Hôm nay,  

Nam Điếu Cày - Bắc Tổ Yến

06/12/201100:00:00(Xem: 8216)

Nam Điếu Cày - Bắc Tổ Yến

Trần Giang

Vào thời điểm Thế Vận Hội Bắc Kinh 2008, Ngải Vị Vị (Ai Wei Wei), nhà họa kiểu vận động trường hình tổ yến, được cả thế giới biết đến tài năng nghệ thuật của ông. Nhưng ròng rã suốt mấy tháng qua, cả thế giới lại tập trung theo dõi và khâm phục ông Ngải mà lần này không phải vì một công trình nghệ thuật mới. 

Vào tháng 4/2011, khi ra phi trường đi Hồng Kông, ông bị công an chận lại và bắt giữ 81 ngày liền tại một “địa điểm miễn tiết lộ”. Lập tức làn sóng phản đối dữ dội từ các tổ chức nhân quyền quốc tế và nhiều chính phủ các nước tự do bùng lên đến độ nhà cầm quyền Bắc Kinh đành phải thả ông về nhà. Kể từ đó, mọi thủ thuật xách nhiễu trong kho bài bản của công an được đem ra áp dụng lên vợ chồng ông Ngải nhưng vẫn không bịt miệng ông được. Thế là vào đầu tháng 11, nhà cầm quyền “bất ngờ phát hiện” và phạt ông tội trốn thuế suốt bao nhiêu năm qua. Số tiền phạt lên đến 15 triệu quan, tức khoảng 2,4 triệu mỹ kim.

Bản tin này làm nhiều người Việt liên tưởng đến nhà yêu nước can đảm Điếu Cầy của Việt Nam. Khi không dám truy tố ông về tội dẫn đầu cuộc phản đối Trung Quốc xâm lược vào cuối năm 2007, giới lãnh đạo Việt Nam “bất ngờ phát hiện” anh thiếu thuế cho thuê nhà. Tòa nhất định không xét đến thỏa thuận đã có giữa anh Điếu Cầy và người thuê. Tòa cũng nhất định phải phạt tù chứ không cho đóng phạt. Khi hạn tù thiếu thuế đã mãn, giới lãnh đạo Việt Nam lại “bất ngờ phát hiện” anh Điếu Cầy có tội tuyên truyền chống chế độ theo điều 88 từ trước cả khi thiếu thuế và tiếp tục giam anh trong tù. Một năm sau đó, công an cũng “bất ngờ” nhắc sơ tới việc anh “bị mất tay” trong tù!

Trở lại chuyện Trung Quốc. Ông Ngải Vị Vị không phải nạn nhân duy nhất của trò truy thuế bất ngờ. Trong một bài thuyết giảng cho các cán bộ đặc biệt tại Học Viện Nghiên Cứu Chiến Lược Quốc Phòng Quốc Gia (Trung Quốc), Thiếu Tướng Jin Yanan xác nhận khi mắc cỡ với thế giới bên ngoài, Bắc Kinh thường kết án các nạn nhân về tội kinh tế. Riêng lần này, phát ngôn nhân Bộ ngoại giao, Hồng Lỗi, cũng chai mặt khẳng định “ông Ngãi trốn thuế nhiều lắm từ lâu rồi”. Dân chúng Trung Quốc, đặc biệt là dân mạng lập tức đặt câu hỏi vậy tại sao suốt bao năm qua cán bộ các ban ngành không hề biết, không hề phạt, mà chỉ “bất ngờ phát hiện” khi ông lên tiếng phản đối chính sách đàn áp nhân quyền của giới lãnh đạo Trung Quốc?

Thật vậy, ngay trong thời điểm Thế Vận Hội 2008, ông đã tận dụng cơ hội có sự chú ý của thế giới để lên tiếng cho nhân quyền, đặc biệt là quyền tự do ngôn luận tại Trung Quốc. Ông dùng chính buổi lễ phát bằng khen thưởng do Thủ tướng Ôn Gia Bảo chủ tọa để phát biểu về nhu cầu tôn trọng nhân quyền tại Trung Quốc. Từ đó đến nay, bất kể các phủ dụ, đe dọa, và trừng phạt dùng đủ loại hình thức nghệ thuật để lên tiếng. Các hình ảnh được nhắc đến nhiều nhất là: một đoạn phim quay cảnh ông thả từng lục bình cổ cho vỡ toang dưới đất mà nhiều người cho rằng ám chỉ đã đến lúc chế độ độc tài cổ kính cần phải ra đi; một hình chụp cảnh ông chỉ che thân bằng một tấm tã trẻ em và hàng chữ đặt tên cho bức tranh mà nếu người xem đọc theo tiếng Quan Thoại sẽ cùng tiếng phát âm với câu “..éo mẹ Trung ương đảng Cộng sản”; một bức hình chụp cảnh chính ông ngồi trần truồng bên cạnh 4 bà mập phì cũng trần truồng để mô tả tính hưởng thụ, tính “lợn” của giới tư bản đỏ; vợ chồng ông lập một công ty chính thức có tên là Phát Triển Văn Hóa Giả Tạo; Mỗi “tác phẩm” của ông, dù ở dạng nào, cũng đều tạo một làn sóng lớn của hàng trăm triệu người ủng hộ và hả hê truyền tay nhau.

