Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Tại Sao Nước Mỹ Vẫn Chưa Có Nữ Tổng Thống?

20/03/202000:00:00(Xem: 1023)
 
1.h1.NU TONG THONG MY 01

Victoria Woodhull tranh luận về quyền bầu cử của phụ nữ trước Ủy Ban Tư Pháp Hạ Viện Hoa Kỳ vào năm 1871, hình vẽ lấy từ Illustrated Newspaper (vol. 31, no. 801) của Frank Leslie. (Nguồn: www.britannica.com )

 

Nước Mỹ có bản Tuyên Ngôn Độc Lập tuyên dương quyền bình đẳng của con người từ buổi bình minh dựng nước vào hậu bán thế kỷ 18. Mỹ là nước đa văn hóa, đa sắc tộc nên cũng là nước có nhiều tự do, dân chủ và bình đẳng nhất thế giới.

Năm 2008, nước Mỹ đã làm cả thế giới ngạc nhiên và thích thú vì lần đầu tiên trong lịch sử của Hiệp Chúng Quốc có một người Mỹ gốc Phi Châu làm Tổng Thống, Barack Obama.

Nhưng tại sao mãi đến nay, năm 2020, nước Mỹ vẫn chưa có một nữ tổng thống?
 
Từ Thực Tế Đời Thường Đến Văn Chương
 
Chuyện phụ nữ muốn làm tổng thống Mỹ không phải là điều mới lạ chỉ xảy ra trong chừng mươi năm qua với những nữ ứng cử viên sáng giá như bà Hillary Clinton trong cuộc bầu cử năm 2016, hay trong cuộc vận động tranh cử tổng thống trong năm 2020 với 6 nữ ứng cử viên, mà là chuyện đã từng xảy ra trong quá khứ trên thực tế và trong văn chương hư cấu.

Chuyện thực tế là vào năm 1872, Victoria Woodhull, nhà môi giới chứng khoán, chủ nhiệm báo, và cải cách xã hội, đã ra tranh cử tổng thống, trong thời điểm nửa thế kỳ trước khi phụ nữ Hoa Kỳ có quyền bầu cử, theo www.britannica.com cho biết. Woodhull cho biết ý định của bà ra tranh cử tổng thống trong lá thư gửi cho báo New York Herald vào ngày 2 tháng 4 năm 1870 rằng, “Trong khi những người khác tìm cách chứng tỏ rằng không có lý do chính đáng tại sao phụ nữ nên được đối xử trrong xã hội và chính trị như một người yếu kém hơn đàn ông, tôi mạnh dạn bước vào đấu trường chính trị và kinh doanh và thực thi các quyền mà tôi đã có. Do đó, tôi đòi quyền được phát ngôn cho những phụ nữ chưa được tự do của đất nước này. Bây giờ tôi tuyên bố mình là ứng cử viên Tổng Thống. Tôi nhận thức rõ ràng rằng khi đảm nhận vị trí này, tôi sẽ gợi lên sự chế giễu nhiều hơn là sự nhiệt tình ngay từ đầu. Nhưng đây là một kỷ nguyên của những thay đổi đột ngột và những bất ngờ đáng ngạc nhiên. Những gì có vẻ vô lý hôm nay sẽ chiếm lấy lĩnh vực quan trọng đối với ngày mai.”
 
