Hôm nay,  

Ukraina Sao Gần Việt Nam Đến Thế?

3/25/201400:00:00(View: 6636)
DienDanCTM

Thật vậy, Ukraina và Việt Nam nào có "núi liền núi, sông liền sông" gì đâu mà cảnh ngộ của 2 nước lại giống nhau đến thế ?

Chỉ trong vòng vài ngày đầu của tháng 3 năm 2014, thế giới tưởng chừng như lại quay trở về thời kỳ “chiến tranh lạnh” của thế kỷ 20 với sự đối đầu giữa hai siêu cường tự do và cộng sản, mà Ukraina là đấu trường - y như Việt Nam nửa thế kỷ trước.

Cũng để bảo vệ kiều dân

Biến cố chính trị ở Cộng hòa Ukraina bắt đầu từ những cuộc biểu tình cuối năm 2013 của dân chúng đã kết thúc với việc Quốc hội nước này phê chuẩn truất phế Tổng thống Yanukovich, một người do Mátxcơva dựng lên và liên tục chống đỡ cho về đủ mọi mặt. Thế là nhà độc tài Putin đang cai trị nước Nga liền trả đũa bằng cách đưa quân vào chiếm bán đảo Crimea (tức Crimé hay Krưm). Lý cớ mà Tổng thống Putin đưa ra khi động binh không làm ai ngạc nhiên vì cũng chỉ lập lại kịch bản Georgia năm 2008. Đó là nhân danh trách nhiệm bảo vệ "các kiều dân Nga" ở phần đất này.

Điều làm thế giới phì cười là sau khi lấn chiếm bán đảo Crimea - với màn kịch cho trưng cầu dân ý rồi mới chịu cho sát nhập vào "nước Mẹ" - nhà cầm quyền mới cứ dúi vào tay mọi người dân tại đây sổ thông hành (passport) Nga, khỏi cần có hình người cầm sổ. Ai không nhận liền bị đuổi ra khỏi nhà không cho làm chủ căn hộ của họ nữa. Thế là ai nấy riu ríu chịu "làm công dân Nga". Đặc biệt sinh sống tại đây là sắc tộc Tartar đã gần như tuyệt giống dưới mấy thế hệ lãnh tụ cộng sản. Họ bị đày đi khắp nơi và chết rũ trong các trại tập trung. Chỉ một số ít tụ về được Crimea sau ngày Liên Xô tan rã năm 1991. Những người dân Tartar này xem các cuốn sổ thông hành Nga là những cơn ác mộng lại tái diễn.

Việc Nga nhân danh bảo vệ "công dân" của họ để chiếm nước khác làm nhiều người Việt Nam giật mình nghĩ đến ngày Trung Quốc cũng dùng trò này với Việt Nam, đặc biệt trong tình trạng hiện nay.

Thật vậy, tại sao Bắc Kinh cứ tìm đủ mọi cách nằng nặc đòi lập ngày càng nhiều thêm các khu biệt lập của những người gọi là "công nhân" người Hoa tại khắp các tỉnh thành Việt Nam trong khi số người lao động tại Việt Nam luôn có dư. Và dư đến độ phải xin đi lao động ở nhiều nước khác. Các khu biệt lập ấy ngày nay bao trùm từ vùng núi rừng biên giới phía Bắc đến “nóc nhà Đông Dương” - một vùng rất chiến lược tại Tây Nguyên - và suốt dọc bờ biển miền Trung từ Hà Tĩnh tới Quảng Trị, nơi mà chiều ngang đất nước có chỗ không rộng đến 50 cây số. Nghĩa là có thể cắt đôi Việt Nam khi cần thiết. Trung Quốc cũng tài trợ cho việc xây đường cao tốc và chỉ xây những đường từ biên giới phía bắc đến các nơi hiểm yếu của Việt Nam. Một đạo quân đông đảo khác ngoài hàng chục ngàn binh sĩ giả trang công nhân trong các khu biệt lập là các đoàn thương lái tự do đi lại thu thập dữ kiện trên cả nước và nắm các nguồn cả mua và bán hầu hết các mặt hàng căn bản của Việt Nam. Nói tóm lại, tại thời điểm hiện nay, nếu muốn chiếm Việt Nam, Bắc Kinh cũng sẽ rất giống Mátxcơva, nghĩa là không cần nổ phát súng nào thì mọi việc đã xong.

