Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Khi Phản Chiến Phải Lâm Chiến

12/09/201400:00:00(Xem: 4258)

Chiến Lược IS Là Chiếc Lược Obama

Dù mọi người mong muốn, không mấy ai tin rằng Tổng thống Barack Obama đã có thể đề ra một chiến lược tiêu diệt mối nguy của một lực lượng xưng danh Nhà nước Hồi giáo (IS, hay ISIS, hay ISIL). Quả nhiên là sau một tuần lưỡng lự và một ngày đánh trống chuẩn bị dư luận. Tổng thống Mỹ đã đưa ra một chiếc lược trong một bài diễn văm om xòm.

Chưa ai hiểu rằng ông sẽ tự chải chuốt thế nào trong hai năm tới.

Là một Tổng thống phản chiến, chưa làm gì đã lãnh giải Nobel Hòa bình, Obama hứa với quốc dân rằng sẽ triệt thoái khỏi chiến trường Iraq và chấm dứt một cuộc chiến ngu xuẩn. Khi tái tranh cử năm 2012, ông nhấn mạnh đến thành tich của chiến lược Obama: Tổ chức khủng bố al-Qaeda tàn lụi, lãnh tụ Osaba bin Laden bị hạ sát, các đơn vị tác chiến của Hoa Kỳ đã rời Iraq, với viễn ảnh là đến cuối năm 2014 thì cũng triệt thoái khỏi chiến trường Afghanistan.

Khi ấy, Chính quyền của ông cố tình bỏ qua và còn che giấu nhiều lầm lẫn tại Lybia với vụ thảm sát ở Benghazi đúng hai năm trước, khiến viên Đại sứ cùng ba nhân viên ngoại giao và an ninh bị hạ sát. Khi ấy, vào năm 2012, Chính quyền của ông cũng lưỡng lự về đối sách với cuộc nội chiến tại Syria và phe lờ một mối nguy xuất phát từ việc hấp tấp rút khỏi Iraq, là sự bành trướng của lực lượng khủng bố xưng danh Thánh chiến Jihad từ Syria tràn qua Iraq, sau này tự cải tên là Nhà nước Hồi giáo IS.

Bây giờ, mối nguy đó đánh vào não trạng dân Mỹ qua việc cắt đầu hai nhà báo Hoa Kỳ.

* * *

Dù đa số hết muốn chính quyền can thiệp vào chuyện thế giới, hành động khủng bố man rợ của lực lượng có tham vọng lập ra một Đế quốc Hồi giáo toàn cầu khiến dư luận Mỹ lại đồng ý với việc dụng binh tại Syria chứ không chỉ thụ động ngăn ngừa trên lãnh thổ Iraq. Obama khỏi cần thuyết phục ai về mối nguy IS nữa.

Nhưng sự xoay chuyển tâm lý này xảy ra khi Hoa Kỳ sắp có cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Chẳng khác gì hoàn cảnh 2012, đấy mới là mối quan tâm ưu tiên của Obama: chính trị nội bộ. Ban tham mưu Obama muốn bảo vệ được đa số mong manh của đảng Dân Chủ tại Thượng viện hầu Tổng thống hoàn tất được việc cải tạo nước Mỹ. Chúng ta nên để ý tới sự kiện này.

Thông thường, khi đi bầu Quốc hội, dân Mỹ cân nhắc lá phiếu căn cứ đến các hồ sơ nội chính hơn là đối ngoại. Nhưng giữa những thất bại liên tục về nội chính, từ ObamaCare đến cả chục tai tiếng khác về sự gian manh của Hành pháp (dối trá về chuyện Benghazi, về cơ quan thuế vụ IRS, về khả năng của Bộ Tư pháp. về dịch vụ y tế cho thương phế binh hay nạn di dân thả con qua biên giới miền Nam, v.v...), mối nguy về IS khiến Tổng thống không thể không nói về an ninh và đối sách với quân khủng bố để lấy thêm tí điểm lẻ. Bèn làm: bài diễn văn tối Thứ Tư mùng 10 là cơ hội tuyên truyền cho sự sáng suốt của Obama và nhất là tranh thủ cử tri cho đảng Dân Chủ khi họ sẽ đi bầu vào ngày Thứ Ba mùng bốn Tháng 11 này.

