Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Nguyễn Biểu

09/12/201400:00:00(Xem: 2008)

NGUYỄN BIỂU (? - 1413)

Nguyễn Biểu quê tỉnh Nghệ An, ông là quan ngự sử cuối cùng của nhà Trần. Năm 1409, ông phò vua Trùng Quang chống giặc Minh. Năm 1413, vua Trùng Quang thấy thế yếu, cử ông làm sứ giả đi gặp Trương Phụ cầu hòa để hoãn binh. Vua Trùng Quang cảm kích khí tiết trung trinh hào hùng của ông, đã làm bài thơ tiễn Nguyễn Biểu đi sứ và sau khi nghe tin Nguyễn Biểu tử tiết làm thêm bài văn tế. Cả hai bài này đều được lưu truyền đời sau. Bài thơ tiễn “Nguyễn Biểu Đi Sứ”:

Mấy vần thơ cũ ngợi hoàng hoa
Trịnh trọng rày nhân dựng khúc ca
Chiếu phượng mười hàng tơ cặn kẽ
Vó câu ngàn dặm tuyết xông pha
Tang bồng đã bấm lòng khi trẻ
Khương quế thêm cay tính tuổi già
Việc nước một mai công ngõ vẹn
Gác lân danh tiếng dọi lầu xa

Nguyễn Biểu đã kính họa lại bài thơ của vua Trùng Quang:

Tiếng ngọc từ vâng trước bệ hoa
Ngóng tai đồng vọng thuở thi ca
Đường mây vó ký lần lần trải
Ải tuyết cờ mao thức thức pha
Há một cung tên lồng chí trẻ
Bội mười vàng sắt đúc gan già
Hổ mình vả thiếu tài chuyên đối
Dịch lội ba ngàn dám ngại xa

Khi đến doanh trại quân Minh, Trương Phụ không bàn việc hòa, mà còn bắt giữ ông lại. Nguyễn Biểu nổi giận mắng: “Chúng bay nói phù Trần diệt Hồ, sao lại đặt quận huyện để cai trị và bức hiếp dân chúng, chúng bay đúng là quân cướp nước”. Trương Phụ tức giận bảo: “Ngươi dám thóa mạ bản quan lớn gan thật, vậy ngươi dám ăn đầu người đã luộc ta sẽ thả về”. Nguyễn Biểu nói: “Đầu người ta không ăn, nhưng đầu giặc ta không tha”, nói xong lấy đũa gắp mắt nuốt. Trương Phụ và các tướng sĩ Minh đang sững sốt. Ông bình tĩnh, khảng khái đọc bài thơ “Bữa tiệc đầu người” giặc nghe càng hoảng hốt và nể phục:


Ngọc thiện trân tu đã đủ mùi
Gia hào thêm có cỗ đầu người
Nem công chả phượng còn thua béo
Thịt gũ gan lân cũng kém tươi
Ca lối lộc minh so cũng một
Đọ bề vàng sắt bội hơn mười
Kia kìa ngon ngọt tày vai lợn
Tráng sĩ như Phàn(*) tiếng để đời

Trương Phụ kinh hãi, liền thả ông về, nhưng sau đó nghe lời Việt gian Phan Liêu, sai quân chận đường bắt ông lại, cột ở chân cầu, chờ nước thủy triều lên, để ông ngập nước chết.

Ông bình tĩnh, dùng móng tay viết vào chân cầu 8 chữ “Thất nguyệt, thập nhất nhật Nguyễn Biểu tử” Nghĩa là: “Nguyễn Biểu tử tiết ngày 11 tháng 7”. Ông mất, ai cũng ngậm ngùi tiếc thương, nhân dân Nghệ Tĩnh lập miếu thờ, suy tôn ông là Nghĩa Vương. Các triều đại sau này, truy phong ông làm Phúc thần. Hiện nay tại xã Yên Hồ, huyện Đức Thọ, Hà Tĩnh, có đền xây dựng vào thời nhà Lê để thờ và tưởng nhớ công ơn ông Nguyễn Biểu. Tuyết Huy Dương Bá Trạc cảm khái về ông Nguyễn Biểu:

Quang phục theo vua mới
Giận tham tàn chống Minh
Cầu phong đi cũng mất
Mắng giặc chết mà vinh.

Cảm niệm: Nguyễn Biểu

Gẫm dân tang tóc, đớn đau thay!
Gan góc cầu hòa, chịu đắng cay!
Tức tối ngoại xâm, nên nuốt mắt
Xót xa non nước, mới cau mày
Ung dung mắng giặc, dầu lìa xác
Lo lắng giúp vua, dẫu bỏ thây
Tỉnh táo kiên cường, luôn khẳng khái.
Thân dìm nước ngập, chẳng lung lay!

