Hôm nay,  

Nguy Cơ Từ Việc Con Người Để AI Quyết Định Thay Mình

03/05/202400:00:00(Xem: 391)

nguy co

Rất nhiều người lo sợ trong tương lai, AI trở nên quá thông minh và độc lập thì có thể sẽ nổi loạn và tiêu diệt nhân loại. (Nguồn: pixabay.com)

 
Khi trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng trở nên phổ biến trong cuộc sống hàng ngày của con người, những mối lo ngại về tác động của AI cũng tăng lên theo đó. Viễn cảnh đáng sợ nhất là khi AI trở nên quá độc lập và tự quyết định những hành động của mình, và một ngày nào đó, quyết định được đưa ra sẽ là tiêu diệt chủ nhân.
 
Đằng sau những lời kêu gọi tạm ngừng phát triển AI là một loạt các vấn đề xã hội cụ thể hơn. Trong số đó là những nguy hại mà AI có thể gây ra đối với quyền riêng tư và phẩm giá con người, và thực tế không thể tránh khỏi rằng, bởi vì các thuật toán của AI được lập trình bởi con người, nên cũng mang tính thiên vị và phân biệt đối xử giống như con người. Thêm vào đó là sự thiếu minh bạch trong quá trình thiết kế, nên cũng dễ hiểu tại sao ngày nay lại có quá nhiều tranh cãi về những tiềm năng và nguy cơ của AI.
 
Tuy nhiên, theo một nghiên cứu mới, còn có một nguy cơ ẩn sâu hơn, và cũng nguy hiểm hơn đối với AI: con người ngày càng trở nên thiếu kiên nhẫn và kỹ năng khi cần đưa ra những quyết định cần suy nghĩ thấu đáo.
 
Ra quyết định một cách có suy nghĩ
 
Quá trình đưa ra một quyết định có suy nghĩ thường bao gồm ba bước cơ bản. Đầu tiên là dành thời gian để hiểu rõ nhiệm vụ hoặc vấn đề mà chúng ta đang gặp phải. Điều này đòi hỏi chúng ta phải tự đặt câu hỏi cho bản thân, xem mình cần biết những gì và cần làm gì, để đưa ra một quyết định mà ta có thể tự tin và có căn cứ để giải thích lý do tại sao mình lại quyết định như vậy?
 
Để trả lời cho những câu hỏi này, chúng ta sẽ phải tích cực tìm kiếm thông tin, không chỉ những thông tin giúp lấp đầy lỗ hổng kiến thức và khẳng định niềm tin của mình, mà còn cần tìm hiểu cả những thông tin có thể phủ định hoặc nghi ngờ niềm tin đó. Trên thực tế, thông qua việc tìm hiểu những khả năng thay thế và đặt câu hỏi về những giả định của bản thân, chúng ta đang tự trang bị cho bản thân những lý do và lập luận để bảo vệ quyết định của mình một cách chắc chắn hơn khi bị phê phán và chỉ trích.
 
Bước thứ hai là tìm kiếm và xem xét nhiều lựa chọn cùng một lúc, nếu muốn cải thiện chất lượng cuộc sống. Dù đó là việc sẽ chọn bỏ phiếu cho ai, nên chọn làm những công việc nào, hay chọn mua những gì, luôn có nhiều lựa chọn để chúng ta đạt được mục tiêu của mình. Nỗ lực cân nhắc và đánh giá tối thiểu một vài lựa chọn khả thi, và thành thật với lòng về sự đánh đổi mà chúng ta sẵn sàng chấp nhận khi suy xét giữa các ưu điểm và nhược điểm – đó là một phần không thể thiếu của việc đưa ra những quyết định có suy nghĩ và có căn cứ.
 
Bước thứ ba là sẵn sàng trì hoãn quyết định cho đến khi đã dành thời gian xem xét kỹ lưỡng và đánh giá tất cả các khía cạnh của vấn đề. Có một điều mà hầu như ai cũng biết: sau khi đắn đo suy nghĩ và đưa ra một quyết định khó khăn, người ta sẽ cảm thấy nhẹ nhõm. Nhưng cần phải nhớ là “cẩn tắc vô áy náy,” cái giá phải trả khi vội vàng, hấp tấp đưa ra một quyết định có thể sẽ cao hơn rất nhiều so với việc dành thời gian suy nghĩ cẩn thận. Quý vị có thể thử nhớ về những lần tặc lưỡi tiếc nuối vì lỡ đưa ra quyết định nào đó mà để cảm xúc chi phối.
 