Phải đọc ngược bài diễn văn từ dưới lên thì ta mới thấy ra hai mục tiêu đối nội và đối ngoại trong cùng một bài diễn văn của một Tổng thống đang mất hậu thuẫn của các thành phần dân chúng đã ủng hộ ông trong hai lần bỏ phiếu.

* * *

Bây giờ ta trở lại nội dung của Chiến lược IS, và vì sao đấy là chiếc lược cho một người ít tóc.

Về bối cảnh, sau thất bại thê thảm tại chiến trường Iraq khiến đảng Cộng Hoà tơi tả trong kỳ bầu cử 2006, Tổng thống George W. Bush liều lĩnh đi ngược trào lưu của quần chúng và quan điểm của ban tham mưu về an ninh và đối ngoại mà đề nghị chiến lược dồn quân đánh tới (surge).

Ông thay thế nhân sự lãnh đạo quân sự, đổ thêm quân vào Iraq để tìm thắng lợi quân sự hỗ trợ cho giải pháp chính trị, là huy động sự hợp tác của các lãnh tụ Sunni trong một chính quyền liên hiệp giữa ba xu hướng, Shia, Sunni và Kurd. Mục tiêu của việc dồn quân (chứ không phải đôn quân) là tạo điều kiện cho Hoa Kỳ triệt thoái khỏi Iraq.

Ngược với dự đoán của đa số, chiến lược Bush lại có kết quả tốt đẹp, đến độ được Obama áp dụng cho chiến trường Afghanistan qua việc dồn thêm ba vạn binh lính vào tìm thế mạnh quân sự, làm cơ sở cho việc thương thuyết với lực lượng Taliban, để Hoa Kỳ tháo chạy trong danh dự.

Nhưng phong cách Obama khi triệt thoái gần như vô điều kiện khỏi Iraq, và tham vọng độc tài của Thủ tướng Nouri al-Maliki tại Baghdad, đã để lại hậu quả tai hại ngày nay là lực lượng IS.

Chính trường Iraq phần nào giải quyết được bài toán Maliki khi buộc ông ta phải từ chức để Thủ tướng Haider al-Abadi xây dựng được một chính quyền liên hiệp trong tinh thần ba phe đại đoàn kết để đối phó với một lực lượng có quá nhiều phương tiện tài chánh lẫn quân số. Phần còn lại là trách nhiệm của Hoa Kỳ, nội dung của Chiến lược IS của Obama.

Chúng ta hãy điểm lại nội dung ấy.

* * *

Trước hết, sau Thượng đỉnh của Minh ước NATO vào hai ngày mùng bốn và mùng năm vừa qua tại Âu Châu, Obama không thuyết phục được toàn khối NATO cùng tham gia giải quyết mối nguy IS. Trong 28 nước thành viên, chỉ có chín quốc gia đồng ý tham dự là Anh, Pháp, Đức, Ý, Ba Lan, Đan Mạch, Gia Nã Đại, Thổ Nhĩ Kỳ và Úc Đại Lợi.

Một ngày trước khi Obama trình bày Chiến lược IS, Ngoại trưởng John Kerry nói tới sự kết hợp rộng lớn của hơn 40 nước có thể sát cánh với Mỹ. Khi Bush tung quân vào Iraq năm 2003, ông cũng nói đến "liên minh tự nguyện" gồm 43 quốc gia. Ngày nay, sự thể thật ra không khác. Trừ chi tiết là truyền thông cánh tả tại Hoa Kỳ cũng nằm trong liên minh tự nguyện đó, còn các chính khách cánh hữu thì Obama khỏi lo, họ đều thúc giục Chính quyền phải cương quyết ra tay.

Đấy là một lợi thế đáng kể cho Tổng thống.

