Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Kinh Tế Mỹ Đang Phục Hồi Hay Chậm Lại?

04/08/201400:29:00(Xem: 3277)
Kinh tế Mỹ đang phục hồi hay chậm lại?

Đoàn Hưng Quốc

 

Nền kinh tế Mỹ mang nhiều chỉ dấu trái ngược nên có một câu hỏi trị giá 65 ngàn đô-la * vẫn không được trả lời: liệu những biện pháp cứu vãn kinh tế từ năm 2007 đến nay có giúp Hoa Kỳ trên đà phục hồi, hay chỉ tạo ra một quả bóng khổng lồ đang chờ ngày bùng nổ trong tương lai?

 

Tỷ lệ thất nghiệp giảm từ cao điểm 10% vào tháng 12-2009 xuống còn 6.3% tháng 4-2014. Thị trường chứng khoán tăng 150% cũng trong khoảng thời gian này, trong lúc tại nhiều địa phương giá nhà khôi phục trở lại gần mức cao điểm của năm 2006. Tất cả đang là những dấu hiệu rất đáng khích lệ khiến Ngân Hàng Trung Ương (Federal Reserve) dự trù sẽ chấm dứt các khoảng kích cầu vào cuối năm và sẽ tăng lãi xuất ngân hàng vào đầu năm tới.

 

Nhưng ngược lại GDP tăng trưởng rơi xuống chỉ còn 0.1% trong qúý một - một phần do mùa Đông giá buốt năm nay; rồi vọt lên 4% vào quý hai . Lương bổng lại tăng chậm, điều này hoặc do năng suất đứng khựng hoặc các việc làm màu mỡ tiếp tục chảy ra nước ngoài. Thị trường nhà đất chậm lại, trong lúc chứng khoán vốn đã tăng trưởng liên tục từ 5 năm liệu có sẽ mất giá hay không?

 

Nổi thắc mắc là tại sao giá địa ốc và chứng khoán đang ở mức cao trong khi mức thu nhập của dân chúng không tăng thì làm sao có tiền mua nhà và cổ phiếu? Câu trả lời do Ngân Hàng Trung Ương kềm giữ lãi xuất ngân hàng đồng thời tung hàng ngàn tỷ USD vào thị trường để kích thích nền kinh tế. Mức lời quá thấp khiến người có tiền không thể tiết kiệm mà phải đầu tư vào địa ốc hay chứng khoán để kiếm lời cao hơn, tức là gián tiếp Ngân Hàng Trung Ương đã bơm ra hai quả bóng mới. Nay đến lúc Ngân Hàng Trung Ương phải ngưng các gói kích cầu thì liệu nhà đất và chứng khoán có còn đứng vững hay không vì chỉ dựa trên lãi xuất thấp hơn là giá cả mà lương bổng có thể gánh vác?

 

Trước đây Ngân Hàng Trung Ương phải bơm tiền vào nền kinh tế vì các ngân hàng tư nhân siết chặt tín dụng không dám cho mượn tiền vào năm 2007-11 trong giai đoạn khủng hoảng. Thất nghiệp lên cao, giá nhà và cổ phiếu rơi xuống tận đáy nên Ngân Hàng Trung Ương phải tung ra các gói kích cầu, mục tiêu khi giá nhà và cổ phiếu tăng sẽ tạo ra nhu cầu tiêu thụ; mức cầu tăng nên hảng xưởng sẽ mướn thêm nhân viên để nâng mức cung. Vòng xoáy nói trên tiếp diễn đến lúc nền kinh tế có đủ trớn phục hồi mà không cần sự trợ giúp của Ngân Hàng Trung Ương nửa – cũng giống như đẩy chiếc xe đang hư cho đến khi máy nổ.

 

Nhưng cũng có lúc xe ngừng đẩy thì… khựng luôn. Nếu Ngân Hàng Trung Ương chấm dứt kích thích trong khi lương bổng và năng suất không tăng thì bong bóng địa ốc và chứng khoán phải xì hơi. Khi đó Ngân Hàng Trung Ương lại phải tiếp tục kích cầu dài hạn để tránh rơi vào một cuộc khủng hoảng mới.

 

GDP tăng chậm tức là Mỹ khó trả núi nợ hiện thời, trong khi Ngân Hàng Trung Ương cứ tiếp tục in bạc sẽ đến một lúc thế giới không còn tin vào đồng đô-la cũng như khả năng trả nợ của nước Mỹ. Thế giới (nhất là Tàu) sẽ ngưng không cho Mỹ vay tiền trong lúc tiền đô-la mất giá. Khi đó Hoa Kỳ có thể bị phá sản và lạm phát phi mã để rơi vào một cuộc khủng hoảng chưa từng có.

 

Để hiểu mức độ trầm trọng của vấn đề: cuộc Đại Suy Trầm 2007 xảy ra do 1500 tỷ bong bóng tín dụng trong địa ốc. Nhằm thoát khỏi khủng hoảng nên Ngân Hàng Trung Ương bơm 4000 tỷ vào nền kinh tế từ đó đến nay. Chẳng ai biết liệu đây có sẽ là một bong bóng kinh hoàng nhất hay không.

