Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Ai Sẽ Là Đệ Nhứt Phu Nhơn Pháp? Và Vài Nét Đặc Thù

22/04/201700:00:00(Xem: 4313)

Pháp vốn là một nước quân chủ cho tới Cách mạng 1789. Dưới thời quân chủ, vợ của vua gọi là Hoàng Hậu. Qua thời Cộng Hòa, Tổng thống là người thay thế vua trong vai trò cai trị Quốc gia. Vợ của Tổng thống thường được gọi là ĐỆ Nhứt Phu nhơn. Pháp gọi là “Première Dame”, do ảnh hưởng từ Mỹ “First Lady”. Xưa nay, vợ của Tổng thống – épouse du Président - tiếng pháp tự nhiên sẽ viết là «la Présidente”. Theo văn phạm pháp «Monsieur le Président» thì lập tức, phải “Madame la Présidente”. Nhưng từ khi báo chí «giống cái hóa» tiếng pháp, như «le docteur, la docteure” (chữ này chưa dứt khoát bỡi có người giử tiếng xưa là “la doctoresse”), người ta chọn theo Mỹ “La Première Dame hay First Lady” để chuẩn bị cho trường hợp có phụ nữ làm Tổng thống. Và lúc đó cũng sẽ phải nghĩ tới qui chế dành cho chồng Bà Tổng thống. Le Premier Sieur – First Gentlemen? Hiện nay, chỉ mới có chồng Bà Thượng Nghị sĩ ở Mỹ được gọi là “First Gentlemen”. Còn trong trường hợp Ông Tổng thống không có vợ, người thay thế vai trò bà vợ trong Phủ Tổng thống, cũng chỉ có ở Mỹ, sẽ gọi là “White House hostess”.

Nhưng suốt từ Đệ I tới nay là Đệ V Cộng Hòa đều không có qui chế chánh thức, tức luật định, dành cho Đệ Nhứt Phu nhơn mà chỉ có sự đối đải theo tập quán giao tế và nghi lễ.

Đến lúc ông François Hollande, thuộc đảng Xã hội (chủ nghĩa), đắc cử Tổng thống ngày 6 tháng 5 năm 2012 mới nổi lên vấn đề có nên đặt lại rỏ ràng “Qui chế” cho vợ của Ông Tổng thống ở chung với Ông Tổng thống trong Điện Élysée hay không? Và vấn đề vẫn còn bỏ ngỏ vì bà bồ của ông Hollande bị ông cho de đột ngột, ngoài sự tưởng tượng của bà, vì ông cặp được bà bồ khác, Bà Julie Gayet, trẻ hơn, đẹp hơn nhiều. Nay ông Hollande sắp mản nhiệm kỳ, có lẽ nên dự đoán liệu ông có khả năng giử được bà bồ nhí này hay không khi mà ông vừa mất chổ ở ngon lành, vừa mất job?

Qui chế cho Đệ Nhứt Phu nhơn, tưởng Chánh phủ Pháp cũng nên đưa ra giải quyết một lần cho xong bởi nên phòng xa là, kỳ này nếu rủi Benoit Hamon đắc cử, thì bà bồ của Ông Tổng thống Hamon sẽ có địa vị thế nào trong quốc dân, trong quan hệ đối ngoại, và cả chi phí bằng công quỉ cho bà ấy nữa. Bỡi đây cũng là một thứ đặc thù của nước Pháp: phần lớn các chánh khách nhà nghề phe tả của Pháp đều không ai có vợ hoặc có chồng. Chỉ có bồ mà thôi. Ông Mitterrand có vợ nhưng sống với bồ nhí, có con và tuy không công khai, suốt thời gian ở chánh quyền, ông vẫn dùng công quỉ chi trả cho đời sống riêng của bà bồ và con gái riêng, cả việc lo bảo vệ an ninh gia đình riêng này.

Cần được qui định bỡi cho tới nay, những đặc quyền mà bà vợ hay bà bồ của Ông Tổng thống Pháp thật sự quá lớn.