Vì Hoa Kỳ nằm bên này Đại Tây Dương nên khi nào ra quân, chính đáng hay không, Mỹ đều cần đồng minh để có tiền trạm, căn cứ quân sự, hệ thống tiếp vận và thông tin về tình báo, v.v... Do đó, việc chín thành viên NATO và hơn 40 nước sẵn sàng hỗ trợ "chiến dịch chống khủng bố" – counterterrorism campaign - của Tổng thống là một ưu thế, về chính nghĩa và chiến thuật.

Nhưng thực tế sẽ là một chuỗi mâu thuẫn của sự nhập nhằng có màu sắc Obama.

Đầu tiên, không hổ với danh xưng chủ hòa mà thực chất là phản chiến, Obama nói trước là ông sẽ không đổ quân vào trận địa. Sự nhập nhằng ở đây là định nghĩa về "đổ quân": Binh lính huấn luyện kỹ thuật tác chiến cho quân đội Iraq, mạng lưới quân báo thu thập tin tức cho chiến dịch không tập và các đơn vị biệt kích được thả vào chiến trường để truy lùng khủng bố, v.v... có được gọi là "quân" hay chăng?

Sự nhập nhằng ấy là cần thiết về chính trị trong một năm bầu cử, nhưng sẽ tạo cơ hội cho phe phản chiến bên cánh cực tả tấn công chủ trương của Obama.

Mâu thuẫn thứ nhì là vì từ chối tung quân vào trận, Obama muốn ôm quá nhiều thứ: vừa oanh tạc các mục tiêu quân sự của lực lượng IS tại Iraq và Syria, vừa trang bị võ khí cho các nhóm võ trang nổi dậy tại Syria chống chế độ Bashar al-Assad và chống lực lượng IS, vừa hợp tác với Iran tại Iraq, vừa vận động sự tiếp tay tại Syria từ một đối thủ của Iran là Saudi Arabia, v.v....

Chiến lược IS của Obama có trọng tâm thử nghiệm lại trên chiến trường Syria việc vận dụng cả ba phe Sunni, Shia và Kurd tại Iraq. Nhưng các nước Á Rập Hồi giáo lại quá thất vọng với Obama vì nhiều chuyện, như Egypt, Libya, Syria và chủ trương hòa giải với Iran. Họ có muốn sát cánh với Hoa Kỷ trong chiến dịch hợp tác đa phương này không?

Hoặc xứ Thổ Nhĩ Kỳ Turkey trong NATO lại muốn bắt cá hai ba tay, vừa ủng hộ chiến dịch chống khủng bố của Mỹ tại Iraq vừa yểm trợ lực lượng khủng bố Hamas trên Dải Gaza và gây hiềm khích với cả Israel và Ai Cập.... Turkey sẽ sát cánh với Mỹ tới cỡ nào, rồi bao giờ thì sẽ xoải cánh bay nghiêng?

Cho nên "Liên minh tự nguyện" – coalition of the willings – đã có mầm phân hóa mà chẳng xứ nào tin vào thực tâm hay khả năng của Tổng thống Mỹ.

Mâu thuẫn thứ ba là trò chơi vận dụng sức người tại Syria.

Obama vừa muốn chống chế độ al-Assad tại Damascus lại vừa đánh vào hậu phương của lực lượng IS bằng cách yểm trợ, trang bị võ khí, cho các nhóm dân quân nổi dậy được gọi là "ôn hòa". Trong các nhóm này, mạnh nhất chính là phe Salafist giương cờ Thánh chiến. Đấy là lực lượng Hồi giáo cực đoan muốn tranh hơi với Nhà nước Hồi giáo, tương tự như lực lượng IS đã muốn tranh hơi, và vượt qua mức độ hiếu sát, của al-Qaeda. Họ được gọi là ôn hoà vì cần võ khí của Mỹ - và vì chưa chống Mỹ.