Nguy cơ từ việc giao quyết định cho AI
 
Thật sự mà nói, thì chẳng có bước nào trong ba bước trên là quá khó để thực hiện. Tuy nhiên, đối với hầu hết mọi người, những việc đó cũng cần một chút cố gắng chứ không phải là điều tự nhiên. Để có thể đưa ra những quyết định chín chắn và có thể căn cứ, chúng ta cần phải rèn luyện cách suy nghĩ thấu đáo và khả năng tự kiểm soát bản thân. Và đây là lúc mối nguy tiềm ẩn từ AI ‘lộ mặt’: AI sẽ tự động “suy nghĩ” giùm rồi cung cấp câu trả lời cho chúng ta – không có ngữ cảnh, cũng chẳng có những lý lẽ cân nhắc. Tệ hơn, AI cướp đi cơ hội cho chúng ta rèn luyện các bước quan trọng trong quá trình đưa ra những quyết định có suy nghĩ thấu đáo và có căn cứ.
 
Hãy nghĩ về cách mọi người đối mặt với nhiều quyết định quan trọng hiện nay. Con người rất dễ bị ảnh hưởng bởi thành kiến, vì chúng ta thường có khuynh hướng tiết kiệm năng lượng tinh thần. Khi những quyết định có vẻ tốt và đáng tin cậy được đưa ra, chúng ta sẽ thấy thích và chấp nhận mà không cân nhắc kỹ lưỡng. Và con người là loài động vật xã hội, coi trọng cảm giác an toàn và sự chấp nhận của cộng đồng hơn là sự tự chủ cá nhân. Vậy nên chúng ta có thể sẵn lòng hy sinh một phần tự do cá nhân để được chấp nhận và an toàn trong cộng đồng của mình.
 
Khi thêm AI vào quá trình đưa ra quyết định, có thể tạo ra một vòng lặp phản hồi nguy hiểm: Dữ liệu mà AI sử dụng để hoạt động là thu thập được từ các hành vi và quyết định của con người, nhưng những thông tin này thường mang tính chất thiên vị phản ánh áp lực tuân thủ ý kiến chung thay vì sự khôn ngoan của lập luận phản biện. Nhưng vì mọi người thích sự thuận tiện, tiết kiệm thời gian và năng lượng của việc suy nghĩ, nên họ thường chấp nhận các quyết định không tốt từ AI để chuyển sang việc khác mà chẳng học hỏi được gì. Cuối cùng, cả con người và AI đều không trở nên khôn ngoan hơn.
 
Suy nghĩ chín chắn trong thời đại AI
 
Cần phải công nhận rằng AI có thể mang đến nhiều lợi ích cho xã hội, đặc biệt là trong các lĩnh vực như an ninh mạng, chăm sóc sức khỏe và tài chánh. Trong những lĩnh vực này, cần phải phân tích một lượng lớn dữ liệu phức tạp một cách đều đặn và nhanh chóng, và AI có thể rất hữu ích trong việc thực hiện nhiệm vụ này. Tuy nhiên, trong cuộc sống hàng ngày, có nhiều quyết định đơn giản mà chúng ta không cần phải sử dụng đến AI.
 
Nhưng cho dù chúng ta có mong muốn hay không, thì AI đã được sử dụng trong rất nhiều lĩnh vực và môi trường khác nhau, từ giải trí, du lịch, cho đến học hành, công việc, hoặc y tế và tài chánh. Người ta cũng đang nỗ lực nghiên cứu để phát triển các thế hệ AI mới có khả năng tự động hóa nhiều quyết định hàng ngày của con người. Và theo nghiên cứu mới, điều này là nguy hiểm.
 
Trong một thế giới mà suy nghĩ và tư duy của con người bị bủa vây bởi các thuật toán của mạng xã hội, nếu con người cho phép AI phát triển tinh vi đến mức có khả năng đưa ra mọi quyết định thay mình, tức là chúng ta đang tự đưa đầu vào thòng lọng. Chúng ta cần phải chống lại sự cám dỗ của AI và đòi lại quyền lợi và giành lại đặc quyền và trách nhiệm của con người: khả năng suy nghĩ và lựa chọn cho chính mình. Nếu có thể suy nghĩ và tự đưa ra quyết định, chúng ta sẽ cảm thấy tốt hơn và quan trọng là sẽ trở nên tốt hơn trong quá trình phát triển bản thân.

