NAM VANG, Campuchia -- Vậy là Cam Bốt đưa ra bàn tay sắt đối với người gốc Việt tại Cam Bốt... Có phải chỉ là thủ tục tạm thời để làm giấy tờ, hay chính sách này là dấu hiệu kỳ thị lâu dài?
Bản tin VOA ghi rằng Bộ Nội vụ Campuchia vừa thông báo có kế hoạch thừa nhận người gốc Việt không quốc tịch sinh sống tại Campuchia và sẽ cấp chứng nhận thường trú cho khoảng 70,000 người.
Theo báo Phnom Penh Post hôm 28/2, phát biểu trong cuộc họp ngày 27/2 của Bộ Nội vụ Campuchia, ông Nouv Leakhena - người đứng đầu Cục di trú Campuchia, nói kế hoạch này là sự thừa nhận của chính phủ Campuchia đối với những người không có quốc tịch đang sinh sống trên đất Campuchia, bao gồm cả người Việt.
VOA ghi lời Ông Sim Vichet, Tổng thư ký Uỷ ban Thường vụ Hội Ái hữu Khmer Kampuchia Krom nói ông rất vui mừng trước kế hoạch cấp thẻ thường trú nhân cho người gốc Việt sinh sống tại Campuchia.
“Chúng tôi rất mừng. Như vậy người Việt ở đây sẽ có giấy tờ hợp pháp. Trước đây khi kiểm tra người nhập cư người ta cũng đã cấp giấy quyền cư trú hợp pháp, và người Việt cảm thấy an tâm sinh sống ở đây.”
Báo Phnom Penh Post nói có thể hiểu kế hoạch mới của chính phủ Campuchia đối với những cư dân không quốc tịch, không giấy tờ ở nước này giống như chương trình thẻ xanh của Mỹ.
Ông Leakhena nói: "Nhiều người sống 20, 30 năm ở Campuchia, thậm chí trước cả thời Khmer Đỏ. Họ đâu còn nhà cửa hay dòng họ gì ở Việt Nam. Việc này không nên ghép vào chuyện dân tộc. Chúng ta phải tôn trọng luật quốc tế."
Theo các quan chức Campuchia, những người chứng minh được đã tới Campuchia trước năm 2012 có thể được cấp một loại giấy tờ có thời hạn 2 năm, cho phép họ trở thành "thường trú nhân" tương tự như chương trình thẻ xanh của Mỹ.
Tuy nhiên, "Không phải tất cả đều sẽ được công nhận là thường trú nhân. Khi những người này đến đăng ký, chúng tôi vẫn phải kiểm tra lý lịch các thứ. Nhưng tôi tin là gần như tất cả đều sẽ được", ông Leakhena nói trong một cuộc họp báo.
Nữ tu Lê Thị Thu Hồng thuộc giáo xứ Thánh An Tôn, giáo phận Battambang, khu vực Biển Hồ, nơi có đông người Việt sinh sống, cho VOA biết rằng vào tháng trước chính quyền tỉnh đã tập hợp nhiều người Việt và xét cấp giấy tạm trú mới cho họ, nhưng cũng không biết khi nào những người này được cấp thẻ thường trú nhân:
“Có những người làm thẻ tạm trú, giống như KT3 của Việt Nam, đến đây cách nay một tháng. Họ mượn nhà thờ làm trung tâm cấp thẻ, họ kêu hết những người trong khu vực đến đó để làm. Người Việt từ mọi ngóc ngách đều bị moi ra làm hết. Mấy ông xã trưởng yêu cầu người Việt ra làm hết, giống như ra đầu thú vậy.”
Tuy nhiên, tuyên bố của chính quyền Campuchia về việc cấp ‘thẻ xanh’ cho người Việt nhận được sự hoan nghênh của một số nhóm hoạt động nhân quyền. Thế nhưng họ cũng lo ngại rằng không rõ liệu những người này trong tương lai có được nhập quốc tịch Campuchia hay không.
Bản tin VOA ghi lời Bà Lyma Nguyen, một luật sư đại diện cho các nạn nhân Việt nam trong phiên tòa xét xử Khmer Đỏ, Phnom Penh nói với tờ Phnom Pênh Post rằng chính quyền Campuchia nên linh hoạt trong cách xử lý vấn đề người Việt.
Theo bà Lyma, nhiều người Việt sở hữu giấy tờ hợp pháp và đã là công dân Campuchia hẳn hoi nhưng vẫn bị tước mất giấy tờ, mất thân phận hợp pháp. Và cho dù đáng lẽ họ đã là công dân Campuchia, họ vẫn sẽ mất ít nhất 7 năm để trở về thân phận cũ.