Lấy vỏ dưa để đập vỏ dừa có khi sẽ lại trao duyên lầm tướng cướp, như tiền lệ đã thấy tại Libya: Mỹ lật đổ chế độ Muamar Ghaddafi tại Tripoli rồi bị tấn công tại Benghazi rồi tháo chạy khỏi Tripoli.

Những mâu thuẫn ấy mới dẫn đến bài toán thật:

Làm sao yểm trợ các lực lượng nổi dậy tại Syria để làm suy yếu Nhà nước Hồi giáo IS mà không gián tiếp củng cố chế độ độc tài al-Assad? Nếu mạnh tay biến xứ này thành vùng oanh kích tự do như tại Libya, sự hoang tàn của Syria là mảnh đất phì nhiêu cho quân khủng bố. Nhưng khi làm chế độ al-Assad bị lung lay tại Syria thì làm sao kêu gọi sự hợp tác của Iran, quốc gia đỡ đầu cho al-Assad và đang có ý đồ làm bom hạch tâm để lãnh đạo thế giới Hồi giáo theo kiểu khác?

* * *

Kết luận?

Vì mục tiêu chính trị nhất thời trong một năm bầu cử, Obama vẽ ra lộ trình chằng chịt của một mê cung. Hoa Kỳ sẽ loay hoay trong đó cho tới kỳ tổng tuyển cử 2016. Cho đến khi nước Mỹ có một tổng thống mới. Từ nay đến đó, hài kịch tại Mỹ có thể là bi kịch cho xứ khác.

As usual – như mọi khi....

