Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

S.T.T.D Tưởng Năng Tiến – Người & Đất Sài Gòn

14/04/202109:36:00(Xem: 1360)

blank


Tôi sinh ra ở Sài Gòn, nơi vẫn được mệnh danh là Hòn Ngọc Viễn Đông. Chỉ tiếc có điều là ngay tại chỗ tôi mở mắt chào đời (Xóm Chiếu, Khánh Hội) thì lại không được danh giá hay ngọc ngà gì cho lắm. Đây thường là nơi ngụ cư của những tay anh chị, những cô gái ăn sương, những đứa trẻ bụi đời, những phu phen bốc vác ở kho Năm, hay đám “đào kép cải lương say tứ chiếng” – theo như lời của nhà thơ
Cao Đông Khánh:

sàigòn, chợ lớn như mưa chớp
nát cả trùng dương một khắc thôi
chim én bay ngang về xóm chiếu
nước ròng ngọt át giọng hàng rong

hỡi ơi con bạn hàng xuôi ngược
trái cây quốc cấm giấu trong lòng
hỏi thăm cho biết đường ra biển
nước lớn khi nào tới cửa sông

sàigòn khánh hội gió trai lơ
khi ấy còn tơ gái núi về
đào kép cải lương say tứ chiếng
ngã tư quốc tế đứng xàng xê 

Dù “xàng xê” và “cải lương” tới bến nhưng khi “cách mạng về” là dân Khánh Hội đều “hết say tứ chiến” cấp kỳ. Tui, tất nhiên, cũng tỉnh táo liền. Tỉnh rồi mới bắt đầu hớt hải “hỏi thăm cho biết đường ra biển,” và cuống quýt đâm xầm vào giữa đại dương, bỏ lại S.G – như cắn răng cắt bỏ một phần thân thể của chính mình.


Tuy thoát thân nhưng không ít đêm, những đêm khó ngủ, tôi vẫn lò dò trở về chốn cũ. Có khi, tôi đứng ngẩn ngơ nhìn chiếc bong bóng vừa mua đã (lỡ) tuột khỏi tay – lơ lửng bay giữa những hàng cây, vào một buổi chiều Sài Gòn vừa tắt nắng – mà muốn ứa nước mắt vì tiếc và buồn.

Cũng có khi tôi ngồi trước một xe bán bò viên, chăm chăm nhìn thùng nước lèo vừa mở nắp, và tưởng chừng như không gian (của cả Sài Gòn hoa lệ) bỗng ngạt ngào hương vị. Chút nước thánh này – sau khi đã nhai thiệt chậm miếng thịt pha gân vừa ròn, vừa ngậy – hoà nhẹ với chút xíu tương đỏ, tương đen, cùng ớt xa tế ngọt ngọt cay cay làm cho thằng bé xuýt xoa … cho đến lúc cuối đời.

Nhiều khi, tôi ngồi chò hỏ trước nhà (mặt buồn thiu) vì không được bố mẹ nhẹ nhàng đặt vào tay năm cắc hay tờ giấy bạc một đồng – như thường lệ. Chỉ cần năm cắc thôi là đủ khiến chú Chệt vội vã ngừng xe, mở ngay nắp bình móp, lấy miếng kem đầy đặn – xắn một phần vuông vắn, cắm phập vào que tre – trịnh trọng trao hàng với nụ cười hiền lành và tươi tắn. Cắn một miếng ngập răng, đậu xanh ngọt bùi, thấm lạnh dần qua miệng lưỡi, rồi tan từ từ… suốt cả thời thơ ấu.

Năm cắc là giá của nửa ổ bánh mì tai heo, nửa má xoài tượng, một xâu tầm ruột ướp nước đường, một cuốn bò bía, một trái bắp vườn, một ly đậu xanh đậu đỏ bánh lọt, một dĩa gỏi đu đủ bò khô, một khúc mía hấp, năm cái bánh bò nước dừa xanh đỏ, hay mười viên cái bi ròn ròn cái bi ngon ngon nho nhỏ…

Một một đồng thì (ôi thôi) là cả bầu một trời, và một thời, hạnh phúc! Một đồng mới mua được quả bóng bay. Chiều Sài Gòn mà không có bong bóng (cầm tay) để tung tăng e sẽ là một buổi chiều… tẻ nhạt. Những chùm bóng đủ mầu sẽ rực rỡ hơn khi phố đã lên đèn, và sẽ rực rỡ mãi trong trong ký ức của một kẻ tha hương – cho mãi đến khi tóc đã điểm sương.