Trong văn chương hư cấu còn nhiều hơn thực tế bởi đầu óc tưởng tượng của con người luôn luôn phong phú hơn hiện thực. Trong cuốn tiểu thuyết khoa học giả tưởng năm 1959, Alas, Babylon của nhà văn Pat Frank (bút hiệu của Harry Hart Frank), Tổng Thống Josephine Vannebuker-Brown, cựu Bộ Trưởng Y Tế, Giáo Dục, và Xã Hội, đã trở thành tổng thống Mỹ bởi vì bà là thành viên duy nhất của dòng kế thừa sống sót từ cuộc chiến tranh nguyên tử; cuốn tiểu thuyết này là một trong nhiều tiểu thuyết ngày tận thế của thời đại nguyên tử và luôn được xếp hạng trong danh sách 20 Truyện Ngắn Khoa Học Giả Tưởng của Amazon.com. Các tiểu thuyết khoa học giả tưởng khác có nhân vật tổng thống Hoa Kỳ gồm bộ Remnants năm 2001-2003 của K.A. Applegate; cuốn Sunstorm năm 2005 và The Light fo Other Days năm 2001 của Arthur C. Clarke và Stephen Baxter; cuốn Moonfall năm 1998 của Jack McDevitt; cuốn Red Planet Blues năm 2013 của Robert J. Sawyer; bộ tiểu thuyết khoa học giả tưởng lấy bối cảnh là một nền văn hóa phi pháp của một xã hội áp bức bị chi phối bởi kỹ thuật máy tính Eclipse Trilogy năm 1985, 1988, và 1990 của John Shirley; bộ tiểu thuyết Coyote năm 2002, 2004, 2005, 2007, 2008, 2009, 2010, và 2011 của Allen Steele; và tiểu thuyết Schrödinger's Cat Trilogy năm 1979 của Robert Anton Wilson.
Ngoài ra cũng có nữ tổng thống Hoa Kỳ trong tiểu thuyết phi khoa học giả tưởng Shall We Tell the President? (1977) và The Prodigal D daughter (1982), cả hai đều được viết bởi nhà văn Jeffrey Archer; cuốn First Hubby (1990) của Roy Blount Jr.; và cuốn The Woman President (2016) của Erwin Hargrove; trong The Prodigal D daughter, First Hubby, và The Woman President, nữ tổng thống có được vị trí của mình thông qua cái chết của cựu tổng thống. Archer đã truyền cảm hứng cho cuộc đời chính trị của nữ tổng thống Florentyna Kane và vươn lên làm tổng thống trong The Prodigal D daughter từ các cuộc bầu cử ngoài đời thực của Golda Meir, Margaret Thatcher và Indira Gandhi.

Cuốn tiểu thuyết Shall We Tell the President? cũng cùng nhà văn Archer, ban đầu có sự góp mặt của tổng thống Ted Kennedy, nhưng sau thành công của The Prodigal D Daughter và một cuốn sách trước đó có Kane trong kiếp trước, được gọi là Kane và Abel, nhân vật đã được đổi thành chủ tịch Kane trong các phiên bản sau. Cuốn tiểu thuyết HILLARY! của Michael Bowen: How America’s First Woman President Won The White House (2003) nói về nhiệm kỳ tổng thống hư cấu của chính trị gia thực Hillary Clinton.
 
Phải chăng phụ nữ Mỹ không tài giỏi bằng các đấng mày râu?
 
Chắc chắn là không! Bởi vì, Phụ nữ ở Mỹ không những làm được nhiều việc của nam giới mà còn làm tốt hơn nữa là khác. Bằng chứng là đội tuyển quốc gia bóng tròn nữ của Mỹ đã nhiều lần đoạt giải vô địch bóng đá nữ thế giới, trong khi đội tuyển quốc gia bóng tròn nam thì chưa, ít nhất nhiều thập niên gần đây. Phụ nữ Mỹ đã và đang đảm trách nhiều chức vụ cao cấp trong lập pháp và hành pháp, như đương kim Chủ Tịch Quốc Hội Nancy Pelosi và cựu Ngoại Trưởng Hillary Clinton. Còn nhiều và nhiều tấm gương tài ba lỗi lạc trong nữ giới ở Mỹ mà không làm sao kể hết.

Chuyện mới xảy ra còn nóng hổi là lần đầu tiên trong lịch sử Hoa Kỳ, trong cuộc vận động tranh cử tổng thống năm 2020 của Đảng Dân Chủ đã có ít nhất 6 phụ nữ tham gia. Đó là, Dân Biểu Liên Bang Tulsi Gabbard của Hawaii, Thượng Nghị Sĩ Liên Bang Elizabeth Warren của Massachusetts, TNS Liên Bang Amy Klobuchar của Minnesota, TNS Liên Bang Kirsten Gillibrand của New York, TNS Liên Bang Kamala Harris của California, và nhà tư vấn và nhà văn tâm linh Marianne Williamson. Nhưng cuối cùng thì chỉ còn 2 người đàn ông xắp xỉ bát tuần là cựu PTT Joe Biden và TNS Bernie Sanders của Vermont.

