Hôm nay,  

Thách Thức Sức Khỏe Lớn Nhất Mà Phụ Nữ Phải Đối Mặt Ở Độ Tuổi 50 Là Gì?

21/06/202400:00:00(Xem: 1963)

suc khoe phu nu
Theo các bác sĩ và chuyên gia, phụ nữ bước vào độ tuổi 50 nên duy trì chế độ dinh dưỡng lành mạnh và tập thể dục nhẹ nhàng, điều độ để giữ sức khỏe và giảm bớt những triệu chứng khó chịu của mãn kinh. (Nguồn: pixabay.com)

Có lẽ không có giai đoạn nào trong cuộc đời trưởng thành của phụ nữ mang lại nhiều thay đổi đáng kể về sức khỏe như ở độ tuổi 50.
 
Ở Hoa Kỳ, độ tuổi mãn kinh trung bình là 51 tuổi. Cả giai đoạn mãn kinh lẫn những năm tiền mãn kinh đều gây ra nững thay đổi ảnh hưởng đến nhiều hệ thống khác nhau trong cơ thể. Tuy nhiên, nhiều phụ nữ không chuẩn bị sẵn tâm lý cũng như cách đối phó với những thay đổi này.
 
Asima Ahmad, một chuyên gia về nội tiết sinh sản và vô sinh và là y sĩ chính của Carrot Fertility, cho biết: “Phần lớn phụ nữ không biết trước những gì sẽ xảy ra. Rồi đến khi các triệu chứng bắt đầu xuất hiện, họ cũng không thực sự hiểu rõ tiền mãn kinh và mãn kinh có gì khác biệt.
 
Mãn kinh có 4 giai đoạn: Premenopause (trước khi mất kinh), Perimenopause (sắp sửa mất kinh), Menopause (hết kinh) và Postmenopause (sau khi tắt kinh). Mãn kinh (hay hết kinh, menopause) là khi phụ nữ mất kinh trong ít nhất một năm. Còn tiền mãn kinh (perimenopause, sắp sửa mãn kinh) là giai đoạn ngay trước khi mãn kinh, thời điểm phụ nữ bắt đầu trải qua các triệu chứng liên quan đến việc cơ thể dần giảm sản xuất estrogen.

Ahmad giải thích: “Ở mỗi phụ nữ, quá trình mãn kinh có thể diễn ra hơi khác nhau một chút.” Thời gian ảnh hưởng trung bình là 7.4 năm, nhưng có thể kéo dài từ 14 đến 20 năm đối với một số người. Nhưng đây cũng là giai đoạn quan trọng có những thay đổi đối với sức khỏe tim mạch và chuyển hóa các chất trong cơ thể phụ nữ.
 
Kathryn Lindley, bác sĩ tim mạch tại Trung Tâm Y Khoa Đại Học Vanderbilt, cho biết: “Mãn kinh là một phần không thể tránh khỏi của cuộc sống. Tôi nghĩ đó là một cơ hội để đánh giá sức khỏe tim mạch của mình về sau này.” Lindley cho biết, mãn kinh không chỉ ảnh hưởng đến chu kỳ kinh nguyệt mà còn tác động đến sức khỏe tim mạch và sự chuyển hóa các chất trong cơ thể. Huyết áp, cân nặng, đường huyết, và cholesterol cũng bắt đầu tăng lên, làm tăng nguy cơ bị đau tim, suy tim và đột quỵ.
 
Cảm giác khi lên cơn đau tim ở phụ nữ có thể khác với nam giới, nên phụ nữ cần phải làm quen với các triệu chứng đau tim. Nguy cơ bị đột quỵ ở phụ nữ thậm chí còn cao hơn so với đau tim, nên việc biết rõ những dấu hiệu của đột quỵ cũng rất quan trọng.
 
May mắn thay, có rất nhiều phương pháp điều trị cho hầu hết các triệu chứng của mãn kinh và giúp giảm các yếu tố dẫn đến nguy cơ mắc bệnh tim mạch. Nhưng không có một phương pháp nào hiệu quả cho tất cả mọi người. Đôi khi chúng ta cần phải thử mới biết phù hợp hay không. Quan trọng là phải tìm được bác sĩ hoặc chuyên gia chăm sóc sức khỏe phù hợp.
 
Nhiều phụ nữ may mắn khi có thể thoải mái tâm sự về các triệu chứng tiền mãn kinh với bác sĩ của họ. Nhưng vào năm ngoái, một cuộc khảo sát của Carrot Fertility, công ty của Ahmad, cho thấy cứ 3 người được hỏi thì có một người cho biết họ chưa từng thảo luận về vấn đề mãn kinh với bác sĩ của mình.
 