Dù một trời, và một thời, hạnh phúc xa xưa đã vuột khỏi tay – như quả bóng bay, không may, chiều nào, vào thưở ấu thời – tôi vẫn “sẵn sàng” nổi nóng nếu ai vô ý đặt chân đến cái phần thiên đường đã mất của mình.

Có bữa, bên bàn nhậu, Lê Diễn Đức bỗng nói khơi khơi:

– Tôi là dân Sài Gòn mà.

Tôi trợn trừng mắt:

– Đừng có nói giỡn cha!

– Thiệt mà, tôi sống ở Sài Gòn gần hai chục năm chớ đâu phải ít.

Tới lúc đó tôi mới chợt nhớ ra là mình đã bỏ đi từ quá lâu rồi, còn tư cách gì để mà giữ S.G (mãi mãi) nữa nên đành xuôi xị:

– Bộ lâu dữ vậy sao?

Sau Lê Diễn Đức, tôi còn biết thêm nhiều nhân vật khác, cũng đã chọn S.G làm quê hương chỉ vì nó quá… dễ thương – theo mắt nhìn của họ:

Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh: “Một đêm, chạy xe máy về nhà (ông cậu), tới ngã tư đèn đỏ, ngó hai bên đường vắng hoe, hắn rồ ga tính vọt thẳng. Bất ngờ nghe bên tai tiếng thắng xe cái rẹc, liếc qua thấy ông lão với chiếc xích lô trống không.

Quê quá, phải dừng theo! Nhiều năm sau, ở Hà Nội, những ngã tư đông đúc như Tràng Tiền-Hàng Bài, ngoài một chú cảnh sát đứng bục, thường phải thêm có 4 chú cầm gậy chặn bốn phía, lùa, đuổi mà cũng không xuể.

Lên xe bus, xe đò trong Nam luôn cho hắn những cảm giác thích thú để quan sát. Đủ các hạng người, mà sao không chen lấn, cãi vã. Khách nhường ghế cho nhau, thăm hỏi, chỉ đường tận tình (những thứ mà cho đến hôm nay, trên xe bus Hà Nội, người ta phải ghi lên tấm biển to đùng, thành “Nội quy”). Lơ xe lăng xăng xách, buộc chằng đồ cẩn thận cho khách, nhảy lên mui, đeo bên thành xe la nhắc người dưới đường cẩn thận.”

Nguyễn Quang Lập: “Kì nghỉ hè năm sau, tháng 8 năm 1976, tôi mới được vào Sài Gòn… Khấp khởi và hồi hộp, rụt rè và cảnh giác tôi bước xuống lòng đường thành phố Sài Gòn và gặp ngay tiếng dạ ngọt như mía lùi của bà bán hàng tạp hóa đáng tuổi mạ tôi. Không nghĩ tiếng dạ ấy giành cho mình, tôi ngoảnh lại sau xem bà chủ dạ ai. Không có ai. Thì ra bà chủ dạ khách hàng, điều mà tôi chưa từng thấy. Quay lại thấy nụ cười bà chủ, nụ cười khá giả tạo. Cả tiếng dạ cũng giả tạo nhưng với tôi là trên cả tuyệt vời.

Từ bé cho đến giờ tôi toàn thấy những bộ mặt lạnh lùng khinh khỉnh của các mậu dịch viên, luôn coi khách hàng như những kẻ làm phiền họ. Lâu ngày rồi chính khách hàng cũng tự thấy mình có lỗi và chịu ơn các mậu dịch viên. Nghe một tiếng dạ, thấy một nụ cười của các mậu dịch viên dù là giả tạo cũng là điều không tưởng, thậm chí là phi lí…

Rời quầy tạp hóa tôi tìm tới một quán cà phê vườn. Uống cà phê để biết, cũng là để ra dáng ta đây dân Sài Gòn. Ở Hà Nội tôi chỉ quen chè chén, không dám uống cà phê vì nó rất đắt. Tôi ngồi vắt chân chữ ngũ nhâm nhi cốc cà phê đen đá pha sẵn, hút điếu thuốc Captain, tự thấy mình lên hẳn mấy chân kính.

