Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Biến Cố Bệnh Than-anthrax

20/10/200100:00:00(Xem: 4802)
Bệnh Than-Anthrax đang xuất hiện tại Hoa Kỳ, từ Florida, Nữu Ước, Hoa Thịnh Đốn tới Nevada, trong đó một người đã bị thiệt mạng ở bang Florida. Đây là trường hợp đầu tiên có người chết vì bệnh Than, kể từ năm 1976, tại Mỹ. Biến cố bệnh Than bây giờ đang gây nhiều sôi nổi.

Bệnh Than là bệnh nhiễm trùng cấp tính do trực khuẩn Bacillus Anthracis sản xuất vi trùng bào tử (bacterial spores). Bào tử ví như hạt giống cực kỳ nhỏ, có vỏ, chỉ có thể nhìn được bằng kính hiển vi, chứa đựng mầm mống trực khuẩn Than. Ngày trước, bệnh Than thường thấy ở súc vật hoang dã hay súc vật chăn nuôi trong nông trại như bò, cừu, dê, lạc đà, hươu và một số động vật ăn cỏ. Nhưng đặc biệt loài người cũng bị trực khuẩn Than tấn công. Bào tử vi trùng Than có thể sống lẫn lộn dưới đất lâu cả nửa thế kỷ.

Lý do ngày nay người ta đặc biệt lưu tâm bệnh Than là bởi có liên hệ tới chiến tranh vi trùng hay khủng bố. Bộ Quốc Phòng Mỹ đã từng đề nghị chích ngừa bệnh Than cho quân đội hiện dịch khi nghi ngờ có chiến tranh vi trùng bệnh Than.

Vậy bệnh Than xuất hiện ở đâu"
Từ những vùng chăn nuôi súc vật như miền Nam và Trung Mỹ, Đông và Nam Âu Châu, Á Châu, Phi Châu, Caribbean và Trung Đông.

Có 3 thứ bệnh Than:
Bệnh ngoài da, hít qua bộ máy hô hấp vào phổi, hay vào đường ruột.

Vi trùng B. Anthracis sản xuất bào tử truyền sang người khi chạm phải xác súc vật chết vì bệnh Than hay hít phải bào tử qua đường hô hấp. Vi trùng Than cũng có thể vào đường ruột vì đồ ăn không nấu chín.

Tuy nhiên, ngày nay, ở những nông trại, súc vật bị bệnh Than hầu như rất hiếm tại Mỹ.

Trong chiến tranh vi trùng hay khủng bố, bệnh Than xuất hiện ở da nếu tay xây xát hay có vết thương ngoài da và chạm phải bào tử trực khuẩn Than. Bị bệnh Than qua ngả hô hấp khi chúng ta hít phải bào tử trực khuẩn Than. Bụi bào tử trực khuẩn Than từ 1 tới 5 microns bay trong không khí khi bào tử bị rải trong không trung có thể lan rộng một diện tích hàng chục cây số. Bào tử trực khuẩn Than rải ban đêm có sức mạnh hơn ban ngày, vì ánh sáng mặt trời có khả năng giảm hiệu lực vi trùng Than rất đáng kể.

Trái lại, trong nông trại, bệnh Than ăn vào da là do đụng chạm ngoài da, lông thú hay súc vật chết vì bệnh Than. Chỉ 2-3 ngày sau, trực khuẩn Than gây những vết mụt da đỏ, ngứa, biến thành bọc nước, thấm máu và lớn dần. Đôi khi có đốm đen ở giữa. Vì những đốm đen như than nên người ta gọi là bệnh Than.

Tuy nhiên, bệnh Than không thể truyền nhiễm trực tiếp từ người này sang người khác. Ít ra mỗi người phải hít tới 8 ngàn bào tử trực khuẩn Than mới xuất hiện triệu chứng bệnh trong đường phổi.

Triệu chứng:
Khi hít phải bào tử Than, trực khuẩn sinh triệu chứng chia làm 2 giai đoạn. Giai đoạn 1 xuất hiện khi đại thực bào (macrophages) đem bào tử Than tấn công hạch bạch huyết trong lồng ngực rồi làm mủ, nhiễm trùng sưng thũng và chảy máu. Triệu chứng bệnh có thể nhầm lẫn với cúm như nóng nhẹ, mệt mỏi, đau nhức mình mảy, ho không đờm, có lúc nặng ngực. Nếu thấy bệnh xuất hiện nhanh, đồng loạt, một lúc tấn công nhiều người trong cùng một môi trường nơi làm việc là phải nghi ngờ bệnh Than. Định bệnh gồm chụp hình phổi, cấy vi trùng trong máu và thử đờm. Bệnh nhân trong giai đoạn 1 có hy vọng chữa khỏi.