Chuyện trước đó là trong cuộc tổng tuyển cử năm 2016, cựu Ngoại Trưởng Hoa Kỳ Hillary Clinton chạy đua vào Tòa Bạch Ốc với tỉ phú Donald Trump và bà đã thắng phiếu bầu phổ thông của cử tri toàn quốc trong khi ông Trump thắng cử tri đoàn nên đã vào Bạch Ốc. Các thăm dò trước cuộc bầu cử 2016 đều cho rằng bà Clinton dẫn đầu tỉ phủ Trump. Nhưng kết quả chung cuộc đã hoàn toàn bị đảo ngược.

Trong cuộc vận động tranh cử tổng thống năm 2020, TNS Elizabeth Warren được đánh giá là người thật sự mạnh trong cuộc vận động. Bà đã công bố chi tiết các chính sách về nhiều vấn đề lớn mà cử tri quan tâm, dù một số được cho là quá khuynh tả. Nhưng dù người ta có đồng ý hay không với các kế hoạch của bà, thì bà chắc chắn đã không thua kém gì với những ứng cử viên tổng thống nam giới trong cuộc vận động này.

1.h2.NU TONG THONG MY 02

Ứng cử viên tổng thống Đảng Dân Chủ TNS Elizabethy Warren (Dân Chủ, Massachusetts), với phu quân Bruce Mann, tuyên bố tử bỏ cuộc đưa vào Bạch Ốc trong cuộc họp báo bên ngoài nhà của bà tại Cambridge, MA, hôm 5 tháng 3 năm 2020. (nguồn: www.time.com )

 
Thế giới nghĩ gì về vai trò chính trị của phụ nữ?
 
Một thăm dò toàn cầu mới, là chỉ số chuẩn mực xã hội về giới tính của Liên Hiệp Quốc lần đầu tiên nói rằng đây thực sự không chỉ là vấn đề của người dân Mỹ. Theo tài liệu thăm dò 75 quốc gia này, chiếm 80% dân số thế giới, cho thấy rằng một nửa nhân loại cảm thấy rằng đàn ông mới là những nhà lãnh đạo chính trị có phẩm chất nhất, theo bài xã luận “Why The Wait For A Female US President Goes On” của nhà báo Katty Kay đăng trên trang www.bbc.com hôm 6 tháng 3 2020, cho biết.

Estonia, Singapore, Ethiopia và Phần Lan nằm trong số 21 quốc gia trên thế giới hiện đang được lãnh đạo bởi một nữ tổng thống hay nữ thủ tướng, theo Giáo Sư và Khoa Trưởng Phân Khoa Khoa Học Chính Trị tại Đại Học Oklahoma State University là Farida Jalalzai, trong bài viết “Why the US Still Hasn’t Had A Woman President” được đăng trên trang mạng https://theconversation.com, hôm 9 tháng 3 năm 2020, cho biết.

Nghiên cứu của Jalalzai cho thấy rằng từ năm 2000 có 89 phụ nữ mới nắm quyền lực. Đó là tăng gấp đôi tổng số phụ nữ tham chính từ năm 1960 đến 1999.  Sự hiện diện ngày càng nhiều của phụ nữ trong chức vụ thượng nghị sĩ đã tạo ra nhiều cơ hội hơn cho phụ nữ tiến lên dần các chức vụ tổng thống và thủ tướng.

Phụ nữ đã lãnh đạo các nước có bình đẳng giới tính tương đối như Na Uy cũng như những nơi nhiều gia trưởng hơn như Pakistan. Tuy nhiên, phụ nữ thường giữ chức vụ thủ tướng, thường là chức vụ ít quyền lực hơn tổng thống. Con đường đến thủ tướng tùy thuộc vào sự bổ nhiệm hơn là bỏ phiếu trực tiếp. Hơn nữa, nhiệm kỳ là không thể đoán trước. Khi các thủ tướng điều hành nội các, họ thường dựa nhiều vào sự hợp tác của quốc hội. Các bộ trưởng cũng được cho quyền tự trị để kiểm soát các bộ riêng của họ, so với các đối tác của họ trong các hệ thống tổng thống, theo GS Jalalzai.