Cung Đô biên dịch
Nguồn: “The hidden risk of letting AI decide – losing the skills to choose for ourselves” được đăng trên trang TheConversation.com.
 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tối 24 tháng 12, 2019 Giáo Hội Công Giáo hoàn vũ hân hoan mừng Đại Lễ Giáng Sinh, ngày Chúa giáng trần, Giáo xứ Saint Barbara, một giáo xứ có Cộng Đồng Công Giáo Việt Nam đông đảo nhất tại giáo phận Orange, đã long trọng tổ chức đại lễ Vọng mừng Chúa Giáng Sinh vào lúc 6 giờ tối Thứ Ba (24 tháng 12 năm 2019) và đại lễ Giáng Sinh (Thứ Hai ngày 25 tháng12 năm 2019).
Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa tức Trung Cộng trở thành nước cộng sản lớn và mạnh nhứt thế giới sau khi Liên Xô sụp đổ năm 1991.
Đây là cột mốc quan trọng: VN sau 25 năm trở thành thành viên ASEAN đồng thời cũng là cơ hội để VN tiếp tục tự chứng minh là một thành viên chủ động tích cực và có trách nhiệm của Cộng Đồng ASEAN..
Trong thời gian gần đây trên các cơ quan báo chí do ĐCS Trung quốc (TQ) kiểm soát xuất hiện loạt bài „Kể chuyện Tập Cận Bình“. Đặc điểm của loạt bài này là ca tụng và thần thánh hóa cá nhân và cả gia đình họ Tập.
Sau 45 năm độc tài cai trị đất nước, đảng Cộng sản Việt Nam (CSVN) đang phải đối mặt với giặc ngọai xâm Trung Cộng trên đất liền và ngoài Biển Đông, trong khi nội thù “phai nhạt lý tưởng, lợi ích nhóm, tự diễn biến-tự chuyển hóa và quốc nạn Tham nhũng” đe dọa sự sống còn của chế độ khi Việt Nam bước qua năm 2020.
Đức Giáo Hoàng Francis đã bảo đảm với các tín hữu vào Đêm Trước Lễ Giáng Sinh rằng Thượng Đến yêu mọi người – “ngay cả cái xấu nhất của chúng ta” – khi ngài cử hành Lễ Giáng Sinh của Đức Chúa sau gần một năm không thấy vui vì nhiều tai tiếng và chống đối.
Thứ Bảy, ngày 21 tháng 12 năm 2019, cũng được biết là Super Saturday, là ngày tốt nhất từ trước tới nay của bán lẻ tại Mỹ, thu được số tiền kỷ lục lên tới 34.4 tỉ đô la, theo công ty tư vấn và nghiên cứu Customer Growth Partners cho biết.
Từ Hà Nội vào Sài Gòn hàng chục ngàn người dân đã tràn ra đường đi đến các nhà thờ lớn như Nhà Thờ Lớn Hà Nội hay Nhà Thờ Đức Bà Sài Gòn để đón Lễ Giáng Sinh và vui đùa cùng bạn bè và người thân vào tối ngày 24 tháng 12, theo bản tin của VNExpress cho biết hôm 24 tháng 12 năm 2019.
người ta chỉ đón mừng sự kiện Chúa Giáng sinh dưới lăng kính tín ngưỡng, ít người để ý đến tính nhân bản của Giêsu và xem ngài như một nhà cải cách xã hội
Ông Tập Cận Bình không chỉ muốn làm vua cai trị nước Tàu mà nay còn có ý định muốn làm ông thánh để ra lệnh sửa Thánh Kinh, theo bản tin của Đài Phát Thanh Quốc Tế Pháp Tiếng Việt (RFI) cho biết hôm 23 tháng 12.
VIỆT NAM – Mùa lễ cuối năm nay người dân tại Việt Nam bị ảnh hưởng việc sử dụng internet vì 3 đường cáp lớn đi xuyên qua biển đã bị trục trặc, theo bản tin hôm 24 tháng 12 của báo Tuổi Trẻ Online cho biết.
Fountain Valley (Thanh Huy) - - Nhân mùa lễ Giáng Sinh, Giám Sát Viên Địa Hạt 1 Quận Cam Andrew Đỗ đã tổ chức buổi trình diễn Nhạc Giáng Sinh hoàn toàn miễn phí để phục vụ cư dân các sắc tộc cư ngụ trong Quận Hạt.
Nghị Viện mới của Anh đã bỏ phiếu áp đảo hôm Thứ Sáu hậu thuẫn hiệp ước Brexit của Thủ Tướng Anh Boris Johnson, là bước tiến đáng kể để Anh Quốc rời khỏi Liên Âu vào ngày 31 tháng 1 tới đây, theo bản tin hôm Thứ Sáu của báo The Wall Street Journal cho biết.
Cảnh sát Chicago đang thẩm vấn 2 người đàn ông bị tình nghi sau vụ 13 người bị bắn bị thương, 4 người trong số đó tình trạng rất nghiêm trọng, trong vụ nổ súng tại buổi lễ lớn tưởng niệm nhân sinh nhật vào sáng Chủ Nhật tại khu phố Englewood thuộc South Side
Năm 2017, khi in tập Thơ Ngắn Đỗ Nghê, tôi viết tặng Hoàng Quốc Bảo một bài thơ ngắn: CÓ KHÔNG. Bài thơ rất ngắn, như để dành riêng cho người bạn của mình, nhưng thực ra cũng để chia sẻ cùng các bạn đang hành thiền Quán niệm hơi thở
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.