Chính vì vậy, chỉ trong vòng 3 tuần sau khi có tin ông bị phạt thuế, đã có gần 30.000 người tìm đủ mọi cách gởi tiền đến cho ông để đóng phạt, từ các phương tiện gởi tiền qua Internet, đến các dịch vụ giao tiền tận nhà, chuyển thẳng vào trương mục ngân hàng, chuyển qua máy fax, qua điện thoại, và ngay cả xếp tiền giấy thành máy bay phóng qua tường vào sân sau nhà ông. Hầu hết các lời nhắn đi kèm với tiền đều ghi rõ, như “Tôi cho người công dân đáng kính nhất Trung Quốc mượn số tiền này để đóng thuế”, hay “Tôi cho ông Ngải vay số tiền này trong 99 năm rồi trả lại”, ... Sở dĩ các lời nhắn đều ghi đây là tiền cho mượn vì dân chúng đã biết công an chuyên giăng bẫy để truy tố về tội “gây quỹ bất hợp pháp”. Cũng có một số nhà kinh doanh ngỏ ý cho ông mượn những khoản tiền lớn nhưng ông từ chối và chủ ý muốn mượn từng món nhỏ từ thật nhiều đồng bào của ông. Hiện nay ông Ngãi Vị Vị đã có hơn một nửa tổng số tiền phạt, tức khoảng 8 triệu quan, để đóng tiền thế chân trong lúc kháng án.

Khi cả trò truy tố tội thuế cũng trở thành phản tác dụng, vào ngày 30/11/2011, công an bèn xông vào lục soát nhà ông Ngải và bắt giữ ông về tội chụp hình dâm ô, tức bức hình các ông bà tư bản đỏ trần truồng nêu trên. Cùng ngày, tổ hợp luật sư chuyên cố vấn cho ông, đặc biệt là luật sư Pu Zhiqiang cũng bị công an xông vào khám xét, hăm dọa. Vợ ông là bà Lu Qing (Lữ Thanh) bị bắt lên đồn công an khu vực tra khảo hơn 3 giờ liền vì bị “nghi ngờ phạm tội hình sự” nhưng cho tới lúc được thả về vẫn không có ai cho bà biết mình bị nghi ngờ về tội gì. Đa số dân mạng tin rằng cả đồn công an đều biết bà chẳng có tội gì cả.

Chiều hướng hiện nay cho thấy Bắc Kinh càng cố tìm các thủ đoạn mới, bất chấp mức độ thấp hèn, để uy hiếp vợ chồng ông Ngải Vị Vị, dân chúng càng vây quanh ông đông hơn; và cuộc chiến giữa dân chúng mà ông Ngải là mũi nhọn chống lại cường quyền càng lan rộng hơn. Những người ủng hộ ông nhanh chóng chuyển các tin tức mới nhất ra thế giới bên ngoài và nhờ đó, uy tín của ông đối với thế giới ngày càng cao. Trong tuần lễ cuối tháng 11/2011 tạp chí rất nặng ký của Hoa Kỳ, Foreign Policy, xếp hạng ông Ngải Vị Vị thứ 18 trong số 100 nhà tư tưởng lớn hiện nay trên toàn cầu. Với sự ủng hộ từ trong ra ngoài và dội ngược vào trong như vậy, ông Ngải muốn mở rộng và kéo dài cuộc tranh đấu Bất Bạo Động bằng cách chủ động đưa vụ “tội trốn thuế” ra tòa.

Sự kiện Ngải Vị Vị có lẽ nhắc nhở người Việt chúng ta không nên xem tất cả dân chúng Trung Quốc là kẻ thù. Chính họ cũng là nạn nhân của thiểu số lãnh đạo Bắc Kinh mà mức độ ác và độc chẳng thua kém gì các đồng chí đàn em tại Hà Nội. Người dân Trung Quốc cũng ao ước được sống với tự do, nhân quyền, nhân phẩm như người Việt Nam.

Điểm hệ trọng thứ nhì, rõ ràng sức mạnh của ông Ngải Vị Vị đến từ những vòng người dầy đặc đang bao quanh ông. Và cũng chính những vòng ủng hộ nhiệt thành này đã thu hút sự quan tâm và hỗ trợ của thế giới.

Biết được điều đó, chúng ta lại càng thấy thương và xót cho anh Điếu Cầy của tất cả người Việt Nam chúng ta.

Ý kiến bạn đọc
07/12/201104:27:41
Khách
Mỵ dân, bịp người không hiểu biết chính trị. Nước Mỹ cũng thối bỏ mẹ !!
09/12/201107:34:05
Khách
Đồng Chí Nguyễn Hùng là Công An mạng của Cộng Sản hả .Bọn Cộng Sản rất ngu và rẻ tiền ở đâu cũng lòi đuôi cáo ra .
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.