Chỉ một phần ba các nữ tổng thống tính tới nay được bầu vào chức vụ này. Những người khác được chỉ định qua các thủ tục khác nhau. Các thủ tục này gồm các nữ phó tổng thống là những kế vị các tổng thống, cũng như các phụ nữ được chỉ định để làm tổng thống phục vụ trên cơ bản tạm thời khi có sự kiện bất ngờ nào đó xảy ra. Một số được bầu gián tiếp bởi những người đứng đầu các phòng trong những cơ chế chính trị như quốc hội.

Các cơ hội chính trị cho phụ nữ lãnh đạo thường xuất hiện trong những lúc khủng hoảng hay chính biến. Thí dụ, sự chuyển đổi dân chủ tại Á Châu, Châu Mỹ La Tinh, vùng lưu vực Sa Mạc Sahara của Phi Châu và Đông Âu để cho các phụ nữ có được chỗ đứng chính trị.
Con đường thông thường đối với các chức vụ quyền lực hơn cho phụ nữ tại Á Châu và Châu Mỹ La Tinh thông qua vai trò làm vợ hay con gái của những người đàn ông có uy thế chính trị.
 
Khi phụ nữ lãnh đạo
 
Có phụ nữ ở các chức vụ cao nhất có thể mang lại quan điểm đa dạng hơn và các ưu tiên chính sách mới. 
Thí dụ, liên minh của Thủ Tướng Phần Lan Sanna Marin, so với các đảng do phụ nữ lãnh đạo, đã thông qua một đạo luật nghỉ việc hào phóng, mở rộng quan niệm về vai trò giới tính và gia đình. Thủ Tướng Katrin Jakobsdottir của Iceland và Jacinda Ardern của Tân Tây Lan đã đặt ưu tiên các chính sách gia đình và môi trường xanh trên việc phát triển kinh tế trong dự án ngân sách.
Các học giả đã cho thấy rằng phụ nữ nắm quyền xây dựng cảm giác tin cậy và đúng pháp trong hệ thống chính trị.
Các công dân có thích thú về chính trị cao và tham gia dưới sự lãnh đạo của nữ giới. Những lợi ích này không chỉ được thưởng thức bởi phụ nữ, mà còn toàn thể dân chúng.
Phụ nữ trong chức vụ cao cũng cung cấp các mô hình vai trò công cộng, truyền cảm hứng cho những phụ nữ khác để ứng cử.
Nhưng đó là tổng quan về vai trò của phụ nữ trên toàn thế giới còn tại Hoa Kỳ thì sao? Có những cản lực nào đã làm cho nước Mỹ vẫn chưa có được một nữ tổng thống?
 
Đâu là trở ngại?
 
Vị thế có ảnh hưởng của Hoa Kỳ trên trường thế giới đã làm to chuyện thêm sự vắng mặt của một nữ tổng thống Mỹ. Điều gì cầm chân Hoa Kỳ?

Như đã đề cập ở trên, rõ ràng là không phải vì nước Mỹ không có những phụ nữ tài ba. Bằng chứng là số lượng nhiều kỷ lục của phụ nữ hiện đang phục vụ trong Lưỡng Viện Quốc Hội Hoa Kỳ. Hiện tại, có 9 nữ thống đốc ở Mỹ là nhiều bằng tổng số nữ thống đốc từ năm 2003 đến 2007. Những vai trò này thường là bàn đạp quan trọng cho chức vụ tổng thống.
Vậy thì phải chăng người dân Mỹ không muốn bầu cho các nữ ứng cử viên tổng thống? Nữ ứng cử viên tổng thống năm 2020 là Elizabeth Warren đã thách thức quan điểm này trong một cuộc tranh luận của Đảng Dân Chủ vào tháng 1 năm nay rằng, “Những người duy nhất trong giai đoạn này đã giành chiến thắng trong mọi cuộc bầu cử mà họ đã tham gia là phụ nữ: Amy [Klobuchar] và tôi.”