Bà Martha Washington, Ông Georges Washington là Tổng thống đầu tiên của Mỹ, đã xúc tiến thủ tục định chế hóa vai trò của vợ Tổng thống nhưng vai trò của các First Lady vẫn chưa được xác định rỏ ràng. Và vai trò của các phu nhơn thay đổi theo thời gian, từ “quản gia” Bạch ốc tới cố vấn trong bóng tối. Các bà thường ảnh hưởng tới những quyết định chánh trị quốc gia nhưng nếu không thái quá một cách lộ liễu thì vẫn chưa cần tới những qui định của luật pháp.

Đến thời ông Roosevelt, vì ông bị bịnh bại xuội, bà vợ trở thành “tai mắt của Tổng thống”. Năm 1985, nhơn cuộc hội kiến giửa hai ông Reagan-Gorbatchev ở Genève, báo chí Mỹ đua nhau săn tin và nói đùa đây là cuộc họp thượng đỉnh cấp nhà nước giửa Nancy Reagan-Rạssa Gorbatchev.

Ở Pháp, qui chế First Lady chưa có. Cựu Tổng thống Giscard dEstaing, trong một buổi họp Hội đống Nội các năm 1979, nhắc lại Bà Michèle Auriol, phu nhơn Tổng thống Vincent Auriol, vừa đề cao vai trò của bà trong Điện Elysée và ông đã dùng danh từ “Première Dame de France” để mô tả công việc quản trị Phủ Tổng thống và nhứt là bà đã sáng lập một chương trình công tác xã hội vô cùng tích cực. Bà đã cho chỉnh trang lại Điện Elysée bị hư hại và bỏ phế sau chiến tranh. Mỗi khi có quốc khách tới và lưu lại vài ngày, Bà cho trang hoàng phòng ốc phù hợp theo sở thích của khách. Tuy Pháp không có qui chế First Dame nhưng Bà Michèle Auriol, người Phụ nữ đầu tiên, nêu lên hình ảnh và đồng thời thật sự đặt nền móng cho vai trò của Đệ Nhứt Phu nhơn trong Tổng thống phủ.

Khi nói về First Dame của Pháp, người ta thường chú ý tới hai First Dame gần đây hơn hết. Và nếu bày tỏ cảm tình thì nhiều người sẽ quí mến Bà Carla Sarkozy và thị phi Bà Valérie Trierweiler, bồ của Ông Tổng thống Hollande do tánh tình quá «ta đây» của bà ấy.

Ông Sarkozy cũng là khách đồng điệu với Ông Hollande nhưng khác ông Hollande là mê ai là chụp liền và làm đám cưới. Còn Hollande chỉ muốn người khác làm đám cưới, ông chủ trương sống tự do cho dễ ứng xử.

Bà Valérie Trierweiler cũng vốn đồng điệu nên chỉ muốn làm «First Dame» chớ không cưói hỏi. Từ đây, vị trí của bà ở Điện Elysée mới trở thành phức tạp. Chỉ có báo chí gọi bà là “First Dame” nhưng khi gọi “First Dame”, không ai biết họ có ngụ ý mỉa may hay không? Khi bà Valérie Trierweiler tỏ ra hợm mình, dân Pháp chánh gốc, còn giử nền nếp đạo đức dân tộc, tuy còn nặng tinh thần thế kỷ XIX, gọi bà Valérie Trierweiler là «Tình nhơn” (maỵtresse) hoặc “làm lẻ” (concubine) hoặc «gà mái» (la poule). Phải chi những người này dùng tiếng Anh «The First girlfriend” (Đệ Nhứt Bạn gái) cho nhẹ hơn, lịch sự hơn. Có lẽ vì vậy mà dân tả phái, vì ít có người Pháp chánh gốc, nên không ưa cánh hữu, càng câm thù cánh cực hữu.Vì những người này đi đâu cũng vác theo cây thánh giá, cả lúc ngồi vào bàn ăn!

