõi lên vòm trời xa tít, mà to nhỏ đôi lời nghe thấu ruột thấu gan:
- Cả đời tôi! Cái nghèo, cái khó cứ bó chặt lấy nhau. Không làm sao ra được. Đã vậy đứa con thương mừng chưa hết lớn, lại loan phụng hai đường hai ngã chia ly, khiến tình cảnh cha con như ngó trông chờ… nước lụt. Có điều thân tôi chẳng cần chi nói đến - bởi một sớm một chiều sẽ hội ngộ với người xưa - rồi để lại đứa con buồn thiu trong hiu quạnh. Nghĩ đến đó mà lòng riêng đau xót. Tựa như có người lấy muôái ớt dâäp vô, khiến thần trí mê man như người đang đau nặng. Chớ phải chi… thằng kia không thác sớm, thì dẫu nghèo tôi cũng thấy mừng vui, khi tối lửa sớm hôm có người chia sớt đặng!
Nói rồi, nước mắt lăn dài trên đôi má, khiến Nguyên Phó không sao cầm thêm được, bèn dzọt miệng nói rằng:
- Mạnh Tư góa vợ. Như Xuân góa chồng. Vậy hai cái… góa ấy. Có thể nào thành một được chăng"
Kiều Sinh tỉnh hẳn rượu, bèn hỏi rõ nguồn cơn. Nguyên Phó mặc sức bỏ mắm muối thêm, rồi đem mọi chuyện ra mà kể. Kiều Sinh nghe tới đâu, mát lòng ngay tới đấy, nên vội chạy đến bàn thờ. Đốt một nén nhang, mà khấn vái rằng:
- Bà ở trển có thiêng, thì xui khiến chuyến này đừng có trật. Chớ gánh nặng tâm can có đường bay tuốt luốt, thì tội gì giữ lại hả bà ơi!
Mấy ngày sau. Kiều Sinh đến thăm con, nhằm lúc Như Xuân vừa dệt lụa xong, nên hớn hở đón cha vào nói chuyện. Nói một hồi vẫn thấy cha ngồi im không hót, bèn hớt hãi hỏi rằng:
- Con nghe thiên hạ thường hay nói tới: Người có tuổi mà đổi nết, thì sắp về với tổ tiên. Nay cha con lâu ngày tương ngộ, mà cha ngồi im không nói. Là cớ làm sao" Hay tính nết cha đổi thay như lời xưa đã dạy…
Đoạn, khóc quá chời quá đất. Kiều Sinh thấy vậy, mới vội nâng con lên, rồi nhỏ nhẹ bảo rằng:
- Người xưa nói hổng phải cái gì cũng đúng, thì con lo lắng làm chi cho mệt" Lại nữa. Cha con lâu ngày đoàn tụ. Vui chưa hết mà con lại hu hu, khiến cha nhớ mẹ con muốn khóc lúc nào cũng được…
Như Xuân nghe vậy, liền nín khóc, rồi cất giọng hỏi rằng:
- Cha thăm con kỳ này. Hẳn có chuyện gì đây. Chớ chẳng lẽ hổng có chi mà cha sầu vương như dzậy"
Kiều Sinh đáp:
- Cuộc đời của mỗi người là một trò chơi. Thua keo này ta bày keo khác. Chớ chẳng lẽ tiêu một lần, mà nỡ sầu đời ngồi hóng gió được chăng"
Như Xuân đực mặt ra một chút, rồi ngơ ngác nói rằng:
- Con thật tình không hiểu điều cha muốn nói!
Kiều Sinh liền đem chuyện của Mạnh Tư ra mà kể. Không bỏ sót một chỗ nào. Kể xong, mới nắm chặt tay con, mà đổ tuôn giòng tâm sự:
- Cha mỗi ngày mỗi yếu. Còn con mỗi ngày mỗi héo đi, thì ta không thể kéo thêm cảnh này nữa được. Chi bằng Mạnh Tư ngỏ lời xin chắp nối, thì con ưng lòng cho thấy đặng ngày vui. Chớ không thể cứ sớm hôm… thờ ông này nữa được. Mà giả như con có thờ suốt đời đi chăng nữa, thì lúc hơi tàn con biết liệu làm sao" Khi chẳng cháu con quây quần cho ấm mặn" Phần mẹ cha lại về bên kia sớm, để cõi hồng trần chắc lép chỉ mình con, thì tận chốn thâm sâu khó lòng mà yên đặng!
Như Xuân lặng người đi một chút, rồi dõi mắt vào cõi hư vô, mà nhả buông những lời gan ruột:
- Có chồng. Ai mà hổng muốn" Chỉ là chồng chết chưa được một năm - mà vội bước thêm - E thế gian nói này nói nọ. Sao bằng chờ mười hôm ít tháng. Cho giỗ chạp năm đầu bay biến dzọt đi, thì rẽ bước sang sông chẳng có gì là muộn!