Bằng chứng từ các cuộc bầu cử quốc hội Hoa Kỳ cho thấy tỉ lệ chiến thắng của phụ nữ ngang bằng với nam giới.
Nhưng phụ nữ Mỹ tiếp tục gặp phải những quan điểm tiêu cực hơn từ công chúng, giới tinh hoa chính trị và các truyền thông đại chúng liên quan đến khả năng và năng lực lãnh đạo của họ, so với các đồng nghiệp nam. Những đặc điểm nam tính mang đầy định kiến, như sức mạnh lãnh đạo và ra quyết định nhanh chóng, thường được đánh giá đầy thành kiến qua những đặc điểm nữ tính như sự cân nhắc và thỏa hiệp.

Theo Debbie Walsh, giám đốc Trung Tâm Phụ Nữ và Chính Trị Mỹ tại Đại Học Rutgers cho rằng hệ thống chính trị Mỹ là một cuộc tranh đua phổ thông hơn các quốc gia khác, điều này tạo ra những thách thức đặc biệt khó khăn cho các nhà lãnh đạo phụ nữ. Bà cho rằng phụ nữ dễ dàng tranh đua vào các chức vụ trong hệ thống lập pháp, như Đức, Anh hay Phần Lan. Hệ thống lập pháp có thể thuận lợi hơn cho phụ nữ bởi vì “bạn không bầu cho Thủ Tướng, nó xảy ra trong tổ chức.” “Đảng trở thành đại đa số, và rổi các đảng có thể làm nhiều hơn cho phụ nữ để lên làm lãnh đạo.”

Theo ký giả báo Time Charlotte Alter, những quốc gia khác, đặc biệt Châu Âu hay các nước thuộc địa, có thể thuận lợi với việc phụ nữ lãnh đạo quốc gia bởi vì di sản của thể chế quân chủ Châu Âu. Thí dụ, nữ thủ tướng Anh có thể ít xa lạ hơn bởi vì lịch sử lâu dài của vương quốc này được cai trị bởi Nữ Hoàng. Án Độ cũng vậy là thuộc địa của Nữ Hoàng.
Alter cũng đề cập đến quá trình vận động tranh cử kéo dài 18 tháng là quá lâu đối với phụ nữ. Ở các quốc gia khác, nơi các cuộc vận động tranh cử ngắn hơn và sự giám sát của truyền thông ít gay gắt hơn, các cuộc bầu cử thường được quyết định nhiều hơn về sự phân biệt chính sách hơn là tính cách cá nhân.

Nhưng GS Farida Jalalzai cho rằng các ứng cử viên phụ nữ hiểu rõ điều này và thường bỏ ra nhiều thời gian hơn để thực hiện các chiến lược bù đắp những định kiến về giới tính tiềm phục. Những điều này bao gồm việc nhấn mạnh đến sức mạnh và khả năng lãnh đạo của họ hay đưa ra các hình ảnh về những đặc điểm bằng nhau của nam và nữ, trong nỗ lực thuyết phục quần chúng vững tin vào họ.
Phụ nữ cũng ít tham chính hơn đàn ông, vì quan niệm về phân biệt giới tính, tuyển dụng chính trị hạn chế và đánh giá thấp trình độ chuyên môn của họ.
Việc bà Hillary Clinton đã thắng gần 3 triệu lá phiếu nhiều hơn ông Donald Trump trong cuộc bầu cử năm 2016 đã khẳng định rằng phụ nữ có thể trả giá cuộc đấu thầu tổng thống đầy cạnh tranh tại Hoa Kỳ. Tuy nhiên, nghiên cứu sử dụng 2 cuộc thăm dò toàn quốc cho thấy rằng các thái độ kỳ thị giới tính đã góp phần để cho một số cử tri quyết định bầu cho Trump thay vì bà Clinton.
GS Farida Jalalzai kết luận rằng “dù phụ nữ chưa được bầu làm tổng thống Hoa Kỳ trong năm 2020, nhưng sự hiện diện và hành động của các nữ ứng cử viên đã gây ra những cuộc tranh luận quan trọng trong công chúng, các nhà chính trị và các học giả về tình trạng chính trị của phụ nữ.”
Bà nhận định thêm rằng, “Theo quan điểm của tôi, điều quan trọng là các phát biểu công khai về chủ nghĩa phân biệt giới tính không dẫn đến việc phụ nữ từ chối việc ra tranh cử trong tương lai hoặc làm xói mòn thêm nhận thức về khả năng cơ hội hợp lý để được bầu chọn của phụ nữ.”