Không chỉ dùng lời lẻ không đẹp để gọi bà bồ của Ông Tổng thống Hollande, họ còn đem cả đàn gà mái trắng tới thả ngay trước nhà, số 8 đường Cauchy, Paris XV, nơi bà Valérie Trierweiler tới ở với Ông Hollande từ trước khi làm Tổng thống. Lúc Ông Hollande nghe tin đắc cử, Bà bồ củ Ségolène Royal tới “bìsous” (hôn má) chào mừng ông thì Bà Valérie Trierweiler nhảy ra, ôm ông Hollande vừa bảo «Anh hảy bú mồm (*) em đi» để xác định sự quan hệ “bồ” nhưng khác hơn Bà Ségolène Royal.

Ảnh hưởng của “First Dame”

Vai trò của First Dame chưa được qui định rỏ, cả ở Mỹ và Âu châu. Cho tới nay, các Bà chỉ hành xử theo tập quán, sáng kiếng cá nhơn miển sao phù hợp với nhu cầu của sanh hoạt và nghi lễ ở Dinh Tổng thống. Tuy vậy, các Bà vẫn được xử dụng một văn phóng với một ế-kiếp nhơn viên cao cấp về chuyên môn do Phủ Tổng thống đài thọ chi phí. Về khoảng này, theo Ông Jean-Marc Ayrault, Thủ tướng của Ông Hollande, cho biết văn phòng của Bà Valérie Trierweiler tốn phí mất 19 743€ / tháng, còn của bà vợ Ông Sarkozy, 60 000 €/ tháng.

Phần lớn các bà đều ảnh hưởng mạnh lên một số sự chọn lựa hoặc quyết định của chồng, nhứt là khi các bà đã từng hoạt đông chánh trị hay học giỏi. Như Bà Hillary Clinton được chồng bổ nhiệm vào ban cố vấn cải tổ Y tế Mỹ.

Thường các bà quyết định nhiều việc dùm cho chồng. Sau khi đắc cử Tổng thống, Bà Cécilia Sarkozy chọn nhà hàng Fouquets ở đại lộ Champs-Elysée, Paris VIII, làm tiệc liên hoan. Và đi nghỉ bằng du thuyền của bạn tư bản cho mượn. Bà Valérie Trierweiler chọn mướn đưa vào ăn ở tại Elysée một thợ hớt tóc cho Ông Hollande với hợp đồng 5 năm, lương tháng 9500 €.

Về các mệnh phụ, dân Pháp kính trọng Bà De Gaulle. Họ gọi bà một cách thân tình như đối với bậc phụ huynh “Dì Yvonne” (Tante Yvonne). Bà chọn cách sống kín đáo theo nếp gia đình gia giáo tiểu tư sản. Bà Anne-Aymonne Giscard dEstaing cũng được dân chúng Pháp gọi Dì Anne-Aymonne. Và bà còn có thêm biệt danh Dì DQ (Tante DQ – Dignité (sự xứng đáng) Qualité (phẩm chất). Có một tờ báo phê bình bà có mái tóc bê-tông cốt sắt nhưng nhìn nhận bà là người phụ nữ đức hạnh trọn vẹn. Còn Dì Yvonne nổi tiếng về tài đan áo và làm mứt.

Bên kia Đại Tây dương, Bà Barbara chọn mua đôi giày 29 us$ mang đi dự ngày lễ nhậm chức Tổng thống Huê kỳ của chồng G.Bush.

Về ảnh hưởng với chồng, Bà De Gaulle chỉ một mình âm thầm quyết định dùng thuốc ngừa thai vì Ông De Gaulle là người theo Thiên chúa giáo thuần thành nên không dám làm trái ý Thiên chúa khi Thiên chúa muốn ban cho bao nhiêu con thì nhận bấy nhiêu.