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Nhà xuất bản sách của Bolton, chắc sẽ nhận được khoản thu nhập lớn. Riêng Bolton, chưa chắc đã giữ được hai triệu đô la nhuận bút, nếu bị thua kiện vì đã không tôn trọng một số hạn chế trong quy định dành cho viên chức chính quyền viết sách sau khi rời chức vụ. Điều này đã có nhiều tiền lệ. Là một luật gia, chắc chắn Bolton phải biết. Quyết định làm một việc hệ trọng, có ảnh hưởng tới đại sự, mà không nắm chắc về kết quả tài chính, không phải là người hành động vì tiền. Hơn nữa, nếu hồi ký của Bolton có thể giúp nhiều người tỉnh ngộ, nhìn ra sự thật trước tình hình đất nước nhiễu nhương, thì cũng có thể coi việc làm của ông là thái độ can đảm, được thúc đẩy bởi lòng yêu nước. Không nên vội vàng lên án Bolton, khi ông từ chối ra làm chứng trước Hạ Viện, nếu không bị bắt buộc. Nếu có lệnh triệu tập, ông đã tuân theo. Không có lệnh, ông không ra, vì thừa biết, với thành phần nghị sĩ Cộng Hòa hiện tại, dù ra làm chứng, ông cũng chẳng thay đổi được gì. Dân Biểu Schiff nói: “John Bolton,
Thưở sinh thời – khi vui miệng – có lần soạn giả Nguyễn Phương đã kể lại lúc đưa đám cô Năm Phỉ, và chuyện ông Chín Trích đập vỡ cây đàn: “Ngày cô Năm Phỉ mất, người đến viếng tang nghe nhạc sĩ Chín Trích đàn ròng rã mấy ngày liên tiếp bên quan tài… Ông vừa đờn vừa khóc. Đến lúc động quan, trước khi đạo tỳ đến làm lễ di quan, nhạc sĩ Chín Trích đến lậy lần chót, ông khóc lớn:’ Cô Năm đã mất rồi, từ nay Chín Trích sẽ không còn đờn cho ai ca nữa…’ Nói xong ông đập vỡ cây đờn trước quan tài người quá cố. “Việc xảy quá đột ngột và trong hoàn cảnh bi thương của kẻ còn đang khóc thương người mất, mọi người im lặng chia sẻ nỗi đau của gia đình người quá cố và của nhạc sĩ Chín Trích. Khi hạ huyệt thì người nhà của cô Năm Phỉ chôn luôn cây đàn gãy của nhạc sĩ Chín Trích xuống mộ phần của cô Năm Phỉ.” (Thời Báo USA, số 321, 18/02/2011, trang 67)
Đai sứ Mỹ, Daniel Krintenbrink, phát biểu chiều ngày 2/7 tại Hà Nội, nhân kỷ niệm 25 năm binh thường hóa quan hệ ngoại giao Việt-Mỹ: “Washington sẽ triển khai các hoạt động ngoại giao, hàng hải, và quân sự để bảo đảm hòa bình, ổn định Biển Đông”. Đại Sứ Kritenbrink cho hay, Mỹ sẽ triển khai các hoạt động theo 3 hướng: 1- Tăng hoạt động ngoại giao với các nước trong khu vực, trong đó có ASEAN. 2- Hỗ trợ các nước tăng cường hàng hải, để bảo vệ lợi ích của mình. 3- Phát triển năng lực quân sự Mỹ, trong đó có các hoạt động bảo vệ hàng hải.
Theo các hãng thông tấn và truyền hình lớn của Hoa Kỳ, vào ngày 27/6/2020, Đảng Dân Chủ Quận Hạt Orange đã thông qua nghị quyết khẩn cấp yêu cầu Ban Giám Sát Quận Hạt đổi tên Phi Trường John Wayne (tài tử đóng phim cao-bồi Miền Tây) vì ông này theo chủ nghĩa Da Trắng Là Thượng Đẳng và những tuyên bố mù quáng (bigot). Sự kiện gây ngạc nhiên cho không ít người. Bởi vì đối với các kịch sĩ, ca sĩ, nhạc sĩ, văn-thi-sĩ, họa sĩ, nhất là các tài tử điện ảnh…họ đều có cuộc sống cởi mở, đôi khi phóng túng, buông thả và ít liên hệ tới chính trị. Và nếu có bộc lộ khuynh hướng chính trị thì thường là cấp tiến (Liberal). Vậy tại sao John Wayne lại “dính” vào một vụ tai tiếng như thế này?
Hơn 10 năm trước, chính xác là vào hôm 28 tháng 6 năm 2009, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều có tâm sự (đôi điều) nghe hơi buồn bã: “Khi tiếp xúc với những người nông dân, tôi thường xuyên hỏi về tổng thu nhập mỗi tháng của một khẩu trong một gia đình họ là bao nhiêu. Dù rằng tôi biết họ đang sống một cuộc sống vô cùng vất vả nhưng tôi vẫn kinh ngạc khi nghe một con số cụ thể: ‘Tổng thu nhập một tháng trên một khẩu của chúng tôi là 40.000 đồng.’ Bạn có choáng váng khi mỗi tháng, một người trong mỗi gia đình nông dân chỉ có 40.000 đồng để chi tiêu tất cả những gì họ cần không?