Trong giai đoạn 2, bệnh nhân thấy khó thở và mặt tái. Áp huyết hạ thấp và bị kích động (shock) vì cơ thể mất nước lẹ, ra nhiều mồ hôi ra. Bệnh nhân muốn nghẹt thở vì hạch bạch huyết nở lớn trong họng hay cuống phổi. Bệnh nhân bị nóng. Bao phổi có nước. Trực khuẩn Than nhiễm vào máu và trong vòng 24 giờ sau, sẽ tử vong. Lúc này độc tố lên cao trong máu và mặc dầu bệnh nhân được điều trị tối đa, cũng vẫn có thể bị tử vong.

Điều trị:
Gồm nhiều loại trụ sinh, như Penicilline chích vào thịt. Đôi khi kèm theo Streptomycine. Có trường hợp dùng Erythromycine hay Vancomycine. Nhưng thuốc tốt nhất là Cipro hay Doxycycline.

Chủng ngừa bệnh Than:
Ra đời đầu tiên từ 1970. Quân đội Hoa kỳ được chích ngừa bệnh Than trong thời kỳ chiến tranh ở Vịnh Persian trước đây. Nhưng bình thường thuốc chủng ngừa bệnh Than được sử dụng trong những điều kiện như sau: chủng ngừa cho những ai phải làm việc trực tiếp với vi trùng bệnh Than, những người làm việc đụng chạm da thú, lông thú, sản phẩm súc vật nghi ngờ có bào tử bệnh Than và tất nhiên cho nhân viên quân sự trong trong thời kỳ chiến tranh vi trùng.

(Ghi chú: bài này viết với mục đích nâng cao kiến thức, không dùng để tự trị liệu. Nếu bạn có thắc mắc về tình trạng sức khoẻ hay thuốc men, xin hỏi bác sĩ gia đình).

Bác sĩ Trần Mạnh Ngô, M.D., Ph.D., F.A.A.F.P.
E-mail: nmtran@hotmail.com; Điên thoại: (714) 547-3915.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng - chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến - Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường
Lời dịch giả: Đây là bức tâm thư của cựu tổng thống George W. Bush gởi người dân Mỹ trong lúc cả nước đang sôi sục sau cái chết của George Floyd.
NYC với mình như căn nhà thứ hai, thế mà đã hơn một năm rồi mới lên lại. Thường thì hay lên mùa Giáng Sinh, hay Tháng Hai mùa đông để coi tuyết ở Central Park, và tháng Mười Một để coi lá vàng. Lần nầy chỉ mới tháng ba, nhưng có lý do
Xúc động với kỷ niệm. Thơ và nhạc đã nâng cảm xúc về những cái đẹp mong manh trong đời... Đêm Nhạc Người Về Như Bụi, và buổi ra mắt Tuyển Tập 39 Văn Nghệ Sĩ Tưởng Nhớ Du Tử Lê đã hoàn mãn hôm Thứ Ba 14/1/2019.
chiều rớt/xanh/ lưỡi dao, tôi khứng! chờ ... mưa tới. Hai câu cuối trong bài “chiều rớt/xanh/lưỡi dao” anh viết cuối tháng 9/2019 như một lời giã biệt. Và, cơn mưa chiều 7.10.2019 đã tới, anh thay áo mới chân bước thảnh thơi trở về quê cũ. Xin từ biệt anh: Du Tử Lê!
trong nhiều năm qua, lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng trưởng ở mức hai con số, nhưng tỷ lệ quay trở lại thấp (chỉ từ 10% đến 40%) . Chi tiêu của khách du lịch quốc tế tại Việt Nam không cao
Theo bảng xếp hạng chỉ số cảm nhận tham nhũng của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế năm 2018, Việt Nam đứng hạng 117/ 180 với mức điểm 33/100. Bao giờ mà chế độ hiện hành vẫn còn tồn tại thì “nạn nhũng nhiễu lạm thu” sẽ vẫn còn được bao che và dung dưỡng khắp nơi, chứ chả riêng chi ở Bộ Ngoại Giao
Chính phủ Hoa Kỳ đã hứa tài trợ 300 triệu đô la để làm sạch môi trường bị nhiễm chất độc da cam của phi trường Biên Hòa và hôm 5 tháng 12 là bắt đầu thực hiện việc tẩy rừa tại khu vực này, theo bản tin hôm 6 tháng 12 của báo Tuổi Trẻ Online cho biết như sau.
Hơn 1.000 người có thể đã bị giết bởi lực lượng an ninh ở Iran trong các cuộc biểu tình gần đây, theo một quan chức cấp cao của bộ ngoại giao cho biết hôm Thứ Năm
Bốn người được báo cáo đã bị giết chết hôm Thứ Năm sau một vụ cảnh sát rượt đuổi qua nhiều quận đã kết thúc trong trận đấu súng trên đường Miramar Parkway theo sau một tên cướp có vũ khí tại Coral Gables, tiểu bang Florida.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.