Không may tôi vô ý quờ tay làm đổ vỡ ly cà phê. Biết mình sắp bị ăn chửi và phải đền tiền ly cà phê mặt cậu bé hai mươi tuổi đỏ lựng. Cô bé phục vụ chạy tới vội vã lau chùi, nhặt nhạnh mảnh vỡ thủy tinh với một thái độ như chính cô là người có lỗi. Cô thay cho tôi một ly cà phê mới nhẹ nhàng như một lẽ đương nhiên. Tôi thêm một lần sửng sốt.”

Tôi cũng “sửng sốt” không kém khi nhìn thấy bức hình của một người S.G (nữa) giữa phố Nguyễn Huệ – vào chiều chủ nhật, 15 tháng 5 năm 2016 vừa qua – trên trang RFA:

Bức ảnh người đàn ông toạ kháng một mình trên phố đi bộ Nguyễn Huệ chiều 15 tháng 5 được chụp bởi một người chơi ảnh tên Bùi Dzũ nhanh chóng được lan truyền rộng rãi trên các trang mạng xã hội. Không lâu sau đó, cư dân mạng biết tìm ra đó chính là nhà báo/blogger Huỳnh Ngọc Chênh, người đã phát động phong trào toạ kháng để đòi sự minh bạch về thảm hoạ môi trường. Tấm ảnh được chính người chụp gọi tên là “Người đàn ông cô đơn”.

Tôi không biết rõ Nguyễn Hữu Vinh, Nguyễn Quang Lập, Huỳnh Ngọc Chênh… nguyên quán nơi đâu nhưng biết chắc là họ đã sống hết lòng (qua từng hơi thở, từng dòng chữ, từng bước chân) để cố giữ lại được cho S.G – phần nào – nhân phẩm và đạo lý.

Bao giờ mà ở những góc đường vẫn có những bình trà đá, những thùng bánh mì, những quán cơm, những nơi vá xe (miễn phí) và bao giờ mà vẫn còn qúi vị thức giả sẵn sàng đối diện với cường quyền thì S.G vẫn chưa thể mất. Tôi không mất S.G đâu nhưng thành phố này đã mất tôi, và mất tự lâu rồi. Cái thứ đồ bỏ chạy (mất dép) trong cơn quốc biến, và cúi mặt đi luôn như tôi thì dù có mất luôn (phỏng) có gì đáng để bận tâm.



Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Thống Đốc Gavin Newsom đã đặt 41 trong số 58 quận của tiểu bang trong tình trạng khẩn cấp tiểu bang vì hạn hán, chiếm khoảng 30% dân số California, theo một thông cáo báo chí được công bố từ văn phòng thống đốc cho biết. Vào đầu tuần này, các viên chức địa phương tại Quận Santa Clara đã tuyên bố tình trạng thiếu nước khẩn cấp, công bố các hạn chế nước đối với 2 triệu cư dân của quận.
Nhiều người trúng số tại các quận Los Angeles, Quận Cam và Riverside nằm trong trong số 15 cư dân California được chọn trong lần xổ số thứ hai của các giải thưởng tiền mặt trị giá $50,000 trong chương trình sáng kiến Covid-19 có tên “Vax for Win,” theo bản tin của Đài Truyền Hình KTLA5 tường thuật hôm Thứ Sáu, 11 tháng 6 năm 2021.
Dưới chế độ độc tài đảng trị CSVN, bất cứ người dân nào lên tiếng chỉ trích cá nhân cán bộ và chế độ về sai trái của họ đều bị kết tội “chống nhà nước” và bỏ tù, mà trường hợp mới nhất là Facebooker Cao Văn Dũng vừa bị tòa án CSVN tại tỉnh Quảng Ngãi kết án tù 9 năm và 3 năm quản chế, theo bản tin của Đài Á Châu Tự Do (RFA) tường thuật hôm 11 tháng 6 năm 2021.
Chương trình Phần Thưởng Nhiên Liệu Sạch California trên toàn tiểu bang giảm giá cho người lái xe ở California tối đa tới $1,500 khi mua một chiếc xe EV mới. Khoản giảm giá áp dụng tại chỗ cho những chiếc xe mới được mua hoặc thuê tại các hãng bán xe và nhà bán lẻ có tham gia chương trình trên khắp California.
Đội Ứng Phó Khẩn Cấp Trong Cộng Đồng (Community Emergency Response Team, CERT) sẽ tổ chức một cuộc gặp gỡ và trò chuyện cùng cộng đồng vào ngày Thứ Bảy, 19 tháng Sáu, từ 9:00 giờ sáng đến 11:00 giờ trưa, tại Garden Grove Courtyard Center, địa chỉ là 12732 Main Street. Sẽ có phục vụ bữa ăn sáng nhẹ tại đây.
Cựu Tổng Thống Donald Trump đang đi tìm người phát ngôn mới. Lý do, theo báo Politico, phát ngôn nhân Jason Miller rời chức vụ hàng ngày làm việc với Trump để nhận công việc Tổng Quản Trị một công ty kỹ thuật mới thành lập. Do vậy, Trump đang phỏng vấn một số người Trump sẽ có thể trao chức vụ tin cậy này.
Khi một người bị lây nhiễm vi khuẩn corona sau khi đã chích ngừa đầy đủ, điều này được gọi là trường hợp đột phá. Các trường hợp đột phá cho thấy một nguyên lý cơ bản của bệnh truyền nhiễm – dù một người có bị truyền nhiễm hay không dựa vào sự cân bằng giữa hai yếu tố: cường độ bị lây và khả năng miễn dịch. Cường độ bị lây liên quan tới mức gần thế nào một người không bị lây nhiễm là để một người bị lây nhiễm cao phun ra vi khuẩn trong lúc nói chuyện và hai người tiếp xúc bao lâu. Khả năng miễn dịch liên quan đến sự bảo vệ vốn có của cơ thể chống lại Covid-19. Những người chưa chích ngừa là những người chưa bao giờ bị lây nhiễm với vi khuẩn corona thì không có sự bảo vệ -- đây là vi khuẩn mới hoàn toàn – trong khi những người đã chích ngừa đầy đủ sẽ được bảo vệ nhiều hơn. Theo CDC, tính tới ngày 30 tháng 4 năm 2021, đã có tổng cộng 10,262 người bị truyền nhiễm đột phá thuốc chích ngừa SARS-CoV-2 được biết đến tại các tiểu bang và lãnh thổ Hoa Kỳ.
Tình hình đại dịch trên toàn thế giới trong tuần đã lắng dịu xuống rất nhiều, vì vậy cơ quan CDC của Mỹ đã nới lỏng việc đi lại đối với 110 quốc gia và lãnh thổ, cũng như Tổng Thống Joe Biden đã có thể thực hiện chuyến công du ngoại quốc đầu tiên trong tư cách tổng thống của ông kể từ ngày ông lên nhậm chức vào 10 tháng 1 năm nay. Tuy nhiên, tình hình đại dịch lại chưa khả quan tại Việt Nam trong lúc nước này đang chật vật đối phó với đợt bùng phát mới.
Nếu Tổng thống Biden thành công, việc di dân vào Hoa Kỳ sẽ sớm dễ dàng hơn rất nhiều. Sẽ có những mẫu đơn ngắn hơn, đơn giản hơn và người nộp đơn sẽ không phải trải qua những bước kiểm tra an ninh nhiều như vậy. Người ngọai quốc sẽ có cơ hội tốt hơn để có thể đòan tụ với gia đình của họ và nhiều cơ hội hơn để bảo đảm có được chiếu khán (visa) làm việc. Do các chính sách di trú của ban hành pháp trước đây, thời gian trung bình để phê duyệt thẻ xanh của những công nhân được các chủ nhân bảo trợ đã tăng gấp đôi. Số lượng hồ sơ xin quốc tịch tồn đọng tăng 80% kể từ năm 2014, lên hơn 900.000 hồ sơ. Trong hầu hết mọi trường hợp trong bốn năm qua, di dân vào Hoa Kỳ trở nên khó khăn hơn, tốn kém hơn và mất nhiều thời gian hơn.
Trong khi Biden tại Châu Âu nỗ lực để sửa lại các quan hệ với những đồng minh của Mỹ, thăm dò cho thấy rằng nhiều quốc gia trong khu vực này thích tổng thống đương nhiệm hơn cựu tổng thống. 75% người trả lời thăm dò bày tỏ niềm tin tưởng vào Biden, so với 17% đối với Trump hồi năm ngoái, theo thăm dò nói trên cho biết.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.