Ý kiến bạn đọc
23/03/202021:52:26
Khách
Thời thế mới tạo anh hùng, hay ta thường nói . Muốn làm việc gì cũng phải có thiên thời, địa lợi , nhân hoà cuộc đời của chúng ta mất đi 3 thứ nầy thì khó mà thành công lắm. Người trong cuộc thì họ mới biết được cái gì mất cái gì còn trong 3 thứ nầy ( Nếu tôi biết cũng xin miễn bàn ) nói ra đây hết chắc viết thành sách, nếu không nói thì thiên hạ cho là ba sạo. Không phải là phụ nữ không đủ thông minh để lãnh đạo đất nước mà họ cố tình lánh đi cái trách nhiệm nầy, bởi vì xã hội quá là bất công cho họ. Thí dụ như TT Bill Clinton và TT Trump khi tranh cử thì bị lôi ra nói toàn chuyện dâm dục nhưng đa số cử tri cho rằng là đàng ông thì ai cũng như thế. Nếu đổi lại MRS. Bill, hay MRS. Trump thì chắc được 1 phiếu do người chồng bầu cho, các con thì chúng nó sẽ nghỉ gì ? Mới đây thôi 1 ứng viên bộ quốc phòng từ chối trách nhiệm gì không muốn đời sống hằng ngày bị đảo lộn . Khi tôi nói câu chuyện nầy ra đây thì có cả khối phụ nữ vỗ ngực nói là: Tôi là phụ nữ chính chuyên đây, xin đọc lại phần trên phải có thiên thời , địa lợi, nhân hoà. Tôi biết mọi người đều hỏi rằng thiên thời, địa lợi, nhân hoà là cái gì? MRS. Hillary có địa lợi và nhân hoà nhưng không có thiên thời, mà thiên thời là cái gì? Đó là sức khỏe vì lẽ đó mà bà ta không trở thành TT của Hoa Kỳ. Cho nên con người ai cũng có cái số.
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Một buổi sáng nọ giữa tháng ba như mọi ngày người đàn ông gốc Việt cư ngụ nơi một thành phố miền Nam California ra khỏi nhà để đi bộ. Ông nhìn thấy một thế giới khác. Con đường không một bóng người qua lại. Xe cộ chỉ vài ba chiếc vụt qua rồi để lại một khoảng không trống rỗng. Thường ngày vào lúc đó con đường này đầy xe cộ và người đi bộ đưa trẻ em đến trường đi học. Hôm đó, ngay sau ngày, 19 tháng 3 năm 2020, Thống Đốc California ra lệnh người dân ở trong nhà và đóng cửa tất cả cơ sở kinh doanh không quan trọng, con đường này vắng hoe, im lặng, trống trải dị thường! Rồi những ngày sau đó, nhiều thành phố, nhiều tiểu bang tại Hoa Kỳ tuyên bố đóng cửa các cơ sở kinh doanh không quan trọng và những ai không có việc cần đi thì ở trong nhà. Nhiều nước trên thế giới cũng thực hiện cùng những biện pháp để chận đứng đà lây lan nhanh chóng không thể tả của đại dịch COVID-19, vốn phát xuất từ thành phố Vũ Hán thuộc tỉnh Hồ Bắc của Trung Quốc từ tháng 11 năm 2019. Cả thế giới chìm sâu vào kho
Chết tuy xa mà gần. Xa, vì chúng ta nghĩ rằng nó chỉ đến sau nầy mà thôi; gần vì nó có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Chết là điều cầm chắc, nhưng lúc nào là điều không ai có thể tiên liệu trước được. Khi giờ ra đi đã đến rồi thì không một lời lẽ nào có thể thuyết phục bắt nó phải chờ được, không một quyền lực nào đẩy lùi được nó, không có tiền của nào mua chuộc được, cũng như không có một sắc đẹp nào có thể rù quến nó được hết.