Nhiều phần Trung Quốc cũng sẽ dùng lại thủ thuật của Nga để ngụy biện trước thế giới, đó là bất ngờ Quốc Hội Nga (đúng ra là quốc hội của Putin) ban hành luật có thể cấp ngay quốc tịch Nga lập tức cho những "người gốc Nga" đang sống tại các tiểu quốc tách ra từ Liên Xô cũ. Quốc Hội của Tập Cận Bình cũng dễ dàng đẻ ra luật cấp quốc tịch Tàu lập tức cho mọi người gốc Hoa ở các quốc gia Đông Nam Á khi cần thiết. Rồi từ đó sẽ giương cao ngọn cờ bảo vệ công dân để tiến quân. Riêng tại Việt Nam thì để vừa tiến quân vào vừa nổi quân lên tại khắp các tỉnh thành trên khắp nước Việt Nam.

Cũng có "lính nước lạ"

Một điểm làm nhiều người Việt giật mình khác về sự tương đồng về mức trâng tráo của hiện tượng "lính nước lạ". Cho đến nay, dù đã chiếm toàn bán đảo Crimea, các lãnh tụ Nga vẫn bảo không phải lính của họ tại đây. Binh lính Nga đi đầy đường nhưng quân phục không có huy hiệu và ai nấy đều đeo mặt nạ. Mátxcơva gân cổ bảo đó là nghĩa quân "tự phát" và nằm ngoài khả năng kiểm soát của họ. Cả thế giới lại phải phì cười - dù tình hình đang rất căng thẳng - vì nghĩa quân tự phát này lại có cả máy bay không có huy hiệu bay tới lui với phi trường mà họ vừa chiếm và ai nấy đều được trang bị bằng loại súng dành cho binh lính thuộc Lực Lượng Đặc Biệt của Nga. Số "quân nước lạ" này cũng vừa chiếm luôn căn cứ hải quân của Ukraina.


Cho trường hợp Việt Nam, sự việc còn nhục nhã hơn nhiều. Vì tại Việt Nam, không phải quân đi lấn chiếm phải tự nhận mình là "quân nước lạ", mà chính nước bị tấn công và mất biển đảo lại che mặt giùm cho quân xâm lược và bịt mắt chính dân mình bằng từ ngữ "quân nước lạ". Họ tự xóa luôn cả sử sách, bia mộ của các tử sĩ, cấm ngặt dân mình tưởng niệm, tất cả chỉ để "lãnh đạo nước lạ" khỏi bực mình.

Cũng có những Lê Chiêu Thống

Và điểm tương đồng khác làm nhiều người giật mình là các khuôn mặt Lê Chiêu Thống ở cả hai nước, những kẻ dựa vào mẫu quốc để cai trị và sống phè phỡn trong phần đất được thiên triều giao cho. Sau khi truất phế Yanukovych, người dân Ukraina mới khám phá ra nhân vật này - vốn là một cựu bí thư đảng cộng sản thời Liên Xô, sống xa hoa tới mức nào và đã tẩu tán khoảng 37 tỷ USD chỉ trong khoảng 5 năm nắm quyền và mang cả nước đi làm chư hầu cho Mátxcơva. Tệ hơn nữa, nay Yanukovich, sau khi bỏ chạy sang Nga, đang công khai thỉnh cầu hoàng đế Putin đem quân vào Ukaina để “đưa em về làm vua trở lại”. Người Việt gọi đó là rước voi về dày mả tổ!