Cần nói chuyện sớm với bác sĩ của mình để nhận được sự chăm sóc và hỗ trợ tốt nhất trong giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh.
 
Và dù có thể gây ra nhiều sự thay đổi khó chịu, giai đoạn tiền mãn kinh không kéo dài mãi mãi. Sau cơn mưa trời lại sáng, cuối cùng mọi thứ sẽ dần ổn định trở lại.
 
Ứng phó với mãn kinh và chăm sóc sức khỏe tình dục
 
Khi nghe đến “mãn kinh,” điều đầu tiên nhiều phụ nữ nghĩ đến thường là những cơn nóng khó chịu (hot flashes). Nhưng tiền mãn kinh và mãn kinh có thể liên quan đến rất nhiều các triệu chứng khác nữa mà quý vị có thể chưa nhận ra.
 
Ngoài những cơn nóng bừng khó chịu, các triệu chứng của mãn kinh còn là sự thay đổi mức năng lượng trong cơ thể, bị mệt mỏi, khó tập trung, khó ngủ, trầm cảm, những chỗ dễ tập trung mỡ trong cơ thể cũng thay đổi, rụng tóc, sạm da và xương cũng yếu đi. Các triệu chứng về cảm xúc thường thấy là dễ phát quạu, hay rầu rĩ và lo lắng.
 
Chưa hết, vì cơ thể bị mất estrogen, phụ nữ sẽ dễ bị khô âm đạo, đau lúc giao hợp. Khoảng 17 đến 45% quý bà cho biết họ bị đau khi giao hợp trong thời gian này, và con số thực tế có thể còn cao hơn nhiều.
 
Không phải tất cả phụ nữ đều gặp phải tất cả các triệu chứng này khi bước vào giai đoạn tiền mãn kinh, nhưng đây là tình trạng thường gặp đối với hàng triệu phụ nữ.
 
Vì có nhiều thay đổi xảy ra do cơ thể bị mất estrogen, nên liệu pháp hormone có thể là một lựa chọn điều trị quan trọng. Đáng tiếc là vào năm 2002, có một nghiên cứu lớn đã bị hiểu lầm, nên nhiều năm sau đó người ta lo ngại và né tránh sử dụng liệu pháp hormone.
 
Đúng là liệu pháp hormone không phù hợp với tất cả mọi người, và cũng đi kèm một số nguy cơ như bất kỳ liệu pháp điều trị nào khác. Nhưng đối với đại đa số quý bà, quý cô ở độ tuổi 50, lợi ích mà hormone therapy mang lại vẫn lớn hơn nhiều so với nhược điểm.
 
Dù vậy, liệu pháp hormone cũng không phải là thuốc chữa bách bệnh. Nhiều người có thể sẽ cần kết hợp liệu pháp hormone với các phương pháp điều trị khác, bao gồm việc sử dụng các chất bôi giúp trị khô bên trong (vaginal lubricants), các liệu pháp điều trị những cơn hot flashes như các loại thuốc chống trầm cảm (SSRI) hoặc thay đổi cách ăn mặc, chẳng hạn như mặc quần áo thoáng mát và tránh các loại đồ ăn, thức uống có thể khiến các triệu chứng trở nặng.
 
Nhiều phụ nữ có thể còn bị chứng hay quên, nhưng nếu không quá nặng thì không cần lo lắng. Còn nếu thấy thật sự rất khó để tập trung hoặc ghi nhớ, đó có thể không phải là triệu chứng mãn kinh, mà là dấu hiệu của bệnh đãng trí. Quý vị nên đi khám bác sĩ để được điều trị đúng bệnh.
 
Cuối cùng, trong giai đoạn sau khi mãn kinh (postmenopausal), cơ thể phụ nữ bắt đầu bị nhẹ xương, cơ bắp mất sự săn chắc, mỡ thì dễ tích tụ. Quý vị nên sớm đi kiểm tra mật độ xương để phát hiện ngay những thay đổi và kịp thời điều trị. Điều quan trọng là quý vị nên thường xuyên tập thể dục (nên chọn các bài tập nhẹ nhàng để tránh bị chấn thương) và bổ sung đầy đủ vitamin D và canxi.
 
Sức khỏe tim mạch, chuyển hóa các chất trong cơ thể và sức khỏe bộ não
 
Điều cần thiết là quý vị nên nói chuyện với bác sĩ của mình, để được kiểm tra sức khỏe tim mạch, tiểu đường, huyết áp cao và cholesterol.
 