Bước vào năm con chuột, tìm đề tài liên quan đến con giáp nầy trong văn chương cho Giai Phẩm Xuân Canh Tý 2020 báo Saigon Nhỏ, mỗi năm tìm đề tài con giáp thích ứng cho giai phẩm hơi khó vì cứ 12 năm lại xoay vần, có nhiều bài viết trong quá khứ nên khó nhất là tránh sự trùng hợp.
Đại dịch COVID-19 phát xuất từ thành phố Vũ Hán thuộc tỉnh Hồ Bắc của Trung Quốc từ cuối năm 2019 đang hoành hành khắp thế giới gây khủng hoảng và lo sợ cho toàn thể nhân loại, với số lượng người bị lây và thiệt mạng vì vi khuẩn corona mỗi ngày mỗi gia tăng. Nhưng trong lịch sử của loài người đây không phải là cơn đại dịch đầu tiên mà đã nhiều lần xảy ra. Đặc biệt dấu vết và ấn tượng của những trận đại dịch kinh hoàng này vẫn còn nằm trong những tác phẩm văn học nổi tiếng thế giới từ thi hào Hy Lạp Homer thời cổ đại cho đến nhà văn Stephen King thời hiện đại. Trong nền văn học Tây Phương, từ sử thi Iliad của thi hào Homer trong thời cổ đại Hy Lạp và tuyển tập truyện Decameron của văn hào người Ý Giovanni Boccaccio trong thế kỷ 14 đến cuốn tiểu thuyết The Stand được xuất bản năm 1978 của nhà văn người Mỹ Stephen King và tiểu thuyết khoa học giả tưởng Severance được xuất bản năm 2018 của nữ văn sĩ người Mỹ gốc Tàu Ling Ma, tất cả đều có nói đến các trận đại dịch toàn cầu,
Chiếc áo đầu tiên quý giá nhất trong gia đình tôi là một chiếc “áo Vua ban.” Hồi ấy, ba tôi làm nghề cạo giấy và mẹ tôi buôn bán theo lối tài tử. Bà làm nghề mách mối mua bán đồ cổ. Ngoài ra, bà còn vác máy ảnh đi chụp cho các bà Hoàng, bà Chúa, bà Phi, bà Tần trong cung cấm. Nghề mách mối đồ cổ là một nghề rất nhàn. Bà chỉ việc diện bảnh, rẽ đường ngôi cho thẳng, bôi dầu dừa bóng loáng và thơm nức lên; chiếc quần cũng được là thẳng và xếp thành nếp, gọi là “xếp con”, năm con, bảy con gì đấy cho ra vẻ quý phái. Ăn mặc tề chỉnh như thế, bà chỉ việc đến nhà các mệnh phụ, công nương, ngồi lê đôi mách một vài buổi. Thế là “mệ” nào muốn bán cái gì, cụ nào muốn mua cái gì, mẹ tôi biết rõ cả. Bà chỉ việc vắt vẻo ngồi lên chiếc xe tay nhà, chạy đi chạy lại một vài lần, là kẻ mua người bán đều vui vẻ. Nghề chụp ảnh mấy chục năm về trước còn là một nghề rất mới mẻ, nhất là đối với các mệ, các bà Phi, Tần không thể ra ngoài phố tự do như người thường. Mẹ tôi: được các bà hoan nghênh vô cùng.
Giống như biến cố sụp đổ Bức Tường Bá Linh hay sự sụp đổ của công ty tài chánh toàn cầu Lehman Brothers, đại dịch vi khuẩn corona là sự kiện làm tan nát thế giới mà các hậu quả lâu dài của nó chúng ta chỉ có thể bắt đầu hình dung hôm nay, theo bài bình luận của nhiều nhân vật được đăng trên trang mạng www.foreignpolicy.com vào ngày 20 tháng 3 năm 2020 cho thấy. Điều rất chắc chắn rằng là cơn đại dịch này ngoài việc làm đổ vỡ cuộc sống, làm gián đoạn các thị trường và phô lộ ra năng lực của các chính