Trong một tuyên bố mang tính trấn an các tiếng nói phản đối của dư luận, ông Leakhena nói trọng tâm của chương trình "thẻ xanh Campuchia" không phải là bước đi nhằm hợp thức hóa thân phận của người Việt không quốc tịch ở Campuchia.
Đặc biệt là một dư luận:
Có người còn cho rằng có thể việc tịch thu giấy tờ là một "chiêu bài chính trị" của đảng cầm quyền, tức Đảng Nhân dân Campuchia (CPP), nhằm lấy lòng cử tri trước cuộc bầu cử sẽ được tổ chức vào tháng 5/2018.
Nhưng ông Sim Vichet bác bỏ nhận định này. Ông cho rằng việc tịch thu giấy tờ đã cấp sai quy định và sắp cấp thẻ thường trú nhân của Bộ Nội vụ Campuchia là một bước tiến mới trong cải cách thủ tục hành chánh ở Campuchia:
“Bây giờ chính phủ Campuchia chuẩn hóa các giấy tờ như vậy là một điều tốt, chứ không có liên quan đến cuộc bầu cử sắp tới.”
Trong khi đó, Báo Tuổi Trẻ ghi lời tuyên bố mang tính trấn an các tiếng nói phản đối của dư luận, ông Leakhena nói trọng tâm của chương trình "thẻ xanh Campuchia" không phải là bước đi nhằm hợp thức hóa thân phận của người Việt không quốc tịch ở Campuchia.
Chỉ ra các động thái gần đây ở Thái Lan và Malaysia, ông Leakhena cho rằng chính phủ chỉ đang cố gắng kiểm soát người nhập cư ở Campuchia và người Việt chỉ là một trong số này. Mục đích chính là nhằm tăng nguồn thu thuế từ các lao động nước ngoài bất hợp pháp ở Campuchia, vốn đã khiến nước này thất thoát gần 23 triệu USD trong năm 2017.
Các quan chức di trú Campuchia thừa nhận phần lớn lao động nước ngoài bất hợp pháp là người Trung Quốc. Họ theo các dòng vốn đầu tư đổ vào Campuchia, tham gia vào các công trình xây dựng casino, khách sạn và tạo ra những hệ lụy về mặt xã hội đối với Campuchia.
Theo ông Leakhena, bắt đầu từ ngày mai (1-3), trong vòng 1 tháng, những người sử dụng lao động nước ngoài ở Campuchia phải đến trình báo và xin cấp giấy phép lao động cho lao động mà họ đang thuê. Quá thời hạn trên những lao động không đăng ký sẽ bị trục xuất về nước.
Bản tin VOA ghi rằng Bộ Nội vụ Campuchia vừa thông báo có kế hoạch thừa nhận người gốc Việt không quốc tịch sinh sống tại Campuchia và sẽ cấp chứng nhận thường trú cho khoảng 70,000 người.
Theo báo Phnom Penh Post hôm 28/2, phát biểu trong cuộc họp ngày 27/2 của Bộ Nội vụ Campuchia, ông Nouv Leakhena - người đứng đầu Cục di trú Campuchia, nói kế hoạch này là sự thừa nhận của chính phủ Campuchia đối với những người không có quốc tịch đang sinh sống trên đất Campuchia, bao gồm cả người Việt.
VOA ghi lời Ông Sim Vichet, Tổng thư ký Uỷ ban Thường vụ Hội Ái hữu Khmer Kampuchia Krom nói ông rất vui mừng trước kế hoạch cấp thẻ thường trú nhân cho người gốc Việt sinh sống tại Campuchia.
“Chúng tôi rất mừng. Như vậy người Việt ở đây sẽ có giấy tờ hợp pháp. Trước đây khi kiểm tra người nhập cư người ta cũng đã cấp giấy quyền cư trú hợp pháp, và người Việt cảm thấy an tâm sinh sống ở đây.”
Báo Phnom Penh Post nói có thể hiểu kế hoạch mới của chính phủ Campuchia đối với những cư dân không quốc tịch, không giấy tờ ở nước này giống như chương trình thẻ xanh của Mỹ.
Ông Leakhena nói: "Nhiều người sống 20, 30 năm ở Campuchia, thậm chí trước cả thời Khmer Đỏ. Họ đâu còn nhà cửa hay dòng họ gì ở Việt Nam. Việc này không nên ghép vào chuyện dân tộc. Chúng ta phải tôn trọng luật quốc tế."
Theo các quan chức Campuchia, những người chứng minh được đã tới Campuchia trước năm 2012 có thể được cấp một loại giấy tờ có thời hạn 2 năm, cho phép họ trở thành "thường trú nhân" tương tự như chương trình thẻ xanh của Mỹ.