Theo nhiều chuyên gia, nếu trước đây quý vị không tập thể dục, bây giờ quý vị nên tập thể dục. Nếu trước đây không quan tâm đến chế độ dinh dưỡng, thì giờ đây quý vị cũng cần phải cân nhắc lại việc ăn uống của mình. Chế độ dinh dưỡng thường được các bác sĩ khuyến nghị nhất là chế độ Địa Trung Hải (Mediterranean diet): ăn nhiều trái cây, rau quả, các loại hạt có vỏ cứng và đặc biệt là dầu olive, đồng thời ăn ít chất béo (thường chỉ ăn các chất béo có trong dầu olive và acid béo Omega-3), đường và các loại đồ ăn làm sẵn.
 
Có lẽ một trong những điều làm phiền lòng phụ nữ nhất là chuyện tăng cân khi mãn kinh. Nguyên nhân chính là do sự thay đổi trong quá trình chuyển hóa các chất trong cơ thể của quý vị. Đó cũng là lý do tại sao việc tập thể dục và chế độ dinh dưỡng lành mạnh càng trở nên quan trọng hơn khi phụ nữ bước vào độ tuổi 50.
 
Vận động cơ thể và ăn uống điều độ không chỉ giúp quý vị bảo trì được dáng dấp mà còn giữ được sức khỏe tim mạch, đường huyết và huyết áp của mình. Sức khỏe tim mạch cũng có liên quan chặt chẽ với sức khỏe não bộ, vậy nên quý vị cũng sẽ bảo vệ được sức khỏe của bộ não. Bớt ăn mặn (ăn ít muối lại) sẽ không bị huyết áp cao, vì muối khiến cơ thể tích nước, làm tăng áp lực trong mạch máu. Nếu bị ngủ ngáy nghẹt thở (sleep apnea), quý vị cũng nên tìm cách điều trị, vì bệnh này làm tăng nguy cơ bị huyết áp cao và các bệnh tim mạch.
 
Tóm lại, phụ nữ ở độ tuổi 50 phải đối mặt với rất nhiều thay đổi sức khỏe, nhưng nếu hiểu được tình trạng sức khỏe của bản thân và biết cách ứng phó, quý vị sẽ có thể giảm bớt các triệu chứng và nguy cơ bệnh tật. Hãy luôn duy trì lối sống lành mạnh, thăm khám bác sĩ định kỳ và không ngần ngại chia sẻ mọi vấn đề sức khỏe để được hỗ trợ kịp thời. Vì sức khỏe tốt chính là nền tảng của cuộc sống viên mãn - mạnh khỏe, tự tin và yêu đời.
 