Kiều Sinh nghe thế mới hởi lòng hởi dạ, bèn cuống quít chạy dzìa cho Mạnh Tư hay, cùng mua nải chuối tiêu để bàn thờ cảm tạ, rồi thí phát cô hồn bằng chén rượu tăm trong vắt. Thêm dĩa xôi vò cho ấm tận chốn lòng tâm, rồi chắp tay vái van cho tăng phần long trọng. Chừng khi mọi việc ngon lành đâu vô đó, mới nướng khô cá Thiều mà nghĩ thật mông lung:
- Con ta! Sắc thì không thấy. Đã vậy lại máng một đời chồng - mà lại có thằng rinh - thì rõ ra thế gian ni hổng có chi là không xảy đặng. Thôi thì dẫu nó có thằng con chưa lớn. Ta cũng vui cười chớ đừng lấy đó làm reo, mà uổng đi cái cơ duyên trời cao sắp đặt. Chớ cứ tham quá mà tính này tính khác. E sẽ đến ngày trớt quớt chẳng còn chi, thì lúc ấy mới thấy cha thấy luôn bà cố nội…
Phần Như Xuân. Khi thấy cha ào bước chạy đi, mới lầm thầm bảo dạ:
- Mình không đẹp, mà… lượm những hai chồng. Nếu so với những người được tiếng đoan trang, thì… thiệt là quá đã!

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng - chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến - Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường
Lời dịch giả: Đây là bức tâm thư của cựu tổng thống George W. Bush gởi người dân Mỹ trong lúc cả nước đang sôi sục sau cái chết của George Floyd.
NYC với mình như căn nhà thứ hai, thế mà đã hơn một năm rồi mới lên lại. Thường thì hay lên mùa Giáng Sinh, hay Tháng Hai mùa đông để coi tuyết ở Central Park, và tháng Mười Một để coi lá vàng. Lần nầy chỉ mới tháng ba, nhưng có lý do
Xúc động với kỷ niệm. Thơ và nhạc đã nâng cảm xúc về những cái đẹp mong manh trong đời... Đêm Nhạc Người Về Như Bụi, và buổi ra mắt Tuyển Tập 39 Văn Nghệ Sĩ Tưởng Nhớ Du Tử Lê đã hoàn mãn hôm Thứ Ba 14/1/2019.
chiều rớt/xanh/ lưỡi dao, tôi khứng! chờ ... mưa tới. Hai câu cuối trong bài “chiều rớt/xanh/lưỡi dao” anh viết cuối tháng 9/2019 như một lời giã biệt. Và, cơn mưa chiều 7.10.2019 đã tới, anh thay áo mới chân bước thảnh thơi trở về quê cũ. Xin từ biệt anh: Du Tử Lê!
trong nhiều năm qua, lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng trưởng ở mức hai con số, nhưng tỷ lệ quay trở lại thấp (chỉ từ 10% đến 40%) . Chi tiêu của khách du lịch quốc tế tại Việt Nam không cao
Theo bảng xếp hạng chỉ số cảm nhận tham nhũng của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế năm 2018, Việt Nam đứng hạng 117/ 180 với mức điểm 33/100. Bao giờ mà chế độ hiện hành vẫn còn tồn tại thì “nạn nhũng nhiễu lạm thu” sẽ vẫn còn được bao che và dung dưỡng khắp nơi, chứ chả riêng chi ở Bộ Ngoại Giao
Chính phủ Hoa Kỳ đã hứa tài trợ 300 triệu đô la để làm sạch môi trường bị nhiễm chất độc da cam của phi trường Biên Hòa và hôm 5 tháng 12 là bắt đầu thực hiện việc tẩy rừa tại khu vực này, theo bản tin hôm 6 tháng 12 của báo Tuổi Trẻ Online cho biết như sau.
Hơn 1.000 người có thể đã bị giết bởi lực lượng an ninh ở Iran trong các cuộc biểu tình gần đây, theo một quan chức cấp cao của bộ ngoại giao cho biết hôm Thứ Năm
Bốn người được báo cáo đã bị giết chết hôm Thứ Năm sau một vụ cảnh sát rượt đuổi qua nhiều quận đã kết thúc trong trận đấu súng trên đường Miramar Parkway theo sau một tên cướp có vũ khí tại Coral Gables, tiểu bang Florida.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Một đám cháy đã bùng phát tại Viện Huyết thanh ở bang Maharashtra, Ấn Độ, nơi đang sản xuất hàng triệu liều vaccine Covid-19.
Tiến sĩ Anthony Fauci, cố vấn y tế của Tổng thống Mỹ Joe Biden, đã lên tiếng cảm ơn WHO vì dẫn dắt nỗ lực ứng phó Covid-19, trái ngược với chỉ trích thời ông Trump.
Loạt sắc lệnh được ký nhanh chóng ngay trong ngày làm việc đầu tiên của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden tại Nhà Trắng nhằm thực hiện những lời hứa tranh cử của ông.
Ông Joe Biden chính thức trở thành tổng thống thứ 46 của Hoa Kỳ và cũng là tổng thống lớn tuổi nhất trong lịch sử Hoa Kỳ.
Giá dầu thế giới tăng cùng với thị trường chứng khoán Mỹ trong phiên giao dịch hôm thứ Ba (19/01/2021), một ngày trước lễ nhậm chức của Tổng thống đắc cử Joe Biden,