Tuy nhiên, "Không phải tất cả đều sẽ được công nhận là thường trú nhân. Khi những người này đến đăng ký, chúng tôi vẫn phải kiểm tra lý lịch các thứ. Nhưng tôi tin là gần như tất cả đều sẽ được", ông Leakhena nói trong một cuộc họp báo.
Nữ tu Lê Thị Thu Hồng thuộc giáo xứ Thánh An Tôn, giáo phận Battambang, khu vực Biển Hồ, nơi có đông người Việt sinh sống, cho VOA biết rằng vào tháng trước chính quyền tỉnh đã tập hợp nhiều người Việt và xét cấp giấy tạm trú mới cho họ, nhưng cũng không biết khi nào những người này được cấp thẻ thường trú nhân:
“Có những người làm thẻ tạm trú, giống như KT3 của Việt Nam, đến đây cách nay một tháng. Họ mượn nhà thờ làm trung tâm cấp thẻ, họ kêu hết những người trong khu vực đến đó để làm. Người Việt từ mọi ngóc ngách đều bị moi ra làm hết. Mấy ông xã trưởng yêu cầu người Việt ra làm hết, giống như ra đầu thú vậy.”
Tuy nhiên, tuyên bố của chính quyền Campuchia về việc cấp ‘thẻ xanh’ cho người Việt nhận được sự hoan nghênh của một số nhóm hoạt động nhân quyền. Thế nhưng họ cũng lo ngại rằng không rõ liệu những người này trong tương lai có được nhập quốc tịch Campuchia hay không.
Bản tin VOA ghi lời Bà Lyma Nguyen, một luật sư đại diện cho các nạn nhân Việt nam trong phiên tòa xét xử Khmer Đỏ, Phnom Penh nói với tờ Phnom Pênh Post rằng chính quyền Campuchia nên linh hoạt trong cách xử lý vấn đề người Việt.
Theo bà Lyma, nhiều người Việt sở hữu giấy tờ hợp pháp và đã là công dân Campuchia hẳn hoi nhưng vẫn bị tước mất giấy tờ, mất thân phận hợp pháp. Và cho dù đáng lẽ họ đã là công dân Campuchia, họ vẫn sẽ mất ít nhất 7 năm để trở về thân phận cũ.
Trong một tuyên bố mang tính trấn an các tiếng nói phản đối của dư luận, ông Leakhena nói trọng tâm của chương trình "thẻ xanh Campuchia" không phải là bước đi nhằm hợp thức hóa thân phận của người Việt không quốc tịch ở Campuchia.
Đặc biệt là một dư luận:
Có người còn cho rằng có thể việc tịch thu giấy tờ là một "chiêu bài chính trị" của đảng cầm quyền, tức Đảng Nhân dân Campuchia (CPP), nhằm lấy lòng cử tri trước cuộc bầu cử sẽ được tổ chức vào tháng 5/2018.
Nhưng ông Sim Vichet bác bỏ nhận định này. Ông cho rằng việc tịch thu giấy tờ đã cấp sai quy định và sắp cấp thẻ thường trú nhân của Bộ Nội vụ Campuchia là một bước tiến mới trong cải cách thủ tục hành chánh ở Campuchia:
“Bây giờ chính phủ Campuchia chuẩn hóa các giấy tờ như vậy là một điều tốt, chứ không có liên quan đến cuộc bầu cử sắp tới.”
Trong khi đó, Báo Tuổi Trẻ ghi lời tuyên bố mang tính trấn an các tiếng nói phản đối của dư luận, ông Leakhena nói trọng tâm của chương trình "thẻ xanh Campuchia" không phải là bước đi nhằm hợp thức hóa thân phận của người Việt không quốc tịch ở Campuchia.
Chỉ ra các động thái gần đây ở Thái Lan và Malaysia, ông Leakhena cho rằng chính phủ chỉ đang cố gắng kiểm soát người nhập cư ở Campuchia và người Việt chỉ là một trong số này. Mục đích chính là nhằm tăng nguồn thu thuế từ các lao động nước ngoài bất hợp pháp ở Campuchia, vốn đã khiến nước này thất thoát gần 23 triệu USD trong năm 2017.
Các quan chức di trú Campuchia thừa nhận phần lớn lao động nước ngoài bất hợp pháp là người Trung Quốc. Họ theo các dòng vốn đầu tư đổ vào Campuchia, tham gia vào các công trình xây dựng casino, khách sạn và tạo ra những hệ lụy về mặt xã hội đối với Campuchia.
Theo ông Leakhena, bắt đầu từ ngày mai (1-3), trong vòng 1 tháng, những người sử dụng lao động nước ngoài ở Campuchia phải đến trình báo và xin cấp giấy phép lao động cho lao động mà họ đang thuê. Quá thời hạn trên những lao động không đăng ký sẽ bị trục xuất về nước.
Gửi ý kiến của bạn