Trong 4 ứng cử viên cùng đi tới vòng một với số phiếu ngang ngữa nhau, theo kết quả thăm dò dư luận tuy sư thăm dò dư luận ngày nay đã cho thấy không còn đáng tín nhiệm nữa, thì chỉ có Ông François Fillon là có vợ von đàng hoàng. Con đông nhưng bà Fillon một mình nuôi dạy con, không mướn người giúp việc. Ông Macron có vợ có đám cưới, nhưng nghe nói bà vợ chỉ là tấm bình phong vì ông có bịnh riêng (?). Benoit Hamon vì đảng viên Xã hộị (chủ nghĩa) nên chỉ kết bồ tuy có con với bà bồ Gabrielle Guallar. Mélenchon tạm thời không có vợ, cũng không nghe nói có bồ. Bà Marine Le Pen chỉ có bồ nhưng hiện nay không thấy ông bồ xuất hiện công khai bên cạnh bà trong các cuộc vận động tranh cử.

Trong vài ngày nữa, dĩ nhiên Pháp sẽ có Tổng thống mới nên vấn đề qui chế cho Đệ Nhứt Phu nhơn hay Đệ Nhứt Phu quân tưởng lại rất cần phải được đặt ra, kết quả rõ ràng.

Và giờ đây?

Ông Hollande lúc vận động tranh cử đưa ra khẩu hiệu “Thay đổi bây giờ đây” (Changement maintenant). Và nay, sắp mản nhiệm kỳ, người ta cũng muốn biết “ Và giờ đây sẽ thế nào? Sẽ có gì thay đổi trong đời sống riêng tư của ông hay không? Ông vẫn ở với bà bồ Julie Gayet không cưới hỏi như trước giờ?

Theo nhiều người thân cận thì Hollande và Gayet đang trải qua nhiều chuyện cơm không lành, canh không ngọt. Nhiều người không thấy họ tới lui với nhau nữa. Thường thì Bà Julie Gayet tối tới với Ông Hollande, sáng ra kín đáo về sớm. Từ ít lâu nay, thỉnh thoảng Ông Hollande đi coi hát, cũng chỉ đi một mình.

Theo người bạn trong giới điện ảnh biết chuyện thì Bà Gayet không muốn ở luôn trong Elysée mà chỉ vào đó những lúc cần và bà cũng không có tham vọng làm First Dame mà chỉ muốn theo đuổi điện ảnh. Cũng theo người bạn này thì mối quan hệ giữa Ông Hollande và Bà Gayet chưa bao giờ đáng lo ngại như lúc này.