phủ, nó còn dẫn tới nhiều thay đổi vĩnh viễn trong quyền lực chính trị và kinh tế theo những cách sẽ hiển nhiên về sau này. Sau đây là một số nhận định và tiên đoán từ những nhà chiến lược hàng đầu trên thế giới đối với trật tự toàn cầu sau đại dịch corona. Một thế giới ít cởi mở, ít thịnh vượng và ít tự do hơn. Theo Stephen M. Walt, giáo sư về quan hệ quốc tế tại Đại Học Harvard, cho rằng đại dịch corona sẽ củng cố chủ nghiã quốc gia và chủ nghĩa dân tộc.
Cách đây hai hôm (Chủ Nhật 28/9/2020), trang mạng Diễn Đàn Thế Kỷ có đăng hai bài viết đặc biệt liên quan đến Đại Dịch, bài Nguyễn Du – Homère và Bệnh Dịch của Phạm Trọng Chánh, và Đại Dịch COVID – 19 của Trịnh Y Thư. Trong bài của Phạm Trọng Chánh, phần sau có nhắc đến trận dịch tể xẩy ra từ thời cổ đại qua sử thi của thi hào Homère trong trường ca Iliad. Cả 1100 chiến thuyền và 100,000 quân sĩ vây quanh thành Troie bị thiệt mạng vì trận dịch kinh hồn. Phần trước chỉ ngắn ngủi mấy câu lại gây xúc động nơi tôi hơn khi nói đến trận dịch gây nên cái chết của thi hào Nguyễn Du của chúng ta.
Sáng tạo nghệ thuật trong suốt tập thơ dầy 338 trang gồm 123 bài, Trần Yên Hòa đã hình dung được hình tượng, phác họa ra chữ nghĩa vọng âm như một tiếng thở dài. Bài thơ Khúc Tôi mở đầu trang thơ cho tới bài Tạ ở cuối tập, đã là một tiếng thở dài.
Nhà văn Ngô Thế Vinh sinh năm 1941 tại Thanh Hoá, nguyên quán Hà Nội. Ông tốt nghiệp Đại học Y khoa Sài Gòn năm 1968, từng là tổng thư ký rồi chủ bút báo sinh viên “Tình Thương” của trường Y khoa Sài Gòn từ 1964 tới 1967. Khi gia nhập quân đội VNCH, ban đầu Ngô Thế Vinh làm bác sĩ quân y của Liên đoàn 81 Biệt cách Dù. Sau đó ông đi tu nghiệp ngành Y khoa Phục hồi tại Hoa Kỳ, về nước ông làm việc tại Trường Quân Y Sài Gòn.
Nằm nhà rảnh rỗi suốt những ngày đại dịch Coronavirus Disease-2019 (COVID-19) hoành hành khắp nơi trên thế giới, tôi lại kệ sách lấy xuống cuốn tiểu thuyết La Peste của Albert Camus đọc lại, và sau khi đọc tôi bỗng giật mình vì những gì đang xảy ra quanh tôi ngày nay đã được Camus miêu tả thật chính xác cách đây trên 70 năm.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Chiếc smartphone flagship mới của Sony, Xperia 1 II (Đọc là Xperia 1 mark 2), sẽ xuất xưởng tại Mỹ bắt đầu từ ngày 24/07/2020 với giá 1,199 USD.
Quân đội Trung Quốc đang tăng cường hiện diện ở các khu vực xung quanh hồ Pangong Tso và thung lũng Galwan dọc Đường Kiểm soát Thực tế (Line of Actual Control) ở Ladakh.
Chính phủ Nhật Bản đã quyết định dỡ bỏ tình trạng khẩn cấp ở Tokyo, các khu vực xung quanh và đảo Hokkaido khi số ca nhiễm Covid-19 đang giảm dần.
Triển lãm xe hơi New York Auto Show 2020 đã chính thức bị huỷ bỏ.
Hơn 200 nghị sĩ và nhà hoạch định chính sách từ 23 nước ra tuyên bố chung lên án Trung Quốc đề xuất dự luật an ninh Hong Kong và kêu gọi các chính phủ lên tiếng phản đối.