 

Phái lạc quan dẫn chứng nhiều dấu hiệu cho thấy Hoa Kỳ đang hồi phục, trong lúc cánh bi quan phân tích các mâu thuẩn trong những con số chứng minh nước Mỹ sắp rơi vào khủng hoảng. Ai đúng hay sai, ngay cả Ngân Hàng Trung Ương cũng không có câu trả lời mà phải dựa vào những chỉ số hàng ngày để đối phó. Đây không chỉ là cuộc tranh luận giữa các kinh tế gia mà sẽ trực tiếp ảnh hưởng đến hàng triệu gia đình và hàng tỷ con người trên hành tinh.

 

 

***

 

* Câu hỏi trị giá 65 ngàn đô-la dịch từ tiếng Mỹ là “65 thousand dollar question”. Đây là lối nói đùa khi đưa ra câu hỏi quan trọng nhưng không có trả lời.


.
,

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Hiến pháp có một giá trị tự tại, nghĩa là, không cần quy chiếu hay trưng dẫn các luật khác để tạo ra giá trị chấp hành...
Lâu nay ta thường nghe nói thanh niên là rường cột của Quốc gia, nhưng tuổi trẻ Việt Nam thời Cộng sản đã xuống cấp trên mọi phương diện từ thể chất đến tinh thần và từ gia đình ra xã hội. Vậy đâu là nguyên nhân?
Rõ ràng toàn là những đòi hỏi quá đáng và … quá quắt. Ngay đến bác Hồ mà còn không bảo vệ được cả vợ lẫn con, bác Tôn cũng chỉ có mỗi một việc làm là… sửa xe đạp cho nó qua ngày đoạn tháng thì bác Quang biết làm sao hơn và làm gì khác được?
✱ VOA: Trên cương vị tổng thống, ông Trump đôi khi chia sẻ thông tin, bất kể mức độ nhạy cảm của nó. Ông ngẫu hứng cung cấp thông tin bảo mật cấp độ cao cho bộ trưởng ngoại giao Nga ✱ VOA: Những tài liệu này cần được bảo mật là việc rất nghiêm trọng- đặc biệt là đối với Mar-a-Lago, những khách nước ngoài ở đó - tạo ra một mối đe dọa đến an ninh quốc gia ✱ VOA: John Kelly khởi động một nỗ lực để cố gắng hạn chế những người có quyền tiếp cận ông Trump tại Mar-a-Lago, nhưng nỗ lực này thất bại khi Trump từ chối hợp tác...
Hôm thứ Sáu 23-9 trên tạp chí Project-Syndicate, nhà báo Laurence Tubiana cho rằng không có gì là hay, là tốt một khi châu Âu theo đuổi chính sách đa phương hóa theo tiêu chuẩn hai mặt (double standard) trong cuộc chiến Ukraine, vì cộng đồng Âu còn nhiều vấn đề ưu tiên giải quyết...
Đại Hội Đồng Liên Hiêp Quốc lần thứ 77 đã khai mạc tại New York hôm 20-9-2022, trong bối cảnh thế giới đối mặt với hàng loạt khủng hoảng, đang bị chia rẽ vì nhiều vấn đề: Cuộc chiến Ukraine, khủng hoảng khí hậu, mất an ninh lương thực, khủng hoảng năng lượng, và nạn dịch Covid-19 vẫn chưa chấm dứt...
Truyện dài chống tham nhũng, lãng phí ở Việt Nam đã được thi hành từ Trung ương xuống địa phương, nhưng tham nhũng cứ trơ ra là vì sao? Thắc mắc này không phải đến thời Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng mới có mà từ khuya lắm rồi, ít nhất cũng từ khóa đảng VII thời ông Đỗ Mười làm Tổng Bí thư (28 tháng 6 năm 1991 - 26 tháng 12 năm 1997). Nhưng tại sao tình trạng này cứ kéo dài mãi và không có dấu hiệu suy giảm mà còn biến chứng, lan nhanh mặc dù nhà nước đã tung ra nhiều biện pháp phòng ngừa và chữa trị...
Tôi đã trót có dăm ba lời về nón cối, mũ cối, và dép râu nên (lỡ trớn) cũng xin được thưa luôn, đôi câu, về cái nón tai bèo...
Bạn ơi, -Kẻ trí tuệ ít lỗi lầm và khi phạm lỗi thì nhận biết và tu sửa. Kẻ ngu si không biết lỗi lầm và khi nhận biết thì biện minh mà không hề tu sửa. -Kẻ trí tuệ trước mọi sự việc đều tìm hiểu và phân tích lợi-hại. Còn kẻ ngu si chỉ nhìn thấy lợi mà không thấy hại. -Kẻ trí tuệ biết đo lường thời thế. Còn kẻ ngu si thì làm bừa, khi thất bại lại đổ lỗi cho Trời. Tức khí nhảy ra đâm chém dễ. Nhẫn nhục chờ thời khó, “Khảng khái cần vương dị. Thung dung tựu nghĩa nan.” (Lý Trần Quán Tiến Sĩ đời Lê Trung Hưng)
Theo VOA Tiếng Việt hôm 9-9-2022 bà Aler Grubbs, giám đốc Quốc gia USAID Mỹ tại Việt Nam và ông Nguyễn Kim Sơn, Bộ trưởng GD&ĐT-VN đã ký kết bản ghi nhớ nâng cao chất lượng giáo dục Đại học và thúc đẩy xây dựng một nền Đại Học Tự Trị tại Việt Nam...
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.