Nguyễn Lộc Yên
_________________

(*)- Phàn Khoái, khai quốc công thần nhà Hán, đã sắt son hiên ngang trong Yến Hồng Môn, để bảo vệ Lưu Bang khỏi bị Hạng Võ sát hại.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Trước khi hạ cánh an toàn, Bộ Trưởng Quốc Phòng Phùng Quang Thanh đã không quên bầy tỏ sự quan ngại sâu sắc về cái mối tình hữu nghị (rất) mong manh giữa nước ta và nước bạn: “Tôi thấy lo lắng lắm, không biết tuyên truyền thế nào, chứ từ trẻ con đến người già có xu thế ghét Trung Quốc.”
Hôm nay tôi và quý vị là người được đón nhận ngày lễ quốc gia đầu tiên để ghi nhớ ngày Juneteenth. Chúng ta hãy cùng nhau đi vào lịch sử để ôn và tìm hiểu thêm về ngày này và hi vọng từ đó chúng ta sẽ có những bài học sẽ làm cho cuộc sống ta thêm phần ý nghĩa về tình người cũng như đạo đức.
Cuộc họp thượng đỉnh giữa hai tổng thống Biden và Putin được báo chí quốc tế quan tâm và tin tức về cuộc họp này được loan tải rộng rãi. Phần tóm lược sau dựa vào các bản tin và bình luận của các cơ quan truyên thông Anh, Pháp, Nga và Trung Quốc về cuộc họp này.
Một tiểu tiết khá thú vị được ghi nhận trong cuộc gặp gỡ này là TT Biden đã đến biệt thự Villa La Grande, nơi tổ chức cuộc họp sau Putin. Theo bản tin của VOA Anh ngữ, dù Putin đã đến khá đúng giờ, nhưng đây là sắp xếp chu đáo của các nhân viên Bạch Ốc nhằm ngừa sự tái diễn như TT Donald Trump đã bị Putin cho đợi đến 30 phút trong cuộc họp thượng đỉnh tại Helsinki vào năm 2018, dù trước đó Trump đã đến muộn khi đến họp với NATO hay yết kiến Nữ Hoàng Anh.
Nền âm nhạc Việt Nam đã mất đi những khuôn mặt tài hoa, nhân cách… nhưng, rất may đã gởi lại những ca khúc bất tử. Nhạc sĩ tài hoa của nhân loại Johann Sebastian Bach (1865-1750) cho rằng “Âm nhạc có thể giúp tinh thần rũ sạch mọi bụi trần của cuộc sống thường ngày” nên khi “đầu óc vẩn đục” hãy lắng nghe ca khúc của tác giả đã quý mến để rũ sạch bụi trần.
Tôi đã được đọc rất nhiều bài trong “Hoa Cỏ Bên Đường” trước khi chúng được chọn cho vào tuyển tập này. Mấy năm nay, cô Kiều Mỹ Duyên luôn dành cho Bút Tre hân hạnh đăng những bài viết ngắn của cô. Bài nào cũng được độc giả khen tặng, đặc biệt bài “Cho Nhau Thì Giờ” gây tác động sâu sắc đến người đọc.
Dưới thời Việt Nam Cộng hòa ở trong Nam, chuyện tranh luận giữa Chính quyền và người dân về những ưu, khuyết điểm của chế độ chính trị là việc bình thường. Các Dân biểu và Nghị sỹ tại lưỡng viện Quốc hội có quyền chất vấn Thủ tướng và các Bộ trưởng Chính phủ bất kỳ lúc nào thấy cần. Nhưng ở Việt Nam Dân chủ Công hòa miền Bắc trước năm 1975 thì khác. Phê bình đảng cầm quyền là tự mở cửa vào tù. Đại biểu Quốc hội và các Hội đồng Nhân dân các cấp chỉ biết làm việc theo lệnh của Bộ Chính trị và cấp trên.
Nước Úc đã bước vào tiết Thu, khí trời lạnh, những chiếc lá đang đổi sang màu, cơn mưa đầu mùa làm lòng người se lại. Nhận tin báo từ quê nhà Thầy đã viên tịch, lòng con đau nhói vì không về được để đảnh lễ Kim Quan nhục thân Thầy, thọ tang Ân Sư Giáo Dưỡng. Nơi phương trời viễn xứ, con hướng về ngôi Chùa Bình An, Giác Linh Đài tâm tang thọ phục.
Tôi tin vào những điều không thể. Tưởng tượng bạn đang rất căm ghét một con người hay một con vật nào đó. Rồi bỗng dưng một ngày bạn thấy họ là chính mình. Bạn có cảm giác mình biết về họ rõ như biết về những đường chỉ trên bàn tay của mình. Thậm chí, bạn cảm được cái khát khao và thương nó như thương nỗi khát khao của mình ngày nào - đó là cái tình cảm lạ lùng mà tôi dành cho con chuột của con trai tôi.
Nước tìm chỗ trũng thì tiền cũng biết chạy vòng quanh thế giới kiếm lời. Thị trường nhà đất ở Nhật bị sụp vào đầu thập niên 1990 nên tiền chạy sang Đông Nam Á và Đông Âu tìm các con rồng sắp cất cánh. Khi Đông Á và Đông Âu bị khủng hoảng vào cuối thập niên 1990 tiền lại đổ vào Mỹ và Nam Âu bơm thành hai bong bóng địa ốc rồi vỡ tung năm 2007 (Mỹ) và 2010 (Nam Âu).
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.