“Lợi ích nhóm”, hay “nhóm lợi ích” là những tổ chức cán bộ, đảng viên có chức, có quyền trong đảng Cộng sản Việt Nam đã chia bè, kết phái để cướp cơm dân và bảo vệ độc quyền cai trị cho đảng. Chúng sinh ra và lớn lên từ Thôn, rồi leo lên Xã trước khi ngoai qua Huyện, ngóc đầu lên Tỉnh để ngênh ngang bước vào Trung ương. Lộ trình quan lộ của “lợi ích nhóm” công khai từ dưới lên trên, từ trung ương xuống cơ sở và từ nhà nước vào doanh nhân, xí nghiệp. Khối Doanh nghiệp nhà nước là ổ tham nhũng phá hoại đất nước và phản bội sức lao động của dân lớn nhất nhưng không bị trừng phạt mà còn được bảo vệ bởi các “Nhóm lợi ích” trong cơ quan đảng và bộ ngành nhà nước.
Không chỉ thường xuyên xua quân đi canh cửa, an ninh Thanh Hóa còn liên tục gửi giấy mời, giấy triệu tập như là một thủ trấn áp tinh thần bà Nguyễn Thị Lành - vợ của Mục sư, TNLT Nguyễn Trung Tôn. Chồng bị bỏ tù, một mình bà Nguyễn Thị Lành phải vất vả gánh vác gia đình. Những ngày qua càng thêm vất vả bởi chăm mẹ chồng lớn tuổi mắc bệnh phải nhập viện, và con bị tật nguyền. Nhưng bà Lành vẫn liên tục bị an ninh tỉnh Thanh Hóa sách nhiễu, đe dọa…
Những người Mỹ gốc Việt bênh hay chống ông là điều bình thường, vì những quyết định cũng như cách hành xử của ông sẽ ảnh hưởng lên đời sống của họ và tương lai con cháu họ, và ngược lại, là công dân HK, họ có trong tay lá phiếu để ảnh hưởng khiến ông Trump có được tiếp tục làm tổng thống nữa không. Do đó, lưu tâm và tham dự vào những đánh giá đúng sai, khen chê, tâng bốc, hay moi móc thói hư tật xấu của người đang ứng cử điều khiển vận mạng quốc gia của họ thêm 4 năm nữa (và sẽ để lại những hậu quả lâu hơn) là hiện tượng bình thường .
Tôi thì trộm nghĩ hơi khác FB Đoan Trang chút xíu: Việt Nam có hàng ngàn Tiên Lãng, Đồng Tâm, Dương Nội. Những thôn ổ này luôn là nơi sản sinh ra những nông dân (“vài ngàn năm đứng trên đất nghèo”) Lê Đình Kình, Đoàn Văn Vươn, Đoàn Văn Qúy, Cấn Thị Thêu, Nguyễn Thị Tâm, Nguyễn Thùy Dương, Trịnh Bá Khiêm, Trịnh Bá Phương, Trịnh Bá Tư ... Hàng hàng/lớp lớp, họ sẵn sàng nối tiếp tiền nhân – không bao giờ dứt – để gìn giữ và bảo vệ quê hương. Quyết định đối đầu với sức mạnh của cả một dân tộc là một lỗi lầm chí tử của những kẻ đang nắm giữ quyền bính hiện nay.
Người Pháp gặp nhau, bắt tay, hoặc ôm hun ở má, tay vừa vỗ lưng vài cái nếu thân mật lắm, buông ra, nhìn nhau và hỏi «Mạnh giỏi thế nào?». Người Pháp mang tâm lý sợ sệt, nhứt là sợ chết sau nhiều trận đại dịch, từ dịch Tây-ban-nha giết chết gần phân nửa dân số âu châu. Người Tàu, gặp nhau, chào và hỏi ngay «Ăn cơm chưa?». Ăn cơm rồi là hôm đó sống hạnh phúc vì phần đông người Tàu đói triền miên. Trốn nạn đói, chạy qua Việt nam tỵ nạn, vẫn còn mang nỗi ám ảnh nạn đói. Còn người Việt nam xứ Nam kỳ chào nhau và hỏi thăm «Mần ăn ra sao?». Gốc nghèo khó ở ngoài Bắc, ngoài Trung, đơn thân độc mã, vào Nam sanh sống giữa cảnh trời nước mênh mông, đồng hoang lau sậy, thoát cái nghèo là niềm mong ước từ lúc rời người làng, kẻ nước.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.
Hôm thứ Năm (02/07/2020), Venezuela đã rút lại quyết định trục xuất đại sứ EU, nhưng yêu cầu khối có hành động thể hiện quan điểm khách quan hơn với quốc gia Nam Mỹ.
Để giải quyết những thách thức an ninh đối với đất nước, chính phủ Úc sẽ chi 186 tỷ USD cho quân đội trong 10 năm tới và sẽ mua tên lửa tầm xa để tăng cường phòng thủ.
Ngày 21/06/2020, hiện tượng Nhật thực hình khuyên diễn ra trên một số nơi tại Châu Á
Các công dân từ 15 quốc gia sẽ được phép vào Liên minh Châu Âu (EU) bắt đầu từ ngày thứ Tư (01/07/2020), nhưng trong danh sách không có tên nước Mỹ.