Nguyễn thị Cỏ May

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Chỉ còn ba tháng nữa là đến ngày bầu cử tổng thống 2020 và một số các chức vụ dân cử khác, nước Mỹ đang bị phân rẽ hơn bao giờ hết kể từ cuộc chiến Việt Nam lồng trong bối cảnh của Chiến tranh Lạnh.
Mà nào có riêng chi thân phận của 41 sinh linh lớn bé mang dòng máu Việt. Biển Hồ cạn nước, tình hữu nghị Việt/Miên cũng đang cạn dần theo. Rồi ra, trong số 750.000 kiều bào ở Cambodia thì ít nhất cũng phải có đến hơn nửa sẽ phải tìm đường trở về cố quốc. Chứ còn nơi nao để mà dung thân nữa?
Phe Biden sẽ dựa vào ngoại giao, thương thuyết và liên minh (alliance) thay vì đánh bài thấu cáy như Trump. Ngược lại cánh diều hâu cho rằng Mỹ thương thuyết bị gạt từ 30 năm nay trong lúc liên minh kiểu ASEAN đã bị Bắc Kinh bẻ gãy. Mỹ không dễ dàng trở lại TPP khi bị cả hai cánh tả Bernie Sander lẫn hữu chống đối. Phần Trump chẳng nhờ cậy nước nào mà lại dấu kín lá bài tủ nên không ai biết Mỹ sẽ giải quyết căng thẳng với Trung Quốc như thế nào, thế giới lo sợ trâu bò húc nhau ruồi muỗi chết.
Ngày xửa ngày xưa, dưới chân Hy Mã Lạp Sơn có một vương quốc trù phú tên gọi Thắng Man. Dù là một vương quốc giàu mạnh nhưng lòng người ở đây không thành thật, sống trên những giá trị giả dối, phù phiếm. Tại ngôi chợ bên ngoài hoàng thành có một người đàn ông sống bằng nghề bán mũ. Mũ của anh chàng này rất đẹp nhưng không hiểu sao hàng ế ẩm nên anh chàng toan tính bỏ nghề, tìm nghề khác sinh sống.
Theo dõi các cuộc tranh luận cộng đồng trên các trang mạng xã hội, có lẽ cũng dễ dàng nhận ra một điều rằng: cộng đồng mạng của người Việt khá bạo lực. Một dạng bạo lực tâm lý, từ trong tâm tưởng và thể hiện qua những mẩu viết, lời bình trên Facebook hay dưới các bài báo. Đặc biệt khi liên quan đến các vấn đề chính trị xã hội, như về chính trường Hoa Kỳ hiện nay chẳng hạn.
Hôm nay, 6 tháng 8 năm 2020, thế giới kỷ niệm lần thứ 75 ngày hai quả bom nguyên tử được ném xuống hai thành phố lớn của Nhật bản: Hiroshima và Nagasaki. Tưởng không cần phải nhắc lại những thiệt hại về người, của và tinh thần người dân Nhật Bản và những hệ quả tai hại khôn lường từ 75 năm qua. Điều cần nói đến là sự quên lãng của nhân lọai về một tai họa nhãn tiền, một tai họa đã xẩy ra cách đây 75 năm, nhưng cũng có thể xẩy ra lần nữa vào bất cứ lúc nào và ở bất cứ nơi đâu.
Sau khi triều đại nhà Thanh sụp đổ và trước năm 1950, khu vực tương ứng với Vùng Tự Trị Tây Tạng (TAR) ngày nay thực tế là một quốc gia độc lập. Đất nước này [Tây Tạng] lúc đó đã tự phát hành tiền tệ và tem, và duy trì các mối quan hệ quốc tế. Tây Tạng tuyên bố có 3 tỉnh (Amdo, Kham và U-Tsang), nhưng chỉ kiểm soát tỉnh Kham phía tây và U-Tsang.
Như nhiều người khác, sự quý mến và ngưỡng mộ ông của tôi có lý do. Xem phim và đọc về ông, thỉnh thoảng lại dịch các bài viết xuất sắc của ông vốn dễ bắt gặp thì chúng thường là các bài nói chuyện sâu sắc, ý nghĩa, lan truyền niềm cảm hứng đến giới trẻ, người dân. Đặc biệt là những diễn từ với giới trẻ, tại các lễ ra trường đại học vào mỗi mùa bãi trường hàng năm.
Tiếng Việt của ta rất phong phú và có ý nghĩa thâm sâu. Khi áp dụng vào chính trị thì nghĩa chữ càng tím ruột, lộn gan lên đầu. Tỷ dụ như khi báo Nhân Dân, tiếng nói chính thức của Đảng và Nhà nước CSVN nghêu gao rằng “dân chủ là bản chất chế độ xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển đất nước” (ngày 10/07/2020) thì dân Nam Kỳ Lục Tỉnh biết ngay đó là xạo ke, ba xạo, ba đía, hay là chuyện tào lao thiên địa, bá láp bá xàm.
Trong lịch sử cách mạng tranh đấu giành Độc lập Việt nam gần đây, có 2 Đảng Cách mạng có tuồi thọ cao nhứt là Việt nam Quốc dân Đảng và Đại việt Quốc dân Đảng. Đảng cộng sản tuy xuất hiện năm 1930, sau Việt nam Quốc dân Đảng, nhưng không phải là đảng tranh đấu cách mạng cho Độc lập dân tộc, mà tranh đấu cho quyền lợi của phong trào cộng sản quốc tế. Vì người cộng sản không có dân tộc và không có đất nước riêng của họ.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.