VB biên dịch
Nguồn: “This is the biggest health challenge women face in their 50s” được đăng trên trang Nationalgeographic.com.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Marian Cleeves Diamond (1926-2017) là nữ khoa học gia người Mỹ chuyên về não. Bà và nhóm làm việc của bà lần đầu tiên đã công bố bằng chứng cho thấy não có thể thay đổi theo kinh nghiệm và cải thiện theo sự bồi bổ, điều mà ngày nay gọi là khả năng thay đổi của hệ thần kinh để đáp ứng với kích thích bên trong và bên ngoài (neuroplasticity), theo một bài viết đăng trên trang nhà Đại Học UC Berkeley.“Nghiên cứu của bà cho thấy tác động của việc bồi bổ lên sự phát triển của não – một sự hiểu biết đơn giản nhưng có sức mạnh mà đã thay đổi thế giới, từ cách chúng ta nghĩ về chính mình tới cách chúng ta nuôi dạy con cái của chúng ta,” theo giáo sư về sinh học của Đại Học UC Berkeley George Brooks, cũng là một đồng viện của bà Diamond. “Tiến Sĩ Diamond cho thấy về mặt cơ thể học, lần đầu tiên, những gì chúng ta hiện nay gọi là khả năng thay đổi để đáp ứng với kích thích bên trong và bên ngoài của não bộ.
Khi các biến thể mới của Covid đang lan rộng tại Hoa Kỳ, nhiều người sẽ cảm thấy lo lắng cho kế hoạch đi chơi hè của mình. Hướng dẫn mới từ CDC có thể khác một chút so với trước đây. Dưới đây là những điều cần biết nếu quý vị thấy lo lắng, hoặc nghĩ mình có thể bị nhiễm Covid-19 trong mùa hè này.
Khoảng 80 năm trước, ngay sau khi những liều penicillin đầu tiên được sử dụng, vi khuẩn đã bắt đầu tìm cách lẩn tránh, chống lại các loại thuốc kháng sinh (hay trụ sinh, antibiotic). Kể từ đó, cuộc chiến trường kỳ và khốc liệt giữa các loại vi khuẩn nguy hiểm và con người kéo dài đến tận ngày nay. Một nghiên cứu mới chỉ ra rằng, xét về những khía cạnh quan trọng, con người đang yếu thế trong cuộc chiến này.
Trong những tháng gần đây, hai loại thuốc Ozempic và Wegovy đã trở nên rất nổi tiếng vì giúp mọi người giảm cân nhiều và nhanh. Tuy nhiên, khi giảm cân trong một thời gian ngắn, một số người đã nhận thấy những thay đổi bất ngờ trong ngoại hình của mình, đặc biệt là khuôn mặt. Hiện tượng này được gọi là “mặt Ozempic” (Ozempic face).
Các bác sĩ tim mạch có thể sẽ có đánh giá khác nhau về độ tuổi của bệnh nhân trong việc quyết định liệu có nên làm bypass cho họ hay không. Hầu hết mọi người đều cho rằng bệnh nhân trên 80 tuổi không nên làm bypass cho tim vì kết quả thường không được khả quan như bệnh nhân ở độ tuổi trẻ hơn. Tuy nhiên, theo một nghiên cứu, suy nghĩ này nên được thay đổi, các bác sĩ không nên chỉ dựa vào tuổi tác mà từ chối phẫu thuật làm bypass cho bệnh nhân.
Một nghiên cứu mới đã tiết lộ về phản ứng miễn dịch của con người khi đối mặt với SARS-CoV-2 và các bệnh truyền nhiễm khác. Hơn bốn năm kể từ khi Covid-19 được tuyên bố là đại dịch với tổng số ca bệnh trên toàn thế giới vượt quá 775 triệu, các nhà khoa học đang làm sáng tỏ những phản ứng miễn dịch cụ thể giúp một số người dường như không bị nhiễm virus.
Các nhà nghiên cứu đã có phát hiện đáng chú ý về một loại protein mang tên UCP1, có khả năng truy ngược lại hơn 100 triệu năm về trước và vẫn giữ vai trò quan trọng trong cuộc sống hiện tại. Protein này hoạt động như một máy phát nhiệt, giúp cho các loài động vật có vú có thể sống trong những môi trường có khí hậu lạnh. 120 triệu năm trước, tổ tiên của các loài động vật có vú đã xuất hiện. Nhờ vào công nghệ gen hiện đại, các nhà nghiên cứu từ Đại học Stockholm và Viện Wenner-Gren đã có thể phân tích cấu trúc gen của protein UCP1 từ nhiều loài động vật. Nhờ đó, họ đã có thể tái tạo cách mà protein này được hình thành trong các tế bào sống và khảo sát sự hoạt động của phiên bản cổ đại UCP1 so với phiên bản hiện tại, đặc biệt là ở con người.
Để tìm hiểu thêm về các sinh hoạt sắp tới của Hội Ung Thư Việt Mỹ hoặc ghi danh cho các sinh hoạt, quý vị vui lòng liên lạc 714-751-5805, gửi email đến info@vacf.org, hoặc vào trang mạng www.vacf.org. Địa chỉ của văn phòng là 17150 Newhope Street, Suite 201, Fountain Valley, CA 92708.
Nhiều phụ nữ không nhận ra rằng những ly rượu, ly bia mà họ thường uống cùng bạn bè, hoặc để thư giãn trong “giờ nhậu của mẹ” (wine mom moment, một số bà mẹ thích nhâm nhi vài ly rượu hoặc lon bia để thư giãn sau khi bận rộn chăm sóc con cái và gia đình) có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư vú. Tuy điều này có vẻ không vui, nhưng lại là sự thật: Rượu, bia thực sự có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư vú.
Một hệ thống miễn dịch khỏe mạnh sẽ giúp bảo vệ cơ thể, chống lại bệnh tật và các tác nhân gây bệnh. Tuy nhiên, đối với 1/10 người và đa số là phụ nữ, hệ thống miễn dịch gặp trục trặc và tấn công các tế bào của cơ thể, gây ra hơn 80 loại bệnh tự miễn dịch, chẳng hạn như lupus, đa xơ cứng (multiple sclerosis) và bệnh phong thấp (rheumatoid arthritis). Một số nghiên cứu gần đây cho thấy phụ nữ thường mắc các bệnh tự miễn dịch nhiều hơn nam giới; nguyên nhân có thể là do có một cơ chế bị lỗi, khiến quá trình tắt nhiễm sắc thể (NST) X trong tế bào diễn ra không đúng cách. Trong các tế bào của phụ nữ, một trong hai NST X được tắt bớt hoạt động. Nếu quá trình này không diễn ra đúng cách, có thể dẫn đến các vấn đề liên quan đến hệ thống miễn dịch và góp phần vào sự phát triển của các bệnh tự miễn dịch.