Hiện tượng này không khác gì lắm phái đoàn Việt Nam do Tổng bí thư Nguyễn Văn Linh, Thủ tướng Đỗ Mười, cố vấn tối cao Phạm Văn Đồng dẫn đầu, lễ mễ sang Thành Đô năm 1990 để xin Giang Trạch Dân và Lý Bằng cho làm chư hầu trở lại. Các Lê Chiêu Thống thế kỷ 20 này có cùng não trạng "Thà mất nước chứ không mất đảng". Và kể từ đó đến nay các thế hệ Lê Chiêu Thống mới cứ nối tiếp nhau cai trị đất nước Việt Nam.

Còn 2 dân tộc có giống nhau không?

Dưới thời Liên Xô, Stalin trừng phạt cả nước Ukraina khi họ từ chối vào hợp tác xã bằng cách tịch thu và chở tất cả lương thực ra khỏi nước. Kết quả là một nạn đói kinh hoàng với hàng triệu người chết trên mảnh đất được gọi là "vại bánh mì của Âu Châu" này. Kinh nghiệm tang thương đó còn hằn sâu trong ký ức cả dân tộc Ukraina. Ngay cả những người gốc Nga bị hay được các lãnh đạo Liên Xô cho di dân đến sống tại Ukraina phần lớn cũng không muốn nước này rơi trở lại vào vòng tay của nhà độc tài Putin, người từng là chỉ huy trưởng an ninh tình báo KGB tại Ukraina thời Liên Xô.

Và thế là trong nước, toàn dân Ukraina dùng phương pháp đấu tranh bất bạo động để vô hiệu hóa công an và truất phế tên thái thú cho Nga là Yanukovych. Và để chống lại bàn chân xâm lược của ngoại bang, người dân Ukraina biết tận dụng sự phẫn nộ của thế giới trước thái độ ngang ngược, bất chấp luật pháp quốc tế của Putin, để tạo áp suất buộc kẻ độc tài phải dừng bước. Họ nhắc lại các ký kết năm 1994 với các nước phương Tây, trong đó các nước tự do cam kết bảo vệ chủ quyền của Ukraina để đánh đổi bằng việc Ukraina không giữ các vũ khí nguyên tử do Liên Xô để lại nữa. Một thỏa thuận mới giữa Cộng Đồng Âu Châu và chính phủ lâm thời Ukraina cũng vừa được ký kết ngày 21/3/2014. Nghĩa là khi quân đội Ukraina đã bị Yanukovych phá nát theo ý của Mátxcơva, chính phủ và người dân Ukraina biết vận dụng sức quốc tế để đối đầu với Putin.

Còn tại Việt Nam, trong nước bất cứ ai đụng đến "quân nước lạ xâm lược", họ liền bị công an đánh tả tơi, bị ném vào trại phục hồi nhân phẩm, bị đuổi nhà đuổi học, và bị xử tội... trốn thuế. Bên ngoài nước, dù có đầy những lời mời của các nước chung quanh để cùng đối phó với "quân nước lạ xâm lược", cùng đưa Bắc Kinh ra tòa quốc tế, thì các Yanukovych của Việt Nam nhất định từ chối. Giới lãnh đạo Hà Nội chỉ muốn nói chuyện trong vai chư hầu với thiên triều, đúng như lệnh của Bắc Kinh.

Trong những ngày đầu năm 2014, dân tộc Ukraina đã đồng lòng gửi đi một thông điệp rất rõ ràng cho Mátxcơva: Họ cương quyết không chấp nhận sống kiếp chư hầu cho ngoại bang, và nhất định không để bị cai trị bởi những thái thú như Yanukovych nữa.

Còn dân tộc Việt Nam chúng ta thì sao?

Reader's Comment
3/26/201403:57:25
Guest
Dan toc VN thoat khoi bon tay sai de quoc tu ban nay Lai bi bon tham quyen ham danh cai tri.qua dau long Cho VN
Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.